Bijlage 2 Risicoanalyse Verkeersveiligheid Schiermonnikoog

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog

Gemeente Schiermonnikoog Risicoanalyse Verkeersveiligheid – Light versie SPV 2030 | 29 september 2022

1

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog INLEIDING Voor u ligt de risicoanalyse verkeersveiligheid van de gemeente Schiermonnikoog. Met de risicoanalyse verkeersveiligheid heeft de gemeente een gedegen basis om bij te dragen aan de nationale ambitie vanuit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 (SPV) om te komen tot 0 verkeersslachtoffers in 2050. RISICO-GESTUURD BELEID Het risico-gestuurd verkeersveiligheidsbeleid is gericht op een proactieve aanpak van risico’s in het verkeerssysteem. Er wordt niet alleen naar ongevallen en slachtoffers gekeken. Door een risicoanalyse gericht op doelgroepen en specifieke delen van het wegennet te maken, wordt inzichtelijk welke factoren zeker leiden tot potentieel gevaarlijke situaties in het verkeerssysteem. Aan de hand van risico-indicatoren wordt inzichtelijk gemaakt hoe vaak en in welke mate bepaalde risicofactoren (wegkenmerken, omstandigheden of gedragingen) voorkomen. Risico-indicatoren kunnen worden gedefinieerd op het gebied van doelgroepen, gedrag, de veiligheid van infrastructuur, de veiligheid van voertuigen en de ‘afhandeling’ van ongevallen.

ACHTERGROND EN RELATIE STARTAKKOORD SPV 2030 Binnen verkeersveiligheidsbeleid is de komende jaren (tot 2025) een verschuiving zichtbaar van beleid op basis van ongevalscijfers naar een ‘risico-gestuurd’ verkeersveiligheidsbeleid. Op 14 februari 2019 is hiertoe het Startakkoord SPV ondertekend. Hierin is afgesproken dat alle regionale overheden vanaf 2019 tot gedegen analyses van de belangrijkste verkeersveiligheidsrisico’s komen. De Rijksbijdrage Verkeersveiligheid jaagt de komende jaren de risico-gestuurde aanpak aan. Dit betekent concreet dat beheersmaatregelen, die voortkomen uit een risicoanalyse verkeersveiligheid, voor 50% subsidiabel zijn. DOELSTELLING EN PRIORITERING Voor de gemeente Schiermonnikoog is het van belang om, uitgaande van de landelijke ambitie om in 2050 te komen tot nul verkeersslachtoffers, de verschillende (onderdelen binnen de) risicothema’s te prioriteren. Daarna volgt een uitvoeringsprogramma met -agenda. Hierin staan concrete maatregelen en interventies om de verkeersveiligheids-risico’s te beheersen en/of weg te nemen.

STRATEGISCH PLAN VERKEERSVEILIGHEID 2030 Het SPV geeft met de ambitie van nul verkeersslachtoffers richting aan verkeersveiligheidsbeleid en concretiseert de gedeelde toekomstvisie in negen beleids-thema’s:

VERKEERSONGEVALLENBEELD 2017 - 2021 Uit de traditionele verkeersongevallenanalyse volgt het onderstaande verkeersongevallenbeeld op het wegennet van de gemeente Schiermonnikoog.

1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Jaar

Veilige infrastructuur Heterogeniteit in het verkeer Technologische ontwikkelingen Kwetsbare verkeersdeelnemers Onervaren verkeersdeelnemers Rijden onder invloed Snelheid in het verkeer Afleiding in het verkeer Verkeersovertreders

De eerste drie thema’s kijken naar risico’s vanuit het verkeerssysteem en het voertuig en zijn generiek van aard. Thema’s 4 en 5 hebben betrekking op specifieke risicogroepen/ modaliteiten (tweewielers, voetgangers). De laatste vier hebben te maken met de risico’s vanuit de individuele verkeersdeelnemer en zijn gedrag.

2017 2018 2019 2020 2021 Gemiddelde

Aantal Ongevallen 3 2 1 0 0 1

Aantal Slachtoffers 1 0 0 0 0 0

0 VERKEERSSLACHTOFFERS IN 2050 Het achterliggende doel van het Strategisch Plan Verkeersveiligheid is het terugbrengen van het aantal verkeersdoden naar 0 in 2050. Voor de gemeente Schiermonnikoog. geldt uiteraard ook het doel om het aantal zo laag mogelijk te houden en idealiter het aantal ongevallen terug te brengen tot 0. MAAK VAN DE NUL EEN PUNT De uiteindelijke ambitie voor 2050 is 0 verkeersslachtoffers. Hoewel dit in de praktijk geen keiharde doelstelling kan zijn, is het uiteindelijke doel voor 2050 om het aantal slachtoffers zo laag mogelijk te houden, met 0 verkeersslachtoffers als ultieme eindbeeld. Voor Schiermonnikoog geldt dat dit al bijna behaald is, afgaande op de afgelopen 5 jaar. Echter vinden er nog wel met enige regelmaat ongevallen plaats op het eiland en is het eiland steeds meer in trek onder fietsers. Daarnaast dient er ook rekening gehouden te worden met het feit dat ook nog alle ongevallen geregistreerd moeten worden.

Aantal Gewonden 1 0 0 0 0 0

Ongevallen Verkeersslachtoffers gemeente Schiermonnikoog. (VIA.nl)

Het aantal verkeersslachtoffers op gemeentelijke wegen is zeer laag op Schiermonnikoog. In de afgelopen 5 jaar raakte één persoon gewond in het verkeer en tussen 2017 en 2021 vonden er slechts zes ongevallen plaats.

2

2

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAPPENPLAN RISICOANALYSE VERKEERSVEILIGHEID Een risicoanalyse brengt de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem in kaart: welke wegkenmerken, situaties of gedragingen van verkeersdeelnemers vormen een potentieel gevaar voor de verkeersveiligheid? Het Kennisnetwerk SPV heeft hiervoor een praktische tool ontwikkeld: het Stappenplan Risicoanalyse. Volgens dit stappenplan is voor de gemeente Schiermonnikoog gekeken naar belangrijke risico-indicatoren ofwel ‘Safety Performance Indicators’ (SPI’s). Aan de hand van de volgende zes stappen is een eerste aanzet gedaan om de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem in kaart te brengen. 1. 2. 3. 4.

Begin met de basis. Hoe is de bevolking samengesteld? Kijk naar de infrastructuur van wegen en fietspaden. Hoe hard rijden verkeersdeelnemers in onze gemeente? Hoeveel bestuurders rijden onder invloed van alcohol en drugs? 5. Kijk ook naar ongevallen en verkeersslachtoffers. 6. Prioriteren, welke pakken we als eerste aan?

STAP 1/6 | SAMENSTELLING VAN DE BEVOLKING In het SPV ligt de nadruk op twee groepen verkeersdeelnemers: a. Kwetsbare verkeersdeelnemers, zijnde… Voetgangers, fietsers, brom-/snorfietsers Kinderen (0 – 11 jaar, 12 t/m 15 jaar) Ouderen (70 jaar en ouder). b. Onervaren verkeersdeelnemers, zijnde… Kinderen (0 – 14 jaar) Onervaren bestuurders (beginnende en jonge t/m 24 jaar) automobilisten, anderen die nog maar kort een bepaald voertuig besturen (zoals mensen die voor het eerst een ebike of scooter kopen) Beginnende fietsers (vaak kinderen, maar ook bijvoorbeeld toeristen).

Leeftijdsgroep

Schiermonnikoog

Fryslân

Nederland

Totaal (1-1-2022)

900

654.000

17.590.700

0 t/m 11 Jaar

7%

12%

12%

12 t/m 15 Jaar

3%

5%

4%

16 t/m 17 Jaar

2%

2%

2%

18 t/m 24 Jaar

7%

9%

9%

25 t/m 39 Jaar

15%

16%

19%

40 t/m 49 Jaar

12%

12%

12%

50 t/m 59 Jaar

17%

15%

14%

60 t/m 69 Jaar

16%

13%

12%

70+ Jaar

21%

16%

14%

Tabel 1. Bevolkingsopbouw gemeente Schiermonnikoog | CBS Statline | 1 januari 2022

•

•

•

•

•

7% van de bewoners valt binnen de leeftijdscategorie 0 t/m 11 jaar (kinderen) en behoort daardoor tot de groep kwetsbare verkeersdeelnemers. Let op: plekken waar deze groep kwetsbare verkeersdeelnemers veel/ vaak komen zijn basisscholen, locaties met buitenschoolse/ kinderopvang, sportverenigingen en speeltuinen. 3% van de bewoners valt binnen de leeftijdscategorie 12 t/m 15 jaar (kinderen) en behoort daardoor tot de groep kwetsbare verkeersdeelnemers. Let op: plekken waar deze groep kwetsbare verkeersdeelnemers veel/ vaak komen zijn onderwijsinstellingen voor voortgezet onderwijs en sportverenigingen. 21% van de bewoners is 70 jaar of ouder (ouderen) en behoort daardoor tot de groep kwetsbare verkeersdeelnemers. Let op: plekken waar deze groep kwetsbare verkeersdeelnemers veel/ vaak komen zijn zorginstellingen (huisartsenpost, apotheek, gezondheidscentra). Let op II: Risicogroepen voor rijden onder invloed geneesmiddelen zijn ouderen. Meervoudig medicijngebruik zorgt voor verminderde rijgeschiktheid. Bijna 10% van de bewoners valt binnen de leeftijdscategorie 0 – 14 jaar (kinderen) en behoort daardoor tot de groep onervaren verkeersdeelnemers. Let op: plekken waar deze groep onervaren verkeersdeelnemers veel/ vaak komen zijn basisscholen, locaties met buitenschoolse/ kinderopvang, speeltuinen, sportverenigingen en onderwijsinstellingen voor voortgezet.

7% van de bewoners valt binnen de leeftijdscategorie 18 – 24 jaar (beginnende en jonge automobilisten) en behoort daardoor (potentieel) tot de groep onervaren verkeersdeelnemers.

In tabel 1. is de bevolkingsopbouw naar leeftijdsgroep voor de gemeente Schiermonnikoog weergegeven. Daaronder is samengevat in welke mate, op basis van leeftijdsgroepen, de risicogroep kwetsbare- en onervaren verkeerdeelnemers binnen de gemeente aanwezig zijn.

2

3

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 2/6 | INFRASTRUCTUUR VAN WEGEN EN FIETSPADEN De verschillende kenmerken van wegen en fietspaden zijn van invloed op de verkeersveiligheid. Een gericht verbeterplan om te komen tot veilige infrastructuur begint bij inzicht in risico’s. Zicht op de huidige staat van de infrastructuur en de meest risicovolle elementen vraagt om een goede analyse en proactief beheer van het wegennet. Het gewenste resultaat is dat de gemeente Schiermonnikoog volledig inzicht heeft in risicolocaties op haar eigen wegennet en weet welke infrastructurele maatregelen daar effectief zijn. Het is bekend dat in het algemeen op meerdere wegtypen nog winst te behalen valt, bijvoorbeeld: • •

•

•

Veilige en geloofwaardige inrichting van 30 km/ uurgebieden en 60 km/uur-wegen; Veilige en geloofwaardige inrichting van 50 km/ uur-wegen, onder andere door het scheiden van verkeersstromen: bijvoorbeeld door het aanleggen van vrij liggende fietspaden; Veilige inrichting van 80 km/uur-wegen: onder andere door het verbeteren van de bermen, aanbrengen van fysieke rijrichtingscheiding en het verminderen van het aantal erfaansluitingen; Veilige inrichting van fietsinfrastructuur;

STAP 2A. WEGINFRASTRUCTUUR | BLAD 1 De afbeelding aan de rechterkant verbeeldt de wegencategorisering en de tabel het aandeel weglengte per voorkomend snelheidsregime binnen de gemeentegrenzen. De 30 km/uur-gebieden vormen het grootste aandeel weglengte, gevolgd door 60- km/uur-wegen. Hieruit valt het volgende te concluderen: In de kern geldt een maximumsnelheid van 30 km/uur in Schiermonnikoog Buiten de bebouwde kom geldt een maximumsnelheid van 60 km/uur.

1

Afbeelding 1. Wegencategorisering gemeente Schiermonnikoog1

Snelheidslimiet Totaal 15 30 50 60 70 80 100 Overig

km weglengte 51 0 30 0 21 0 0 0 0

Aandeel 100% 0% 60% 0% 40% 0% 0% 0% 0%

Snelheden kunnen afwijken van de werkelijkheid 4

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 2A. WEGINFRASTRUCTUUR | BLAD 2 | ONGEVALSRISICO.NL De basis van Ongevalrisico.nl zijn Verkeersveiligheidsrisico’s. Deze risico’s zijn zoveel mogelijk gebaseerd op literatuur zoals richtlijnen van de CROW of het SPV. Elk risico is opgebouwd uit indicatoren. Indicatoren zijn een verzameling van variabelen: •

•

•

Risico: een (regionaal) verkeersveiligheidsrisico van bijvoorbeeld het CROW, SPV of gedefinieerd door de wegbeheerder. Indicator: een meetbaar onderdeel van een risico. Elke indicator bestaat uit een of meer variabelen die samen een indicatorscore (een waarde tussen 0 - 1) opleveren. Variabele: een uit data afleidbare eigenschap.

De plattegrond op de rechterpagina is de meest actuele weergave voor de gemeente Schiermonnikoog vanuit de Verkeersveiligheidsmeter van DOK data. Hierin zijn alle onderstaande risico’s meegenomen, namelijk: • • • • • • • • •

Ongevallen Basisschoolleerlingen Middelbare scholieren Jongeren op brom- en snorfiets Snelheidsovertredingen Te smalle fietspaden Onveilig ingerichte fietspaden Ongeloofwaardige 30-wegen Fietsvoorzieningen langs- en over 50-wegen

Locaties met een hoger ongevalsrisico (oranje lijnen) zijn onder meer: • Heereweg • Reddingsweg, Rijspolder Knuppeldam • Herdersdam • Paaslandweg • Martjeland • Westerburenweg

Afbeelding 2. Actuele Verkeersveiligheidsmeter van de gemeente Schiermonnikoog

Via de gemeentepagina op www.ongevalsrisico.nl zijn voor de gemeente Schiermonnikoog de resultaten per wegvak en risico direct beschikbaar.

5

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 2B. FIETSINFRASTRUCTUUR De afbeelding op rechterkant van deze pagina toont de aanwezige fietsvoorzieningen. Een ‘confrontatie’ van de naastgelegen afbeelding van fietsvoorzieningen met de wegencategorisering komen de volgende wegen in beeld: • Veerweg • Heereweg • Reeweg • Badweg Een aparte analyse naar veilige inrichting voor solitaire fietspaden is nog niet uitgevoerd. Bij de toetsing van solitaire fietspaden dient in later stadium nog aandacht te zijn voor de volgende inrichtingskenmerken: • Breedte van het fietspad afgestemd op fietsintensiteiten (CROW: minimaal 3 meter breed) • As-markering en kantbelijning • Geen onnodige obstakels zoals fietspaaltjes of oneffenheden in de verharding (wortelopdruk of tegels) • Veilige berminrichting (beperkte hoogteverschillen, veilig objectafstanden zoals bomen/ lichtmasten) • Oversteekvoorzieningen: ongelijkvloers of VRIgeregeld

Afbeelding 3. Fietsvoorzieningen van de gemeente Schiermonnikoog op basis van OpenStreetMap

6

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 2B. FIETSINFRASTRUCTUUR | BLAD 2 | ONGEVALSRISICO.NL De basis van Ongevalrisico.nl zijn verkeersveiligheidsrisico’s in beeld gebracht. Deze risico’s zijn zoveel mogelijk gebaseerd op literatuur zoals richtlijnen van de CROW of het SPV. Elk risico is opgebouwd uit indicatoren. Indicatoren zijn een verzameling van variabelen: •

•

•

Risico: een (regionaal) verkeersveiligheidsrisico van bijvoorbeeld het CROW, SPV of gedefinieerd door de wegbeheerder. Indicator: een meetbaar onderdeel van een risico. Elke indicator bestaat uit een of meer variabelen die samen een indicatorscore (een waarde tussen 0 - 1) opleveren. Variabele: een uit data afleidbare eigenschap.

De plattegrond op de rechterpagina is de meest actuele weergave voor de gemeente Schiermonnikoog vanuit de Verkeersveiligheidsmeter van DOK data. Hierin zijn alle fiets gerelateerde risico’s meegenomen, namelijk: • • •

Te smalle fietspaden Onveilig ingerichte fietspaden Fietsvoorzieningen langs- en over 50-wegen

Voor Schiermonnikoog geldt dat slechts een aantal fietspaden een ongevalsrisico score hebben gekregen, mede vanwege het zeer lage aantal ongevallen. Dit betreft de volgende fietspaden: • Veerweg • Fietspad Oosterreeweg Op het eiland zijn veel fietspaden gelegen in de duinen. Dit zijn vaak smalle schelpenpaden. De opkomst van onder meer de ebike (grotere snelheidsverschillen) en het toenemend aantal bezoekers van Schiermonnikoog, leidt tot extra drukte op de fietspaden. Dit kan als gevolg hebben dat de kans op een ongeval op de fietspaden (in bijvoorbeeld de duinen) toeneemt.

Afbeelding 4. Actuele Verkeersveiligheidsmeter voor Fietsinfrastructuur van de gemeente Schiermonnikoog

Via de gemeentepagina op www.ongevalsrisico.nl zijn voor de gemeente Schiermonnikoog de resultaten voor de fietsinfrastructuur direct beschikbaar.

De ‘drukste’ straten in Schiermonnikoog zijn de Middenstreek en de Langestreek. Deze straten worden gebruikt als doorgaande route, terwijl de straten ook een verblijffunctie hebben vanwege de winkels en horecagelegenheden.

7

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 3/6 – RIJSNELHEDEN BINNEN DE GEMEENTE? Snelheid is een belangrijke risico-indicator voor de verkeersveiligheid. In deze stap is inzichtelijk gemaakt waar en hoeveel bestuurders te hard rijden binnen de gemeente Schiermonnikoog en op welke wegen of wegdelen. De afbeelding rechts laat de geldende snelheidsregimes binnen de gemeente zien. SNELHEIDSOVERSCHRIJDINGEN Dankzij de actuele snelheidsgegevens van alle wegen is voor Schiermonnikoog inzichtelijk gemaakt op welke locaties te hard wordt gereden. Dit zijn locaties waarvoor geldt dat de ‘V85’ (zonder vertraging) boven de limiet ligt. Het blijkt dat snelheidsoverschrijding logischerwijs op het eiland beperkt zijn, vanwege het beperkt aantal auto’s. De wegen waar deze snelheidsoverschrijdingen voorkomen zijn vanwege de beperkte infra 30 en 60 km/uur-wegen, Heereweg en Badweg. Dit hangt samen met de soms beperkte mate waarin de wegen voorzien zijn van de gewenste inrichting. Gelet op het vele aantal fietsers op het eiland, dient dan ook extra aandacht uit te gaan naar die specifieke wegen waar sprake is van snelheidsoverschrijding.

Afbeelding 5. Snelheidsregimes binnen de gemeente Schiermonnikoog op basis van Nationaal Dataportaal Wegverkeer (NDW).

Op de volgende pagina is verbeeld op welke wegen sprake is van een bovengemiddelde snelheidsoverschrijding. Het gaat om de volgende wegvakken: Badweg Karrepad Heereweg Knuppeldam Aisterbun De ‘drukste’ straten in Schiermonnikoog zijn de Middenstreek en de Langestreek. Deze straten worden gebruikt als doorgaande route (vooral fietsers, maar ook deel auto’s), terwijl beide wegen ook een verblijffunctie hebben vanwege de winkels en horecagelegenheden en er daardoor dus ook veel voetgangers zijn. Voor deze locatie dient dan ook in overweging te worden genomen of het beperken van de maximumsnelheid een optie is.

8

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog

Afbeelding 6. Snelheidsoverschrijding (NDW) gemeente Schiermonnikoog

9

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 4/6 – GEBRUIK VAN ALCOHOL EN DRUGS BINNEN HET VERKEER Het gebruik van alcohol en drugs in het verkeer is verboden en brengt zeer veel risico met zich mee. Over de omvang van gebruik van alcohol en drugs (waaronder ook lachgas) is weinig data beschikbaar, waardoor de omvang van dit risico ook moeilijk op gemeentelijk niveau te duiden is. De politieregistraties (hiernaast verbeeld) geven aan dat het rijden onder invloed in de gemeente Schiermonnikoog erg laag is. Dit kan ook verband houden met de frequentie van gerichte controles. Of verkeersdeelnemers in de gemeente Schiermonnikoog veelvuldig onder invloed rijden is niet uit deze data naar voren te halen, maar gelet op het landelijk beeld ongetwijfeld aanwezig.

Jaar 2017

Aantal registraties rijden onder invloed binnen gemeente 1

2018

0

2019

0

2020

0

2021

0

Bron: dataportaal politie

Belangrijk om te melden is dat alleen inwoners van Schiermonnikoog op het eiland met de auto mogen rijden. Voor gasten is dit niet toegestaan, hierdoor zijn er ook relatief weinig verplaatsingen per auto en is het dus verklaarbaar dat de frequentie qua alcoholcontroles laag is. Dit is één van de redenen dat het aantal alcoholregistraties op het eiland erg laag ligt. Tip 1: Om meer inzicht te krijgen in de mate waarin alcohol en drugs in het verkeer voorkomt binnen de gemeente kan nader verdieping worden gevonden via: • Data van VeiligheidNL • Lokale politievertegenwoordiger Tip 2: Uit landelijke onderzoek ‘Rijden onder invloed 2002-2017’ (Ministerie van Infrastructuur en Milieu, 2018) is regionale informatie beschikbaar over handhaving op en rijden onder invloed. Wellicht mogelijk om de regionale inzichten hier op te nemen.

10

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 5/6 – ONGEVALLENBEELD EN VERKEERSSLACHTOFFERS De geregistreerde ongevallendata geeft inzicht in het aantal ongevallen, de ernst van de ongevallen, de verdeling over leeftijdsgroepen en vervoerswijze, en de locatie van de ongevallen. Voor deze risicoanalyse light is gekozen voor de informatie uit VIA Statistiek, voor de periode 2017 – 2021, uitsluitend voor de wegen die in het beheer zijn van de gemeente Schiermonnikoog De tabellen hiernaast geven achtereenvolgens het volgende weer: • • •

Boven: Ongevallen per snelheidsregime Midden: Betrokkenen per leeftijdsgroep Onder: Verdeling over wijze van verkeersdeelname

Tip 1: Voor een aanvullend inzicht in de ontwikkeling van het aantal ongevallen, de ernst van de ongevallen per vervoerswijze wordt verwezen naar de BLIQ-rapportage.

Wegcategorie Totaal 15 km/u 30 km/u 50 km/u 60 km/u 70 km/u 80 km/u N.B.

Ongevallen 6 0 1 1 2 0 0 2

Aantal Slachtoffers 1 0 0 0 1 0 0 0

Aandeel Ongevallen Slachtoffers

Leeftijdscategorie Totaal 0 t/m 11 jaar 12 t/m 15 jaar 16 t/m 17 jaar 18 t/m 24 jaar 25 t/m 39 jaar 40 t/m 49 jaar 50 t/m 59 jaar 60 t/m 69 jaar 70+ Jaar N.B.

Aantal Betrokkenen Slachtoffers 8 1 1 0 0 0 0 0 1 0 0 0 0 0 0 0 3 0 3 1 0 0 Aantal

Aandeel Betrokkenen Slachtoffers

Vervoerswijze Totaal Personenauto Bestelauto Vrachtauto Motor Overige Railvoertuig Bromfiets+ Fiets Voetganger Vast/los object Dier E-bike

Partijen 8 0 1 2 0 1 0 0 4 0 0 0 0

Slachtoffers 1 0 0 0 0 0 0 0 1 0 0 0 0

0% 17% 17% 33% 0% 0% 33%

0% 0% 0% 100% 0% 0% 0%

13% 0% 0% 0% 0% 0% 13% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 38% 0% 38% 100% 0% Aandeel 0% Partijen Slachtoffers 0% 13% 25% 0% 13% 0% 0% 50% 0% 0% 0% 0%

0% 0% 0% 0% 0% 0% 0% 100% 0% 0% 0% 0%

11

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog LOCATIES WAAR ONGEVALLEN PLAATSVINDEN De naastgelegen afbeelding geeft de locaties waar in de periode 2017 – 2021 de ongevallen hebben plaatsgevonden. Het betreft hier alle ongevallen die binnen de gemeentegrens hebben plaatsgevonden. Uit de afbeelding blijkt dat de ongevallen verspreid over het gemeentelijke wegennet voorkomen. Op Schiermonnikoog zijn geen locaties te zien waar een cluster van ongeval locaties ontstaat. Wel hebben er in de afgelopen jaren op de Veerweg twee ongevallen plaatsgevonden in de afgelopen vijf jaar. Ook in de kern van Schiermonnikoog hebben twee ongevallen plaatsgevonden op verschillende locaties.

Afbeelding 7. Ongeval locaties binnen de gemeente Schiermonnikoog op basis van ongevallencijfers van VIA Software (VIA).

12

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog LOCATIES WAAR ONGEVALLEN MET (BROM)FIETSERS PLAATSVINDEN De naastgelegen afbeelding geeft de locatie aan waar in de periode 2017 – 2021 een ongeval heeft plaatsgevonden waarbij (brom)fietsers, snorfietsers, e-bikes en speed-pedelecs betrokken waren. Uit de afbeelding blijkt dat van één fietsongeval de exacte locatie bekend is. Dit betrof een ongeval tussen twee fietsers op de Badweg. Aangezien op deze locatie slechts één ongeval heeft plaatsgevonden, is hierin geen patroon te zien. Wel geldt dat niet altijd alle ongevallen geregistreerd worden, met name de ongevallen tussen fietsers onderling. De opkomst van onder meer de e-bike leidt tot extra drukte op de fietspaden. Dit kan als gevolg hebben dat de kans op een ongeval op de fietspaden (in bijvoorbeeld de duinen) toeneemt.

Afbeelding 8. (Brom)fietsongeval locaties binnen de gemeente Schiermonnikoog op basis van ongevallencijfers van VIA Software (VIA).

13

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog STAP 6/6 – GEPRIORITEERDE RISICO’S Voorliggende risicoanalyse geeft inzicht in de verkeersveiligheidsrisico’s van de gemeente Schiermonnikoog. Gecombineerd met lokale kennis en duiding van de informatie kunnen de risicothema’s geprioriteerd worden. Prioriteit moeten krijgen: waar zitten de grootste problemen en met welke risico’s gaat onze gemeente als eerste aan de slag? En dus: voor welke maatregelen maken wij als eerste budget vrij? In grote lijnen kan prioriteren op drie manieren: Op basis van de inhoud: Op welke risico-indicator scoort onze gemeente minder goed? Of op welke wegen scoort een risicoindicator het slechtst? Heeft onze gemeente bijvoorbeeld 50km/uur-wegen zonder vrijliggende fietspaden of onveilig ingericht fietspaden en fietsoversteken? Of zijn er bepaalde wegen waar te hard wordt gereden? Op basis van politiek-bestuurlijke voorkeur: De wethouder of het gemeentebestuur heeft, wellicht opgenomen in het collegeakkoord, een visie op verkeersveiligheid. Mogelijk staan er specifieke aandachtspunten in het collegeprogramma of vigerende beleidsstukken om rekening mee te houden. Op basis van een voorkeur van burgers: Ook wat onze bewoners belangrijk vinden, kan een belangrijke wegingsfactor zijn.

Je kunt dat bijvoorbeeld meten door te kijken naar veelvoorkomende klachten, de trend in gesprekken met dorp-/ wijkraden, maar ook door middel van enquêtes of in bijeenkomsten met specifieke focusgroepen. Het prioriteren van de verkeersveiligheidsrisico’s is een belangrijke stap om te komen tot een uitvoeringsprogramma en -agenda. Tip: maak het college deelgenoot van deze prioritering, vraag bijvoorbeeld tijd om de totstandkoming en achterliggende doelstellingen toe te lichten, en laat de lijst met verkeersveiligheidsrisico’s voor de gemeente daadwerkelijk vaststellen.

14

Risicoanalyse Verkeersveiligheid | Gemeente Schiermonnikoog BRONNENLIJST Voor deze risicoanalyse zijn de volgende bronnen gehanteerd: •

Gemeente Schiermonnikoog: - Wegencategorisering - Vormtoets (fiets)infrastructuur - Fietsknelpunten

•

CBS Statline: - https://opendata.cbs.nl/statline#/CBS/nl/ - Bevolkingscijfers (1 januari 2022)

•

NDW snelhedenshapefile: - Jaargemiddelde S85 2021 - Snelheidslimiet (afwijkingen ten opzichte van het actuele snelheidslimiet zijn niet uitgesloten) - Weglengte

•

Openstreetmap: - Achtergrondkaart - Fietsvoorzieningen

•

Dataportaal politie: - https://data.politie.nl/#/Politie/nl/navigatieScherm/th ema - Cijfers over rijden onder invloed

•

VIA Software: - Ongevalcijfers 2017-2021 - BLIQ rapportage 2021 - NB-1: het betreft uitsluitend de geregistreerde ongevallen - NB-2: ongevallen zijn soms onvolledig, of niet correct geregistreerd. Soms is het snelheidslimiet niet juist ingevuld

15