2. Evaluatie BIP 2011-2022 en doorkijk naar nieuw Bap.pdf

Bijlage 2 Evaluatie Beheer- en inrichtingsplan plus (BIP+) 2011-2022 Nationaal Park Schiermonnikoog en doorkijk naar ambitieplan / BIP 2024 e.v. Algemene opmerking: Er zijn onderdelen die zijn afgerond (groen). Doorlopende onderdelen zijn niet groen, maar lopen wel. Het is dus niet zo dat alles wat niet groen is, niet is afgerond. Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019 Rapportage Sweco 2019

Thema Doel 2010-2022 Vervolgonderzoek naar mogelijkheden en effecten herstel washover complex tussen paal 7 en 10. Indien geen herstel washover, dan andere maatregelen treffen voor zilte graslanden en jonge duinvalleien

Onderzoek (quick scan) ontwikkelingsmogelijkheden Westerplas: optimaliseren zoetwatermeer of ontwikkeling tot buitendijks gebied

Aanbeveling Sweco 2019

Rapportages aan Overlegorgaan Rapportage aan Overlegorgaan nov. 2021

Rapportage aan Overlegorgaan nov. 2022 / Eindevaluatie: in hoeverre zijn de doelen, maatregelen en de aanbevelingen van Sweco gerealiseerd?

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. Betrekken in Bap 2024 e.v.? - In hoeverre zijn de doelen en maatregelen nog relevant / actueel? - Betreft het Incidentele / projectmatige of structurele periodiek terugkerende maatregelen? - Wat zijn de relevante kaders ( wet- en regelgeving, bestaand beleid van partijen,) - Aandachtspunten: risico’s, financiën, etc.

Dynamiek van wind en zee In de delen van het eiland buiten de primaire waterkering hebben zee en wind vrij spel om het landschap te vormen. Belemmeringen zijn weggenomen voor zo ver dat de veiligheid niet schaadt. Natuurmonumenten - Onderzoek Uitwerken van Meenemen in de Idem als hiernaast. Betrekken bij nieuw Natura2000uitgevoerd in 2018 alternatieve tweede PAS-periode. beheerplan. - Washover niet maatregelen. Natuurmonumenten haalbaar door maakt plannen om de aanwezigheid van het stuifdijk vanaf paal 7 groene strand, op een aantal veiligheid primaire plaatsen open te waterkering en kosten. krijgen zodat hier - Andere maatregelen verstuivingen kunnen nog niet getroffen. ontstaan. - Eindpresentatie Deltares, 2018 Natuurmonumenten / - Onderzoek is Keuze maken voor de - Nog niet Onderzoek met Geen extra ambities dan Wetterskip, Vitens uitgevoerd, gebied gewenste oplossing gerealiseerd scenario’s onderhoudswerkzaamheden voor heeft inmiddels ook voor uitvoering - In overleg met afgerond, keuze de ‘vogelfuncties’. belangrijke maatregelen. partijen keuze maken gemaakt. vogelwaarden. voor gewenste Fosfaatrijke bodem - Rapportage inrichting en beheer baggeren is niet Hunzebreed en Free Westerplas passend zinvol. Er is ook Nature binnen kaders gekozen voor beheerplan N2000. behoud zoet water. - Er zijn drie Herstel naar zout

1

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019

Rapportages aan Overlegorgaan scenario’s die meegenomen worden in het project Wij & Wadvogels. Er worden nog in 2021 tekeningen gemaakt door het bureau Eelerwoude.

Thema Doel 2010-2022 Waterpeil Groenglop verhogen. Peilverhoging op aangrenzende gronden in de polder op vrijwillige basis

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v.

water is niet haalbaar. Maatregelen richten zich nu op behoud als vogelgebied (broeden en overwinteren). Via Wij en Wadvogels inrichten van broedeilanden en waar nodig bomen en struiken verwijderd.

Dynamiek van zoet water De waterhuishouding van Schiermonnikoog wordt buiten de polder en het dorp zo min mogelijk beïnvloed door menselijk ingrijpen. Zoet water wordt efficiënt benut. Wetterskip Fryslân / - Waterpeilverhoging Nadere monitoring en - Nog niet Hydrologisch Na evaluatie misschien provincie, in Arnicaweide analyse gerealiseerd onderzoek aanvullende maatregelen nodig. Natuurmonumenten, gerealiseerd door het grondwaterstanden. - Provincie, WF, NM afgerond, in eerste De afstemming en samenwerking landeigenaren plaatsen van stuwen. en betrokken instantie geen natuurinclusieve landbouw en - Peilverhoging op eigenaren maken aanvullende natuurbeheer in en rondom de aanliggende gronden samen aan de hand maatregelen in de Grienglop is voor de volgende BIPin polder (deels) van gemeten Groenglop nodig. periode (NP nieuwe stijl) een gerealiseerd door grondwaterstanden Bij evaluatie aandachtspunt. Hierbij ook het plaatsen van en beheerplan N2000 N2000-beheerplan streefbeeld biodivers boeren weidevogelstuwen. een inrichtingsplan natuurkwaliteit en meenemen. - Stuwen zijn geplaatst en grondwaterstanden maatregelenpakket (mede als gevolg voor Groenglop en de verhoogde omgeving. Onderdeel stuwpeilen in de hiervan is maken van polder) beoordelen.

keuze wel/geen koppeling waterhuishouding Groenglop met kwelafvoer Arnicaweide) en op vrijwillige basis wel/geen aanvullende peilwijziging / waterconservering in de polder. - Inrichtingsplan Maatregelenpakket Peilenplan Groenglop en omgeving

2

Maatregel Maatregelen voor vermindering verdroging Kapenglop

Trekker / samenwerkingspartners Wetterskip Fryslân / provincie, Natuurmonumenten, landeigenaren

Evaluatie Sweco juni 2019 Maatregelen zijn uitgevoerd door: - verondieping bovenstrooms deel klimaatsloot - omvorming benedenstrooms deel klimaatsloot tot een ondiepe brede duinslenk.

Rapportages aan Overlegorgaan gerealiseerd

gerealiseerd

- Concrete acties: gesubsidieerde regentonnen- en compostvatenactie (januari 2020 gestart) en drinkwatertappunt (realisatie: 2019-21). Afkoppelen regenwater (doorlopend). Duurzaamheid: zie Impuls Duurzaamheid 20172021. - Op het gebied van drinkwater zijn we zelfstandig. Door zuinig om te gaan met water kunnen we dat ook blijven. Schiermonnikoog moet zelfstandig energie gaan opwekken voor gebruik op het eiland.

- betreft een doorlopende actie - v.w.b. water is Schiermonnikoog zelfstandig. V.w.b. energie is Schiermonnikoog nog niet duurzaam zelfstandig / zelfvoorzienend.

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. Aandacht voor het juiste vervolgbeheer op de inrichtingsmaatregelen (plaggen en verstuiven) via N2000-beheerplan.

Grondwaterstanden zijn lokaal licht gestegen. Doel: duurzaam zelfstandig eiland op het gebied van (drink)water- en energiegebruik Uitwerking maatregelen waterbesparing en hergebruik.

Gemeente / provincie / Vitens (uitvoering)

Er zijn gescheiden watersystemen aangelegd, waar mogelijk gemeentelijke subsidies verstrekt voor energiescans. Uitvoeringsprogramma Impuls Duurzaamheid in 2017 vastgesteld door de gemeenteraad.

Nadere realisatie van het uitvoeringsprogramm a.

Er is veel gerealiseerd, maar het eiland is op dit moment nog niet duurzaam zelfstandig. De duurzame ambitie is nog steeds van kracht.

Thema Doel 2010-2022 Voortzetting kwelderbeweiding gedurende de zomer met

-Provincie, Wetterskip en Vitens maken een bestuurlijk vertaalslag van de discussienotitie water van de provincie. - Gezamenlijk opstellen en uitvoeren waterbesparing en benutten regenwater. -Binnen NP kijken naar duurzame omgang met natuur en beschikbare grondstoffen.

Dynamiek van grazers Er zijn op Schiermonnikoog complete ontwikkelingsreeksen van begroeiing, van pionier tot climax in verschillende milieus (nat en droog, zoet en zout, zand en klei), met een gradiënt in de invloed van planteneters op de begroeiing Natuurmonumenten / Voortzetting Overwegen om Er is vanaf 2018 voor -Vergt afstemming De afstemming natuurinclusieve Vereniging Boerenbelang kwelderbeweiding graasdruk te het eerst sinds lange tussen landbouw Landbouw en de natuurwaarden op Schiermonnikoog uitgevoerd volgens verhogen of tijd weer gemaaid op en natuur. de kwelder zal in de volgende BIP-

3

Maatregel jongvee in een gebied van ca. 400 ha met een begrazingsdruk van 1 dier per 2 hectare. Aanpassen toepassing ontwormingsmiddelen Stap 1: Maken begrazingsplan voor integrale begrazing met runderen en edelherten, incl. pilot meebegrazen deel zandige waterkering en incl. voorlichtingsplan

Trekker / samenwerkingspartners

Natuurmonumenten / Wetterskip, Vereniging Boerenbelang Schiermonnikoog

Evaluatie Sweco juni 2019

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. periode (NP nieuwe stijl) verder geoptimaliseerd worden door Natuurmonumenten en boeren.

plan. Beweiding vertraagt successie, maar voorkomt deze niet.

aanvullend te maaien.

de Kwelder. Dit voor een pilot van 6 jaar.

-Ontwormingsmiddelen worden alleen selectief toegepast op boerenvee.

Begrazingsplan is in 2014 opgesteld en in 2016 aangepast. Pilot meebegrazen zandig deel waterkering uitgevoerd. Voorlichtingsplan begrazing uitgevoerd.

Evaluatie begrazing

Evaluatie en aanbevelingen worden begin 2020 verwacht.

Evaluatie afgerond en gepresenteerd aan overlegorgaan.

Voorstellen uit de evaluatie (uitbreiden begrazing als dynamisch beheer en nabeheer van andere maatregelen in de natuur) uitwerken (door in elk geval NM en boeren) in opties, afstemmen met de bevolking en uitvoeren via N2000-beheerplan.

Begrazingsgebied op termijn uitbreiden indien mogelijk.

Evaluatie en aanbevelingen worden begin 2020 verwacht.

Zie hierboven.

Zie hierboven

Uitvoeren maatregelen na proef.

- Er is in 2019 onderzoek gedaan naar konijnenbestand. Eind 2019 wordt dit onderzoek met aanbevelingen en een stappenplan van herintroductie verwacht. - Stappenplan is er, wachten op Vlieland eerste pilot. Er zijn op dit moment te weinig gezonde konijnen om het stappenplan vorm te geven. Vervolg 2022

- betreft opdracht i.h.k.v. N2000beheer - wachten op de ontwikkelingen op Ameland en Vlieland

- Onderzoeken of een proef mogelijk is. Ook goed kijken naar ervaringen op Ameland en Vlieland. - Aandachtspunten: Wnb-toets, nabeheer

- volop nabeheer

- Nabeheer vormgeven met

Rapportage van Natuurmonumenten Begrazing op een minder groot gebied dan in het BIP+ beoogd. Vertraagt verdergaande successie en voorkomt dichtgroeien van stuifkuilen. Onderzoek uitgevoerd, maar maatregelen nog niet. Proef in voorbereiding

Stap 2: Uitvoeren integrale jaarrondbegrazing conform het. begrazingsplan

Natuurmonumenten / Wetterskip, Vereniging Boerenbelang Schiermonnikoog

Stap 3: na enkele jaren begrazing eventueel konijnen introduceren

Natuurmonumenten

Thema Doel 2010-2022 Open maken van

Aanvullend beheer Bijzondere habitats zijn waar nodig door aanvullend beheer in stand gehouden of ontwikkeld Natuurmonumenten In Westerduinen bos Overwegen - In 2018 is in het

4

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

gradiënten door plaatselijk kappen van bos en tijdelijk intensief begrazen (Westerduinen, omgeving Kapenglop, omgeving Reddingsweg).

Evaluatie Sweco juni 2019 gekapt en begrazing met geiten in delen ingezet. Ook in omgeving Kapenglop en Reddingsweg zijn de maatregelen uitgevoerd.

Aanvullend maaien van botanisch waardevolle duinvalleien die door begrazing onvoldoende open en kort blijven: Hertenbosvallei, Kapenglop, valleien Reddingsweg

Natuurmonumenten

Het Groenglop is door beweiding en maaien open gehouden i.v.m. de botanische potenties.

Natuurmonumenten

Maaien en beweiden Westerplas

Natuurmonumenten

Maatregel heeft geleid tot een meer open landschap, maar zonder nabeheer groeit bos terug. - Maatregelen uitgevoerd. - Dichtgroeien wordt voorkomen. Toename aantal plantensoorten, successie wordt vertraagd, maar niet voorkomen.

- Beweiding is uitgevoerd, maaien was niet noodzakelijk. - Dichtgroeien wordt voorkomen. Aantal Rode Lijstsoorten is gelijk gebleven. Gebied is nadat de begrazing is aangepast wel bloemrijker geworden - Maatregelen uitgevoerd volgens plan. - Terrein groeit steeds verder dicht.

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. begrazen of andere maatregelen via N2000-beheerplan - Monitoring is van belang

uitbreiding/ verhoging begrazingsdruk.

kader van duinherstel een begin gemaakt met verschillende maatregelen. Er lopen geiten en er is bos/ruigte gekapt. - Op dit moment wordt er volop ingezet op nabeheer door schapen, geiten en paarden.

door drukbegrazing verplaatsbare kudde geiten. - verstuiving in de zeereep rond paal 6 gereed. Nabeheer door begrazing nog verder vormgeven.

Overwegen nadere maatregelen in kader van N2000.

- Er wordt jaarlijks bekeken waar gemaaid wordt met de zogenaamde sinusmethode om botanische waarden te behouden. - De werkinstructiekaarten zijn gedigitaliseerd en staan in het beheersysteem van NM. gerealiseerd

Idem als hiernaast.

Zie hierboven

gerealiseerd

Zie hierboven

- Pacht is over gegaan naar een andere pachter. Er wordt ingezet op intensievere begrazing. - De begrazingsdruk is nog steeds te laag. Het gebied heeft

-Doorlopend. -Begrazingsdruk kan omhoog. Er mag niet bijgevoerd worden.

Zie hierboven

Overwegen verhogen begrazingsdruk of meer variatie in grazers.

5

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v.

sterk de neiging tot dichtgroeien. Thema Doel 2010-2022 Plan maken om schade door verwilderde katten te verminderen

Thema Doel 2010-2022 Uitwerken gebiedsgerichte aanpak gevolgd door uitvoering van de in dat plan benoemde maatregelen

Compensatie voor boeren en beperken toename schade.

Faunabeheer Populaties van beschermde en bedreigde soorten lopen geen gevaar door predatie door geïntroduceerde soorten. Natuur- en - Plan is opgesteld, Draagvlak creëren op - Er is binnen de De vangactie loopt Vogelwacht / WBE, maar nog niet in langere termijn of werkgroep beheer in 2022. Natuurmonumenten werking vanwege andere oplossing. een Financiering ook. beperkt “Kattenwerkgroep Daarna is er geen maatschappelijk ”geformeerd. financiering meer draagvlak. Ingrijpen in de van de Provincie. - Plan WBE, 2013 kattenpopulatie doet Deze moet opnieuw Natuurmonumenten aangevraagd om te alleen met gedegen trachten alle begeleidend verwilderde katten onderzoek en met weg te vangen. grote, integrale -Monitoring is eenmalige actie, mogelijk omdat de geen eindeloze RUG hier vier jaar beheerjacht onderzoek naar - In 2022 wordt er doet. gestart met een vangactie met als voorbeeld Texel. Natuur en landbouw Schade door ammoniakdepositie aan kwetsbare habitats is verminderd tot een acceptabel niveau. Provincie - Afspraken gemaakt Nadere uitvoering - Er is een goed Provincie, boeren, met de van maatregelen. contact tussen Natuurmonumenten landbouwsector voor boeren en en gemeente zijn 20% stikstofreductie. Natuurmonumenten. partners in Natuurmaatregelen in Er is een regiodeal. Reductie 2019 gepland. eilanderdeal 35% koeien is een - intentieverklaring gerealiseerd waar feit.

Boeren hebben nog steeds aan een streefbeeld gewerkt wordt. opgesteld. - De zuivelcoöperatie Schiermonnikoog is een feit. Dit is een nieuwe fase in het project. Er wordt nu verder ingestoken op de realisatie van het streefbeeld. Landbouw - Schadevergoeding is Uitbreiding Proces loopt - Loopt voortgezet, populatiebeheer niet - Begrepen in populatiebeheer door mogelijk/wenselijk. Regiodeal afschot en

6

-Na evaluatie vierjarig vangproject (waarbij financiering vanuit provincie een aandachtspunt is) vangen van katten indien nodig voortzetten. -Ook kijken naar voortzetting bewustwording en/of medefinanciering castratie van eilander katten. -Het voorkomen van nieuwe verwilderde katten meenemen in de discussie.

Ja, integrale benadering van natuur (N2000) en landbouw (Regiodeal)

Ja, grote aantallen ganzen blijft probleem. Goed monitoren in project biodiversiteit en zo nodig kijken naar aanvullende

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019

Rapportages aan Overlegorgaan

legselbeperking. Deel polder is uit de regeling gehaald. - Populatiebeheer voorkomt toename van ganzen niet. Thema Doel 2010-2022 Geen commerciële visserij binnen de grenzen van het Nationaal Park

Voor de dijk van de Banckspolder ligt een smalle strook kwelder die de golfslag breekt :Onderzoek naar effecten op habitats en naar uitvoeringsaspecten Thema Doel 2010-2022 Regulier onderhoud genoemde elementen (o.a. bunker, Vredenhof, eendenkooi, bakens)

Thema Doel 2010-2022

Afsluiten delen van het Nationaal park in het broedseizoen en deel duingebied alleen toegankelijk op paden (cf. huidige situatie)

Buitendijkse ontwikkelingen - In de Waddenzee zijn vitale mosselbanken en zeegrasvelden aanwezig - Voor de dijk van de Banckspolder ligt een smalle strook kwelder die de golfslag breekt Provincie / - Gerealiseerd binnen Geen wijziging Geen commerciële Natuurmonumenten oude begrenzing, mogelijk. visserij maar niet binnen uitbreidingsdeel van nieuwe begrenzing. Herstel mosselbanken geprobeerd, maar niet geslaagd. - afwijking BIP Gemeente / - Onderzoek is gerealiseerd Natuurmonumenten uitgevoerd - Rapportage - Aanleg niet uitgevoerd om economische redenen.

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. maatregelen.

Geen commerciële visserij

Herbevestigen (en aandacht voor blijven vragen) en zo mogelijk uitbreiden binnen de nieuwe grenzen van het NP.

Het onderzoek buitendijkse kweldering is uitgevoerd

Aandacht voor de zachte overgang polderdijk – Waddenzee. Uitvoering mogelijk via gebiedsgerichte aanpak dijkverzwaring. Daarbij ook kijken naar mogelijke afslag kwelderrand ten oosten van veerdam.

Cultuurhistorie In de zone rond het dorp zijn cultuurhistorie elementen goed onderhouden en zichtbaar aanwezig in het landschap. De bakens (Kobbeduinen en Willemsduin) blijven in stand. Gemeente / eigenaren - Het noodzakelijke gerealiseerd gerealiseerd Aandachtspunt: v.w.b. cultuur meer reguliere onderhoud is aandacht voor ontsluiting voor uitgevoerd. Baken publiek Willemsduin is volledig vernieuwd in oude stijl. - Elementen zijn behouden. Recreatie en natuur Schiermonnikoog biedt mensen volop ruimte om het eiland en de natuur te beleven. Vaste voorzieningen (alleen in de directe omgeving van de polder, het dorp en de Badweg. Schade aan de natuur en hinder voor andere mensen worden vermeden. Vormen van recreatie die leiden tot schade aan de natuurdoelen of die overlast geven voor medemensen worden beperkt tot een deel van het eiland of helemaal geweerd. Natuurmonumenten - Maatregel Overweeg - Zonering is niet Het zou goed zijn Dit onderdeel meenemen naar uitgevoerd, aanpassing zonering aangepast. om het Rif te BIP2024. voortzetting reguliere Standbroedvogels zoneren. Hier is maatregelen. kunnen tijdelijk veel verstoring in Broedvogels worden uitgezoneerd worden het voorjaar. Verder binnen de daar waar mag ook wel beschermde gebieden noodzakelijk. benoemd worden

7

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019 niet verstoord. Strandbroedvogels broeden echter ook deels buiten de beschermde gebieden. - Activiteitenstrand is naar oosten verplaatst en verbreed. Afspraken zijn vastgelegd in strandoverleg in 2011. Gemeente maakt jaarlijks afspraken met gebruikers. - Maatregelen zijn effectief. - Gemeente verleent vergunning met betreffende voorwaarden. - Maatregelen zijn effectief. - Uitgevoerd en gehandhaafd. - Zonering werkt in principe goed, handhaving beperkt mogelijk, overtreding incidenteel.

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v.

- Vanuit Natuurmonumenten is er grote behoefte aan het heroverwegen van bestaande en nieuwe zonering. gerealiseerd

dat toezicht en handhaving een belangrijk item is hier.

gerealiseerd

Gehele strand en eventuele zonering meenemen in BIP2024. In elk geval samen met strandgebruikers en eilanders en ook kijken naar relatie toeristische visie.

gerealiseerd

gerealiseerd

Zie hierboven

- Concrete actie drones: via communicatiekanale n en workshop handhavers. Aandacht voor nieuwe recreatieve vormen via nieuwe toeristische visie (mei 2021 aangenomen door de gemeenteraad) - Handhaving daar waar nodig. Nieuwe vormen van recreatie toetsen aan toeristische visie

-Bij nieuwe vormen van recreatie wordt gekeken naar de opgestelde toeristische visie.

-Aanpassen zonering is onderdeel van het nieuwe BIP / Ambitieplan, evenals nieuwe vormen van recreatie. -Mogelijke concretisering toeristische visie door gemeente, NM, VVV, SOV.

Beperken kitebuggyen en kitesurfen tot strand tussen Vuurtorenpad en Westerhofpad.

Gemeente

Strandrijden met vergunning toegestaan, m.u.v. de voet van de duinen en stuifdijk

Gemeente

Aangepaste recreatieve zonering handhaven

Gemeente / Natuurmonumenten, Provincie

Thema Doel Door evaluaties en metingen wordt gekeken of de doelen worden behaald.

Communicatie en organisatie Verwerven van kennis en inzicht, bewustwording, het stimuleren van betrokkenheid en inspelen op de veranderende vraag en actualiteit. Gemeente / Kwantitatief: aantal Herhaling van Vindt continu plaats. Vindt continu - Continu proces bezoekerscentrum excursiedeelnemers klanttevredenheidson plaats. - Platform Schitterend wordt jaarlijks derzoek om na te Schiermonnikoog

Aandacht voor toename recreatieve druk en nieuwe vormen van recreatie als drones.

8

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Ontwikkeling multifunctioneel centrum.

Natuurmonumenten

Ontwikkeling, innovatie en kwaliteitsverbetering van producten.

IVN

Voorlichting naar de verschillende doelgroepen

IVN

Doel = interne organisatie Uitvoering BIP+.

allen

Evaluatie Sweco juni 2019 gemeten. Kwalitatief: in 2011 0-meting gedaan. Niet gerealiseerd. Voorbereidingen realisatie alternatieve locatie zijn wel in vergevorderd stadium. - Jaarlijks worden nieuwe educatieve producten ontwikkeld (zie jaarverslagen C&E), ook wordt aangesloten bij (nieuwe) multimedia jaarlijkse bijscholing gidsen. - Jaarverslagen C&E - Gerealiseerd door excursies publicaties, folders, lokale tv, website, social media, platform Schitterend Schiermonnikoog, lezingen, publieksavonden, workshops gastheerschap. - kwantitatieve metingen (zie jaarverslagen) - Overlegorgaan komt 2x per jaar bijeen. Werkgroep Beheer en Communicatie komt > 3x/jaar bijeen. Twee werkgroepen (Beheer en Communicatie, voorlichting en educatie zijn samengevoegd tot de werkgroep Beheer en Communicatie. - BIP+ wordt grotendeels

gaan of kwalitatieve doelstelling gehaald wordt. Nadere uitwerking en realisatie.

Afstemming verwachtingen met betrekking tot doelen overlegorgaan.

9

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v.

- Voorjaar 2021 opende multifunctioneel centrum Het Baken de deuren. - gerealiseerd gerealiseerd

gerealiseerd

Nee

gerealiseerd

Continu proces

gerealiseerd

gerealiseerd

Continu proces

Proces vindt plaats

Proces vindt plaats

Continu proces

Maatregel

Trekker / samenwerkingspartners

Evaluatie Sweco juni 2019

Rapportages aan Overlegorgaan

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v.

gerealiseerd, zie evaluatie uitvoering maatregelen. Afstemming verloopt goed, heeft o.a. geleid tot Schitterend Schiermonnikoog. Thema Doel Voorkomen van te grote verstoringseffecten.

Monitoring Reguleringsmaatregelen veldonderzoek Maatregelen zijn getroffen

Thema Plaatsen stuwen en benutting kwelwater Arnicaweide voor Groenglop.

Watergebiedsplan Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Waterafvoer ijsbaan en sportvelden verplaatsen naar Berkenplas en Banckspolder.

Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Helofytenfilter en circulatiesysteem voor verbetering zwemwaterkwaliteit Berkenplas.

Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Circa 1,5 hectare natuurvriendelijke oevers (KRW), grotendeels in combinatie met 2.500 m3 extra waterberging. Nieuwbouw Oosterreeweg: actualiseren peilenkaart en peilbesluit.

Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Maatregelen deels uitgevoerd (Arnicaweide). Maatregelen Groenglop niet uitgevoerd. Maatregelen afgerond in juni 2016. Watersysteem heeft meer berging, minder waterafvoer via Karrenpad. Maatregelen afgerond in juni 2015. Waterkwaliteit is verbeterd (voldoet aan zwemwaternormen). Ook doorzicht is verbeterd. Uitgevoerd, afgerond in april 2013. Natuurvriendelijke oevers + waterberging. Maatregelen vastgelegd in het peilbesluit 2012. Nieuw peilbesluit voor polder en enkele delen van het duingebied op Schiermonnikoog.

Betere regulering

gerealiseerd

- Gerealiseerd. - Betreft CWOonderzoek.

- Ja, doorlopend onderzoek. - Onderzoeksresultaten ontsluiten (voorwaarde subsidie Nationaal Park Nieuwe Stijl)

Maatregelen Groenglop uitvoeren, indien nodig

Zie onder kopje “Dynamiek van zoet water” Groenglop

Koppel op te stellen Integraal Waterplan provincie aan streefbeeld van de boeren. gerealiseerd

Ja, betrekken bij optimalisatie watersysteem Hierin ook meenemen het door de provincie op te stellen discussiedocument integraal waterplan Schiermonnikoog. Zie hierboven

gerealiseerd

Zie hierboven

gerealiseerd

Zie hierboven

gerealiseerd

Zie hierboven

10

Maatregel Plaatsing stuwen en peilschalen en vervanging afsluiters door stuwen. Monitoring grondwaterstanden Groenglop + omgeving klimaatsloot, waterkwaliteit Berkenplas en ijsbaan.

Trekker / samenwerkingspartners Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens Wetterskip Fryslân i.o.m. Vitens

Evaluatie Sweco juni 2019 Maatregelen uitgevoerd. Betere waterbeheersing. Maatregelen uitgevoerd. Aanvullende meetpunten operationeel sinds 2014. Jaarlijkse monitoringsgegevens

11

Rapportages aan Overlegorgaan gerealiseerd

Doorkijk naar Beheer- en ambitieplan (Bap) 2024 e.v. Zie hierboven

gerealiseerd

Zie hierboven