VZHG nieuwsbrief 2023.MEI
Tekst van het document
VZHG NIEUWSBRIEF MEI 2023 Deze VZHG Nieuwsbrief is een uitgave van de Vereniging van Zuid-Hollandse Gemeenten. Contactpersoon: Anne de Baat secretaris@vzhg.nl Website: www.vzhg.nl Twitter: @VZHG_secr
UITNODIGING
HEBT U ZICH AL AANGEMELD VOOR DE BESTUURDERSDAG OP 12 MEI IN DEN HAAG? Via onderstaand button kunt zich nog aanmelden
Aanmelden BESTUUR
De VZHG behartigt de belangen van gemeenten en is een platform waar gemeenten elkaar ontmoeten en kennis delen. Hiervoor volgen bestuurders van de VZHG ontwikkelingen en zijn zij actief op verschillende terreinen. Ook onderhouden zij een goede samenwerkingsrelatie met de provincie Zuid-Holland. Samen met de provincie is de ZuidHolland Academie https://zuidhollandacademie.nl/ opgericht en worden er vele bijeenkomsten georganiseerd. De vereniging wil van toegevoegde waarde zijn als schakel in de contacten tussen de VNG en de Zuid-Hollandse gemeenten. Het bestuur focust zich op een beperkt aantal thema’s. De focus ligt doorgaans op thema’s met een generieke insteek en gedeelde gemeentelijke belangen. Jaarlijks stelt het bestuur een aantal bestuurlijke prioriteiten vast waarop het bestuur zich extra wil richten. Deze periode is er extra aandacht voor de volgende thema’s: - Participatie & polarisatie - Brede welvaart - Asiel & migratie - Regionalisering (integraliteit en democratische legitimiteit) - Grip op verbonden partijen - Ruimtelijke puzzel / novex-gebieden (incl. wonen en blauw-groen) - NOVI / omgevingswet - Jeugd 1
BREDE WELVAART
Begin april is er een ‘rond de tafel’ bijeenkomst over brede welvaart georganiseerd. Effectief beleid stuurt namelijk niet alleen op economische aspecten, maar houdt ook rekening met sociale en ecologische factoren. Een brede welvaartsbril helpt de blik te verbreden van het BBP naar dat wat mensen van waarde vinden. Dat is niet alleen uit te drukken in geld en economische ontwikkeling, maar gaat over alle aspecten van de levenskwaliteit en de leefomgeving van mensen. Niet alleen voor de mensen hier en nu, maar ook voor latere generaties of mensen elders in de wereld. Voor meer informatie: netwerkbredewelvaart.nl en https://vng.nl/publicaties/aan-de-slag-met-brede-welvaart-alsgemeente De bijeenkomst kunt u terugkijken op: https://vzhg.nl/bekijk-hier-de-bijeenkomst-in-gesprek-over-brede-welvaart/
ASIEL & MIGRATIE
De opvang van asielzoekers en ontheemden uit Oekraïne, het huisvesten van statushouders en het zorgen voor een goede landing in de maatschappij is een actuele en forse opgave voor gemeenten. Deze opgave raakt aan meerdere gemeentelijke domeinen: het ruimtelijke domein, het sociaal domein (integratie en participatie, maar ook zorg en onderwijs), openbare orde en veiligheid. De thematiek vraagt, gezien de huidige opvangcrisis en de verwachting dat de opvang en huisvesting van vluchtelingen de komende jaren een groot thema zal blijven, om gerichte maar integrale bestuurlijke aandacht van de VNG. Daarom is door de VNG besloten een tijdelijke commissie in het leven te roepen, die zal bestaan gedurende de lopende bestuursperiode (tot juni 2026). Burgemeester Emile Jaensch (vicevoorzitter van de VZHG) is lid de tijdelijke commissie asiel & migratie.
RUIMTELIJKE PUZZEL / NOVEX
Het VZHG-bestuur heeft gedeputeerde Anne Koning uitgenodigd bij het overleg van het algemeen bestuur in april 2023 voor een toelichting op de ruimtelijke puzzel. Het bestuur heeft zorgen om de verschillen in participatie van gemeenten bij dit proces en heeft deze kenbaar gemaakt. De VNG heeft de provinciale afdelingen gevraagd een signalerende functie op te pakken met betrekking tot het proces waarbij provincies in opdracht van het Rijk ‘ruimtelijke puzzels leggen’. Dit staat beschreven in het Programma NOVEX (juli 2022) en moet leiden tot ruimtelijke arrangementen die vervolgens worden vastgelegd in een bestuursakkoord per provincie. Deze akkoorden kunnen daarna leiden tot actualisatie van de nationale omgevingsvisie, nieuwe of aangepaste nationale ruimtelijke omgevingsprogramma’s en/of aanvullende wet- en regelgeving. Dit proces kan daarom van groot belang zijn voor ruimtelijke ontwikkelingen in gemeenten. De VNG heeft een bestuurlijk gesprek georganiseerd over het Landelijk Programma Landelijk Gebied. Circa 100 burgemeesters en wethouders hebben deelgenomen aan het gesprek. Aan de hand van drie centrale vragen is er een beeld gevormd van wat gemeenten kunnen bieden en nodig hebben om een goede rol te spelen en uit te kunnen voeren. Het verslag van het gesprek is hier te vinden. Bevindingen Bestuurlijk Gesprek over het Landelijk Gebied - 9 maart 2023.pdf
In het Zuid-Hollands Programma Landelijk Gebied - Provincie Zuid-Holland is gekozen om te werken met drie kerngebieden: Kust en Duinen, Zuid-Hollandse Delta en Veenweiden. Deze indeling is gekozen vanuit het principe ‘bodem en water sturend’. In de gebiedsprocessen is ruimte voor inbreng vanuit verschillende schaalniveaus. De provincie vindt het belangrijk dat alle relevante partners betrokken zijn bij de ontwikkeling van de gebiedsplannen. Uitvoeringsstrategie nodig voor 'Water en Bodem Sturend' | VNG Kamerbrief over rol Water en Bodem bij ruimtelijke ordening | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl
HET PROGRAMMA WONINGBOUW
Dit programma is het eerste van zes programma’s dat binnen de Nationale Woon- en Bouwagenda wordt uitgebracht. In de Nationale Woon- en Bouwagenda worden de doelstellingen beschreven om te realiseren dat iedereen goed en veilig kan wonen. Daartoe wordt een aanpak in zes programma’s uitgewerkt. In de Nationale Woon- en Bouwagenda worden de overlap en doorsnijdende thema’s van de programma’s toegelicht. In het voorliggende programma Woningbouw ligt de focus op de realisatie van voldoende woningen voor iedereen.
PROGRAMMA BETER BESTUUR
In 2022 is er een rapportage opgesteld van het programma beter bestuur. In de rapportage blikt de provincie terug op de acties die zijn uitgevoerd in het kader van de kwaliteit van het openbaar bestuur. Ook worden de bestuurlijke ontwikkelingen per deelgebied van Zuid-Holland beschreven. Inmiddels is de provincie bezig met het formeren van een nieuw college van GS in 2023. Het provinciaal bestuur heeft in de voortgangsrapportage van het programma Beter Bestuur uitgesproken te willen bezien of er in samenspraak met de VZHG toegewerkt kan worden naar een soort ‘spiegel nieuwe stijl’ waarmee gemeenten en waterschappen voldoende inzicht hebben in hoe het met de kwaliteit van het openbaar bestuur concreet is gesteld en voor welke uitdagingen we zowel gezamenlijk als individueel staan.
VNG VERENIGINGSSTRATEGIE
De VNG werkt samen met gemeenten aan de nieuwe Verenigingsstrategie 2030. De discussie over de Verenigingsstrategie 2030 wordt gevoerd in het licht van de grote uitdagingen op dit moment, zoals de klimaat en energiecrisis, de stikstofproblematiek, de crisis in de opvang en huisvesting van asielzoekers en de schaarste aan arbeid, ruimte en grondstoffen. Bij gemeenten komt alles samen. Hoe komen we als overheid in de topvorm die nodig is om de transities te sturen? Welke rol past gemeenten? De Verenigingsstrategie 2030 analyseert wat hiervoor nodig is. De strategie omvat voorstellen om gemeenten individueel en collectief te versterken, meer samen op te trekken en van elkaar te leren, de onderlinge banden te versterken en een scherpere focus kiezen.
De VNG heeft de afgelopen maanden een ronde gemaakt door het land om met gemeenten de verenigingsstrategie te bespreken. Dit heeft veel inzichten en aandachtspunten opgeleverd. Op basis van deze discussies wordt de strategie de komende tijd aangescherpt. Op de Algemene Ledenvergadering van 14 juni legt de VNG de Verenigingsstrategie 2030 aan haar leden voor De VNG organiseert in mei nog een aantal landelijke discussiebijeenkomsten waarin Leonard Geluk en aankomend VNG-voorzitter Sharon Dijksma graag in gesprek gaan met gemeentebestuurders over de Verenigingsstrategie 2030 om toelichting te geven en uw mening te horen. Locatie en tijd • Donderdag 25 mei 2023 van 13.30 uur tot 16.00 uur • Eenhoorn Amersfoort, Barchman Wuytierslaan 2, 3818 LH Amersfoort
Aanmeldformulier
VNG NETWERK VOOR JURISTEN
De VNG is bezig met het in kaart brengen en opbouwen van een landelijke netwerk van gemeentejuristen. Voor specifiek het juridisch gebied brengt de VNG nu in kaart hoe de uitwisseling van kennis en ervaring tussen gemeenten en het bureau van de VNG zo goed mogelijk kan worden georganiseerd. De ambitie is om in elke provincie een juridisch netwerk op te zetten dat circa 2 x per jaar bij elkaar komt, digitaal of fysiek. Enthousiaste juristen uit de gemeenten “trekken” dit netwerk. Medewerkers van de VNG wonen de bijeenkomsten bij en leveren kennis en expertise voor de geagendeerde onderwerpen. Op die manier worden op een structurele manier de contacten tussen gemeentejuristen bevorderd, het uitwisselen van kennis en ervaring tussen gemeenten en de VNG verbeterd en het juridisch gemeentelijk netwerk groter gemaakt Het idee is om een netwerk op te zetten van circa 10-20 gemeentejuristen per provinciale afdeling.
• De volgende rechtsgebieden zijn in elk geval in het netwerk vertegenwoordigd: ➢ Kennis en praktijkervaring met wet- en regelgeving op het terrein van de Gemeentewet, de Algemene wet bestuursrecht en het overheidsprivaatrecht; ➢ Kennis en praktijkervaring met het schrijven en/of redigeren van verordeningen; ➢ Gespecialiseerde juridische kennis in het Sociaal Domein (Jeugdwet, Wet maatschappelijke ondersteuning, Asiel en migratie, Participatiewet), het Fysiek Domein (Omgevingsrecht) en het Informatiedomein (open overheid, legal tech zoals AI, crowdmanagement, privacy) Voor meer informatie en/of aanmelden stuurt u een mail naar : secretariaat@vzhg.nl
HANDREIKING AMBTELIJKE BIJSTAND VAN RAADSLEDEN
De VNG heeft een handreiking ambtelijke bijstand van raadsleden ontwikkeld.
https://vng.nl/nieuws/nieuwe-vng-handreiking-over-ambtelijke-bijstand-raadsleden De praktijk laat zien dat de mogelijkheid tot ambtelijke bijstand nog (te) weinig wordt benut. De toepassing wordt wel als ingewikkeld ervaren. Ook is voor raadsleden lang niet altijd duidelijk wat het onderscheid is ten opzichte van het recht om schriftelijke vragen te stellen, het recht om moties en amendementen in te dienen en het informatierecht. Deze handreiking heeft tot doel om de inzet van ambtelijke bijstand te bevorderen. Met deze handreiking wil de VNG het gesprek tussen alle betrokkenen binnen gemeenten over ambtelijke bijstand stimuleren. Een goede omgang met ambtelijke bijstand vereist namelijk rolbesef en rolneming van alle betrokkenen: raadsleden, griffie(r), gemeentesecretaris, burgemeester, wethouders en ambtenaren. Het beroep dat raadsleden kunnen doen op ambtelijke bijstand is een recht dat is vastgelegd in artikel 33 van de Gemeentewet. In dat artikel staat eveneens dat alle gemeenten een verordening dienen op te stellen, waarin wordt geregeld hoe de raadsleden een beroep kunnen doen op ambtelijke bijstand. Deze handreiking vormt daarmee een aanvulling op de bestaande modelverordening van de VNG.
STRATEGENNETWERK
In korte tijd is er een strategennetwerk opgericht voor strategen in de provincie Zuid-Holland. Inmiddels zijn er al 60 strategen die zich hebben aangemeld, is er een appgroep en heeft de eerste bijeenkomst plaatsgevonden. De Haagse regio heeft een nieuwe samenwerkingsagenda voor de fysieke leefomgeving waar een van de collega’s een presentatie over heeft gegeven. De aanwezige strategen hebben het als heel waardevol ervaren maar willen graag ook meer tijd voor het uitwisselen van ervaringen en tips. De volgende bijeenkomst zal daar zeker ruimte voor worden geboden. Het strategennetwerk van de VZHG heeft inmiddels samenwerkingsrelaties opgebouwd met het strategennetwerk Viamorgen en het samenwerkingsplatform sociaal domein.
GEPLANDE BIJEENKOMSTEN ZUID-HOLLAND ACADEMIE
11 MEI RAAD & REKENKAMER: EEN NIEUWE VERBINDING 9 JUNI VERSTERKING LOKALE DRIEHOEKEN – BESTUREN DOE JE – BETER – SAMEN!