Raadsvoorstel Instemming gemeenteraad omvorming stichting Rogplus naar Openbaar Lichaam Rogplus

Raadsvoorstel

Aan:

De gemeenteraad van Schiedam

Registratienummer:

21VR079

Steller:

A. van Donkelaar, Zorg, Welzijn en Sport

Telefoonnummer steller:

010 2191537

Portefeuillehouder:

Burgemeester Lamers, Wethouder Van Aaken

Publicatie :

Openbaar

Onderwerp:

9 november 2021

Instemming gemeenteraad omvorming stichting Rogplus naar Openbaar Lichaam Rogplus

A. Voorgesteld besluit:

De gemeenteraad besluit om, onder voorwaarde van vergelijkbare besluitvorming door de gemeenteraden van Vlaardingen en Maassluis: 1. Toestemming te verlenen aan het college om de gemeenschappelijke regeling Rogplus per 1 januari 2022 te wijzigen conform bijgevoegd voorstel. B. Aanleiding:

Jeugdmodel MVS De MVS-gemeenten gaan met ingang van 1 januari 2023 gezamenlijk het merendeel van de jeugdhulp inkopen. De uitvoering van inkoop, contract- en informatiemanagement dienen hierbij goed geborgd te zijn. Daarnaast is het belangrijk de governance op de uitvoering van de jeugdhulp zodanig in te richten, dat de MVS-gemeenten in staat zijn goed te sturen op kwaliteit en kosten van de jeugdhulp. De doelstellingen voor de inkoop zijn genoemd in het door de raad vastgestelde Koersdocument MVS (20BIJ01172). Tijdslijn Eind 2020 is door de gemeentesecretarissen MVS opdracht gegeven te onderzoeken op welke wijze de samenwerking in een uitvoeringsorganisatie Jeugd MVS (UOJ) het beste vorm gegeven kan worden. Op basis van, onder andere, de verkenning en advisering uit het rapport van PROOF Adviseurs (21BIJ00603, aan u verzonden 15 juni) heeft het college in mei 2021 het voornemen uitgesproken om de juridische structuur van Rogplus om te vormen naar een openbaar lichaam en de jeugdtaken toe te voegen aan de taken van het openbaar lichaam ROGplus. Op grond van de nota Verbonden Partijen is dit voornemen getoetst aan de hand van een afwegingskader. Dit afwegingskader maakte onderdeel uit van het raadsvoorstel van juni 2021. Dit afwegingskader is opnieuw als bijlage toegevoegd.

In lijn met de nota Verbonden Partijen heeft de gemeenteraad op 8 juli 2021 zijn wensen en bedenkingen bij dit voornemen meegegeven aan het college. Op 6 oktober 2021 heeft een informele bijeenkomst met raadsleden plaatsgevonden over het proces van

omvorming en het verwerken van de wensen en bedenkingen. Met dit raadsvoorstel vragen wij u in te stemmen met de omvorming van stichting Rogplus naar het Openbaar Lichaam Rogplus.

C. Maatschappelijk doel:

De invoering van het Jeugdmodel MVS maakt onderdeel uit van de transformatiedoelstellingen binnen het Sociaal Domein en heeft als doel om de juiste en passende hulp te kunnen bieden aan onze jeugdigen in Schiedam, tegen beheersbare kosten. D. Argumenten:

Onderstaande argumentatie hebben we ingedeeld naar de vier documenten die de projectgroep Governance Rogplus heeft opgeleverd en die u als bijlage bij dit voorstel vindt: 1. Gemeenschappelijke regeling Openbaar Lichaam Rogplus 2. Toelichting op de gemeenschappelijke regeling 3. Organisatieplan UOJ Rogplus 4. Governancedocument Openbaar Lichaam Rogplus Daarnaast treft u in de bijlagen:  Overzicht verwerking wensen en bedenkingen Schiedam  Afwegingskader Nota Verbonden Partijen, uitwerking jeugdtaken OL Rogplus Het college wil graag de rollen van college en raad zuiver houden. Om die reden wil het college benadrukken dat het governancedocument en het organisatieplan UOJ ter informatie zijn bijgevoegd. Dit met name omdat een deel van de wensen- en bedenkingen een plek vinden in het governancedocument.

Gemeenschappelijke regeling Openbaar Lichaam Rogplus & toelichting

1.1. Eén uitvoeringsorganisatie In de bijgevoegde regeling wordt één Openbaar Lichaam gevormd met één uitvoeringsorganisatie voor Wmo- en Jeugdhulptaken. De WMO-taken betreffen de taken die Rogplus al uitvoert en de taken voor beschermd wonen. De taken voor de jeugdhulp worden vanaf 2023 bij Rogplus belegd. Uitgangspunt is om de uitvoering van WMO –en jeugdhulptaken zoveel mogelijk hetzelfde te organiseren en hierdoor efficiencyvoordelen te behalen en samenhang te creëren. In haar verantwoording, zowel financieel als kwalitatief, zal Rogplus onderscheid maken tussen de voorzieningen Wmo en het integrale contract Jeugdhulp. Uitvoeringskosten, zowel direct (consulenten, contractmanagers) als indirect (huisvesting, ICT) worden eveneens op de verschillende taken geboekt. 1.2. Keuze voor delegatie Bij het kiezen van delegatie of mandaat heeft de projectroep Governance Rogplus goed gekeken naar ervaringen met de huidige gemeenschappelijke regelingen Rogplus, Stroomopwaarts en Jeugdhulp Rijnmond en de keuzes in delegatie of mandaat die hierbij zijn gemaakt. De MVS-gemeenten willen een efficiënte en doelmatige uitvoering organiseren en kiezen daarbij voor delegatie. Reden om te kiezen voor delegatie, en niet voor mandaat, is dat bij mandaat de mandaatgever – in dit geval het college – formeel verantwoordelijk blijft voor wat het bestuur van het openbaar lichaam uitvoert.

Dit werkt bijvoorbeeld door als de rechtmatigheid van uitgaven moet worden aangetoond voor de accountantscontrole. Als, in een mandaatconstructie, de rechtmatigheid van uitgaven door Rogplus onvoldoende wordt aangetoond, krijgt de gemeente geen goedkeurende verklaring van de accountant. Bij delegatie ligt de verantwoordelijkheid voor het aantonen van rechtmatigheid bij het bestuur van de Rogplus. Door de bevoegdheid betreffende beleidsregels voor Rogplus te beperken behouden de gemeenten hun sturende positie op de gedelegeerde taken. Openbaar Lichaam Rogplus blijft zo puur een uitvoeringsorganisatie van het door de MVS-gemeenten vastgestelde beleid. Daarbij stelt de gemeenteraad de kaderstellende beleidsdocumenten vast. Kaderstellende documenten zijn bijvoorbeeld het, reeds door u vastgestelde, Koersdocument MVS Jeugdmodel en de verordeningen jeugdhulp en maatschappelijke ondersteuning. In deze documenten wordt bepaald welke voorzieningen de gemeente aan inwoners biedt en hoe de toegang tot deze voorzieningen is geregeld. Het vaststellen van de beleidsregels, die nader invulling geven aan de verordening, is een bevoegdheid van de colleges. Het operationeel beleid, zoals de inrichting van de organisatie en werkinstructies, ligt wel bij Rogplus.

Een verschil tussen delegatie en mandaat is ook dat bij mandaat het college nog zelf besluiten kan nemen in een individuele casus van een cliënt. Dit komt in de praktijk echter niet voor, zo blijkt uit de ervaringen met Rogplus waar thans ook sprake is van delegatie. Meestal vindt de uitvoeringsorganisatie zelf een passende oplossing. 1.3. Wijziging Wet gemeenschappelijke regelingen Op 1 juni 2021 heeft de Tweede Kamer ingestemd met wijziging van de Wgr. De wetswijziging ligt op dit moment ter behandeling bij de Eerste Kamer. De wijziging van de Wgr heeft als doel de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen te versterken door de kaderstellende en controlerende rol van gemeenteraden in gemeenschappelijke regelingen te vergroten.

In de bijgevoegde gemeenschappelijke regeling Rogplus is geanticipeerd op de wijziging van de Wgr. De informatievoorziening richting gemeenteraden wordt versterkt, er zijn meer mogelijkheden voor zienswijzen en de mogelijkheid om vanuit de deelnemende gemeenteraden een raadsadviescommissie in te richten is in de regeling opgenomen. Ook is een evaluatiebepaling (elke 4 jaar) in de gemeenschappelijke regeling (art. 30) opgenomen. 1.4. Raadsadviescommissie instellen Bij het meegeven van de wensen- en bedenkingen is de motie ‘Instellen Adviescommissie’ aangenomen. Deze motie betreft de opname van een raadsadviescommissie in de gemeenschappelijke regeling OL Rogplus, ingericht naar model van de aanstaande wetswijziging Wgr. Deze raadsadviescommissie is gelieerd aan het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijke regeling en kan het Algemeen Bestuur van advies voorzien bij besluiten die moeten worden genomen. Artikel 17 van de gemeenschappelijke regeling OL Rogplus voorziet in de mogelijkheid tot het instellen van een raadsadviescommissie. In de toelichting op de gemeenschappelijke regeling staat vermeld hoe de adviesbevoegdheid van een dergelijke raadsadviescommissie kan worden ingevuld. Voor het daadwerkelijk instellen van raadsadviescommissie OL Rogplus ligt het initiatief bij de drie gemeenteraden.

Als zij gezamenlijk een dergelijke commissie willen inrichten, kunnen zij het Algemeen Bestuur van de gemeenschappelijke regeling verzoeken om dit te organiseren. Uit de eerdere verkenning blijkt echter dat de drie gemeenteraden hier op dit moment nog niet op eenzelfde manier in staan. Wanneer (een van) de raden van Vlaardingen en/of Maassluis blijvend afziet van deelname aan een regionale raadsadviescommissie OL Rogplus zal het college van B&W van Schiedam in gesprek gaan met de raad om te komen tot een, binnen de wetgeving passend, lokaal alternatief. 1.5. Samenstelling AB/DB De gemeenschappelijke regeling Rogplus is een collegeregeling. Bij een collegeregeling worden de leden van het algemeen bestuur gekozen door en uit de colleges. In de gemeenschappelijke regeling OL Rogplus is vastgelegd dat er per college twee leden worden afgevaardigd in het Algemeen Bestuur. Het Algemeen Bestuur kiest vervolgens uit haar midden het Dagelijks Bestuur (één vertegenwoordiger per gemeente) en de voorzitter. Afgesproken wordt om het voorzitterschap jaarlijks te laten rouleren. Organisatieplan UOJ Rogplus

1.6. Delegatie taken UOJ In de collegebrief van 30 april 2021 stond de opdracht aan Rogplus op het terrein van jeugd op hoofdlijnen vermeld, namelijk:  Contractmanagement integrale opdracht met populatiebekostiging  Realiseren informatievoorziening (stuur- en beleidsinformatie)  Administratieve taken  Toekomstige inkooptaken De opdracht is vertaald naar een organisatiestructuur en een begroting, op basis waarvan het college op 9 november heeft besloten de taken UOJ per 1 januari 2023 te delegeren aan OL Rogplus.

Governancedocument Openbaar Lichaam Rogplus

1.7. Verdere uitwerking gemeenschappelijke regeling Een deel van de wensen en bedenkingen van de gemeenteraad van Schiedam komen niet terug in de gemeenschappelijke regeling, maar wel in een nadere uitwerking, te weten het Governancedocument. Het Governancedocument is een aanvulling op de gemeenschappelijke regeling. De twee documenten samen regelen hoe de gemeenten en de gemeenschappelijke regeling Rogplus met elkaar samenwerken, de bestuurlijke relatie. Om die reden is het Governancedocument ter informatie bij de stukken gevoegd. In 2022 zullen de colleges verfijning gaan aanbrengen in de governance op uitvoeringsniveau. E. Duurzaamheid

Rogplus heeft een samenwerkingsverband met Stroomopwaarts. Hierbij wordt gekeken op welke manier Rogplus een werkomgeving kan bieden aan inwoners met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daarnaast is Rogplus een erkend leerbedrijf voor vmbo-leerlingen en mbo-studenten. F. Kanttekening en risico’s:

1.1. Instemming gemeenteraad De gemeenteraad wordt conform artikel 1 WGR verzocht om toestemming te verlenen aan het college tot het aangaan van de verbonden partij. Omdat in de MVS-gemeenten een identiek besluit moet worden genomen zijn wijzigingen op dit raadsvoorstel middels een amendement niet mogelijk. De toestemming tot het aangaan van de verbonden partij kan slechts worden onthouden wegens strijd met het recht of het algemeen belang. Onder de weigeringsgrond ‘strijd met het algemeen belang’ vallen die gevallen waarin de grond voor onthouding van toestemming niet nauwkeurig in de wet kan worden gespecificeerd. Het gaat hier bijvoorbeeld om de situatie dat de gemeenteraad meent dat het ondoelmatig is om ten aanzien van de desbetreffende belangen samen te werken met andere gemeenten of dat de gemeenteraad meent dat de bevoegdheid zich niet leent voor gezamenlijke behartiging. Het niet verlenen van toestemming wordt gezien als een ultimum remedium. Dat betekent dat gemeenteraad niet zomaar van dit middel gebruik zou moeten maken. In de literatuur wordt gesteld dat de gemeenteraad alleen tot strijd met het algemeen belang kan oordelen als de bezwaren tegen de samenwerking overwegend zijn. G. Financiën

Kosten omvorming De omvorming van Stichting Rogplus naar Openbaar Lichaam Rogplus brengt administratieve kosten in 2022 met zich mee. Deze kosten heeft Rogplus opgenomen in de voorbereidingskosten UOJ, zoals vermeld in het organisatieplan. De totale voorbereidingskosten in 2022 worden door Rogplus voor MVS begroot op € 234.000 (aandeel Schiedam € 99.000). In de kadernota hebben wij rekening gehouden met de implementatiekosten 2022. Onderdeel hiervan zijn de opstartkosten van Rogplus. De Schiedamse bijdrage kan hiermee ten laste worden gebracht van de gemeentebegroting 2022.

Het overzicht van de gehele financiën Jeugdhulp wordt uitgewerkt in de Notitie Jeugdzorgbudgetten (MEM0041989), dat op 3 november reeds aan u is verzonden en thans wordt aangevuld met informatie over de toekomstige situatie. H. Uitvoering (TA-tekst, planning, communicatie, publicatie, evaluatie/controle etc.):

Vervolgtraject OL Rogplus en UOJ Rogplus heeft een Leidraad voor opheffing stichting Rogplus en overdracht naar OL Rogplus opgesteld. Hier is (o.a.) een gemeentefiscalist bij betrokken. Na oprichting van het Openbaar Lichaam Rogplus per 1 januari 2022 zal drie maanden nodig zijn voor de overdacht. Daarna zal de stichting Rogplus geliquideerd worden. Communicatie Het bestuur van de gemeente Schiedam maakt de gemeenschappelijke regeling tijdig (direct na besluitvorming door de drie gemeenteraden) in alle drie de gemeenten bekend op de in de wet voorgeschreven wijze. Bijlage(n):      

21BIJ01628 Gemeenschappelijke regeling Openbaar Lichaam Rogplus 21BIJ01629 Toelichting op de gemeenschappelijke regeling 21BIJ01626 Governancedocument Openbaar Lichaam Rogplus 21BIJ01627 Organisatieplan UOJ (uitvoeringsorganisatie jeugd) Rogplus 21BIJ01630 Overzicht verwerking wensen en bedenkingen Schiedam 21BIJ01745 Afwegingskader Nota Verbonden Partijen jeugdtaken OL Rogplus

burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris, de burgemeester,

C.E. Bos

C.H.J. Lamers

De raad van de gemeente Schiedam; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 9 november 2021 (21VR079) Besluit: 1.

Toestemming te verlenen aan het college om de gemeenschappelijke regeling Rogplus per 1 januari 2022 te wijzigen conform bijgevoegd voorstel.

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Schiedam in zijn openbare vergadering van 14 december 2021.

de griffier,

de voorzitter,

J.W. Scherpenzeel

C.H.J. Lamers