Raadsvoorstel Economische visie

Raadsvoorstel

Aan:

De gemeenteraad van Schiedam

Registratienummer:

21VR064

Steller:

I. Broeren, team Stadspromotie/EZ

Telefoonnummer steller:

010 2191108

Portefeuillehouder:

Wethouder Houtkamp

Publicatie :

Openbaar

Onderwerp:

Economische visie: Investeren in Schiedam

21 september 2021

A. Voorgesteld besluit:

De Economische visie: Investeren in Schiedam, vast te stellen. B. Aanleiding:

De Economische visie Schiedam vernieuwd de kadernota Economie uit 2016. De huidige economische context, trends en ontwikkelingen (zoals ruimtedruk, digitalisering, verduurzaming, de hoge vraag om technisch geschoold personeel en de Covid-19 pandemie) en de introductie van de Omgevingswet vragen om actuele beleidskaders. C. Maatschappelijk doel:

1.

Ons hoofddoel is een sterk, aantrekkelijk en toekomstbestendig economisch vestigingsklimaat te realiseren en op die manier daarmee bij te dragen aan de brede welvaart in de stad. 2. Met een sterk vestigingsklimaat creëren we een stedelijke omgeving die het waard is om duurzaam in te investeren door ondernemers, bezoekers en bewoners. Ook helpen we Schiedammers door het stimuleren van werkgelegenheid om op eigen kracht mee te kunnen doen in de maatschappij.

D. Argumenten:

1.1 Een sterk vestigingsklimaat trekt bedrijvigheid en levert werkgelegenheid op Schiedammers en lokale ondernemers profiteren hiervan en de stad profiteert van mensen van buiten de stad die in Schiedam werken en gebruik maken van voorzieningen in de stad. 1.2 Nieuwe ontwikkelingen vragen om een actualisatie van de huidige visie De Kadernota economie 2016 was ambitieus gericht op de ‘nieuwe economie’. Deze visie gaat daarop door, waarbij we aanscherpen in lijn met (macro)economische trends en ontwikkelingen zoals verdergaande verduurzaming, vervagende stadsgrenzen (regiobeleid) en het belang van inzet op het ‘totaal vestigingsklimaat’ voor versterking stedelijke economieën (breed beleid) 1.3 De visie behartigt de belangen van drie hoofddoelgroepen: ondernemers (ook zijnde kennisinstellingen), bewoners en bezoekers van Schiedam

Specifiek dient het economisch vestigingsklimaat de belangen als zijnde: Ondernemers: een optimaal vestigingsklimaat om toekomstbestendig te kunnen ondernemen, investeren en groeien; Bewoners: voldoende, passende en toekomstgerichte werkgelegenheid voor stad en regio en een optimaal voorzieningenniveau; Bezoekers: optimale beleving van Schiedam en optimale bezoekersvoorzieningen. 1.4 De economische visie stuurt aan op investeren in Schiedam We investeren in het vestigingsklimaat door focus. We zetten gericht in op groeifactoren voor stedelijke economie via: - Duiding twee speerpunten ‘maken’ en ‘beleven’, voor onderscheid en versterking van bestaande clusters; - Aandacht en kaders voor zes focusonderwerpen, die stedelijk economische ontwikkeling stimuleert; - Aandacht en kaders voor ‘ruimte voor ondernemen’, vertaald in de strategie werklocaties die algemene ruimtelijke uitgangspunten en vier gebiedsontwikkelingen bevat. Focusonderwerpen: We concentreren ons op specifieke factoren die de lokale en regionale economie stimuleren. We verbinden deze nadrukkelijk met ander gemeentelijk beleid, zoals cultuur en Werk en Inkomen.

De focusonderwerpen zijn: 1 Dienstverlening en partnerschap 2 Innovatie en innovatief vestigingsklimaat 3 Samenwerken en netwerken 4 Circulaire economie 5 Onderwijs en arbeidsmarkt 6 Vrijetijdseconomie: toerisme en recreatie en evenementen Ruimte voor ondernemen: we benutten kansen voor groei van de lokale en regionale economie met het vaststellen van ruimtelijke kaders en uitgangspunten voor werklocaties (bedrijventerreinen, kantorenlocaties en detailhandelsgebieden) onder de noemer ‘Strategie werklocaties Schiedam’. We geven daarmee ruimte voor werken en ondernemen, voor economische groei en optimalisatie van het vestigingsklimaat. De vier gebiedsontwikkelingen van economische kernen zijn: 1. Binnenstad 2. Havens 3. Nieuw-Mathenesse 4. SchieDistrict Deze gebiedsontwikkelingen zijn de pilaren onder de ruimtelijke aanpak van het economisch vestigingsklimaat. Door optimale benutting van het bedrijfsareaal, kantorencapaciteit en de realisatie van een diversiteit aan werkmilieus blijft Schiedam een aantrekkelijke vestigingslocatie voor een breed scala aan bedrijvigheid, waaronder de innovatieve maakindustrie en de toonaangevende sterke clusters maritiem, mechatronica en distilleerders. Een stevige en goed functionerende stedelijke hoofdwinkelstructuur met aantrekkelijke en complementaire winkelcentra draagt bij aan een sterk vestigingsklimaat en een optimaal voorzieningenniveau.

De zes focusonderwerpen landen in de ruimtelijke werklocaties en sturen inzet gemeentebeleid. In gezamenlijke inzet zorgen de ontwikkelingen voor een optimaal lokaal en regionaal vestigingsklimaat. 1.5 We blijven ambitieus

De urgentie om te blijven investeren in de (lokale) economie is door het belang van een sterk vestigingsklimaat voor brede welvaart hoog. 1.6 De economische visie beschrijft de kaders die de raad mee geeft aan het college Met een opvolgend uitvoeringsprogramma geven we vorm aan de concrete uitwerking en planning. 1.7 De economische visie actualiseert bestaand beleid Deze economische visie bouwt voort op bestaand beleid, waar nodig vernieuwt en combineert dit met recente nieuwe inzichten en ontwikkelingen. In dit verband is samengewerkt met externe en interne deskundigen, het lokale bedrijfsleven en overige belanghebbenden in de stad.

E. Duurzaamheid

Schiedam is gecommitteerd aan het Klimaatakkoord en regionale ontwikkeling in de richting van de circulaire economie. De energietransitie en een gesloten kringloop van grondstoffen zijn uitdagingen die tegelijkertijd economische kansen bieden. We maken afspraken met het bedrijfsleven over energiebesparing en de duurzaamheidsopgaven. We richten de werklocaties zo klimaatbestendig mogelijk in. We stimuleren een goede aansluiting van het onderwijs en de arbeidsmarkt, zodat Schiedammers weerbaar zijn tegen veranderingen op de arbeidsmarkt. F. Kanttekening en risico’s:

2.1 Schiedam is sterk afhankelijk van de regionale, landelijke en wereldwijde ontwikkelingen De wereld om ons heen verandert snel. Daarmee bevat vaststellen van een meerjarige visie altijd onzekerheden. Dat is duidelijk geworden in de afgelopen periode met een financiële- en gezondheidscrisis. Met de keuze voor een sterk vestigingsklimaat als algemene voorwaarde voor een bloeiende economie en de speerpunten ‘maken’ en ‘beleven’ die in het Schiedams DNA verankerd zitten, blijven we wendbaar. Een concrete uitwerking van de visie in een uitvoeringsprogramma economie volgt. Via periodieke evaluatie en gerichte bijstelling geven we zekerheid aan onze doelgroepen en bieden we gelijktijdig de flexibiliteit om in te spelen op veranderingen. 2.2 Financiële middelen gemeente Een sterk vestigingsklimaat waarin ondernemers, investeerders, partners, bewoners en bezoekers langdurig willen investeren, vraagt om een brede en integrale inzet: van gericht onderwijs tot duurzaamheid en van een plezierig leefklimaat tot hoogwaardige werklocaties. De economische visie zal worden uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma waaraan middelen worden gekoppeld. De dekking van bijbehorende kosten moet nader worden ingevuld.

Paragraaf G: Financiën gaat verder in op beschikbare middelen vanuit Economie, gemeentelijke investeringen vanuit andere beleidsterreinen en gebiedsontwikkelingen die in een zekere mate bijdragen aan economische ontwikkeling en het Schiedams vestigingsklimaat en mogelijke overige dekkingsbronnen. Belangrijk is dat deze diverse financieringsbronnen vanuit verschillende hoeken komen (c.q. integrale inzet realiseren) alsmede dat er sprake is van structurele investeringen zodat voor langere tijd inzet geborgd kan worden (zie verder onder G: Financiën). 2.3 Covid-19 pandemie Er zijn, zeker op dit moment in verband met de nog ongewisse consequenties van de Covid-19 pandemie, veel onzekerheden over de economische ontwikkeling

G. Financiën:

De economische visie wordt uitgewerkt in een uitvoeringsprogramma. Hierin staat welke activiteiten nodig zijn om de doelstellingen van de Economische visie te realiseren en tegenover welke investering. Een voorstel voor het dekken van kosten is in bijbehorend traject aan de orde. Aanwezige middelen: • Vanuit het huidige nog lopende uitvoeringsprogramma Economie is naar verwachting eind 2021 € 163.741 over. Dit is een éénmalig bedrag dat resteert in de Reserve Economie eind 2021. • Naast dit éénmalige bedrag van € 163.741 is structureel in de begroting een jaarlijks bedrag aanwezig van € 125.000. Hieruit worden bestaande activiteiten gedekt, zoals winkeliersverenigingen, Centrummanagement. Daarmee is dit een budget dat niet vrij beschikbaar is voor opgaven van de Economische Visie. Koppeling met ander beleid: Gemeentelijke investeringen vanuit diverse andere beleidsterreinen en gebiedsontwikkelingen dragen in een zekere mate vanuit diens structureel budget in meer of mindere mate en direct of indirect, bij aan economische ontwikkeling en het Schiedams vestigingsklimaat. Deze koppeling zit in werken aan gemeenschappelijke doelen (zoals een goed woonleefklimaat), alsook in het profiteren van inzet en investeringen van andere beleidsterreinen die het Schiedams economisch vestigingsklimaat verbeteren (zoals mobiliteitsopgaven).

Een overzicht van gekoppeld beleid, met de bijdrage aan het economisch vestigingsklimaat alsmede diens totaalbudgetten, is opgenomen als bijlage (tabel: koppeling met ander beleid). Let wel, de budgetten zijn totalen en kunnen niet worden uitgesplitst naar de exacte bijdrage aan economische ontwikkeling. Mogelijke aanvullende dekking voor activiteiten: 1. Subsidies: Er bestaat de mogelijkheid subsidies aan te vragen om kosten van activiteiten te dekken. Deze subsidies vragen echter altijd een cofinanciering van 50% (in uren en geld). Dus om subsidie aan te vragen, dient de Gemeente ook zelf middelen te hebben voor de cofinanciering. 2. Eneco-gelden: Een andere mogelijkheid voor dekking van de opgaven is de inzet van de Enecomiddelen conform voorwaarden uit de motie: Eneco (28 januari 2020). Dit betreft tevens éénmalig geld. 3. Projectgelden: Via diverse projecten wordt gewerkt aan economische opgaven en ontwikkeling. echter, niet alle activiteiten die in een uitvoeringsprogramma behoren, kunnen vanuit projectbudgetten of grondexploitaties bekostigd worden daar een directe vertaling van een grondexploitatie naar de bijdrage aan economische ontwikkeling niet zuiver te maken is. H. Uitvoering (TA-tekst, planning, communicatie, publicatie, evaluatie/controle etc.):

-

-

Voor de uitvoering wordt een uitvoeringsprogramma opgesteld en vastgesteld door het college en ter informatie aangeboden aan de raad. Langs deze weg vertalen wij koers naar kaders en praktische inzet. Het uitvoeringsprogramma is een coproductie met de stakeholders intern en extern, onder regie van de gemeente.

-

Betrokken stakeholders worden geïnformeerd over de vaststelling van het geactualiseerd beleid, zegge de Economische visie. Zij worden waar mogelijk gericht gevraagd bij het proces tot vorming van het opvolgend uitvoeringsprogramma, alsook bij monitoring voor bijsturing van beleid en inzet in opvolgende fasen.

Bijlage(n):

-

Bijlage raadsvoorstel (tabel: koppeling met ander beleid). Economische visie: Investeren in Schiedam (21BIJ000484) Bijlagen Economische Visie (21BIJ000483)

burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris, de burgemeester,

C.E. Bos

C.H.J. Lamers

De raad van de gemeente Schiedam; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 21 september 2021 ( 21VR064)

Besluit: de Economische visie Schiedam: investeren in Schiedam vast te stellen. Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Schiedam in zijn openbare vergadering van 2 november 2021.

de griffier,

de voorzitter,

J.W. Scherpenzeel

C.H.J. Lamers

Bijlage: tabel koppeling met ander beleid

1

Beleid/ gebiedsontwikkeling

Draagt bij aan een sterk economisch vestigingsklimaat via inzet op:

Structureel Budget 1

Stadsmarketing + toerisme

beleefwaarde, programmering en positionering

€0.9 mln

Erfgoed en Monumenten

behoud van unieke eigenschappen, beleefwaarde en beleefbaarheid van de vrijetijdseconomie

€0.6 mln

Cultuur

vrijetijdseconomie en het behoud van unieke eigenschappen en zorgen voor aantrekkelijke beleefbaarheid

€8.5 mln

Dienstverlening

samenwerking gerelateerd aan de factor ondernemerschap

Burgerzaken: €2.5 mln

Wonen

aantrekkelijk woonleefklimaat

€3.7 mln

Klimaat

circulaire economie en de bijdrage aan een aantrekkelijk woonleefklimaat

€0.3 mln

Mobiliteit

verduurzaming en de kwaliteit van werklocaties en in relatie tot fysieke infrastructuur en aantrekkelijk woonleefklimaat

Budget verkeer en vervoer: €15 mln Openbaarvervoer: €0.5 mln

Bewegen en Sport

Vrijetijdseconomie en in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat

Sportbeleid en activering: €0.4 mln sportaccommodaties: €7.4 mln

Onderwijs/ Werk en Inkomen

(sociaal domein) kennisinfrastructuur, menselijk kapitaal en een aantrekkelijk woonleefklimaat

Budget Onderwijsbeleid en leerlingzaken: €4.3 mln Inkomensregelingen: €5 mln Begeleide participatie: €22 mln

Wijkontwikkeling

menselijk kapitaal en in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat

Wijkgerichte diensten: €0.5 mln

Veiligheid

goed functionerende werklocaties en in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat

€6.1 mln

N.b. Gebaseerd op de begroting 2022; betreft totaalbudgetten, bij de gebiedsontwikkeling zijn de cijfers gebaseerd op de begroting van 2021. Deze zijn niet exact toe te rekenen aan economische ontwikkeling, danwel economisch vestigingsklimaat.

2

Vastgoed en grondzaken

goed functionerende werklocaties en in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat alsmede ruimte voor werken

€16.9 mln (tegenover €22,6 mln aan inkomsten)

Binnenstad

Goed functionerend en aantrekkelijk woonleefklimaat, profilering, behoud van unieke eigenschappen, beleefwaarde en beleefbaarheid van de vrijetijdseconomie

€0.4 mln. structureel en €2.8 mln. restant reserve Binnenstad 2

Gebiedsontwikkeling SchieDistrict

hoogwaardige en duurzame werklocatie met clusterontwikkeling en innovatief en logistiek knooppunt, in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat

€8.5 mln (Grex)

Gebiedsontwikkeling Havens

hoogwaardige en duurzame werklocatie met clusterontwikkeling en maritiem logistiek knooppunt, in relatie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat

€1.2 mln (krediet en exploitatiebudget in 2021), Grex in ontwikkeling

Gebiedsontwikkeling Nieuw-Mathenesse

hoogwaardige en duurzame werklocatie met clusterontwikkeling in een aantrekkelijk en beleefbaar historisch woonleefklimaat

€2.3 mln (Grex), incidenteel en nog niet definitief

m.n. bedoeld voor gebiedsontwikkeling, in het bijzonder Dirkzwager, HJB/Leven in de Branderij, Broersvest en Museumkwartier