Raadsbesluit 3 juni 2025 Verordening woonruimtebemiddeling 2025
Tekst van het document
.. ..,. ;.
Raadsvoorstel
Aan :
De gemeenteraad van Schiedam
Registratienummer:
25VR016
Contact Steller:
contact@schiedam.nl
Telefoonnummer steller:
010 2191111
Portefeuillehouder:
wethouder A.J.M. Laan
Publicatie :
Openbaar
Onderwerp :
verordening woonruimtebemiddeling 2025
8 april 2025
A. Voorgesteld besluit: 1. De verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2025 vast te stellen met datum van
in werking treden 1juli 2025; 2.een nader onderzoek te laten doen naar de invoering van regels inhoudende lokale voorrang voor betaalbare koop; 3.de Verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2024 per 1juli 2025 in te trekken. B. Aanleiding:
Volgens de Huisvestingswet moet een lokale huisvestingsverordening vierjaarlijks geëvalueerd en herzien worden. De verordening woonruimtebemiddeling is een huisvestingsverordening. De lopende verordening vervalt per 1januari 2026. Deze verordening wordt met 11 gemeenten in het regionaal samenwerkingsverband wonen regio Rotterdam gedeeld. De nieuwe verordening is binnen dit regionale samenwerkingsverband opgesteld. C. Maatschappelijk doel:
Evenwichtige verdeling en toewijzing van vrijkomende sociale huurwoningen van toegelaten instellingen. Mogelijkheid om voor het in aanmerking komen voor een betaalbare nieuwbouw koopwoning lokale voorrang te geven. D. Argumenten: 1.1 Verordening regelt toewijzing sociale huur toegelaten instellingen in de regio
De Huisvestingswet schrijft voor dat, wanneer er sprake is van schaarste, de gemeente de toewijzing van vrijkomende sociale huurwoningen van toegelaten instellingen kan reguleren via een huisvestingsverordening. De gemeenten in de regio Rotterdam werken samen op het gebied van woonruimtebemiddeling. Sinds de introductie van de nieuwe Huisvestingswet in 2015 stemmen de gemeenten in de regio hun huisvestingsverordeningen op elkaar af. Dat betekent voor woningzoekenden dat de woonruimteverdeling in de regio Rotterdam op een eenduidige wijze is georganiseerd. Voor de uitvoerders van het woonruimteverdelingsbeleid (de corporaties) betekent deze insteek o.a. uniformiteit in het gezamenlijke verdeelsysteem (Woonnet Rijnmond). In de bestuursovereenkomst van het regionale samenwerkingsverband is geregeld dat de deelnemende gemeenten een gelijkluidende verordening hanteren. De wet schrijft voor dat deze verordening elke 4 jaar wordt geëvalueerd en vernieuwd.
Medio 2023 is een traject voor evaluatie gestart. Omdat de verordening woonruimtebemiddeling 2020 per 1juli 2024 afliep, is er in overleg met de provincie voor gekozen om de verordening 2020 voor een periode van 1,5 jaar nagenoeg ongewijzigd vast te stellen. Dit gaf de ruimte om de evaluatie en de voorgestelde herschreven nieuwe verordening (2025) af te ronden. 1.2 Schaarste onderzoek laat zien dat het hebben van een verordening nodig is
Er is een schaarste onderzoek gedaan, dat laat zien dat er in Schiedam (en de regio Rotterdam) schaarste is aan diverse segmenten woningen, waaronder sociale huurwoningen. Het is daarmee noodzakelijk om de toewijzing van sociale huurwoningen van toegelaten instellingen te reguleren via de verordening woonruimtebemiddeling 2025. Het is belangrijk om te benadrukken dat een verordening die woonruimte bemiddeling regelt, alleen over de verdeling van beschikbare woningen gaat. Hiermee wordt schaarste niet opgelost. In regionaal verband zijn met het rijk en met de provincie ook afspraken gemaakt over de nieuwbouwopgave. Deze afspraken sturen op het uitbreiden van de woningvoorraad op regionale en lokale schaal en spelen daarmee een belangrijke rol in het terugdringen van schaarste aan woningen. Deze afspraken zijn verwerkt in ons lokale bouwprogramma en de Woonvisie. 1.3 Verordening is tot stand gekomen in afstemming met regio en Maaskoepel
In het proces om te komen tot een nieuwe verordening, zijn ambtelijke vertegenwoordigers van de betrokken gemeenten en vertegenwoordigers van de corporaties verenigd in de Maaskoepel betrokken. De regiotafel wonen heeft ingestemd met de concepttekst van de verordening. De provincie heeft positief geadviseerd.
1.4 Het samenwerkingsverband heeft de raden geïnformeerd over de nieuwe verordening U bent in juni 2024 en januari 2025 uitgenodigd om informerende bijeenkomsten van het regionale samenwerkingsverband bij te wonen. De presentatie en het verslag van de bijeenkomst in juni 2024 in Vlaardingen hebben wij ter informatie naar u verzonden (24UIT05777). Alle verslagen, een opname van de digitale sessie in januari, de concept verordening, een Q&A en technische vragen met beantwoording zijn door het stafbureau van het samenwerkingsverband via de griffie gedeeld met uw raad. 1.5 De verordening is herschreven en op enkele punten inhoudelijk gewijzigd
De verordening is tekstueel volledig herzien en verbeterd. Actuele wettelijke ontwikkelingen zijn verwerkt. Er zijn op het gebied van toewijzing van sociale huurwoningen van toegelaten instellingen geen fundamentele wijzigingen toegepast. Wel is er een scherper onderscheid gemaakt tussen de drie groepen woningzoekenden (urgent, regulier en spoedzoekers), en is op detailniveau de werking van de verordening gewijzigd.
Urgent woningzoekenden Dit zijn woningzoekenden die op korte termijn een (andere) woning nodig hebben en die vallen onder de in de verordening benoemde urgentiegronden. Voor deze groep komt er, afhankelijk van de situatie, meer ruimte om direct bemiddeld te worden en meer ruimte om zelfstandig te zoeken. Op basis van de oude verordening was er altijd een zelf zoeken fase van 3 maanden en directe bemiddeling na die drie maanden. In de nieuwe situatie is maatwerk mogelijk. Regulier woningzoekenden Dit zijn woningzoekenden die een wens hebben om te verhuizen, maar geen spoedsituatie en die op grond van inschrijfduur op een bepaald moment in aanmerking gaan komen voor een woning. De wachttijd hangt af van de woonwens en het bij de woningzoekende passende aanbod.
Er is onderzocht of (gedeeltelijk) behouden van inschrijfduur wenselijk is met oog op een betere doorstroming. Er is nu voor gekozen geen inschrijfduur te behouden bij acceptatie van een woning. In de spelregels en uitvoering door de corporaties zal gewerkt worden aan verbetering van de doorstroming. Toch werken met (gedeeltelijk) behouden van inschrijfduur kan bij een volgende evaluatie van de verordening overwogen worden.
Spoedzoekers Spoedzoekers zijn woningzoekenden die geen recht hebben op urgentie, maar wel op korte termijn een woning zoeken en onvoldoende inschrijfduur hebben om een woning te vinden. Via de instrumenten 'loting' en 'direct kans' kan deze groep toch kans maken op een woning. De positie van deze groep wordt verbeterd door in de instrumenten 'loting' en 'direct kans' urgenten geen voorrang meer te geven. In Maaskoepel verband worden afspraken gemaakt over het aandeel woningen dat via dit aanbodmodel wordt aangeboden. Om de maatregel effect te geven zal dit een significant aandeel zijn. Doel is om spoedzoekers een betere kans te geven op het vinden van een woning. 1.6 50% lokale voorrang is in de verordening 2024 opgenomen
In de verordening die per 1 juli 2024 in werking trad, is al de wettelijk maximaal toegestane 50% lokale voorrang opgenomen. Dit percentage is ook opgenomen in de verordening die nu voor besluitvorming voorligt. 2.1 Onderzoek naar optioneel deel betaalbare nieuwbouw koopwoningen toevoegen
In regioverband is een optioneel deel uitgewerkt waarmee gestuurd kan worden op de toewijzing van betaalbare nieuwbouw koopwoningen met een koopsom tot€ 405.000,-. Dit optionele deel van de verordening (paragraaf 2.3) maakt het mogelijk om in de eerste vier weken van de verkoop van deze nieuwbouw koopwoningen lokaal woningzoekenden voorrang te geven op 50% van het aanbod. In principe leidt de verplichting van een huisvestingsvergunning voor dit aanbod tot extra werkzaamheden. Die kunnen maximaal beperkt worden door in overleg met de versnellingstafel het proces per project in te richten en aan de betrokken ontwikkelaar toestemming te geven de huisvestingsvergunning in het koopcontract op te nemen (analoog aan de werkwijze voor corporaties, die een mandaat hebben om de huisvestingsvergunning op te nemen in het huurcontract). Dit beperkt in sterke mate de ambtelijke inzet. Voorgesteld wordt om dit onderdeel nader te onderzoeken in overleg met de versnellingstafel. Er wordt dan in beeld gebracht of het zinvol is de maatregel, mits deze met beperkte kosten kan worden uitgevoerd, in te kunnen voeren. 2.2 Optioneel deel particuliere sociale huur niet toevoegen
In regioverband is een optioneel deel uitgewerkt waarmee gestuurd kan worden op de verhuur van particuliere huurwoningen met een huur tot€ 900,07 (144 punten). Onderzoek (2024) wijst uit dat circa 3.400 woningen in Schiedam particuliere huurwoningen zijn met een maximaal aantal WSW punten van 144. Het inrichten van een stelsel voor huisvestingsvergunningen voor dit segment van de woningmarkt vraagt niet alleen personele inzet op het afhandelen van vergunningaanvragen, maar vooral personele inzet op handhaving van de vereisten in de verordening. De financiële situatie van de gemeente laat het nu niet toe om een taakuitbreiding van meerdere FTE's te realiseren om dit tot uitvoering te brengen. Daarom wordt op dit moment niet voorgesteld om dit optionele deel toe te voegen of op korte termijn te onderzoeken. 3.1 verordening vervangt de verordening woonruimtebemiddeling 2024 De verordening woonruimtebemiddeling 2025 vervangt de per 1 juli 2024 in werking getreden verordening, die 1 januari 2026 als einddatum heeft.
De nu geldende verordening woonruimte-bemiddeling 2024 is een voortzetting van de per 1 juli 2024 vervallen verordening woonruimte-bemiddeling 2020, waarbij bewust voor een korte
looptijd is gekozen. Het afgelopen jaar is benut om een nieuwe verordening voor vier jaar op te stellen. De lopende verordening verliest daarmee haar functie en wordt ingetrokken per 1 juli 2025. E. Duurzaamheid
Er is geen directe relatie met duurzaamheid. F. Kanttekening en risico's: 1.1 Gemeente Ridderkerk heeft de regionale samenwerking verlaten
Het college van gemeente Ridderkerk heeft, door de nieuwe bestuursovereenkomst niet te ondertekenen, per 13 december 2024 de regionale samenwerking verlaten. De gemeenteraad van Ridderkerk heeft op 13 februari 2025 besloten een eigen woonruimte verdeelsysteem in te richten. Het doel, blijkens de beraadslagingen in Ridderkerk, is om de kansen van eigen inwoners op een woning te vergroten en de instroom van buiten Ridderkerk tegen te gaan. Deze stap gaat in tegen de doelstelling van de Huisvestingswet (goede werking van de regionale woningmarkt, recht op vrije vestiging) en de aanstaande wet versterken regie volkshuisvesting (meer regionale samenwerking in huisvesten urgenten). De overgebleven gemeenten in de regionale samenwerking, de provincie en het rijk betreuren de stap die Ridderkerk heeft genomen. Zij onderzoeken hoe hier mee om te gaan en beraden zich op de te nemen stappen. De effecten van de stap van Ridderkerk voor Schiedamse woningzoekenden zijn in principe beperkt, omdat er geen grote verhuisstromen tussen Schiedam en Ridderkerk zijn. De stap die Ridderkerk heeft genomen, is niet in het belang van woningzoekenden in Ridderkerk en de (aangrenzende) regio. Op dit moment verhuizen woningzoekenden uit de regio naar sociale huurwoningen in Ridderkerk en verhuizen woningzoekenden uit Ridderkerk naar woningen in de regio.
Dit betreft vooral de aanliggende gemeenten Rotterdam (IJsselmonde), Barendrecht en Albrandswaard. Het inrichten van een apart woonruimte-verdeelsysteem bemoeilijkt deze verhuisbewegingen. De lokale woningcorporatie Wooncompas heeft aangegeven een eigen woonruimte-verdeelsysteem niet te steunen. Het is op dit moment overigens niet bekend hoe zal worden omgegaan met reeds opgebouwde inschrijfduur na splitsing van de woonruimteverdeelsystemen. Overigens mag ook in een apart woonruimte-verdeelsysteem maximaal 50% van het woningaanbod met lokale voorrang worden aangeboden en staat het elke woningzoekende vrij zich in te schrijven .. Bij grote aantallen inschrijvingen van buiten Ridderkerk zal het effect van de uitstap uit het gezamenlijke systeem mogelijk beperkt zijn. Het percentage verhuurde woningen met lokale voorrang bedraagt voor Ridderkerk in de meest recente meting 41%. Hiermee wordt de maximale wettelijke ruimte van 50% lokale voorrang niet volledig benut Voor woningzoekenden met urgentie in de subregio worden de mogelijkheden beperkt. Met de uitstap uit het regionale systeem zijn urgenties over en weer niet meer geldig. Dit creëert voor de toekomst, wanneer er voor de huisvesting van urgente groepen regionaal moet worden samengewerkt, een probleem in de uitvoerbaarheid van de nieuwe wetgeving.
De raad van Ridderkerk heeft via een amendement besloten de inschrijfkosten van het lokale systeem te stellen op €29,- en de jaarlijkse verlengingskosten te stellen op €25,-. Dit plaatst de woningzoekenden die in aanmerking willen blijven komen voor woningen in Ridderkerk én in de regio, of zij nu wel of niet uit Ridderkerk komen, voor aanzienlijke extra kosten. Ridderkerk onderzoekt of bezitters van een Ridderkerk-pas een korting kunnen krijgen op de kosten. G. Financiën:
Het deel van de verordening dat toeziet op woonruimteverdeling van sociale (DAEB) huurwoningen heeft geen financiële gevolgen. De uitvoering van de verordening ligt primair bij de woningcorporaties in de stad en de regio. De financiële gevolgen voor het onder de verordening brengen van betaalbare koop maken deel uit van het voorgestelde onderzoek. H. Uitvoering (TA-tekst, planning, communicatie, publicatie, evaluatie/controle etc.):
De verordening wordt gepubliceerd op het moment van in werking treden (1 juli 2025). De Maaskoepel zal in samenspraak met de elf regiogemeenten spelregels opstellen voor de uitvoering van de verordening via het verdeelinstrument Woonnet Rijnmond. Het college zal de mandaatbesluiten in relatie tot de uitvoering van de verordening herzien. Bijlage(n): 1. Verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2025 (25BIJ00685); 2. Toelichting bij Verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2025 (25BIJ 00684); 3. Schaarste onderbouwing (25BIJ 00683); 4. Advies provincie (25BIJ00687).
burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris, de burgemeester,
C.E. Bos
mr. H.M. Bergmann
De raad van de gemeente Schiedam; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 8 april 2025 ( 25VR016)
Besluit: 1. De verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2025. vast te stellen met datum
van in werking treden 1 juli 2025; 2.Een nader onderzoek te laten doen naar de invoerring van regels inhoudende lokale voorrang voor betaalbare koop ; 3.de Verordening Woonruimtebemiddeling regio Rotterdam 2024 per 1juli 2025 in te trekken.
Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Schiedam in zijn openbare vergadering van 3juni 2025.
de griffier,
mr. M. Pe MEC