Raadsbesluit 22 november 2022 vaststelling Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland
Tekst van het document
4
4
gemeente
Raadsvoorstel
Schiedam
Aan:
De gemeenteraad van Schiedam
Registratienummer:
22VR043
Contact Steller:
info@schiedam.nl
Telefoonnummer steller:
010 2191111
Portefeuillehouder:
Wethouder Laan
Publicatie:
Openbaar
Onderwerp:
vaststelling Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland
ii oktober 2022
A. Voorgesteld besluit: 1. het Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland vast te stellen.
B. Aanleiding:
Voor herontwikkeling van de Nieuwlandse Staatsliedenbuurt is door het Rijk een subsidie ter beschikking gesteld uit het Volkshuisvestingsfonds. Voorwaarde hierbij is onder andere dat binnen twee jaar na toekenning (juli 2021) onomkeerbare stappen worden gezet naar daadwerkelijke herontwikkeling. De opgave voor de Staatsliedenbuurt is niet los te zien van de vernieuwingsopgave die er voor de wijk Nieuwland als geheel ligt. Die vernieuwingsopgave ziet op diverse aspecten: woningen en voorzieningen, openbare ruimte, routes en verbindingen, veiligheid. Om zorg te dragen voor een integrale wijkvernieuwing is het wenselijk een Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland (hierna: Raamwerk) vast stellen, dat dient als kaderstellend document voor concrete uitwerking en toetsing van toekomstige projecten in de uitvoering. De herstructurering van de Staatsliedenbuurt, in samenwerking met corporatie Woonplus, is het eerste project. C. Maatschappelijk doel:
Het verbeteren van de kwaliteit van de fysieke leefomgeving in de wijk Nieuwland, als onderdeel van de bredere sociaal-maatschappelijke doelen uit het Nationaal Programma Nieuwland en Oost. Daarnaast draagt het Raamwerk bij aan de uitwerking van de ambities voor Nieuwland uit o.a. de vastgestelde Woonvisie, Mobiliteitsvisie en Groenvisie. D. Argumenten: 1.1 Nut en noodzaak Ruimtelijk Raamwerk
1.1.1. Het Raamwerk geeft de stedenbouwkundige uitgangspunten voor het realiseren van de
vernieuwingsopgave in Nieuwland. Het dient als kader voor de uitwerking van concrete herinrichtingsplannen op buurtniveau. Nieuwland is in basis in de jaren ‘50 en ‘60 gebouwd met een duidelijke ontwerpstructuur. De wijkverbetering in Nieuwland de afgelopen periode, is veelal uitgevoerd zonder integrale blik op de wijk als geheel. Deze ‘versnipperde’ aanpak maakt dat de verbinding tussen buurten onderling, en de wijk als geheel binnen de stad, verslechterd.
Met het Raamwerk voorkomen we dat Nieuwland uiteenvalt in een wijk van losse eilandjes, zonder samenhang en zonder goede relatie met de rest van de stad. 1.1.2 Het Raamwerk geeft kaders over hoe met de stedenbouwkundige en andere ruimtelijke karakteristieken in de wijk om te gaan. Op basis van het Raamwerk kunnen bij een concrete herontwikkeling op buurtniveau nadere eisen of voorwaarden worden uitgewerkt, die ingaan op specifieke aspecten die voor die ontwikkeling relevant zijn. Dit zodat elke ontwikkeling op buurtniveau een bijdrage levert aan het versterken van de gehele wijk, en zorgt voor een betere plaatsing van Nieuwland binnen de stad. 1.1.3 Het Raamwerk dient als onderlegger en toetssteen voor de uitwerking van nieuwe concrete plannen door marktpartijen en de eigen gemeentelijke organisatie. Gelet op de toegekende subsidie voor de Staatsliedenbuurt is uitwerking van het Raamwerk urgent voor die buurt, als kader voor het bepalen van de verdere aanpak voor herontwikkeling. 1.2 Inhoud Raamwerk op hoofdlijnen
Het Raamwerk heeft een planhorizon tot ongeveer 2040. Het Raamwerk schetst de ruimtelijke uitgangspunten voor de vernieuwing op hoofdlijnen. Die zien onder andere op: de inrichting van het openbaar gebied (groen, water, parkeren, klimaatadaptatie, verduurzaming); de verbetering van het routenetwerk binnen de wijk en de verbindingen met de rest van de stad (veiligheid, bereikbaarheid); de uitgangspunten voor verdichting met nieuwe woningen (hoogteaccenten, structuur). Belangrijk is dat het Raamwerk met name inzet op het versterken van de basiskwaliteiten die er al zijn, en door een betere positionering in het Raamwerk deze kwaliteiten beter herkenbaar worden en kunnen dienen als bouwstenen voor de vernieuwing binnen de wijk. Het Raamwerk geeft de structuur op hoofdlijnen en uitgangspunten / thema’s die bij de uitwerking op buurtniveau zo nodig nog verder kunnen worden gespecificeerd. -
-
-
1.3 Proces van opstelling
Het Raamwerk is de afgelopen periode uitgewerkt met brede inbreng vanuit de vakafdelingen en woningcorporatie Woonplus. De basis wordt gevormd door de bestaande beleidskaders uit de diverse geldende sectorale beleidsvisies, afgestemd op de doelen voor de stedelijke vernieuwing zoals die zijn geformuleerd in het Nationaal Programma. De uitwerking van de ruimtelijke randvoorwaarden is daarmee een doorvertaling van het staand beleid. 1.4 Vaststelling door de raad
Het Raamwerk is kaderstellend voor de uitwerking van concrete herstructureringsplannen op buurtniveau. Naast de Staatsliedenbuurt gaan we de komende jaren voor meerdere buurten in Nieuwland aan de slag met planvorming en —uitwerking voor herontwikkeling. Vaststelling van het Raamwerk door de raad is daarom wenselijk. Hiermee kunnen we het Raamwerk op de juiste manier inzetten en gebruiken in de uitwerking van plannen op buurtniveau. E. Duurzaamheid
Het Ruimtelijk Raamwerk doet basisuitspraken over het aspect duurzaamheid (energie, klimaatadaptatie, biodiversiteit). Bij de uitwerking van plannen op buurtniveau wordt dit verder uitgewerkt, toegespitst op de dan voorliggende opgaven en mogelijkheden.
F. Kanttekening en risico’s: 1.1 Concrete uitwerking op buurtniveau
Het Raamwerk geeft kaders voor de gehele wijk Nieuwland. Concrete bouwplannen of buurtherinrichtingsplannen worden gebaseerd op het Raamwerk. In die fase komt de verdere uitwerking van deelthema’s en specifieke aandachtspunten naar voren. Op dat moment wordt dus gekeken naar de wijze waarop met het aspect mobiliteit wordt omgegaan, op welke wijze wordt voorzien in de warmte- en energievoorziening en wordt het stedenbouwkundig ontwerp van de gebouwen en openbare ruimte uitgewerkt. Daarnaast wordt dan een keuze gemaakt voor de rol en positie van de gemeente in de ontwikkeling, en wordt bekeken welke gemeentelijke beleidsinstrumenten worden ingezet. Het Raamwerk doet geen uitspraken op dit detailniveau over de ontwikkelingen in Nieuwland. 1.2 Niet (tijdig) vaststellen van het Raamwerk
Het Raamwerk is nodig om sturing te geven aan de integrale doelen voor de wijkvernieuwing in Nieuwland. De opgaven voor Nieuwland zijn te groot om in een keer voor de hele wijk een aanpak en uitvoeringsstrategie te maken. Dit betekent dat projecten op buurtniveau worden opgepakt. Zonder Raamwerk als onderliggend kader kunnen we niet op de juiste manier sturing geven aan de integrale doelen voor de stedelijke vernieuwing. Het risico bestaat dat dan weliswaar op buurtniveau vernieuwing plaatsvindt, maar dat die afzonderlijke projecten geen of onvoldoende meerwaarde genereren voor de wijk als geheel. Urgentie in vaststelling van het Raamwerk is er voor de Staatsliedenbuurt. Voor deze buurt zijn, vanwege de toekende Rijkssubsidie, onherroepelijke stappen naar herontwikkeling voor medio juli 2023 noodzakelijk. Vaststelling van het Raamwerk is een aanloop naar deze stappen. Na vaststelling kan bijvoorbeeld de raad een grondexploitatie voor de Staatsliedenbuurt vaststellen. Ook kan het gesprek met Woonplus worden geconcretiseerd, en kan Woonplus bijvoorbeeld starten met het vrijmaken van woningen (allereerst door natuurlijk verloop).
Risico’s vooruitschuiven keuzes Gelet op de wens om het Raamwerk op hoofdlijnen te formuleren, is gekozen voor een structuur die weliswaar rechtdoet aan de wens tot het uitwerken van een ruimtelijk raamwerk, maar waarbij de detail uitwerking wordt doorgeschoven naar de uitwerking van kaders of randvoorwaarden bij start planvorming voor herontwikkeling van buurten of andere kleinere eenheden binnen de wijk. Dit is een werkbare aanpak, in de zin dat op dat moment goed kan worden bepaald welke aspecten specifiek aandacht vragen, en welke concrete kaders moeten worden meegegeven. Voorbeelden zijn de hoeveelheid en type woningen, de aanpak van de openbare ruimte of de rol die we als gemeente oppakken in een ontwikkeling. Voor bepaalde aspecten betekent het doorschuiven van deze keuzes echter ook dat impliciet keuzes worden gemaakt ten aanzien van een bepaalde uitwerking. Voorbeelden zijn de keuze omtrent de warmte- en duurzame energievoorziening en de mobiliteitsaanpak. 1.3
Het Raamwerk gaat nu uit van planuitwerking op buurtniveau. Dit betekent dat elke ontwikkeling binnen haar deelgebied oplossingen uitwerkt voor de relevante vraagstukken, en deze niet kan afwentelen op de openbare ruimte elders in de wijk. Andersom betekent dit ook dat in de wijkstructuur als geheel geen specifieke ruimtereseiweringen plaats vinden voor aspecten die breder gaan dan een buurtontwikkeling. Denk aan een wijkdekkend warmtenet of collectieve parkeervoorzieningen. Als gemeente zetten we hier dus nu niet actief op in. Dit heeft financiële gevolgen, maar kan ook doorwerken in de haalbaarheid van eventuele initiatieven in een later stadium of de mogelijkheid om de gestelde kwalitatieve structuurverbetering te bereiken (negatiefj beïnvloeden.
Mocht vanuit marktpartijen, woningcorporatie of andere private initiatiefnemers wel op dergelijke aspecten worden ingezet, dan is nadere standpuntbepaling daarover noodzakelijk (hetzij door het college, en wellicht ook door de raad wanneer het gaat om een structurele impact op het nu vast te stellen Raamwerk). Uitgangspunt is immers dat de structurerende elementen zoals die nu met het Raamwerk worden geduid, worden versterkt door de afzonderlijke ontwikkelingen binnen Nieuwland. Op dit moment zijn de ruimtelijke consequenties van bijvoorbeeld varianten in de energievoorziening niet specifiek in beeld gebracht. Bij verdere uitwerking van dit thema kan in de toekomst blijken dat een bepaalde voorkeursvariant grote impact heeft op een structurerend element uit het Raamwerk. In voorkomende gevallen kan dit betekenen dat het Raamwerk moet worden aangepast, en dat deze dus meer de status krijgt van een dynamisch document. G. Financiën:
Vaststelling van het Ruimtelijk Raamwerk heeft geen specifieke financiële gevolgen. Uitwerking van concrete plannen voor wijkvernieuwing vindt plaats op buurtniveau. Daarbij worden ook de financiële consequenties in beeld gebracht, en worden de noodzakelijke financiële afwegingen zo nodig ter besluitvorming voorgelegd. Dit bijvoorbeeld bij voorstellen voor het openen van grondexploitaties of het opstarten van een proces van aanbesteding of tendering. De financiële impact van keuzes gebaseerd op het Raamwerk kunnen dan worden geduid en van een goede onderbotiwing worden voorzien. H. Uitvoering (lA-tekst, planning, communicatie, publicatie, evaluatie/controle etc.):
Na vaststelling van het Raamwerk wordt dit gebruikt als kader voor de uitwerking van concrete plannen voor herontwikkeling, renovatie of het op een andere manier verbeteren van de kwaliteit van de leefomgeving in Nieuwland. Bijlagefn): 1.
Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland (22BIJ01878).
burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris, de burgemeester,
C.E. Bos
C.H.J. Lamers
4%
gemeente Schïedam
De raad van de gemeente Schiedam; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. ii oktober 2022 t 22VR043)
Bes’uit: i.
Het Ruimtelijk Raamwerk Nieuwland vast te stellen.
Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Schiedam in zijn openbare vergadering van 22 november 2022.
de griffier a.i.,
M,A.J.R. Hermans