Presentatie beeldvormende avond RES 1.0

Regionale Energie Strategie versie 1.0 Regio Rotterdam – Den Haag Beeldvormende avond Justus Terlouw

18 mei 2021

Inhoud presentatie RES 1.0 1. Algemeen 2. Warmte 3. Elektriciteit 4. Duurzame brandstoffen 5. Energiesysteem 6. Participatie & communicatie Schiedamse inbreng RES 1.0 7. RES proces 8. Nota van beantwoording op zienswijze Aanvullende stukken

Klimaatbeleid van Parijs – Schiedam Klimaattafel Elektriciteit

Klimaatakkoord Parijs

Klimaattafel Gebouwde Omgeving

Groenoord Nieuwland

Klimaatakkoord Nederland

Sveaparken

Transitievisie Warmte

2015

2019

2020

2021

RES regio Rotterdam - Den Haag 23 gemeenten 4 waterschappen Provincie Zuid-Holland Samenwerking met andere belanghebbenden: • Maatschappelijke organisaties • Netbeheerders • Marktpartijen • Bewoners • Grondeigenaren Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

RES algemeen • Strategische visie  geen bindend plan • Houdt mandaat waar het hoort  gemeente is de regisseur van de energietransitie op eigen bodem • Bovengemeentelijke kansen bereikbaar maken  samenwerking decentrale overheden • Lange termijn richting op warmte, elektriciteit, brandstoffen  onderlinge samenhang energiesysteem • Oplossingsrichtingen in technieken, processen en partijen  multidisciplinaire samenwerking

• Iteratief proces  RES 2.0 in 2023

Ambities RES 1.0 • Doelstellingen die realistisch en haalbaar zijn

• Inzetten op energiebesparing en slim gebruik van beschikbare energiebronnen • Ruimtelijke kansen staan centraal

• Samenwerking ontwikkeling en realisatie RES 2.0 • Monitoren voortgang en doelbereik

Toewerken naar een betaalbare, betrouwbare, veilige en schone energievoorziening voor iedereen in 2050

Randvoorwaarden energietransitie

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Energiemix RES regio R’dam – D’haag

Bron: WarmtelinQ.nl Bron Concept-RES Rotterdam Den Haag

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Warmte 18 mei 2021

Waar staan we nu? Onze RES-regio heeft al ervaring met: • Warmtenetten in de gebouwde omgeving en glastuinbouw • Ontwikkeling en exploitatie van restwarmte en geothermie

Regionale Structuur Warmte (RSW): • Draagt bij aan warmtelevering voor gemeenten die zelf onvoldoende warmtebronnen hebben • Leiding over Noord (LoN) • WarmtelinQ

Waar willen we heen?

Bron: RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Bron: RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Hoe komen we daar? • Borgen van de randvoorwaarden • Effectieve financiële instrumenten voor inwoners, bedrijven en gemeenten • Effectieve wet en regelgeving (nieuwe warmtewet) • Inzicht in beschikbare (regionale) bronnen

• Afstemmen van lokale vraag en regionaal aanbod van (rest)warmte • 7 Sleutelprogramma’s voor warmtesystemen ZuidHolland Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Elektriciteit 18 mei 2021

Waar staan we nu? Beperkte ruimte in onze regio Zoekgebieden op basis van ruimtelijke kwaliteit • Het afwegingskader: • Impact op ruimtelijke kwaliteit landschap • Haalbaarheid • Maatschappelijk draagvlak • Impact op het net Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Waar gaan we naartoe?

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Zon in Schiedam • Ambitie collegeakkoord: • Ambitie RES 1.0: • Huidige situatie:

15% zon op dak in 2022 40% zon op geschikte daken en parkeerterreinen in 2030 8-10% bezettingsgraad

Verkenning zonne-energie knooppunt A4-A20 • Tunneldak Ketheltunnel (potentieel 5000 zonnepanelen) • Geluidschermen knooppunt Kethelplein (potentieel 5000 zonnepanelen)

Tunneldak Ketheltunnel

Geluidsschermen knooppunt Kethelplein

Solar Highways langs de A50 gemeente Uden.

Wind in Schiedam Schiedam heeft in 2012 het convenant voor windenergie ondertekend.

Doel: realisatie windmolens op aangewezen locaties voor 2025 te ontwikkelen

Verkenning windenenergie • Rivieroever • A4 • A20 • Stadsrand Schiedam Bron: Onderzoeksgebied mogelijkheden windenergie Vlaardingen en Schiedam, Bosch & van Rijn, 14

Hoe komen we daar? Nader uitwerken van zoekgebieden Gebiedsgerichte aanpak  oog voor draagkracht van het landschap Borging in lokaal beleid  omgevingswet Vergunningverlening (2025)  windenergie Streven naar 50% lokaal eigendom voor zowel zon als wind Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Duurzame Brandstoffen 18 mei 2021

Duurzame brandstoffen Focus op: waterstof

&

groengas

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Waterstof Waar staan we nu? • Waterstofhub Rotterdam

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Waar gaan we naartoe? • Huidige waterstof productie verduurzamen • Beschikbare groene waterstof hoogwaardig inzetten (cascaderen) en gebruiken voor opslag

Groengas Waar staan we nu? • Waterschappen produceren in beperkte mate groengas Waar gaan we naartoe? • Kan relatief eenvoudig rol van aardgas overnemen • Beschikbaarheid blijft beperkt  groengas van buiten de regio importeren

CO2

Hoe komen we daar? • Marktpartijen ontwikkelen de projecten • Overheden kunnen de initiatieven versterken

• Rol brandstoffen verder uitwerken in RES 2.0

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Energiesysteem 18 mei 2021

Wat betekent de energietransitie voor het energiesysteem als geheel? De transitie naar een toekomstbestendig, veerkrachtig en efficiënt energiesysteem is complex

Vijf leidende principes: 1. Energie-efficiëntie en energiebesparing 2. Balans tussen de energievraag en de energieproductie 3. Hoogwaardige energie hoogwaardig inzetten 4. Eigenschappen van de nieuwe energiebronnen 5. Belang van opslag en omzetting Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Hoe komen we daar? Stapsgewijs verandering gaat niet van de een op andere dag

Integraal Samenhang tussen kosten, ruimte en energie

In overleg Samenwerking met betrokken belanghebbenden

Participatief Alle maatregelen raken mensen en bedrijven betrokkenheid bij keuzes en inzicht in de gevolgen is noodzakelijk

Participatie & Communicatie • Betrokkenheid belanghebbenden • Lokaal doen wat lokaal kan • Communicatie en kennisdeling • Regionale communicatiemiddelen • Vervolg uitwerken in actieprogramma

Bron RES 1.0 Rotterdam Den Haag

Proces tot RES 1.0

2018

2019

2020

Zienswijze Schiedam

Nota van beantwoording

September (2020)

februari (2021)

Nota van beantwoording - Inhoudelijk Zienswijze Schiedam

Reactie RES

29. Gebrek aan specifieke kennis om ruimtelijke inpassingen van systemen verder te concretiseren. Ondersteuning is nodig.

Suggestie kan onderdeel worden van de uitvoeringsstrategie. Deze zal na vaststelling RES 1.0 nader worden uitgewerkt.

30. Nieuwe alternatieve energiebronnen en dragers waarbij vraagtekens worden gezet m.b.t. de ecologische voetafdruk, bijvoorbeeld bij geothermie of het gebruik van biomassa voor groengas. Ook zijn er energiebronnen zoals waterkracht die nu nog niet zijn meegenomen in de Concept-RES.

RES zet in op energiebronnen Die voldoende 'volwassen' en opschaalbaar zijn. Keuzes zijn gebaseerd op feiten en analyse. Iedere 2 jaar wordt de RES herijkt, dit is het natuurlijke moment om innovaties en voortschrijdend inzicht mee te nemen in de strategie.

31. Component ‘gedrag’ met invloed op energievraag meer aandacht in RES 1.0

Gedrag is inderdaad een component met invloed op energievraag. De RES regio is niet het juiste schaalniveau om deze gedragsbeïnvloeding te realiseren.

Nota van beantwoording - Opmaak Toelichting

Reactie

32. In RES 1.0 werken met grotere en gedetailleerdere kaarten.

In de RES 1.0 hebben we meer aandacht voor de leesbaarheid van het gehele stuk, inclusief kaarten.

33. Concept RES bevat veel tekstuele herhalingen. Kan participatieproces belemmeren.

Leesbaarheid speelt een belangrijke rol. Echter blijft het een complex product met een samenvatting.

34. Veel energetische termen. Omrekentabellen en concrete voorbeelden zorgen voor beter begrip van de omvang van de energietransitie.

Leesbaarheid speelt een belangrijke rol. Echter blijft het een complex product met een samenvatting.

10 april 2018

Proces tot RES 1.0

2018

2019

2020

Zienswijze Schiedam

Nota van beantwoording

September (2020)

februari (2021)

2021

Vervolgproces RES 2.0

vastgestelde RES 1.0

Uitvoeringsprogramma & Monitoring Ontwikkelen RES 2.0

2021

1 juli

2022

2023

Overzicht stukken + links RES 1.0 Rotterdam Den Haag

RES-1.0-Regio-Rotterdam-Den-Haag.pdf

Analyse wet- en regelgeving juridische instrumenten sturing publieke belangen warmtetransitie

https://www.resrotterdamdenhaag.nl/wpcontent/uploads/2021/02/Juridisch-rapport-sturinginstrumentenpublieke-belangen-DEF-20201218.pdf

Ruimtelijke toetsende vraag: Hoe verhouden de zoekgebieden van de RES-regio Rotterdam-Den Haag zich tot bovenregionale kaders, andere opgaven en visies, en aangrenzende regio’s?

https://www.resrotterdamdenhaag.nl/wpcontent/uploads/2021/04/Ruimtelijk_Toetsende-vraag-RESRDH-mrt2021.pdf

RES 1.0 processtappen en nota van beantwoording zienswijze

Stappenplan – Energiestrategie (resrotterdamdenhaag.nl)