Economische visie Kansen voor Schiedam
Tekst van het document
jaren combinaties van detailhandel of bedrijvigheid met ho-
van het reguliere horeca-aanbod elders in stad en regio en de
reca binnen één bedrijf populair geworden. Er kunnen echter
beleving van het gedistilleerd product weten te versterken.
2
Horeca als essentieel onderdeel van de ont-
wikkeling van het Dutch Distillers District.
72
Economische visie | Gemeente Schiedam
3
Horeca in de woonwijken als versterking en
ter verlevendiging van de winkelgebieden/ wijkwinkelcentra.
Overige vergunningplichtige voorzieningen Naast bepaalde categorieën horecabedrijven zijn ook diverse andere publieksgerichte bedrijfsbranches vergunnings- of ontheffingsplichtig, waaronder o.a. avondwinkels, coffeeshops
In lijn met het uitgangspunt om winkelfuncties zoveel mo-
en seksinrichtingen. Vestigingsmogelijkheden voor deze bran-
gelijk te concentreren in compacte en aantrekkelijke voor-
ches in Schiedam worden grotendeels bepaald aan de hand
zieningencentra, worden vooral kansen gezien voor (winkel
van vergunningsvoorwaarden- en vereisten, veelal op basis
ondersteunende) horecabedrijven in de bestaande centra als
van Openbare orde en veiligheidscriteria.
aantrekkelijke extra consumentenvoorziening. In de gebieden Schieveste en Nieuw-Mathenesse Noord ontstaan nieuwe woonwijken met marktruimte voor horeca, complementair aan de binnenstad (Schieveste: accent op OV-knooppunt en leisure cluster, Nieuw-Mathenesse: accent op gedistilleerd cluster en stedelijk interactie/woonwerkmilieu).
4
Horeca op bedrijventerreinen als
ondersteuning van de bedrijvigheid ter plaatse en daarmee als faciliteit ter versterking van het vestigingsklimaat. Geen horecabedrijven op bedrijventerreinen die gericht zijn op andere klantenstromen, met uitzondering van de langs de snelweg gelegen en aan de snelweg gerelateerde grotere foodcourts, fastfoodketens en zalen- en leisure centra).
73
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2 Gebiedsontwikkelingen In de Kadernota Economie 2016 is de ruimtelijke aanpak voor het versterken van het economisch vestigingsklimaat vormgegeven aan de hand van vier integra-
I
Gebiedsontwikkeling Binnenstad
II
Gebiedsontwikkeling Havens
III
Gebiedsontwikkeling Nieuw-Mathenesse
IV
Gebiedsontwikkeling SchieDistrict
le en gebiedsgerichte opgaven ten aanzien van de economische kerngebieden: Binnenstad, Havens, Nieuw-Mathenesse en SchieDistrict. Deze aanpak is zeer effectief gebleken en heeft al veel concrete resultaten opgeleverd. Inmiddels is er binnen deze vier economische kerngebieden sprake van een gebiedsontwikkeling, met vastgestelde ontwikkelkaders, programma’s en projecten. Een groot deel van de economische ambities en opgaven (zowel ruimtelijk als thematisch) is of wordt gerealiseerd binnen deze vier gebiedsontwikkelingen. Ook de speerpunten Maken en Beleven komen hier al nadrukkelijk tot uiting, met de maakclusters Distillateurs, Mechatronica en Maritiem binnen respectievelijk Nieuw-Mathenesse, SchieDistrict en Havens, en de Binnenstad als culturele en historische plek om te beleven. Als zodanig zijn de vier gebiedsontwikkelin-
IV
gen cruciaal voor de (ruimtelijk-) economische ontwikkeling van Schiedam en
SchieDistrict
vormen zij de pijlers van de Strategie Werklocaties. In deze paragraaf worden de belangrijkste resultaten en ontwikkelrichtingen van de vier gebiedsontwikkelingen weergegeven en wordt, voor zover van toepassing, ingegaan op hoe de diverse uitgangspunten daarin worden geïntegreerd.
I
Binnenstad
Aan het einde van deze paragraaf is bovendien een gebiedsprofiel van het bedrijventerrein Kethelvaart toegevoegd. Dit terrein vervult een onderscheidende
III
rol binnen het geheel aan typen bedrijventerreinen en werkmilieus in Schiedam, maar maakt als enig terrein geen specifiek onderdeel uit van één van de vier gebiedsontwikkelingen.
II Havens
Nieuw-Mathenesse
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2.1 Gebiedsontwikkeling Binnenstad
74
75
Economische visie | Gemeente Schiedam
2012. In het Uitvoeringsprogramma Binnenstad uit 2019 is Ontwikkelkader: Ontwikkelingsvisie voor de Binnen-
ingezet op het versterken van de identiteit van Schiedam als
stad ‘Stad aan de Schie’ (2012), Uitvoeringsprogramma
historische (jenever)stad, op het versterken van de economi-
Binnenstad ‘Doorpakken, versnellen, afmaken’ (2019)
sche veerkracht door verdere differentiatie in de economische functies van de stad, op het toevoegen van kwalitatief woonprogramma in de binnenstad en op het verbeteren van fysieke
Binnenstad: bereikte resultaten en stand van zaken
verbindingen om zo de verblijfskwaliteit te versterken.
De Schiedamse binnenstad is in de Kadernota Economie een strategische gebiedsontwikkeling, maar de aanpak ervan is
Door samenwerking en co-creatie is de verbreding van de
vastgelegd in de Ontwikkelingsvisie en de bijbehorende uit-
economische functies in onze binnenstad verder vormgege-
voeringsprogramma’s. In 2019 is het Uitvoeringsprogramma
ven. Met name op toeristisch en recreatief gebied zijn functies
Binnenstad 2019-2021 vastgesteld met als ondertitel ‘doorpak-
toegevoegd, zoals hotels en andere overnachtingsfaciliteiten.
ken, versnellen, afmaken’. Doel blijft een vitale binnenstad om
Voor het profiel van ons winkelgebied is in de acquisitiestrate-
zo de aantrekkelijkheid van Schiedam als vestigingsplaats te
gie stevig ingezet op het aantrekken van ondernemers met het
versterken.
profiel van (innovatief) ‘ambacht en makers’. De trend waarbij het aantal winkels in winkelgebieden afneemt, onder andere
In de Kadernota Economie is de binnenstad als één van de
door de concurrentie met webwinkels, is onderkend. Voor onze
vier economische kerngebieden onderscheiden. De binnen-
belangrijke winkelstraten streven we bewust naar een mix
stad wijkt af van de andere locaties, doordat de historische
van functies op het gebied van winkelen, werken, wonen en
identiteit en de kwaliteit met historische bebouwing, culturele
beleven. Dit heeft ook geleid tot het transformeren van win-
voorzieningen en economische dragers een belangrijke bijdra-
kelpanden naar woonbestemmingen. Door een aantrekkelijke
ge leveren aan het onderscheidende profiel van Schiedam als
inrichting van het openbaar gebied, zoals bij de Lange Haven
interessante vestigingslocatie voor bedrijven binnen de gehele
Plus, hebben we ingezet op het versterken van de verblijfs-
gemeente. Sinds de vaststelling van de Kadernota Economie
kwaliteit en het verlengen van de verblijfsduur van bezoekers
in 2016 is verder gewerkt aan de economische vitaliteit van
aan onze stad. Binnen het project Hoogstraat Plus zal, binnen
onze binnenstad. Hierbij zijn nieuwe accenten geplaats ten
budgettaire mogelijkheden, eveneens worden gestreefd naar
opzichte van de Ontwikkelingsvisie voor de binnenstad uit
verbetering van de omgevingskwaliteit.
76
Economische visie | Gemeente Schiedam
Voor de Schiedamse binnenstad geldt al langere tijd een
laagdrempelig en lokaal informeren van (nieuwe) onderne-
offensieve aanpak van leegstand. Binnen het project Werk
mers. Inmiddels heeft SHOP zich ontwikkeld tot een platform
aan de Winkel is tot 2018 ingezet op het verbeteren van de
voor ondernemers in de horeca en detailhandel in de gehele
fysieke kwaliteit van de particuliere winkel- en horecapanden
gemeente. De Winkelmeiden heeft als organisatie de opdracht
in onze binnenstad. De inzet op acquisitie en versterking van
gekregen om (nieuwe) ondernemers te koppelen aan geschik-
het ruimtegebruik is gericht op het vullen van deze panden.
te panden. De uitbouw van de citymarketingstrategie rond
Door het vaststellen van een leegstandsverordening kreeg
S’DAM werpt zijn vruchten af, wat zich vertaalt in een toene-
de gemeente nieuwe instrumenten in handen om direct met
mend aantal bezoekers. De kwaliteit van (het programma van)
vastgoedeigenaren in gesprek te gaan en gezamenlijk naar
culturele instellingen en de organisatie van evenementen zijn
oplossingen te zoeken voor leegstaand bedrijfsvastgoed. Door
hier ook debet aan.
de introductie van stimulerings-, verplaatsings- en transformatiesubsidieregelingen willen we ondernemers verder concen-
De aanpak van de binnenstad, gericht op economische vitali-
treren in de bij de regeling aangewezen centrumstraten en
teit, is succesvol. Het ruimtegebruik is substantieel verbeterd
hen daar een kwaliteitsslag laten maken die gericht is op het
en neemt verder toe door vestiging van nieuwe ondernemers
versterken van de beleving. Achterblijvend bedrijfsvastgoed
en transformatie van niet-courante winkelpanden naar een
in de (bij regeling aangewezen) aanloopstraten dient daarbij
andere functie. Het aantal bezoekers stijgt en hetzelfde geldt
zoveel mogelijk te worden getransformeerd naar woningen.
voor de waardering voor onze stad. Ten opzichte van andere gebieden in de gemeente stijgt de WOZ-waarde van vastgoed
Bij de economische revitalisering zoekt de gemeente samen-
in de binnenstad (van zowel woningen als bedrijfspanden)
werking met culturele instellingen, ondernemers en vast-
sneller. De investeringsbereidheid in onze binnenstad is fors
goedeigenaren. Stichting Centrummanagement Schiedam
toegenomen. Dit vertaalt zich in diverse (woningbouw-)pro-
(SCS) is, als vertegenwoordiger van de binnenstadonder-
jecten, waarbij ook economische functies nadrukkelijk een rol
nemers, daarbij een belangrijke partner. SHOP, een samen-
spelen. Dit neemt niet weg dat de effecten van de beperkende
werkingsverband tussen D&S Vastgoed, Rabobank, SCS en
maatregelen rond de Covid-19 pandemie op de economische
gemeente, versterkt de samenwerking en verbinding tussen
ontwikkeling van de binnenstad tot op dit moment nog niet
de Schiedamse retail- en horecaondernemers. De partners
duidelijk zijn.
geven inhoud aan het ondernemersloket en zetten in op het
77
Economische visie | Gemeente Schiedam
Ontwikkelrichting Binnenstad: actualisatie Ontwikkelingsvisie, kansen en uitdagingen vanaf 2021
Herman Jansen Beverages, gevestigd in de binnenstad, en het
Deze nieuwe Economische visie biedt de mogelijkheid om het
binnen de binnenstad daarbij natuurlijk van bijzondere bete-
economisch perspectief van onze binnenstad voor de komende
kenis. Aanwezigheid van andere bedrijven die aansluiten bij
periode van 10 jaar te schetsen. Hiertoe is een ruimtelijk eco-
thema’s als (innovatief) ambacht en maken versterkt dit verder.
nomische analyse uitgevoerd (BRO, 2021). Hierbij is rekening
De gebiedsontwikkeling in Nieuw-Mathenesse zal in dit profiel
gehouden met landelijke trends voor binnensteden, maar ook
complementair worden aan de binnenstad. Bij andere gebieds-
voor specifieke Schiedamse ontwikkelingen. Met name de
ontwikkelingen is een mix van binnenstedelijke functies, ook
geplande uitbreiding met duizenden woningen in en rond de
economische, van meerwaarde. Dit versterkt de beleving in de
binnenstad (binnenstadslocaties Dirkzwager/Herman Jansen,
stad. Verblijfskwaliteit in het openbaar gebied is en blijft een
Nieuw-Mathenesse, SchieDistrict, ‘s-Gravelandseweg) gekop-
randvoorwaarde om de verblijfsduur van bezoekers te vergro-
peld aan een trend van meer lokaal georiënteerd consumenten-
ten en daarmee het economisch potentieel van de binnenstad
gedrag, heeft gevolgen voor het economisch perspectief van
te versterken.
Jenevermuseum zijn voor het economisch profiel van DDD
de binnenstad. De behoefte aan m voor detailhandel, horeca 2
en andere bedrijvigheid zal niet langer afnemen, maar eerder
De economische aanpak richt zich op de kortere termijn op de
consolideren en zelfs groeien. Dit vraagt een meer specifiek
bestrijding van negatieve effecten van de Covid-19 maatrege-
beleid ten aanzien van onze leegstandsaanpak en transforma-
len. Voortzetting van de leegstandsaanpak en acquisitie van
tie, waarbij met name verdere transformatie van winkels naar
ondernemers zijn van belang. Wel moet bij de uitvoering na-
wonen in de centrumstraten voorkomen moet worden. Ook is
drukkelijker aandacht uitgaan naar de diverse deelgebieden in
inzet op het dagelijks aanbod kansrijk.
de stad. Er liggen, naast detailhandel in het dagelijks aanbod, met name kansen op het gebied van de ambachtelijke maak-
De uitgangspositie van onze historische stad, met het unie-
industrie, kleinschalige kantoorconcepten (de binnenstad kent
ke profiel rond jenever en ambacht, blijft een troefkaart voor
relatief veel ZZP’ers) en maatschappelijke dienstverlening. Ook
economische ontwikkeling. Het koesteren en verder versterken
in de horeca liggen er kansen voor verdere uitbreiding en ver-
van deze identiteit, zoals binnen de aanpak Dutch Distillers
betering. Voor functies op het gebied van persoonlijke dienst-
District (DDD) wordt voorzien, is waardevol zowel voor het
verlening is geen ruimte meer voor groei. Op langere termijn
aantrekken en vasthouden van publiek als voor het ontwikke-
moet op de aanpak worden bijgestuurd, vanuit de behoeften
len van functies op het gebied van leisure, cultuur en logies.
van het toenemend aantal bewoners in en rond de stad.
78
Economische visie | Gemeente Schiedam
Verder zal worden ingezet op het ondersteunen van ondernemers bij het uitbouwen van hun fysieke winkel of bedrijf met
Doelgroepen
een online verkoopplatform (click & bricks).
• Winkels, in het bijzonder speciaalzaken en bijzondere concepten
Een belangrijke uitdaging ligt in het stevig organiseren van
• Restaurants, lunchrooms, (cocktail-)bars,
SCS als ondernemersvertegenwoordiging, nadat in 2020
proeflokalen, experience hotels, B&B
de oprichting van een Bedrijfsinvesteringszone (BIZ) in de
• Kleinschalige ambachtelijke/innovatieve bedrijven
binnenstad faalde. Het draagvlak voor SCS onder onderne-
• Creatieve economie, design/ontwerp, ateliers,
mers is groot, maar door het ontbreken van een BIZ mist SCS
galeries
financiële slagkracht. De gemeente streeft naar een effectieve samenwerking met en tussen ondernemers, vastgoedeigenaren en culturele instellingen. De inzet van Schiedam Partners,
Gegevens gebied
als marketingorganisatie, is hierbij belangrijk.
Werkgelegenheid:
ca. 3250 banen
Type gebied: stadscentrum met grote diversiteit Bereikbaarheid van de binnenstad is voor ondernemers,
aan publieksfuncties, lichte
bezoekers en bewoners van groot belang. Het verkeerscircula-
bedrijvigheid en woonfuncties
tieplan voor de binnenstad zet hierop in. Verduurzaming van
Milieucategorie:
de binnenstedelijke mobiliteit krijgt hierbij ook nadrukkelijk
Programmamix: detailhandel, horeca, persoonlijke
aandacht. Dit betekent inzet op collectieve oplossingen voor
en zakelijke dienstverlening, cul-
duurzame binnenstadsdistributie. Door het prioriteren van
turele instellingen, ambachtelijke
langzaam verkeer en het verbeteren van voorzieningen voor
bedrijvigheid, wonen
gebruikers hiervan – bijvoorbeeld met veilige en toegankelijke fietsenstallingen – wordt het gebruik van deze vorm van mobiliteit gestimuleerd.
nvt
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2.2 Gebiedsontwikkeling Havens
79
80
Economische visie | Gemeente Schiedam
gebiedsbranding (Offshore Valley), door stappen op sociaalOntwikkelkader: Zomernota 2017, Economie in
maatschappelijk gebied (o.a. onderzoek naar een maritieme
ontwikkeling, Ontwikkeling Havengebied
campus) en op het gebied van duurzaamheid en leefbaarheid. Ter versterking van de positie van de Schiedamse havens is
Havens: profilering, bereikte resultaten en stand van zaken
de gemeente recent strategische samenwerkingsverbanden
Het havengebied bestaat uit het gebied Vijfsluizen, de Wilton-
met het Havenbedrijf Rotterdam ondertekend. In 2021 is deze
haven en de Wilhelminahaven. Vijfsluizen is een modern en
overeenkomst verlengd tot 2024. De gemeente Schiedam en
gemengd bedrijventerrein met een mix aan bedrijfstypen. De
het Havenbedrijf trekken samen op in het promoten en verster-
Wiltonhaven en Wilhelminahaven kennen voornamelijk wa-
ken van het maritieme cluster, het benutten van kansen voor
tergebonden bedrijvigheid. De terreinen zijn sterk met elkaar
onderwijs en innovatie en in het waarborgen van de balans
verbonden en vormen samen de haven van Schiedam. In het
tussen economische ontwikkeling en een aantrekkelijke
havengebied zijn meerdere wereldspelers gevestigd, die aan
leefomgeving. Met de opname in het Regionaal Investerings-
de internationale top van de innovatieve maritieme maak- en
programma (vastgesteld door PZH, de Economische Program-
offshore industrie staan. Er is sprake van een sterk en kenni-
maraad Zuidvleugel EPZ, en de regio’s Rotterdam-Den Haag,
sintensief maritiem cluster, waarmee het gebied zich onder-
Holland-Rijnland en Drechtsteden) staat de haven van Schie-
scheid van andere havens in onze regio.
dam voor nationale en internationale bedrijven en investeer-
aangegaan. Zo werd in 2018 een samenwerkingsovereenkomst
ders beter op de kaart. Insteek van de ontwikkeling van het havengebied was en is het verder versterken van de positie van het havengebied als
Ontwikkelrichting
een innovatief en hoogwaardig vestigingsmilieu voor maritie-
Het havengebied wordt verder versterkt tot een hoogwaardig
me maakindustrie en dienstverlening, met de door aanwezige
vestigingsmilieu voor de maritieme maakindustrie (inclusief
bedrijven in het gebied en de gemeente gezamenlijk opge-
onderwijs- en kennisinstellingen, gebiedsbranding, bereik-
werkte Ambitiekaart Havens als leidraad. Deze aanpak vindt
baarheid, duurzaamheid, verblijfskwaliteit e.d.). Daarbij
in de breedte plaats: met verschillende fysieke maatregelen
verbeteren we de aansluiting op en betekenis van het gebied
zoals verkeerskundige ingrepen (afwikkeling van verkeer
voor de stad, bijvoorbeeld door expositiefuncties, evenemen-
rondom de entree van het gebied), door gerichte acquisitie en
ten etc.. De Wilton- en Wilhelminahaven blijven gericht op
81
Economische visie | Gemeente Schiedam
watergebonden en -verbonden bedrijvigheid, met name als het
• Kantoorpanden aan het begin van de Havenstraat bieden
gaat om bedrijven met een toevoegde waarde voor het maritie-
kansen voor herontwikkeling, primair voor de ontwikkeling
me cluster. HMC-kavels worden zoveel mogelijk gereserveerd
van bedrijvigheid in aansluiting op het maritieme cluster.
en ingezet voor dergelijke bedrijven, die deze hogere milieucategorieën nodig hebben. Daarnaast is vooral op Vijfsluizen
• Kansen doen zich voor bij het verloop van erfpachttermij-
ruimte voor dienstverlenende en maritiem-technische bedrij-
nen. Dit geldt vooral op de lange termijn (2030-2040). Hier-
ven. Aanknopingspunten hierbij zijn de circulaire economie
bij kan ruimte worden vrijgespeeld voor bedrijvigheid die
en digitalisering. Gezien het grote belang van het terrein voor
gebruik maakt van het water en/of een toegevoegde waarde
de stedelijke en regionale economie en de belangen van de
heeft voor het cluster (bijvoorbeeld bij de Admiraal de Ruy-
wereldwijd opererende grote spelers in dit gebied moet de
terstraat, waar kan worden ingezet op het beter benutten
gegeven milieuruimte in acht worden genomen. Tegelijker-
van het water).
tijd onderzoeken we samen met PZH, ondernemingen en het Havenbedrijf Rotterdam welke maatregelen kansrijk zijn om hinder voor de omgeving omwonenden terug te dringen. Be-
Doelgroepen
Gegevens gebied
langrijke aandachtspunten bij verdere ontwikkeling zijn in dat
• Maritieme (innovatieve) maak-
Oppervlakte:
ca. 101 ha
kader vervoersbewegingen, het borgen van de bereikbaarheid
industrie en toeleveranciers,
Werkgelegenheid:
ca. 8.870 banen (2019)
en en het behouden van voldoende geluidsruimte.
offshore, scheepsbouw
Type terrein:
industrieel (maritiem) werkmilieu
Milieucategorie:
tot en met 5.1
• Watergebonden en- verbonden
Verdichtingsmogelijkheden
bedrijven (bijv. tbv circulaire eco-
• Beter benutten: extra ontwikkelruimte watergebonden en
nomie en/of stedelijke distributie)
–verbonden terrein door het saneren en herontwikkelen van
Programmamix:
bedrijfsruimten, kantoren, onderwijs Huidige facts Havengebied
• Havengebonden kantoren: mari-
het slibdepot, ca. 7 ha. Herverkaveling/herstructurering
tieme dienstverlening, ingenieurs
en uitgifte van naastgelegen (momenteel braakliggende)
& overig technisch ontwerp en
kavels, ca. 2,5 ha.
advies, industrieel ontwerp
Overige zakelijke dienstverlening 9% 8%
Industrie 35%
10%
Groot- en detailhandel
• Invulling plot havengebonden kantoren op Vijfsluizen (12.750 m2 bvo).
Advisering en onderzoek
19% 19%
Vervoer en opslag
Overig
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2.3 Gebiedsontwikkeling Nieuw-Mathenesse
82
83
Economische visie | Gemeente Schiedam
sche vestigingsklimaat in het gehele gebied. Inmiddels is het Ontwikkelkader: Ruimtelijk Raamwerk
Ruimtelijk Raamwerk Nieuw-Mathenesse fase 1 vastgesteld.
Nieuw-Mathenesse (fase 1 vastgesteld 2021)
Met het ontwikkelen van een woonwerkprogramma ontstaat hier een bijzonder werkmilieu (stedelijk interactiemilieu, een gemengd gebied met wonen, werken en voorzieningen), en
Nieuw-Mathenesse: profilering, ontwikkelrichting en stand van zaken
komt het zuidelijke, aan het water van de Nieuwe Maas gele-
Nieuw-Mathennese heeft een gunstige ligging, grenzend aan
spronkelijke masterplan nog bestemd was voor woonontwik-
de binnenstad van Schiedam en het Rotterdamse ontwikkelge-
keling, weer beschikbaar voor bedrijvigheid. Om de kwaliteit
bied M4H en aan de Nieuwe Maas en de Schie (Buitenhaven).
van het gebied te versterken, wordt bestaand erfgoed ingezet
Het gebied bestaat uit vier deelgebieden: Noord, Distilleerclus-
als parel van het gebied en worden optimale verbindingen
ter, Gustoweg en Nieuwe Maas.
gemaakt met omliggende gebieden en met station Schiedam
gen deel van het terrein (nog braakliggend), dat in het oor-
Centrum. Op dit moment zijn in het Distilleercluster drie toonHet in 2017 aangekondigde vertrek van de O-I Glasfabriek,
aangevende distillateurs gevestigd, waarvan de multinationals
een prominent bedrijf op een terrein van ca. 5 ha. in het
Nolet Distillery en Koninklijke De Kuyper al eeuwenlang aan
noordelijke deel van Nieuw-Mathenesse, heeft ingrijpende
Schiedam en haar rijke jenevergeschiedenis verbonden zijn.
gevolgen gehad voor het gehele bedrijventerrein. Door het vrij-
Distillateur Onder de Boompjes heeft zich enkele jaren gele-
komen van de locatie van de Glasfabriek, gelegen tussen de
den in de stad gevestigd, in een historisch branderijpand aan
Schiedamse binnenstad en het Rotterdamse ontwikkelgebied
de Buitenhavenweg. Het reeds unieke distilleercluster wordt
M4H, kon op een andere manier naar de in het Masterplan
zo uitgebreid en verlevendigd. Hiermee wordt niet alleen het
uit 2008 beoogde inrichting van het gebied worden gekeken,
industriële werkmilieu benodigd voor distillateurs en aan-
waarbij met name de grote urgentie van de woningbouwopga-
verwante bedrijvigheid versterkt, maar krijgt ook het gehele
ve meespeelde. Besloten is het noordelijke deel van het terrein,
gebied langs de Buitenhaven als toonaangevend onderdeel
met ernaast ook het Vromterrein (thans parkeerterrein aan de
van het Dutch Distillers District verder vorm.
Buitenhavenweg) en de Van Deventerdriehoek, te transformeren naar een woonwerkgebied (met ca. 75% wonen en ca. 25%
In 2021 is een Woonwerkakkoord gesloten tussen PZH en de
werkruimte). De transformatie van het voormalige glasfabriek-
gemeente Schiedam, met daarin afspraken over de gebieds
terrein wordt in de gebiedsontwikkeling aangegrepen als een
transformatie en de daartoe benodigde compensatie van
impuls voor versterking en opwaardering van het economi-
bedrijventerrein dat (mede) een woonfunctie krijgt.
84
Economische visie | Gemeente Schiedam
Ontwikkelrichting en verdichtingsmogelijkheden
Doelgroepen
• Herontwikkeling noordelijk deel naar een woon-werkge-
• Noordelijk deel: kleinschalige bedrijvigheid voor
bied met 20-40.000 m aan werkfuncties. Mengen in de
creatief ambachtelijk, food, reparatie, engineering,
plint met kleinschalige bedrijvigheid, mogelijk grotere units
design, startups/startende maakbedrijven, horeca
aan de randen.
(DDD) en leisure, woonwerkcombinaties: ateliers,
2
• Behoud bestaande bedrijven door elders verdichten: intensivering noordelijk deel, Gustoweg en Nieuwe Maas (waaronder meerlaags grondgebruik).
werk/praktijkruimte. Aanvullend klassiek facts kleinschaHuidige Nieuw-Mathenesse lige bedrijvigheid.
1% • Distilleercluster: distillateurs, aan distilleerderijen 4%
gerelateerde bedrijvigheid, andere bijzondere 6%
drankenproducenten (bijv. bierbrouwerij), horeca • Ontwikkeling braakliggende kavels op Nieuwe Maas. Onderzoeken mogelijkheden ligging aan water ten behoeve van vervoer over water (stedelijke distributie), waarmee een groei van bewegingen over de weg mogelijk voorkomen kan worden.
gerelateerd aan cluster.
13%
• Gustoweg: stadsverzorgende bedrijvigheid, kleine51% en middelgrote bedrijvigheid tot 1.500 m2 25% • Nieuwe Maas: middelgrote stadsverzorgende
bedrijvigheid, innovatieve stadslogistiek/ last-mile stedelijke distributie
• Nolet Distillery heeft concrete uitbreidingsplannen voor de
• Betaalbare ruimte in bedrijfsverzamelgebouw
Industrie
Groot- en detailhandel
Vervoer en opslag
Bouwnijverheid
Advisering en onderzoek
Overig
Huidige facts Nieuw-Mathenes
bedrijfsvoering in de vorm van een graanalcoholfabriek, 1%
waarvoor de benodigde fysieke uitbreidingsruimte al in bezit is van het bedrijf (zuidpunt bij de Maasdijk, ca. 1 ha). • Faciliteren uitbreiding bestaande bedrijven Distilleercluster en aanvullende bedrijvigheid, creëren schuifruimte.
6%
Oppervlakte:
ca. 31 ha
Werkgelegenheid:
ca. 1.500 banen
Groot 13%
Vervo
Type terrein: stedelijk interactiemilieu,
51%
industrieel werkmilieu • Borgen bereikbaarheid.
Milieucategorie:
Indus
4%
Gegevens gebied
tot en met 3.2
Programmamix: bedrijfsruimten, kantoren, maatschappelijke functies, voorzieningen, wonen
Bouw 25%
Advis
Overi
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2.4 Gebiedsontwikkeling SchieDistrict
85
86
Economische visie | Gemeente Schiedam
nende activiteiten op deze terreinen. Veel incourant bedrijfsOntwikkelkader: Ontwikkelperspectief ’s-Gravelandse-
vastgoed is gesloopt, waarmee schuif- en ontwikkelruimte is
polder en Spaanse Polder (2019), Kwaliteitsplan/Master-
ontstaan voor nieuwe, innovatieve bedrijvigheid. De aanpak
plan Schieveste (2019)
heeft bovendien voor veel nieuwe interesse gezorgd vanuit ondernemers/bedrijfsleven. Het bedrijventerrein ’s-Gravelandse polder bezit inmiddels het keurmerk Veilig Ondernemen.
Schiedistrict: profilering, bereikte resultaten en stand van zaken
Op basis van het in 2019 vastgestelde Ontwikkelperspectief
De gebiedsontwikkeling SchieDistrict beslaat de bedrijven-
worden beide terreinen ontwikkeld tot ‘hot spot in bedrijf’; een
terreinen ’s-Gravelandsepolder (Noord en Zuid) en Spaanse
perfect bereikbaar en gemengd bedrijventerrein voor inno-
Polder, en het woon-/werkgebied Schieveste. In juli 2018 is
vatieve ondernemingen, hightech maakindustrie en start- &
besloten tot de gebiedsontwikkeling A20-zone Schiedam, die
grown ups. Momenteel is er al een brede mix van zeer innova-
sinds 1 maart 2020 de naam SchieDistrict draagt. Het groot-
tieve bedrijven in de maakindustrie gevestigd, gerelateerd aan
ste deel van het gebied ligt in de directe nabijheid van IC- en
o.a. TU Delft, EUR en de maritieme sector. Verder kenmerken
metrostation Schiedam Centrum en de snelweg A20.
de Spaanse Polder en ´s-Gravelandsepolder zich als een ideale plek voor fijnmechanica, mechatronica, groothandel en dienst-
De Spaanse Polder en ‘s-Gravelandsepolder vormen samen
verlening.
een belangrijk werkgebied in Schiedam. Met het naastgelegen Rotterdamse werkgebied Spaanse Polder is het één van de
Voor het oostelijk deel van de ’s-Gravelandsepolder is een
grootste bedrijventerreinen van West-Europa. ’s-Gravelandse-
overeenkomst getekend met SDK Vastgoed, waarbij gemeen-
polder en Spaanse Polder zijn gemengde bedrijventerreinen,
te en marktpartij ieder vanuit een eigen rol werken aan de
waarin een divers scala aan bedrijvigheid is gevestigd. Bij
ontwikkeling en de realisatie van een Mechatronica Innovatie
aanvang van de gebiedsontwikkeling is de aanpak van her-
Campus Schiedam (MICS). Hierbij wordt de verbinding gelegd
structurering in de gebieden waar erfpachtcontracten zijn
met Leven Lang Ontwikkelen (LLO). Onder het motto ‘Knappe
verlopen (met name ’s-Graveland Zuid en Spaanse Polder),
koppen, slimme handjes’ wil de gemeente enerzijds kennis-
geoptimaliseerd en versneld. Met een brede en projectmatige
ontwikkeling bij bedrijven stimuleren en delen en anderzijds
(‘Holsteiner’-)aanpak zijn, samen met de gemeente Rotterdam,
onderwijs en toegepast onderzoek versterken.
belangrijke resultaten geboekt in het bestrijden van ondermij-
87
Economische visie | Gemeente Schiedam
Met deze ingrepen blijft het gebied ook op lange termijn een robuuste motor voor de arbeidsmarkt van Schiedam en de re-
• Ca. 4 ha aan plancapaciteit en braakliggende kavels beschikbaar voor of al in ontwikkeling.
gio, en groeit het uit tot een vliegwiel voor innovatie en duurzaamheid waarbij bedrijfsleven, onderwijs en een Leven Lang Ontwikkelen elkaar goed weten te vinden en te versterken.
• Mogelijkheid extra bedrijventerrein: voor twee gebieden aan de noordzijde van ’s-Graveland Noord (totaal ca. 5 ha) is een wijzigingsbevoegdheid opgenomen in het bestem-
Het gebied Schieveste is een uitstekend bereikbare ontwikkel-
mingsplan ten behoeve van bedrijfsfuncties. Het tot ont-
locatie als multifunctioneel knooppunt in de metropoolregio.
wikkeling brengen van deze gebieden is nodig om in de
Door de aanpassing naar viersporigheid op het traject Lei-
toekomstige behoefte aan bedrijventerrein in Schiedam te
den-Dordrecht wordt de bereikbaarheid van het gebied verder
voorzien en als onderdeel van de compensatiestrategie ten
versterkt en ontstaat bovendien de mogelijkheid voor de aan-
behoeve van de ontwikkeling van Nieuw-Mathenesse. Ver-
leg van een station Kethel, aan de noordzijde van ’s-Graveland
dere verstedelijking in dit gebied biedt bovendien kansen
Noord.
voor de realisatie van Station Kethel (en daarbij een ‘hub’ in de invloedssfeer van Rotterdam-The Hague Airport).
Schieveste wordt een levendig, gevarieerd en modern stads-
De ca. 2,5 ha aan de oostzijde van het terrein is sinds de
kwartier naast IC- en metrostation Schiedam Centrum. Hoe-
bochtafsnijding gelegen aan de Schie. Eventuele mogelijk-
wel de nadruk in dit gebied op wonen ligt, is hier ook ruimte
heden tot bedrijfsmatig gebruik van het water moeten hier
gererveerd voor zelfstandige kantoren en voorzieningen ten
nader worden onderzocht.
behoeve van de nieuw te ontwikkelen woonwijk. Daarnaast bevindt zich hier het leisurecluster rondom de megabioscoop
• In de zone langs de A20 zijn er mogelijkheden voor de ont-
Pathé Euroscoop, met diverse grootschalige horecagelegenhe-
wikkeling van bedrijfsgebonden en zelfstandige kantoren
den en een nog te ontwikkelen hotel.
(max. 30.000 m2). Insteek is dat deze gerelateerd zijn aan de maakindustrie op het terrein.
Ontwikkelrichting en verdichtingsmogelijkheden • Herstructurering, waarmee het terrein beter wordt benut
• Herontwikkeling van het Van Heek terrein en voormalig
(ontwikkelen braakliggende kavels, sloop-nieuwbouw vast-
ONS pand, als onderdeel van het MICS. Hierbij wordt
goed, intensivering).
gekeken naar het creëren van ruimte voor werken, leren en ontmoeten voor scale ups en grown ups in de mechatronica.
88
Economische visie | Gemeente Schiedam
• Realisatie/doorontwikkeling van het circulair ambachtscen-
de eerste etages om zo voldoende massa te realiseren, en
trum op ’s-Graveland Noord voor het gebruiken van secun-
om het delen van voorzieningen zoals kantine en verga-
daire grondstoffenstromen, het bieden van onderwijs en het
derfaciliteiten optimaal mogelijk te maken (niet enkel in
creëren van arbeidsplaatsen.
de plint verspreid kantoren realiseren). Dit levert ook een bijdrage aan een aantrekkelijke en dynamische openbare
• Versterking van de openbare ruimte en het aanbod aan
ruimte.
gedeelde voorzieningen, specifiek in het zuidelijk deel en doorontwikkeling naar een meer campusachtige ver-
• Borgen van bereikbaarheid en mobiliteit.
blijfskwaliteit om innovatieve bedrijven aan te trekken en ontmoeting te faciliteren. • Verduurzamen gebied en bedrijfsbebouwing op de bedrijventerreinen.
Doelgroepen Spaanse- en ’s-Gravelandse Polder • Maakindustrie, mechatronica en fijnmechanica • Circulaire economie
• Creëren van aantrekkelijke verbindingen richting het
• Stadslogistiek, groothandelsbedrijven
station met veel aandacht voor openbare ruimte en groen;
• Dienstverlenende bedrijven op Spaanse Polder
opheffen van de barrièrewerking van de A20 tussen
• Etalage-zone A20 representatieve arbeidsintensieve
Schieveste en de rest van het SchieDistrict.
bedrijven, bedrijfsgebonden en bedrijventerrein gerelateerde kantoren en bedrijven met showrooms
• Naast het DCMR-kantoor en de 2 verzamelkantoorgebouwen aan de Overschieseweg is nog ca. 10.000 m2 plancapaciteit voor kantoren beschikbaar. Vestiging van enkele
Doelgroepen Schieveste
regionale (hoofd)kantoren op Schieveste is kansrijk.
• Regionale hoofdkantoren • Kleinschalige units voor zpp’ers en kleine bedrijven
• Daarnaast worden kleinschalige kantoorunits in combi-
• Flexibele kantoor- en coworking-concepten
natie met voorzieningen (coworking spaces) als kansrijk
• Informatie & communicatie, Advies & onderzoek
gezien. Hierbij heeft het de voorkeur om deze kantoorunits
• Leisure
zoveel mogelijk bij elkaar te concentreren in de plint en op
89
Economische visie | Gemeente Schiedam
Gegevens Spaanse- en ’s-Gravelandse Polder
Gegevens Schieveste
Oppervlakte:
Oppervlakte:
circa 72 ha
ca. . 8,5 ha
Werkgelegenheid: ca. 7.080 banen
Werkgelegenheid: ca. 1.150 banen
Type terrein:
industrieel werkmilieu
Type terrein:
kantorenlocatie
Milieucategorie:
tot 4.2
Milieucategorie:
nvt
Programmamix: bedrijfsruimten, kantoren, onderwijs,
Programmamix: wonen, voorzieningen, kantoren,
voorzieningen
onderwijs
Huidige facts Spaanse Polder / ‘s-Gravelandsepolder
Huidige facts Schieveste
Groot- en detailhandel 16%
Vervoer en opslag 31%
8%
Openbaar bestuur
6% 5%
Informatie en communicatie
7%
Onderwijs
Advisering en onderzoek 11% 53%
Industrie
12%
14%
19%
Bouwnijverheid
Overig
18%
Cultuur, sport en recreatie
Overige zakelijke dienstverlening
Overig
90
Economische visie | Gemeente Schiedam
4.2.5 Gebiedsprofiel bedrijventerrein Kethelvaart Profilering Kethelvaart is een kleinschalig, gemengd bedrijventerrein in
Doelgroepen
Schiedam-Noord. Het werkmilieu valt in het type Klassiek
• Kleinschalige bedrijvigheid tot 500 m2
kleinschalig, wat in Schiedam betrekkelijk schaars is. Het
• Wijkverzorgende bedrijvigheid zoals aannemers,
terrein wordt omringd door woongebied en heeft voor deze
loodgieters
woonwijken een meerwaarde door het bieden van arbeids-
• Creatieve, ambachtelijke bedrijvigheid
plaatsen, ruimte voor (stadsverzorgende) bedrijvigheid en de
• Wijkverzorgende functies zoals sport
aanwezigheid van (sport)voorzieningen. Gezien deze economische en maatschappelijke meerwaarde
Gegevens gebied
is het van belang om Kethelvaart te behouden en versterken.
Werkgelegenheid:
ca. 2 ha
Het terrein biedt belangrijke vestigingsmogelijkheden voor
Werkgelegenheid:
ca. 180 banen (2019)
kleinschalige bedrijvigheid en onderscheidt zich daarmee van
Type terrein:
Klassiek kleinschalig werkmilieu
de andere bedrijventerreinen. De verbinding met de wijk kan
Milieucategorie:
tot 3.1 (grotendeels 2)
versterkt worden door het aanbieden van leer-werkplekken en
Programmamix: bedrijfsruimten, kantoren, maatschappelijke functies, wonen
het realiseren van een aantrekkelijke rand richting de woonwijken bij de herontwikkeling van de zuidzijde.
Huidige facts Kethelvaart
Ontwikkelrichting en verdichtingsmogelijkheden • Behouden van het terrein en bestaand aantal ha
Bouwnijverheid
bedrijvigheid. • Leegstand aan de zuidzijde van het terrein kan worden herontwikkeld naar woon(/werk) combinaties. • Meerlaagse bebouwing/meerlaags gebruik (bijvoorbeeld sportvoorzieningen boven bedrijfsgebouwen). • Kwalitatieve upgrade van bebouwing, openbare ruimte en vergroening van gebied. • Borgen bereikbaarheid.
17%
Gezondheids- en welzijnszorg 33%
7%
Groot- en detailhandel
9%
Overige zakelijke dienstverlening
12%
Industrie 22% Overig
5
Economische visie | Gemeente Schiedam
91
92
Economische visie | Gemeente Schiedam
5 Aanpak 5.1 Consistent beleid in samenhang
5.1.1 Koppeling met Omgevingswet Deze Economische visie loopt vooruit op de landelijke invoe-
Een sterk vestigingsklimaat waarin ondernemers, investeer-
ring van de Omgevingswet. Hoewel het effect hiervan breder
ders, partners, bewoners en bezoekers langdurig willen
is, zijn in deze visie kansen en ontwikkelrichtingen aangege-
investeren, vraagt om een brede en integrale inzet. Niet voor
ven die specifiek betrekking hebben op de Schiedamse eco-
niets heeft deze Economische visie een brede scope en toont
nomie. Bij de uiteindelijke ruimtelijke keuzes en de uitwerking
ons beleid bovengemiddeld veel overlap met andere
hiervan voor Schiedam, volgt een integrale afweging tussen
beleidsterreinen en agenda’s van samenwerkingspartners.
verschillende belangen, zoals mobiliteit, duurzaamheid en
Naast een brede en integrale inzet vraagt een duurzaam aan-
wonen. Belangen moeten daarbij in balans zijn om de
trekkelijk vestigingsklimaat om consistent overheidsbeleid.
leefbaarheid van stad en regio voor de lange termijn te
Omdat economische ontwikkeling een zaak van de lange(re)
kunnen waarborgen.
adem is en omdat een stabiel bestuur met consistent beleid het benodigde vertrouwen wekt om kennis te delen en vrucht-
5.1.2 Leefbaarheid en vestigingsklimaat
bare samenwerking aan te gaan ten behoeve van innovatie.
Leefbaarheid geeft aan hoe aantrekkelijk en/of geschikt een
Dit geldt voor de relatie met zowel (potentiële) ondernemers
omgeving is om in te leven: wonen, werken én verblijven.
als ook voor die met (co-financierende) partners waaronder
Kiezen voor een leefbare stad is nodig voor een aantrekkelijk
buurgemeenten, de MRDH en de PZH. Wanneer het gemeente
vestigingsklimaat en brede welvaart van Schiedam. De stad
bestuur voor langere tijd consistent beleid toont richting
groeit binnen de bestaande ruimte. Tegelijk willen we een
bedrijfsleven en arbeidsmarkt, volgt duurzame investerings
aantrekkelijke, leefbare, groene, sociale en bereikbare stad zijn
bereidheid en stadsbrede ontwikkeling. Dit biedt een
waar het prettig wonen, werken, ondernemen en recreëren is.
‘duurzaam wenkend perspectief’.
Nu en in de toekomst.
93
Economische visie | Gemeente Schiedam
Leefbaarheid is sterk gekoppeld aan economische ontwikke-
Voor Schiedammers is een goede leefbaarheid van belang,
Het bedrijfsleven sluit onder
ling via de factor ‘leefwoonklimaat’ van het vestigingsklimaat.
zowel voor sociaalmaatschappelijke ontwikkeling (veiligheid,
andere aan bij het thema
Hierbij is sprake van een spiraaleffect. Andersom zorgt een
gezonde stad, sociale cohesie en prettige omgeving) alsook
leefbaarheid via wijkver-
duurzame en sterke economie voor de beschikbaarheid van
voor economisch kapitaal (goede werkgelegenheid, gericht
zorgende ondernemingen,
middelen die nodig zijn om een goede leefbaarheid op de
onderwijs en ordelijke openbare ruimte).
onderwijstrajecten zoals Zo-
lange termijn te borgen. Denk aan de benodigde investeringen voor de Klimaatopgave en om gezonde en gemengde woonwerkmilieus mogelijk te maken (zoals walstroom en deelmo-
merondernemer of digi-les in de bibliotheek, placemaking, maatschappelijk verantwoord ondernemen (o.a. via
biliteit): niet alleen direct via verkregen heffingen vanuit het
Stroomopwaarts) en deel
bedrijfsleven, maar ook indirect door hun eigen investerings-
name aan sportevenementen
bereidheid bij langdurige vestiging.
en -sponsoring.
94
Economische visie | Gemeente Schiedam
Monitor Leefbaarheid en Veiligheid stuurt op koppeling van beleidsinzet Behouden van de eigen identiteit van de stad en het versterken van bestaande kwaliteiten, waaronder het erfgoed, de historische binnenstad en het groen.
Realiseren van meer verblijfs kwaliteit in woongebieden, creëren van ruimte (of het bewust inrichten) voor stedelijke ontmoeting of verplaatsen binnen de stad.
Toevoegen van nieuwe stedelijke leefmilieus (wonen, werken en verblijven) op knooppuntlocaties (met name rond stations).
Verbeteren van bereikbaarheid en beleving van groen binnen een straal van 200 m van de eigen woning.
Verdichten en tegelijkertijd meer ruimte creëren voor groen, water en recreatief (mede)gebruik van de buitenruimte, waaronder waterrecreatie voor sport en bewegen.
Ontwikkelen van een duurzame, leefbare en toekomstbestendige stad, die gebruik maakt van verantwoorde materialen en werkwijzen.
Erkennen van groen en water als belangrijke factoren voor biodiversiteit en klimaatadaptatie.
95
Economische visie | Gemeente Schiedam
5.1.3 Koppeling met ander gemeentelijk beleid
stakeholders. Denk hierbij aan het bevorderen van watertoe-
Deze Economische visie is onderdeel van het integraal ge-
risme en het steunen van Schiedampartners. Marketing en
meentelijk beleid dat streeft naar brede welvaart. Het econo-
economie vinden elkaar in het uitdragen en bekendmaken
misch beleid heeft dan ook een nadrukkelijke koppeling of
van de clusters en in het benutten van de unieke historische
overlap met andere beleidsterreinen. De koppeling zit in het
eigenschappen van Schiedam. Het vergroten van het aantal
werken aan gemeenschappelijke doelen (zoals een goed woon-
bezoekers in de stad versterkt de lokale economie.
leefklimaat), alsook in het profiteren van inzet en investeringen van andere beleidsterreinen die het economisch vestigings
Erfgoed en Monumenten
klimaat van Schiedam verbeteren (zoals mobiliteitsopgaven).
(voor behoud van unieke eigenschappen, beleefwaarde en
De koppeling is wederkerig en cyclisch: economisch beleid is
beleefbaarheid van de vrijetijdseconomie)
niet alleen volgend, maar zeker ook sturend in relatie tot ander
Zet in op het benutten, beleven en behouden van het Schie-
beleid.
dams erfgoed, om zo diens economische waarde en potentie optimaal te benutten. Denk hierbij aan monumentenbescher-
Onderstaand is de relatie met de nauw verbonden terreinen
ming en restauratie. Vergaande synergie tussen erfgoed en
beschreven in termen van de effecten van diens inzet op het
economie zit in de ruimtelijke en thematische vertaling van het
economisch vestigingsklimaat van de stad. Diens financiële
thema jeneverstad tot ‘Dutch Distillers District’ en het beleven
investeringen en mogelijke kansen in cofinanciering bij
daarvan. De Schiedamse monumenten zijn bepalend voor de
opgaven ten bate van economische ontwikkeling, zijn nader
unieke uitstraling van de stad en trekt hiermee bezoekers.
beschreven in paragraaf 4.2.
Cultuur Stadsmarketing
(als sector voor de vrijetijdseconomie en het behoud van
(voor beleefwaarde, programmering en positionering)
unieke eigenschappen en beleefbaarheid ten behoeve van
Zet in op het gericht(er) laden of betekenis geven aan de
een aantrekkelijk vestigingsklimaat)
specifieke kernwaarden van Schiedam en het extern communi-
Zet in op het etaleren van de unieke stadshistorie en het aan-
ceren daarvan via uiteenlopende kanalen en naar belangrijke
bod te etaleren via musea, theaters, beeldende kunst en evene-
96
Economische visie | Gemeente Schiedam
menten. De koppeling tussen het cultuurbeleid en het econo-
nen uitzet en cruciale beslissingen neemt over uiteenlopende
misch beleid ligt in het gezamenlijk streven naar een stad met
vraagstukken – dus ook over het economisch vestigings-
levendige en culturele plekken. Het biedt werkgelegenheid en
klimaat. Ook zet Open Schiedam in op het recht op ruimte
een waardevolle afzetmarkt en voedt de beleefwaarde. In de
en vertrouwen van de gemeente om verantwoordelijkheid te
sector zelf, maar ook daarbuiten. Cultuur draagt ook bij aan
dragen voor zichzelf, hun bedrijf en de stad. Het bedrijfsleven
een beter woonleefklimaat en het heeft een directe relatie met
geeft via Open Schiedam onder meer toegang tot nieuwe ken-
sociaal-ondernemerschap en sociale innovatie, wat het CPB
nis en netwerken, die kunnen worden gebruikt voor sturing
is benoemd als een economische groeifactor voor steden en
en eigen ontwikkeling van ondernemers. Bedrijven leveren via
diens bevolking.
data kennis terug aan Schiedam als collectief: een voorwaarde voor innovatie en de innovatieve industrie.
Dienstverlening (ten behoeve van samenwerking en gerelateerd aan de
Wonen
factor ondernemerschap in een sterk vestigingsklimaat)
(voor aantrekkelijk woonleefklimaat als factor in een sterk
Zet in op toegankelijkheid en transparantie van de gemeente
vestigingsklimaat)
als dienstverlener. Het bedrijfsleven vindt de Schiedamse
Zet in op gewenste woonmilieus via goede woningen, groene
dienstverlening via het gemeentelijk Klant Contact Center, so-
omgeving en stedelijk woonmilieu. In het bijzonder service
cial media webcare en het Omgevingsloket, bijvoorbeeld voor
punt wonen, het woningbeleid en de welstands- en monu-
het aanvragen van een bouwvergunning. De synergie tussen
mentencommissie dragen hieraan bij. Deze milieus waar
dienstverlening en economie zit hem voornamelijk in efficiën-
leefbaarheid telt, is ook een voorwaarde voor economische
tie en effectiviteit van producten en diensten, laagdrempelig
ontwikkeling. Aantrekkelijke woningen in een groene en le-
persoonlijk contact en vertrouwen in samenwerking.
vendige omgeving en de mogelijkheid wooncarrière te maken, trekken nieuwe Schiedammers en zorgen voor langdurige
Open Schiedam
investeringen in de stad, zowel in economische als in sociaal-
(voor participatie, samenwerking, monitoring en bijsturing
maatschappelijke zin. Het woonbeleid en economisch beleid
van beleid)
zijn ook sterk verbonden in de gezamenlijke uitdaging rond
Zet in op het recht op een daadkrachtig bestuur, dat de behoef-
schaarste van ruimte, klimaatopgaven, stedelijke verdichting
ten vanuit de samenleving ondersteunt, een koers op hoofdlij-
en het gemengd gebruik van gebieden. Een aantrekkelijk
97
Economische visie | Gemeente Schiedam
woningaanbod vergroot de aantrekkingskracht van Schiedam
Zet in op goede bereikbaarheid, wat cruciaal is voor een
als vestigingsplaats voor bedrijven en werknemers.
gunstig economisch vestigingsklimaat. Denk hierbij aan onderhoud van wegen en straten, verlichting, openbaar vervoer
Klimaat
en het verwijderen van zwerfafval. De mobiliteitsvisie omvat
(in relatie tot de circulaire economie en in de vorm van
onder andere inzet op uitstekende fysieke verbindingen en
een aantrekkelijk woonleefklimaat als factor in een sterk
deelmobiliteit voor de aanpak van de zogeheten ‘last mile’
vestigingsklimaat)
tot de voordeur van de werklocatie. Het bedrijfsleven sluit in
Zet in op een gezond leefklimaat en de mondiale duurzaam-
praktische zin vooral aan bij het mobiliteitsbeleid via gerichte
heidsopgave, onder meer via verbinding aan het Klimaat-
projecten op het gebied van o.a. deelmobiliteit, personeelsre-
akkoord en de regionale ontwikkeling in de richting van de
gelingen en openbaarvervoersacties.
circulaire economie. Met het bedrijfsleven maken we afspraken over bijvoorbeeld energiebesparing, mobiliteitsvraagstuk-
Bewegen en Sport
ken, de mogelijkheden van vergunningverlening, erfpacht en
(als sector binnen de vrijetijdseconomie en in relatie tot
de Wet Milieubeheer. Het Klimaatbeleid is ruimtelijk vertaald
een aantrekkelijk woonleefklimaat als factor in een sterk
naar de ruimtelijke raamwerken van de werklocaties, waarbij
vestigingsklimaat)
deze terreinen zo klimaatbestendig mogelijk moeten worden
Zet in op kwalitatief goede accommodaties, vitale sportaan-
ingericht. Met het klimaatadaptief maken van bedrijven
bieders en een toegankelijk aanbod voor alle doelgroepen.
terreinen maakt de gemeente samen met ondernemers
Het beleid is gekoppeld aan het economisch beleid in het
bedrijfsterreinen meer toekomstbestendig en aantrekkelijker.
gezamenlijk streven naar een stad die uitnodigend is voor
Als gevolg van een eerder genomen collegebesluit zijn duur-
nieuwe bewoners, bezoekers, werknemers en ondernemers.
zaamheid en klimaat ondergebracht in alle domeinen.
Aanbieders op het gebied van beweging en sport hebben een koppeling met stuwende bedrijven via beweegprogramma’s,
Mobiliteit (voor verduurzaming en de kwaliteit van werklocaties en in relatie tot fysieke infrastructuur en aantrekkelijk woonleefklimaat als factoren in een sterk vestigingsklimaat)
sponsoring of deelfuncties in bedrijfspanden.
98
Economische visie | Gemeente Schiedam
Onderwijs/ Werk en Inkomen
Veiligheid
(in relatie tot het Sociaal Domein, de kennisinfrastructuur,
(voor het goed functioneren van werklocaties en in rela-
menselijk kapitaal en een aantrekkelijk woonleefklimaat
tie tot een aantrekkelijk woonleefklimaat als factor in een
als factoren in een sterk vestigingsklimaat)
sterk vestigingsklimaat)
Zet in vanuit het sociaal domein in op onder meer (onderwijs)
Zet in op het verbeteren van het de objectieve en subjectieve
kwaliteit, sociale veiligheid, onderwijs en (jeugd)zorg en de
veiligheid in de stad, als voorwaarde voor een leefbare stad
aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt en Maatschap-
en daarmee een aantrekkelijk vestigingsklimaat. Dit doet
pelijk Verantwoord Ondernemen (MVO). Doelstellingen van
de gemeente onder andere door middel van Keurmerk veilig
het sociaal domein zijn sterk verbonden met het economisch
ondernemen, integraal veiligheidsbeleid, horecabeleid en het
vestigingsklimaat, wat met name zichtbaar is in relatie tot het
actief tegengaan van ondermijning. Met een integraal vei-
menselijk kapitaal via onderwijs en arbeidsmarkt en de kwali-
ligheidsbeleid willen we bijdragen aan normherstel. Veilig
teit van het stedelijk woonleefklimaat.
ondernemen verplaatst zich in het verlengde van de trend van digitalisering en robotisering, in de richting van een informa-
Wijkontwikkeling
tie- en netwerksamenleving, steeds vaker naar online. De ge-
(voor menselijk kapitaal en in relatie tot een aantrekkelijk
meente neemt hierin nadrukkelijk haar verantwoordelijkheid.
woonleefklimaat als factor in een sterk vestigingsklimaat)
Bewustwording en het delen van kennis staan centraal in het
Zet in op ontwikkeling per wijk en onder meer op het gebied
totaalbeleid.
van het leefwoonklimaat, menselijk kapitaal en (sociaal) ondernemerschap. ‘Community building’ - het toewerken naar
Vastgoed en grondzaken
sterke, lokale gemeenschappen - verhoogt de leefbaarheid in
(voor het goed functioneren van werklocaties en in relatie
wijken en stimuleert de ontwikkeling van een vestigingskli-
tot een aantrekkelijk woonleefklimaat alsmede ruimte voor
maat waar door vertrouwen de investeringsbereidheid en het
werken als factoren in een sterk vestigingsklimaat)
ondernemerschap kunnen groeien. Andersom verhoogt een
Houd zich bezig met erfpachtbeleid, grondprijzen en grondex-
bloeiende wijkeconomie de lokale leefbaarheid door de aanwe-
ploitaties en heeft daarmee substantiële invloed op het econo-
zigheid van dergelijke voorzieningen.
misch vestigingsklimaat in de zin van ‘ruimte voor ondernemen’ en het algeheel woonleefklimaat.
Economische visie | Gemeente Schiedam
99
100
Economische visie | Gemeente Schiedam
5.2 Financiën en investeringsbereidheid
Gemeentelijke investering Als gevolg van de coronacrisis is de gemeentelijke financie-
Investeerders en partners
ringsruimte onzeker. Dit geldt voor de gehele Schiedamse
Beschikbaarheid van financieel kapitaal is een belangrijke
begroting. Integrale gebiedsopgaven vereisen risicovolle
voorwaarde voor economische groei. De aanwezigheid van
publiek-private investeringen. In een tijd waarin de landelijke
investeerders gaat veelal hand in hand met de aanwezigheid
teneur overwegend onzeker is, maakt dit de financiering van
van innovatieve ondernemers.
projecten complex. Tegen die achtergrond moet worden gezocht naar andere en nieuwe vormen van (co-)financiering om
Kapitaal voor het stimuleren van vestiging en groei van
economische ontwikkeling te kunnen borgen en versnellen.
innovatieve bedrijven en financiering van ondernemers in verschillende levensfasen komen in onze regio vooral vanuit
De gemeente zet menskracht en middelen in om de doelstel-
lokale en regionale partijen. Het aantal private investeringen
lingen van deze Economische visie te realiseren. Zij kan het
uit binnen- en buitenland en het totaalbedrag aan investerin-
lokale vestigingsklimaat en de economie immers wel effectief
gen in Zuid-Holland nemen jaarlijks toe maar blijven (nog) wel
sturen en steunen in de ontwikkeling. Dit kan onder meer via
achter bij andere regio’s.
(strategische) bestemmingsplannen, aansluiting bij regionale netwerken voor kennis en advies, het proces van vergunningverlening (dienstverlening), een samenhangende aanpak van
Aantrekken aanvullende gelden
het algemene leef- en vestigingsklimaat en het grondprijsbe-
(investeringsbereidheid partners en subsidies)
leid. Daarbij komt het aan op continuïteit en voorspelbaarheid
Om het knelpunt ten aanzien van de toegang tot in-
van dat beleid voor de komende jaren. Stabiliteit van het lokale
vesteerders in de regio aan te pakken, zet de regionale
bestuur draagt in hoge mate bij aan een keuze van bedrijven
ontwikkelmaatschappij InnovationQuarter in op het
voor Schiedam voor de langere termijn, inclusief bijbehorende
aantrekken van buitenlands kapitaal. Het UpStream
investeringen en groei.
Festival heeft zich in 2020 voor het eerst ingezet om start/scale-ups in de innovatieve maakindustrie te
Cofinanciering vanuit koppeling met ander beleid
verbinden met (buitenlandse) kapitaalverstrekkers.
Economisch beleid is integraal gemeentelijk beleid. En zoals
Ook stellen de gemeente Schiedam, de MRDH,
beschreven in paragraaf 4.1.3 wordt vanuit een groot aantal
InnovationQuarter en de PZH subsidies beschikbaar
beleidsterreinen geïnvesteerd in het vestigingsklimaat.
om de groei van innovatieve bedrijven te stimuleren.