Collegebrief 19 april 2022 Voortgangsrapportage invoering Omgevingswet

gemeente Schiedam

team Ruimtelijke Ontwikkeling & Beleid Stadskantoor, Stadserf 1 Postbus 1501

Aan de gemeenteraad van Schiedam

3100 EA Schiedam 14 010 schiedam.nl

uw kenmerk

uw brief van

ons kenmerk

datum

21UIT05058

19 april 2022

doorkiesnummer

e-mail

010-2191725

j.vd.vlist@schiedam.nl

onderwerp

Voortgangsrapportage invoering Omgevingswet

Geachte leden van de gemeenteraad, Voor u ligt de voortgangsrapportage over de implementatie van de Omgevingswet binnen Schiedam. Deze maand is bekend gemaakt dat de Omgevingswet opnieuw is uitgesteld. Als nieuwe datum is 1 januari 2023 genoemd. Een geschikt moment om u te informeren over de stand van zaken binnen Schiedam betreffende de implementatie en de gevolgen van het uitstel van de wet. Met deze rapportage wordt tegemoet gekomen aan de toezegging van wethouder Laan om de raad op de hoogte te stellen van de stand van zaken rondom de Omgevingswet in Schiedam in de commissievergadering van 15 februari 2022. De Omgevingswet De Omgevingswet is een bundeling van alle wettelijke regelingen op het gebied van de fysieke leefomgeving met als doel inzichtelijkere regelgeving, een meer centrale rol van de inwoner en meer flexibiliteit bij de overheid. Naast de bundeling van regelgeving, is de Omgevingswet gekoppeld aan het nieuw digitaal loket (het DSO of Digitaal Stelsel Omgevingswet). Stand van zaken Omgevingswet - Landelijk Op 2 februari 2022 heeft de minister van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties in een brief aan de Tweede kamer aangekondigd dat de Omgevingswet wordt uitgesteld, de nieuwe datum van inwerkingtreding is nu 1 januari 2023.

De reden voor het uitstel zit met name in problemen met de werking van het digitale loket, wat gevolgen heeft voor de lokale software die moet communiceren met dit digitale loket. De korte tijd die de gemeenten hebben om er mee te oefenen en het risico dat dit met zich mee brengt voor de dienstverlening richting inwoners, speelt ook een rol. i)Digitale Stelsel Omgevingswet (DSO) Het DSO biedt een digitaal loket waar initiatiefnemers en betrokkenen snel kunnen zien wat er mag in de fysieke leefomgeving. In recente overleggen, die vanuit de VNG zijn georganiseerd, bleek dat er nog veel technische knelpunten zijn. Die moeten overwonnen worden, voordat het DSO goed bruikbaar zal zijn.

*21UIT05058*

ii)Kostenneutrale transitie Op hetzelfde moment dat de Omgevingswet in werking treedt, zal ook de wet private kwaliteitsborging (Wkb) in werking treden. De invoering van de Omgevingswet is bedoeld als een kostenneutrale transitie. Gemeenten geven in samenspraak met de VNG aan dat dit niet haalbaar gaat zijn. De Wkb vermindert de legesinkomsten voor Gemeenten. De VNG heeft dit aangekaart bij de minister van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties. De Omgevingswet in Schiedam De invoering van de Omgevingswet is een grote transitie voor de gemeentelijke organisatie naar een meer integrale denk- en werkwijze die een betere afstemming moet leveren tussen de wensen van inwoners enerzijds, en de grenzen van de overheid anderzijds. Het vereist flexibiliteit van alle betrokken teams, visies dienen (nog beter) afgestemd te worden en werkprocedures moeten aangepast worden, zowel op het gebied van vergunningverlening als toezicht en handhaving, ook voor interne adviseurs en bij ketenpartners. Ook komt er nieuwe software voor zowel de planvorming als het vergunningsproces en die moet communiceren met een nieuw landelijk digitaal loket. Planning en ambitie Het doel is om op het moment dat de wet in werking treedt de gemeentelijke organisatie klaar te hebben om met de Omgevingswet aan de slag te kunnen gaan. Alles wat we daar binnen de organisatie voor doen, loopt op schema.

Bij de inwerkingtreding van de wet kan er gewerkt worden met het tijdelijke omgevingsplan. De jaren 2022 en 2023 zullen we gebruiken om de deelgebieden van het Schiedamse omgevingsplan in procedure te brengen. Hier zullen ook, waar mogelijk, de verordeningen die in het omgevingsplan opgenomen moeten worden, aangepakt worden. Vanaf 2024 tot en met 2029 is het aan de reguliere organisatie om verdere ambities op het gebied van regulering, deregulering, open en gesloten normen verder in het omgevingsplan te verwerken. Het omzetten van de huidige regelgeving naar het format van het Omgevingsplan ligt op schema.

De Omgevingsvisie Gemeenten dienen uiterlijk eind 2024 een omgevingsvisie te hebben. De omgevingsvisie geeft een integrale visie voor de lange termijn, voor het grondgebied van de hele gemeente Schiedam. Het document “Agenda Schiedam 2030” uit 2021 zal opgaan in de omgevingsvisie. In de afgelopen 2 jaar zijn voor veel gemeentelijke beleidsterreinen visies opgesteld en vastgesteld door de raad. Daarmee zijn al veel bouwstenen voor de Omgevingsvisie beschikbaar. Op dit moment vindt een ruimtelijke verkenning plaats, waarin onder andere de beschikbare bouwstenen naast elkaar worden gelegd. Daarbij worden de elkaar versterkende punten én punten waar de visies ‘schuren’, geïnventariseerd. Aan de hand daarvan worden punten uitgewerkt en verdiept, met alle betrokken beleidsafdelingen. Dit leidt in de zomer van 2022 tot een overzicht van onderdelen/elementen/bouwstenen, die in de omgevingsvisie een plaats kunnen krijgen. Deze punten kunnen worden besproken met de nieuwe raad. Vervolgens wordt een eerste integraal concept voor de omgevingsvisie opgesteld. De verwachting is dat het vaststellen van de Omgevingsvisie onder de nieuwe raad in 2023 zal plaats vinden. Het omgevingsplan Per januari 2023 heeft de gemeente een tijdelijk omgevingsplan.

Het tijdelijke omgevingsplan is een juridisch constructie die inhoudt dat alle bestemmingsplannen, samen met de bruidsschat en de in het omgevingsplan verplicht op te nemen verordeningen, automatisch het tijdelijke omgevingsplan worden op het moment dat de wet in werking treedt.

De zogeheten ‘bruidsschat’ zijn Rijksregels die vanaf 1-1-2023 automatisch gemeentelijke regels worden (decentralisatie), hierbij valt onder andere te denken aan milieuregels (bijvoorbeeld lichtmasten, zwerfafval, geurhinder, maar ook geluidsnormen op gevels van woningen) en bouwregels (bijvoorbeeld ruimtelijke vergunningsplicht, bluswatervoorzieningen en rooilijnen). Met de inwerkingtreding van de Omgevingswet hebben alle gemeenten in Nederland dezelfde bruidsschatregels in hun omgevingsplan staan. Hier kunnen vervolgens lokaal aanpassingen op doorgevoerd worden als de gemeente zijn permanente omgevingsplan gaat vaststellen. In voorbereiding op het permanente omgevingsplan worden de planologische regels uit de bestemmingsplannen naar het format van het omgevingsplan omgezet (hier zijn we eind 2020 mee begonnen). En wordt tevens gewerkt aan de regels van de verordeningen die in het kader van het permanente omgevingsplan moeten worden overgezet. De werkzaamheden voor het omgevingsplan lopen op schema. Participatie Participatie is een belangrijke vorm van interactie tussen overheid en inwoners. Dit komt ook bij de Omgevingswet tot uiting. Besluitvorming hierover zal middels de participatieverordening en beleid richting de raad komen. De Omgevingswet verplicht de gemeente verder participatie toe te passen bij het vaststellen van Omgevingsdocumenten, zoals de Omgevingsvisie.

Opleidingen In juni 2021 zijn we begonnen met het inventariseren van en contact te leggen met verschillende opleidingsinstituten. Hierbij is gekeken naar een combinatie van opleidingen over de Omgevingswet en de wet kwaliteitsborging voor het bouwen, die net als de Omgevingswet uitgesteld is. Hierbij is naast een traject voor de medewerkers ook naar een opleidingstraject voor de nieuwe raadsleden gekeken. Het uitstel zorgt er voor dat we de start van de opleidingen iets vooruit schuiven. Financiën In 2019 is geld beschikbaar gesteld voor de implementatie van de Omgevingswet. Ondanks het uitstel en de extra kosten die dat meebrengt, is het gelukt binnen Schiedam om het project binnen de vastgestelde begroting uit te voeren. De implementatie is nog niet volledig en verder uitstel kan mogelijk meer kosten met zich meebrengen. Daar hebben we op dit moment nog geen zicht op. Het zelfde geldt met betrekking tot de kwaliteit van het DSO. Het kan zijn dat dit extra investeringen van de gemeenten vraagt, maar ook dat is op dit moment nog niet inzichtelijk.

Uitgaven / Budget 1/1/2021

€ 1.619.401,00

2021

€ 432.440,90

2022

€ 593.480,05

2023

€ 593.480,05

Conclusie Schiedam loopt op schema met de invoering van de Omgevingswet. Het omgevingsplan is in voorbereiding. De software die daarbij gebruikt wordt, is nog niet optimaal qua functionaliteit. De kwaliteit van het DSO en de daaraan gekoppelde software is een risico voor het kunnen werken met de Omgevingswet, dit is een landelijk aandachtspunt. Wij verwachten u hiermee naar tevredenheid geïnformeerd te hebben.

Hoogachtend, burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris,

de burgemeester,

C.E. Bos

C.H.J. Lamers