Bijlage Uitvoeringsplan Optimalisatie PMD-inzameling

Optimalisatie PMD-inzameling

Optimalisatie PMD-inzameling Keuze voor: - PMD-nascheidingsvergoeding voor hoogbouwwijken - PMD-bronscheidingsvergoeding voor laagbouwwijken

- Optimalisatie van de PMD-inzamelstructuur

25 Januari 2022

1

Optimalisatie PMD-inzameling

Versiebeheer Datum 19-1-2022 Versie 2

2

Optimalisatie PMD-inzameling

Inhoudsopgave 1 Inleiding 1.1 1.2 1.3

Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd.

Beleid PMD-inzameling Wijziging kaders PMD-inzameling Leeswijzer Paragraafkop subkop

2 Kaders PMD-inzameling 1.1 1.2 1.3

5

Producentenverantwoordelijkheid Raamovereenkomst Verpakkingen 2013-2023 Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029

3 Systeemkeuze PMD-inzameling 1.1 1.2 1.3

Cmbinatie bron- en nascheiding PMD onmogelijk Keuze bronscheidingsvergoeding laagbouwwijken Keuze nascheidingsvergoeding hoogbouwwijken

4 Inzamelstructuur PMD 1.1 1.2

7

Geen PMD-bronscheiding in hoogbouwwijken Gevolgen inzamelstructuur PMD

5 Conclusies 1.1 1.2 1.3

8

Conclusie Overgangsperiode Communicatie

Bijlage 1

6

8 Toekomstige inzamelstructuur PMD

3

Optimalisatie PMD-inzameling

1

Inleiding

1.1 Beleid PMD-inzameling De gemeente Schiedam heeft gekozen voor een combinatie van bron- en nascheiding van PMD (verpakkingen van Plastic, Metaal en Drankenkartons). Sinds 2010 wordt PMD met ondergrondse containers ingezameld. Het aantal ondergrondse PMD containers is in de loop van de jaren gegroeid tot 117 in 2021. Daarnaast is in vastgestelde inrichtingsplannen de plaatsing van nog eens 21 PMD-containers gepland. Daarnaast wordt het Schiedamse restafval sinds 2014 nagescheiden. Met deze nascheiding haalt Omrin een deel van het nog in het restafval aanwezige PMD achteraf machinaal uit het restafval. In 2018 besloot de gemeente Schiedam om PMD bij laagbouwwoningen met kliko’s te gaan inzamelen (18INT00300). Dit besluit is in 2019 geeffectueerd. Sindsdien beschikken grondgebonden woningen in laagbouwwijken over een kliko voor PMD. Voor het restafval maken de bewoners gebruik van ondergrondse containers. In 2020 besloot de gemeente Schiedam om de afvalscheidingsdoelstellingen bij de hoogbouw1 samen met de inwoners te blijven realiseren (20INT00024). Voor wat betreft de PMD-inzameling werd gekozen voor de combinatie van bron- en nascheiding. Voor de bronscheiding van PMD zouden tot maximaal 150 ondergrondse PMD-containers bij winkelcentra, pleinen en nabij de flats beschikbaar worden gesteld.

1.2 Wijziging kaders PMD-inzameling In 2021 zijn nieuwe kaders voor de PMD-inzameling vastgelegd in de ‘Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029’. Een belangrijk wijziging is dat gemeenten per ‘inzamelwijk’ moeten kiezen voor de bronscheidingsvergoeding óf de nascheidingsvergoeding.

1.3 Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft de veranderde kaders voor de PMD-inzameling. In hoofdstuk 3 wordt de Schiedamse keuze voor de bronscheidingsvergoeding voor de laagbouw en de nascheidingsvergoeding voor de hoogbouw onderbouwd. In hoofdstuk 4 worden de gevolgen voor de inzamelstructuur toegelicht. In de bijlagen worden deze gevisualiseerd.

1

Laagbouwwijken zijn wijken met overwegend grondgebonden woningen waar met kliko’s wordt ingezameld. Hoogbouwwijken zijn wijken met overwegend woningen waar niet met kliko’s kan worden ingezameld. Dit geldt voor flats, gestapelde bouw en grondgebonden woningen zonder voortuin of achterom.

4

Optimalisatie PMD-inzameling

2

Kaders PMD-inzameling

2.1 Producentenverantwoordelijkheid De producenten van verpakkingen van plastic en metaal en drankenkartons hebben producentenverantwoordelijkheid voor de recycling van PMD. Voor de inzameling van dit PMD is door de producenten, het ministerie en de VNG afgesproken dat gemeenten het PMD inzamelen en daarvoor een vergoeding krijgen van de producenten van verpakkingen.

2.2 Raamovereenkomst Verpakkingen 2013-2023 Onder de oude ‘Raamovereenkomst verpakkingen 2013-2022’ kregen gemeenten een vergoeding per ton gerecycled PMD. Gemeenten hadden daarbij de keuze om het PMD in te zamelen door middel van bronscheiding, nascheiding of een combinatie van beide. Schiedam heeft gekozen voor de combinatie van bron- en nascheiding van PMD. Het Schiedamse restafval wordt sinds juni 2014 bij Omrin nagescheiden. Daarbij wordt een deel van het in het restafval aanwezige PMD teruggewonnen. Daarnaast wordt PMD brongescheiden ingezameld met kliko’s bij de laagbouw en 117 ondergrondse containers bij afval-apart-punten (AAP-en) en flats.

2.3 Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029 In 2019 is de ‘Raamovereenkomst verpakkingen 2013-2022’ geëvalueerd. Op basis van deze evaluatie zijn de afspraken bijgesteld. In 2021 zijn de nieuwe afspraken vastgelegd in de ‘Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029’. Belangrijke wijzigingen ten opzichte van de oude overeenkomst zijn dat: 

Gemeenten een vergoeding per ton ingezameld in plaats van gerecycled PMD krijgen. Daarmee dragen gemeenten niet langer de financiële gevolgen van problemen bij de nascheiding sortering of recycling.



Gemeenten die het restafval nascheiden een vergoeding per ton restafval kunnen krijgen. Deze nascheidingsvergoeding is een vergoeding voor de inzamelkosten van het in het restafval aanwezige PMD.



Gemeenten per ‘inzamelwijk’ moeten kiezen voor de bron- óf de nascheidingsvergoeding. De achtergrond van deze restrictie is kostenefficiëntie en kostenbeheersing voor het verpakkend bedrijfsleven. Voorkomen wordt dat PMD-arm restafval nagescheiden wordt.



Bij keuze voor de nascheidingsvergoeding is PMD-bronscheiding bij winkels toegestaan. De gemeente Schiedam heeft met een VNG-motie maatwerk voor hoogbouwgemeenten bepleit. Daarmee is bewerkstelligd dat gemeenten die voor de nascheidingsvergoeding kiezen wel PMD mogen inzamelen bij winkelcentra. Het verzoek om bij de combinatie van bron- en nascheiding van PMD een proportionele nascheidingsvergoeding te ontvangen is niet gehonoreerd.

5

Optimalisatie PMD-inzameling

3

Systeemkeuze PMD-inzameling

3.1 Combinatie bron- en nascheiding PMD onmogelijk De afspraken in het kader van de ‘Ketenovereenkomst verpakkingen’ zijn bepalend voor de keuzemogelijkheden voor scheiding van PMD in Schiedam. De succesvolle combinatie van bron- en nascheiding is onder de nieuwe regelgeving niet langer mogelijk. Per inzamelgebied moet een keuze gemaakt worden voor de bronscheidingsvergoeding óf de nascheidingsvergoeding. Daarbij kan onderscheid gemaakt worden tussen hoogbouwwijken en laagbouwwijken. Bij keuze voor de bronscheidingsvergoeding krijgt de gemeente een vergoeding van € 245 per ton ingezameld PMD. Bij keuze voor de nascheidingsvergoeding krijgt de gemeente een vergoeding van € 8,90 per ton ingezameld restafval.

3.2 Keuze bronscheidingsvergoeding laagbouwwijken De bronscheiding van PMD in de laagbouwwijken is zowel kwantitatief als kwalitatief goed. Sinds de introductie van de PMD-kliko’s in 2019 wordt per woning wordt zo’n 77 kilo PMD ingezameld. Dit is meer dan met nascheiding uit het restafval wordt gehaald. Bovendien is het ingezamelde PMD van goede kwaliteit. Het voldoet aan de kwaliteitseisen van de verwerker. Er is geen sprake van afkeur. Keuze voor de PMD-bronscheidingsvergoeding voor de laagbouwwijken is ook in financieel opzicht gunstig. Door de goede bronscheiding is de PMD-bronscheidingsvergoeding voor deze wijken hoger dan de nascheidingsvergoeding. Bovendien zijn door de PMD-bronscheiding de hoeveelheid restafval en daarmee de verwerkingskosten van het restafval lager.

3.3 Keuze nascheidingsvergoeding hoogbouwwijken De bronscheiding van PMD in hoogbouwwijken verloopt zowel kwantitatief als kwalitatief minder goed. Per woning wordt zo’n 12 kilo PMD ingezameld. Dit is minder dan met nascheiding uit het restafval gehaald kan worden. Het ingezamelde PMD is wisselend van kwaliteit. Als totaal voldoet het ingezamelde PMD meestal aan de kwaliteitseisen van de verwerker. Een aantal containers bevat echter structureel vervuiling. Er is incidenteel sprake van afkeur. Naar verwachting zal steeds strenger op de kwaliteitsnormen worden toegezien. Door de introductie van de nascheidingsvergoeding is nascheiding voor hoogbouwwijken ook in financieel opzicht gunstig. Door de minder goede bronscheiding is de PMD-nascheidingsvergoeding voor deze wijken hoger dan de bronscheidingsvergoeding. Bovendien geeft (gedeeltelijke) beëindiging van de PMD-bronscheiding met ondergrondse containers een besparing op de inzamelkosten. Om in aanmerking te komen voor de nascheidingsvergoeding moet de bronscheiding van PMD bij flats worden beëindigd.

6

Optimalisatie PMD-inzameling

4

Inzamelstructuur PMD

4.1 Geen PMD-bronscheiding in hoogbouwwijken Voorwaarde om voor de hoogbouwwijken in aanmerking te komen voor de nascheidingsvergoeding is dat in deze wijken geen bronscheiding van PMD plaatsvindt. Alleen in de directe omgeving van winkelcentra mag PMD brongescheiden ingezameld worden. Daarnaast bestaat enige tolerantie ten aanzien van een beperkt aantal goed lopende PMD-containers bij AAP-en (Afval Apart Punt).

4.1 Gevolgen inzamelstructuur PMD In Schiedam staan momenteel 117 ondergrondse PMD-containers. Daarnaast zijn in vastgestelde inrichtingsplannen nog eens 21 PMD-containers gepland. Van deze PMD-containers is beoordeeld:  of ze in de nabijheid van winkelcentra liggen  of ze onderdeel zijn van een grote AAP  of er veel PMD in de in de container aangeboden wordt  of het PMD niet vervuild is met restafval  of in de nabijheid ondergrondse PMD-containers staat Op basis van deze criteria vallen 62 bestaande en 19 in inrichtingsplannen geplande ondergrondse PMD-containers af. Deze PMD-containers worden omgebouwd voor de inzameling van andere afvalstromen. Schiedammers uit hoogbouwwijken kunnen PMD gescheiden blijven aanbieden in 57 ondergrondse PMD-containers (bijlage). Daarnaast wordt PMD uit hoogbouwgebieden met nascheiding uit het restafval teruggewonnen.

7

Optimalisatie PMD-inzameling

5

CONCLUSIES

5.1 Conclusie In 2021 zijn nieuwe kaders voor de PMD-inzameling vastgesteld. Een belangrijk wijziging is dat gemeenten per ‘inzamelwijk’ moeten kiezen voor bronscheiding óf nascheiding van PMD. Gemeenten die kiezen voor nascheiding van PMD komen in aanmerking voor een nascheidingsvergoeding. Schiedam kiest voor laagbouwwijken voor bronscheidingen en voor hoogbouwwijken voor nascheiding. Deze keuze geeft de gunstigste resultaten voor afvalscheiding en kosten. Deze keuze impliceert het beëindigen van de PMD-bronscheiding in hoogbouwwijken. Bewoners van hoogbouwwijken kunnen hun PMD desgewenst bij ruim 50 ondergrondse PMD-containers bij winkelcentra en enkele grote AAP-en brongescheiden blijven aanbieden. Door voor hoogbouwwijken te kiezen voor de nascheidingsvergoeding realiseert de gemeente Schiedam een financieel voordeel van circa €150.000,- per jaar. Dit bedrag kan worden aangewend voor aanvullende maatregelen gericht op vermindering van de hoeveelheid restafval of een schonere stad of worden betrokken bij de berekening van de afvalstoffenheffing.

5.2 Overgangsperiode De gemeente komt pas voor de nascheidingsvergoeding in aanmerking als onze restafvalverwerker en het Afvalfonds tot contractvorming zijn gekomen. Partijen zijn met elkaar in gesprek maar hebben nog geen overeenstemming bereikt. Zij verwachten in 2022 tot contractvorming te komen2. Vooruitlopend op contractvorming tussen Omrin en het Afvalfonds worden in inrichtingsplannen geplande PMD-containers niet meer geplaatst. Bestaande PMD-containers in hoogbouwwijken worden na contractvorming tussen Omrin en het Afvalfonds omgevormd voor de inzameling van andere afvalstromen.

5.3 Communicatie De gemeente Schiedam draagt bronscheiding, ook van PMD, positief uit. Het gedeeltelijk beëindigen van de PMD-scheiding in de hoogbouw betekent een koerswijziging en vereist uitleg. Het is een lastige boodschap omdat bronscheiding van PMD en andere afvalstromen wenselijk blijft voor afvalscheiding en kosten. De kernboodschap dat de pmd-inzamelstructuur vanwege aangepaste regelgeving wordt geoptimaliseerd maar dat afvalscheiding wenselijk/mogelijk blijft wordt via meerdere kanalen gecommuniceerd.

2 Mocht dit onverhoopt niet lukken dan ontstaat een nieuwe situatie en zal de gemeente een nieuwe keuze voor

wat betreft de PMD-inzameling moeten maken.

8

Optimalisatie PMD-inzameling

BIJLAGE 1 Toekomstige inzamelstructuur PMD

9

Optimalisatie PMD-inzameling

Colofon Stadskantoor, Stadserf 1 Postbus 1501, 3100 AE Schiedam 14 010 schiedam.nl

10