Bijlage: Nota van beantwoording zienswijzen MRDH begroting 2022

Het moment waarop aanpassingen worden doorgevoerd en/of het moment waarop er wordt bijgestuurd is onder meer afhankelijk van aanvullende rijkssteun en de ontwikkelingen in het aantal reizigers, waaronder de mate van groei in of afname van het aantal reizigers in combinatie met het totale beeld binnen de betreffende concessie. In dit proces van herijken zullen opnieuw ook de gemeenteraden actief (via informatiebrieven, informatiesessies en via formele advisering in de adviescommissie Vervoersautoriteit) worden betrokken. Economisch vestigingsklimaat – aansluiting onderwijs arbeidsmarkt De ambities en doelstellingen in het programma Economisch Vestigingsklimaat rondom aansluiting onderwijs-arbeidsmarkt ondersteunen wij van harte. Lokaal en met ondersteuning van de MRDH is de afgelopen jaren vorm gegeven aan de Foor Innovatie Academy (FIA). De FIA in onze gemeente groeit gestaag verder. Ambities zijn er in Vlaardingen ook. Verder doorgroeien naar de gewenste leerling aantallen (120 per jaar), doorontwikkeling van de FIA als ontmoetingsplaats en ontwikkeling van de hoogbouw (FIA Fase 2), met onder meer een grondstoffenplein om jeugd al doende kennis te laten maken met de wereld van voeding. Ook plaats voor startups, spin-offs, nieuwe partners of huisvesting voor bijvoorbeeld studenten behoren tot de mogelijkheden die onderzocht worden.

De MRDH heeft de Food Innovation Academy altijd gesteund en wij rekenen er op dat ze dat blijft doen om de FIA tot haar volle potentie te laten groeien. De Zorg Innovatie Academie (ZIA) is regionaal van betekenis en in de huidige situatie nog relevanter geworden. Niet alleen voor het verbeteren van de aansluiting onderwijs en arbeidsmarkt, maar ook voor stimuleren van (technologische) innovatie in de zorg. Wij willen een aanpak ontwikkelen die inspeelt op actuele maatschappelijke vraagstukken binnen de regio, zoals vergrijzing, minder intramurale zorg, bieden van betekenisvol onderwijs in echte situaties (leerwerkplaatsen), de inwoner centraal stellen door samenwerking tussen zorgsectoren. Ondertussen is een samenwerkingsverband gerealiseerd met 10 partijen waaronder zorginstellingen, onderwijsinstellingen en gemeenten. Samen met hen is een plan van aanpak opgesteld en werken we verder aan onze visie. Wij zoeken daarbij samenwerking met Maassluis, Schiedam, Nissewaard en Rotterdam. Zeker met onze buurgemeente Maassluis en Schiedam zien wij het belang in van een intensievere samenwerking op een aantal punten (oa. Leven Lang Ontwikkelen). Wij willen de MRDH een bijdrage vragen voor het verder ontwikkelen van het samenwerkingsverband en haar activiteiten. Reactie algemeen bestuur De Food Innovation Academy is een mooi voorbeeld van het type campus dat wij als MRDH ondersteunen.

Een plek waar onderwijs en bedrijfsleven samenkomen om op een innovatieve manier studenten en werkend personeel op te leiden voor de banen van de toekomst. Wij ondersteunen deze campus daarom al jaren en denken graag mee over de vervolgstappen qua ontwikkeling en invulling maatschappelijk belang. Ook bij de ontwikkeling van de ZIA zijn wij nauw betrokken. Het afgelopen jaar hebben wij actief onze bijdrage geleverd voor het concretiseren van de planvorming van deze nieuwe campus. De zorg is een sector waarin goed en voldoende opgeleid personeel cruciaal is, wij zien dan ook het belang van deze campus. Wij hechten daarbij veel waarde aan regionale samenwerking, omdat er meerdere initiatieven binnen deze sector in de regio zijn. Verder verkennen wij Pagina 62 van 75

graag gezamenlijk de mogelijkheden voor campusfinanciering vanuit de MRDH voor dit initiatief, binnen de bestaande begroting. Daarnaast kan op het gebied van technologische innovatie in de zorg mogelijk een link gelegd worden met het Innovatieprogramma Zorgtechnologie. Economisch vestigingsklimaat – vrijetijdseconomie Op het thema vrijetijdseconomie is veel energie, deskundige ondersteuning vanuit de NBTC en wordt dit thema met input van de gemeenten vormgegeven. Een mooi voorbeeld van hoe we vanuit een doelstelling gezamenlijk optrekken in de uitwerking. Toerisme is belangrijk voor de draagkracht van het gebied. Vlaardingen heeft in dat opzicht veel te bieden, o.a. vanuit historisch perspectief met het ontstaan van Holland. Groen en recreatie dragen ook bij aan de leefbaarheid, zoals de Broekpolder en het Krabbepark dat in ontwikkeling is. Deze houden het gebied met al zijn tegenstellingen in balans. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur dankt de gemeente voor deze constructieve reactie. De MRDH hecht veel waarde aan de input van de gemeenten om er voor te zorgen dat het voor onze inwoners aantrekkelijk blijft om in de regio te recreëren. Tot slot Kortom, wij werken graag mee aan meer welvaart en welzijn voor onze inwoners en zien dat graag verwerkt in het werkplan en in een vertaling in de proposities voor de regio en het MIRT.

Tenslotte gaan wij graag in gesprek over de regeling voor de ontwikkeling voor campussen. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur dankt de gemeente voor haar zienswijze op de begroting en verwijst naar de overige reacties op uw zienswijzen. Wassenaar Instemmende reactie Met uw brief van 23 maart jongstleden nodigt u ons uit om onze zienswijze naar voren te brengen op de Ontwerpbegroting MRDH 2022 en de ontwerpbeleidsnota reserves, voorzieningen en fondsen MRDH 2021. Hierbij ontvangt u onze reactie. De MRDH verhoogt de inwonerbijdrage voor het Economisch Vestigingsklimaat volgens de gebruikelijke procedure. Na bijraming past de Ontwerpbegroting MRDH 2022 binnen de gemeentelijke begroting. De gemeente Wassenaar staat achter de keuzes die worden voorgesteld in de Ontwerpbegroting en deze kan daarom op onze instemming rekenen. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur dankt de gemeente voor deze instemmende reactie. Aandachtspunten Wassenaar onderschrijft het belang van vervoersbedrijven en de specifieke aandacht die momenteel naar hen uitgaat als gevolg van de coronapandemie. We zien een belangrijke rol weggelegd voor het openbaar vervoer in onze gezamenlijke opgaven rondom woningbouw, duurzaamheid en leefbaarheid. Door meer in te zetten op openbaar vervoer en fietsverbindingen neemt het autogebruik af.

Daarmee verminderen we de CO2-uitstoot, neemt de druk op het wegennet af en houden we meer ruimte over voor woningen en groen. Zo werken we aan duurzame mobiliteit met meer aandacht voor de directe leefomgeving. We zoomen graag wat verder in op die directe leefomgeving. De afgelopen jaren is terecht veel aandacht uitgegaan naar de verstedelijkingsopgave. De nadruk daarbinnen lag op het bouwen van woningen. Wassenaar vraagt nu aandacht voor het leefbaarheidsvraagstuk binnen deze opgave: hoe blijft het prettig wonen in onze verstedelijkte regio? De aanwezigheid van groen en natuur in de directe leefomgeving speelt daarin een belangrijke rol. Het in balans op laten gaan van verstedelijking en leefbaarheid draagt bij aan het versterken van de agglomeratiekracht en concurrentiepositie. Door te investeren in leefbaarheid, investeren we in de regio. Pagina 63 van 75

Wassenaar kan hier een schakelfunctie in vervullen. Gelegen tussen de dichtbevolkte Haagse en Leidse regio vormt Wassenaar een groene uitlaatklep. We bieden de regio ruimte om te ademen. Al jaren weten recreanten onze natuurgebieden goed te vinden en sinds de uitbraak van de coronapandemie worden Meijendel en de vele landgoederen nog drukker bezocht dan voorheen. Door het groen in de regio te beschermen en het op een duurzamere wijze in verbinding te brengen, waarborgen we de leefbaarheid en daarmee de aantrekkelijkheid van onze regio. Zo werken we samen aan een dynamische, duurzame en toekomstbestendige metropoolregio. Reactie algemeen bestuur We zijn blij dat Wassenaar zich binnen de AB-commissie regionale projecten heeft gepresenteerd met de casus “Poort tot Hollandse Duinen”. Hierin wordt nadrukkelijk gekeken naar het thema leefbaarheid. We zien dat leefbaarheid ook op andere plekken een rol krijgt, zoals in de bestuurlijke tafel groenblauwe leefomgeving. En ook in gesprekken met individuele gemeenten komt dat thema met regelmaat terug. Het is dus zeker een thema dat we betrekken bij onze taken rondom Verkeer en Vervoer en Economisch Vestigingsklimaat. Westland Algemeen ln uw bovengenoemde brief nodigt u ons uit om onze zienswijze kenbaar te maken op de Ontwerpbegroting 2021 van de Metropool regio Rotterdam Den Haag. Van deze mogelijkheid maken wij graag gebruik.

Om te beginnen willen wij onze waardering uitspreken voor de wijze waarop de concept ontwerpbegroting tot stand is gekomen. Tijdens verschillende overleggen en regionale bijeenkomsten is input opgehaald, zodat er voor de betrokken partijen voldoende gelegenheid is geweest om over de inhoud van de ontwerpbegroting en de ontwerpbeleidsnota 2022 reserves en voorzieningen 2021 mee te denken. De ontwerpbegroting, zoals deze nu is voorgelegd, is naar ons oordeel in evenwicht en biedt de mogelijkheid om vastgesteld beleid uit te voeren. De raad heeft in haar vergadering van 01 juni 2021 de ontwerpbegroting voorzien van een positief advies. Op het volgende kan nog aandacht worden gevraagd: Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur bedankt de gemeente voor het positieve advies. MRDH-regio als één grote metropolitane agglomeratie Het jaar 2022 zal grotendeels in het teken staan van herstel na de coronacrisis. Daarnaast vinden grote duurzaamheidstransformaties plaats en is er een enorme woningbouwopgave. Deze opgaven komen samen op het schaalniveau van de regio, waar ze met elkaar concurreren om de schaarse ruimte. Deze concurrentie nemen we ook waar binnen de MRDH-regio. Wij zien hierin ook een trend dat investeringen veelal landen in de hoogstedelijke as en waarbij vooralsnog nog weinig wordt gekeken naar investeringen in de waarden van de meer perifere gebieden.

Dit leidt op den duur tot een scheve centrum-periferieverhouding. De focus op verstedelijking en economische groei versterkt dit effect. Wij zijn met u van mening dat het merendeel van de investeringen moet landen waar zij het grootste economische effect hebben. Dit straalt af op de hele regio. Een focus op de hoogstedelijke as is daarmee logisch. Wij roepen de MRDH ook op om de kansen van gebieden buiten deze as te verzilveren door de MRDH-regio als één grote metropolitane agglomeratie te blijven bezien. De kracht van de MRDHregio is dat wij als agglomeratie alles te bieden hebben: hoogstedelijke centra met sterke economische dragers en kennisinstellingen als "ruggengraat" en suburbane en landelijke gebieden met unieke woonkwaliteiten en voldoende ruimte voor natuur en recreatie- wat elders in de regio schaars is. Tussen deze gebieden is een enorme uitruil van wonen, werken en recreëren. Dit is wat onze regio compleet, uniek en sterk maakt. Deze kwaliteiten blijven niet vanzelf in stand. Wij zijn daarom verheugd dat de nieuwe AB Commissie Regionale projecten en initiatieven tot taak heeft om verschillende initiatieven en projecten in de hele metropoolregio in samenhang te bezien.

Met de hoogstedelijke as als 'ruggengraat' en het omliggend gebied als de 'ribben', waarbij het verstevigen van de 'ribben' moet bijdragen aan een betere verbinding en onderlinge betrokkenheid in de metropoolregio als geheel. Essentieel onderdeel hierin vormt de snelle HOV lightrailverbinding tussen Den Haag CS, Naaldwijk/Campus, Maassluis en Rotterdam. Deze is in dit deel van de MRDH noodzakelijk om de aanzienlijk woningbouwopgaven, de doorontwikkeling van de Campus bij Naaldwijk en de Greenport 3.0 met zijn vele arbeidsplaatsen mogelijk te maken en duurzaam bereikbaar te houden. Pagina 64 van 75

Reactie algemeen bestuur De oproep om de metropoolregio als één grote metropolitane agglomeratie te blijven bezien, deelt het bestuur van de MRDH met de gemeente Westland. De strategische agenda van de MRDH en de recent opgeleverde Groeiagenda Zuid Holland, een samenwerking van maar liefst 80 regionale overheden, kennisinstellingen en bedrijven waaronder de MRDH, laten zien dat de metropoolregio serieus werk maakt van het vernieuwen van de economie en het verbeteren van de bereikbaarheid.. De inzet van de MRDH is gericht op het héle gebied. De ontwikkeling van campussen in Brielle, Vlaardingen, Westland en Zoetermeer zijn hier een goed voorbeeld van. Maar ook duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid kennen een regiobrede aanpak. Het is de ambitie van de MRDH om op het totale gebiedsprogramma MoVe en dus ook voor de gebiedsuitwerkingen Voorne-Putten en Westland investeringen vanuit het Nationaal Groeifonds, vanuit BO-mirt of andere middelen te realiseren. De erkenning van de lijn Leiden-Dordrecht door het Groeifonds is een mooie stap. Tegelijkertijd zijn de gebieden buiten de centrale as voor onze metropoolregio zeer belangrijk en die kansen moeten we benutten. De Schaalsprong van het OV (de ruggengraat èn de ribben) is voor onze regio belangrijk. De MRDH heeft daarbij extra aandacht voor de projecten die voor de MRDH van belang zijn.

Dit zijn de regionale OV verbindingen en knooppunten. Het is en blijft daarbij belangrijk een brede afweging te maken van de ambities in de gehele MRDH en de beschikbare middelen. Om het potentieel van de metropoolregio optimaal te benutten is het belangrijk dat de MRDH extra inzet pleegt op het ophalen van lokale projecten en bespreekt hoe deze op te werken zijn in een regionale context. Regionale verbinding maakt projecten krachtiger. De gemeente wordt van harte uitgenodigd om met deze projecten naar voren te komen.De AB-commissie Regionale projecten is een jaar geleden van start gegaan en heeft nu een drietal projecten besproken. Doel van de AB-commissie is onder andere projecten verder te helpen en klaar te maken voor bespreking in de bestuurscommissies en het algemeen bestuur. Daar wordt uiteindelijke besloten welke projecten een financiële bijdragen van de MRDH ontvangen. Daarbij hoort ook het streven naar een evenwichtige verdeling van middelen over de regio. Ook op die manier zal het potentieel van de metropoolregio beter worden benut. De gemeenten Westland, Den Haag, Maasssluis en de MRDH voeren momenteel gezamenlijk een verkenning uit naar HOV in Westland. Het resultaat van de HOV verkenning is een ontwikkelpad voor HOV in Westland met als stip op de horizon Lightrail.

Gezien de huidige aantallen reizigers en de ruimtelijk structuur van Westland is er echter nog heel wat nodig om deze stip op de horizon te bereiken. Beperkte investeringsruimte voor projecten in de verkennings- en planstudiefase Uit de conceptbegroting blijkt echter een beperkte investeringsruimte voor projecten in de verkennings- en planstudiefase. Wij hebben daarom een zorgpunt ten aanzien van het tot uitvoering brengen van de initiatieven en projecten van de AB Commissie regionale projecten en initiatieven. Wij zien echter op twee onderdelen kansen en vragen de MRDH hierop in te zetten. Ten eerste, de MRDH heeft op succesvolle wijze een voortrekkersrol genomen in de totstandkoming van de Groeiagenda Zuid-Holland. Door een uitgekiende strategie en lobby maakt de Groeiagenda Zuid-Holland een zeer goede kans om subsidie vanuit het nationaal Groeifonds in onze regio te laten landen. Wij zien graag dat de MRDH op soortgelijke wijze zich hard maakt voor de bovenregionale opgaven en in de zoektocht naar provinciale, Rijks- of Europese financiering van deze projecten en initiatieven. Ten tweede kunnen gebalanceerde investeringen in de brede regio leidraad zijn voor de nieuwe strategische agenda MRDH. Onze hierboven beschreven aanvulling op de zienswijze is afgestemd met enkele gemeenten en wordt hiermee dus breder gedeeld.

Reactie algemeen bestuur Dank voor de goede suggesties om meer investeringsruimte te creëren. Wat betreft punt 1 ziet de MRDH ook kansen bij het opstellen van een nieuw regeerakkoord. De lobby zal ook daar op gericht zijn. De MRDH zoekt samen met partners (IQ/provincie) naar zoveel mogelijk opties voor mogelijke financiering van (boven)regionale projecten. Wat betreft punt 2 is De MRDH actief deelnemer van de werkgroep RAEF. Doel van de werkgroep is om zoveel mogelijk middelen uit de lopende EU begrotingsperiode te benutten, die tot 2023 besteed kunnen worden. In de werkgroep wordt samen met de provincie Zuid-Holland, Pagina 65 van 75

IQ, Rotterdam en Den Haag een Regionaal Afwegingskader Europese Fondsen (RAEF) gemaakt. Met dit afwegingskader proberen we op voorhand te bepalen op welke manier de partners hun tijd, energie en middelen gaan inzetten om een zo groot mogelijke impact voor de regio te realiseren met beschikbare EUmiddelen. Hierbij wordt de inzet richting verschillende subsidieprogramma’s zo goed mogelijk afgestemd, wat potentieel moet leiden tot meer middelen voor de regio en een hoger aantal gerealiseerde projecten. Daarbij wordt ook aansluiting gezocht bij de lopende innovatieprogramma’s zoals SMITZH en Zorgtech. Aansluitend op die programma’s lopen al meerdere acties in dit kader, zoals de voorbereiding van de EDIH aanvraag in SMITZH en de benutting van de REACTEU gelden in het IP Zorgtech. Wat daar uit komt is afwachten, maar we zullen deze positieve lijn doortrekken. Punt 3 wordt meegenomen binnen de strategische agenda zodat een breed overzicht beschikbaar is. Dat zal tweede helft van 2021 meer vorm krijgen. Tijdig opschalen openbaar vervoer Tot slot vragen wij extra aandacht voor het tijdig opschalen ven het Openbaar Vervoer zo gauw het OV-gebruik weer toeneemt. Hierdoor wordt een sneller herstel van het OV-gebruik en de dienstverlening gestimuleerd.

Reactie algemeen bestuur De vervoerkundige maatregelen, die nodig zijn om de financiële gevolgen van corona op te vangen zijn tijdelijk van aard, zo is door de bestuurscommissie Vervoersauitoriteit op 24 maart jl. bij het vaststellen van het regionale Transitieprogramma OV en corona besloten. Bijsturing (op-/afschaling of bestendiging van tijdelijke maatregelen) vindt plaats via de bestuurlijke herijkingsmomenten. Het moment waarop aanpassingen worden doorgevoerd en/of het moment waarop er wordt bijgestuurd is onder meer afhankelijk van aanvullende rijkssteun en de ontwikkelingen in het aantal reizigers, waaronder de mate van groei in of afname van het aantal reizigers in combinatie met het totale beeld binnen de betreffende concessie. In dit proces van herijken zullen opnieuw ook de gemeenteraden actief (via informatiebrieven, informatiesessies en via formele advisering in de adviescommissie Vervoersautoriteit) worden betrokken. Westvoorne Ontwerpbegroting 2022 De ontwerpbegroting 2022 omvat conform de voorschriften een beleidsbegroting en een financiële begroting. De beleidsbegroting fungeert tevens als werkplan 2022. Onze zienswijze op de begroting betreft daarom zowel een inhoudelijke als een financiële zienswijze. De begroting is vastgesteld conform de vastgestelde kaders. Wij stemmen op hoofdlijnen in met de geschetste inhoudelijke en financiële opgaven voor 2022.

Deze zienswijze is opgesteld in onderlinge afstemming tussen de gemeenten Brielle, Hellevoetsluis en Westvoorne. Zoals bekend zullen onze gemeenten fuseren per 1 januari 2023. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur bedankt de gemeente voor de instemming op hoofdlijnen. Gevolgen coronacrisis - vervoersbedrijven Voor het tweede jaar zijn ingrijpende Corona-maatregelen genomen die veel impact hebben voor vervoersbedrijven en ondernemers. De financiële opgave is enorm. De MRDH heeft met de vervoerders het Regionale Transitieprogramma OV opgesteld met daarin de inzet van MRDH-middelen. Daarnaast is er het perspectief van verlenging van de Rijksmaatregelen, vooralsnog tot en met het vierde kwartaal van 2021. Ondanks deze maatregelen sluiten we met u niet uit dat bestuurlijke keuzes noodzakelijk zullen zijn om te zorgen voor financieel gezonde en toekomstbestendige vervoersbedrijven. Aandachtspunt is de mogelijkheid om in de komende tijd van onzekerheid het vervoersaanbod flexibel op- en af te kunnen schalen op basis van de ontwikkelingen in de reizigersaantallen en de Rijkssteun, met bijzondere aandacht voor OV-verbindingen met weinig reizigers. Bewaakt moet worden dat bestaande OV-lijnen niet permanent verdwijnen. Met een aantrekkende mobiliteitsbehoefte na de crisis moet ook weer makkelijk opgeschaald kunnen worden. Reactie algemeen bestuur Pagina 66 van 75

De vervoerkundige maatregelen, die nodig zijn om de financiële gevolgen van corona op te vangen zijn tijdelijk van aard, zo is door de bestuurscommissie Vervoersauitoriteit op 24 maart jl. bij het vaststellen van het regionale Transitieprogramma OV en corona besloten. Bijsturing (op-/afschaling of bestendiging van tijdelijke maatregelen) vindt plaats via de bestuurlijke herijkingsmomenten. Het moment waarop aanpassingen worden doorgevoerd en/of het moment waarop er wordt bijgestuurd is onder meer afhankelijk van aanvullende rijkssteun en de ontwikkelingen in het aantal reizigers, waaronder de mate van groei in of afname van het aantal reizigers in combinatie met het totale beeld binnen de betreffende concessie. In dit proces van herijken zullen opnieuw ook de gemeenteraden actief (via informatiebrieven, informatiesessies en via formele advisering in de adviescommissie Vervoersautoriteit) worden betrokken. Gevolgen coronacrisis - ondernemers Ook op onze ondernemers heeft de crisis grote impact. Wij zijn blij met de snelle opzet van het programma ‘Sterker uit de crisis’. Ook het jaar 2022 zal nog grotendeels in het teken staan van herstel na de coronacrisis. Het is van belang te blijven investeren in onze regionale economie. In de ontwerpbegroting MRDH 2022 wordt de economische herstelopgave (Sterker uit de crisis-programma) niet expliciet benoemd.

Wij vragen de MRDH hier aandacht voor te hebben en aan te geven op welke wijze in 2022 het herstel programma wordt ingebed in het werkplan. Reactie algemeen bestuur In het sterker uit de crisis programma hebben we in 2020 en 2021 een aantal initiatieven uitgelicht en gebundeld die onderdeel waren van al lopende programma’s zoals campusontwikkeling en de innovatieprogramma’s Zorgtech en SMITZH. De energie die op deze thema’s is ontstaan houden we ook in 2022 vast. Het is dan niet meer een apart crisisprogramma, maar bestendigd in de structuren van waaruit de initiatieven verder ontwikkeld zijn. Mocht blijken dat er aanvullend toch extra inzet op bepaalde thema’s nodig is, dan kunnen we daar budget voor reserveren aan het begin van het jaar. Voor digitalisering MKB verkennen we de mogelijkheden voor opschaling naar een toekomstbestendig MKB programma. 2022 grotendeels in het teken van herstel na coronacrisis Wij herkennen in de beleidsbegroting 2022 de uitgangspunten van de strategische agenda MRDH, met daarbij de constatering dat 2022 grotendeels in het teken zal staan van herstel na de coronacrisis. Over dat laatste hebben wij in het bovenstaande onze opmerkingen geplaatst.

Reactie algemeen bestuur Wij zijn blij dat de gemeente in de beleidsbegroting de uitgangspunten van de strategische agenda herkent en delen uw constatering dat 2022 grotendeels in het teken zal staan van herstel na de coronacrisis. Aandacht voor gebalanceerde investeringen over het totaal van de MRDH-regio De regio staat voor grote opgaven en wil daarin investeren. De Groeiagenda Zuid-Holland is een goede basis om samen met het Rijk te investeren in kennis en innovatie, maakindustrie, energie-infrastructuur, bereikbaarheid en human capital. De focus op economische transitie, innovatie en groei, en de daarmee samenhangende aandacht voor verstedelijking en verbinding van woon-werklocaties zou echter kunnen leiden tot een verminderde aandacht voor de eigenstandige waarden van de meer perifere gebieden. Wij vragen uw expliciete en blijvende aandacht voor gebalanceerde investeringen over het totaal van de MRDH-regio. Wij vragen de MRDH om ook bij de investeringen voortdurend een goede balans te zoeken tussen de (hoog)stedelijke centra en de groene gebieden. Onze gemeenten liggen in zo’n groen gebied. Inwoners van de gehele MRDH-regio genieten van dit gebied, om te wonen of te recreëren. Wij zien daarom een gezamenlijke opgave om deze ‘tuin van de regio’ met elkaar kunnen behouden, versterken en de bereikbaarheid ervan te vergroten.

Bereikbaarheid Versterking van de agglomeratiekracht en concurrentiepositie en het vergroten van de leefbaarheid staan centraal in de Uitvoeringsagenda Bereikbaarheid. Wij vragen u met nadruk om de totale MRDH-regio als één grote metropolitane agglomeratie te blijven zien. Binnen die agglomeratie hebben wij inwoners en ondernemers alles te bieden: hoogstedelijke centra met sterke economische dragers, sterke kennisinstellingen die bijdragen aan innovatie en concurrentiekracht, Pagina 67 van 75

en suburbane en landelijke gebieden met sterke cultuurhistorische waarden, unieke woonkwaliteiten en voldoende ruimte voor natuur en recreatie. Dit maakt de MRDH tot een onderscheiden en sterke regio waar het goed werken, wonen en recreëren is. Reactie algemeen bestuur Voor een vitale regio zijn groene gebieden cruciaal om te koesteren. Om het potentieel van de metropoolregio optimaal te benutten is het belangrijk dat de MRDH extra inzet pleegt op het ophalen van lokale projecten en bespreekt hoe deze op te werken zijn in een regionale context. Regionale verbinding maakt projecten krachtiger. De gemeente wordt van harte uitgenodigd om met deze projecten naar voren te komen. De AB-commissie Regionale projecten is een jaar geleden van start gegaan en heeft nu een drietal projecten besproken. Doel van de AB-commissie is onder andere projecten verder te helpen en klaar te maken voor bespreking in de bestuurscommissies en het algemeen bestuur. Daar wordt uiteindelijke besloten welke projecten een financiële bijdragen van de MRDH ontvangen. Daarbij hoort ook het streven naar een evenwichtige verdeling van middelen over de regio. Leefbaarheid is daarbij, binnen onze kerntaken Verkeer en Vervoer en Economisch Vestigingsklimaat onderwerp van gesprek. Ook op die manier zal het potentieel van de metropoolregio beter worden benut.

De oproep om de metropoolregio als één grote metropolitane agglomeratie te blijven bezien, deelt het bestuur van de MRDH met de gemeente Westvoorne. De inzet van de MRDH is gericht op het héle gebied. De ontwikkeling van campussen in Brielle, Vlaardingen, Westland en Zoetermeer zijn hier een goed voorbeeld van. Maar ook duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid kennen een regiobrede aanpak. De strategische agenda van de MRDH en de recent opgeleverde Groeiagenda Zuid Holland, een samenwerking van maar liefst 80 regionale overheden, kennisinstellingen en bedrijven waaronder de MRDH, laten zien dat de metropoolregio serieus werk maakt van het vernieuwen van de economie en het verbeteren van de bereikbaarheid.. Het is de ambitie van de MRDH om op het totale gebiedsprogramma MoVe en dus ook voor de gebiedsuitwerkingen VoornePutten en Westland investeringen vanuit het Nationaal Groeifonds, vanuit BO-mirt of andere middelen te realiseren. De erkenning van de lijn Leiden-Dordrecht door het Groeifonds is een mooie stap. Bereikbaarheid - Hoogwaardige fietsroutes Binnen de pijler Bereikbaarheid en daarbinnen de programma’s Exploitatie en Investeringen verzoeken wij u om bij de aanleg van de hoogwaardige fietsroutes niet alleen uit te gaan van optimale verbinding van woon- en werkgebieden in de stedelijke gebieden maar ook de verbinding naar de meer perifere woongebieden.

Een combinatie met de impuls voor de verbinding van woon- en recreatiegebieden ligt daarbij voor de hand. Reactie algemeen bestuur De verbinding met zowel perifere gebieden als stedelijke gebieden is voor de MRDH belangrijk. In het rapport ‘Fiets in de MRDH’ zijn potentievolle Metropolitane Fietsroutes gedefinieerd waarbij is gekeken naar verbindingen waar inwoners binnen 45 minuten fietsen een economische toplocatie bereiken. In dit rapport is zowel de verbinding van woongebieden in de stedelijke gebieden als landelijke woongebieden meegenomen. Dit is de leidraad voor aanmelding, verkenning en realisatie van de Metropolitane Fietsroutes. De combinatie met een recreatieve impuls wordt gemaakt in het Nationaal Toekomstbeeld Fiets, waar naar opwaardering van zowel utilitaire als recreatieve routes (en overlap daarin) wordt gekeken. Bereikbaarheid - Innovatie van mobiliteit Bij innovatie van mobiliteit verzoeken wij u om specifieke aandacht te hebben voor de consequenties van corona op het OV in de minder dichtbevolkte gebieden, en bij een eventuele vermindering van het OV voldoende oog te hebben voor blijvende bereikbaarheid in het totaal van de regio, waar mogelijk door gelijktijdige ontwikkeling en realisatie van innovatieve alternatieven.

Reactie algemeen bestuur Zoals wij eerder in de beantwoording van uw zienswijze hebben aangegeven zijn de vervoerkundige maatregelen, die nodig zijn om de financiële gevolgen van corona op te vangen tijdelijk van aard, zo is door de bestuurscommissie Vervoersauitoriteit op 24 maart jl. bij het vaststellen van het regionale Pagina 68 van 75

Transitieprogramma OV en corona besloten. Bijsturing (op-/afschaling of bestendiging van tijdelijke maatregelen) vindt plaats via de bestuurlijke herijkingsmomenten. Het moment waarop aanpassingen worden doorgevoerd en/of het moment waarop er wordt bijgestuurd is onder meer afhankelijk van aanvullende rijkssteun en de ontwikkelingen in het aantal reizigers, waaronder de mate van groei in of afname van het aantal reizigers in combinatie met het totale beeld binnen de betreffende concessie. In dit proces van herijken zullen opnieuw ook de gemeenteraden actief (via informatiebrieven, informatiesessies en via formele advisering in de adviescommissie Vervoersautoriteit) worden betrokken. Als gemeenten aanvullend vervoer wensen of regulier OV wegvalt, wordt gewerkt conform de in februari 2020 door de bestuurscommissie Vervoersautoriteit vastgestelde beleidslijn Mmmove! 2020-2025 met daarin beleid over opdrachtgeverschap (bij de gemeente) en bekostiging van maatwerkvervoer (door gemeente en MRDH). Het vinden van een andere, beter passende vervoersoplossing is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van alle betrokken partijen. Gemeenten zijn in de beste positie om binnen hun lokale context op zoek te gaan naar andere, beter passende vervoeroplossingen voor de reizigers. Mét actieve steun van de MRDH, bijvoorbeeld door het begeleiden van de gemeente met expertise.

Versterking economisch vestigingsklimaat - digitale connectiviteit Digitale connectiviteit is een belangrijke voorwaarde voor brede welvaart. Wij maken graag gebruik van uw aanbod om de kennis van Rotterdam en Den Haag te delen met de overige gemeenten. Reactie algemeen bestuur het algemeen bestuur dankt de gemeente voor deze positieve reactie. Via het ambtelijke netwerk worden de contactpersonen digitalisering van alle gemeenten op de hoogte gehouden van de laatste ontwikkelingen en wordt kennis vanuit o.a. gemeente Rotterdam en Den Haag gedeeld. Er worden door het jaar heen verschillende netwerkbijeenkomsten en kennissessies georganiseerd. Westvoorne / Brielle / Hellevoetsluis hebben gezamenlijk één ambtelijk contactpersoon die hiervoor uitgenodigd wordt. Indien er specifieke vraagstukken zijn over digitale connectiviteit kunnen gemeenten contact opnemen met de Connectiviteit Brigade (https://mrdh.nl/project/connectiviteit-brigade). Deze brigade bestaat uit experts van provincie Zuid-Holland, de MRDH, gemeente Rotterdam, gemeente Den Haag en extern bureau Dialogic en helpt gemeenten om hun digitale connectiviteit te verbeteren. De focus ligt op vaste verbindingen (glasvezel) en mobiele verbindingen (5G).

Versterking economisch vestigingsklimaat - Next Economy bedrijventerreinen De gedachte om te investeren in gebieden waar wonen en werken gecombineerd zijn, en de ontwikkeling van Next Economy bedrijventerreinen vinden we een interessante uitwerkingsopgave. Wij denken graag met u mee over de mogelijkheden hiervoor voor de meer landelijke locaties zoals het bedrijventerrein Kickersbloem 3 in Hellevoetsluis, en zullen waar mogelijk gebruik maken van de mogelijkheden van inzet van externe expertise en projectbijdragen. Reactie algemeen bestuur De aanpak Next Economie Bedrijventerreinen is definitief vastgesteld door de bestuurscommissie Economisch vestigingsklimaat op 19 mei jl. Op het ogenblik wordt verkend met de gemeenten waar zij kansen zien m.b.t Next Economy Bedrijventerreinen. Vanuit de MRDH zal actief ambtelijk contact worden gezocht met Westvoorne om te verkennen hoe de aanpak kan bijdragen aan de opgaven voor de bedrijventerreinen in deze gemeenten. Versterking economisch vestigingsklimaat - innovatie land- en tuinbouwsector

Pagina 69 van 75

Wij zijn blij met uw aandacht voor verdere innovatie in de land- en tuinbouwsector. Wij zien daarbij kansen om in te spelen op de klimaatadaptatie, om de biodiversiteit te vergroten en om de beleving van het landschap, natuur, ruimte, en rust te versterken. De verwachting is dat hiermee de ontwikkelkansen van het toerisme en (verblijfs)recreatie groter worden. Reactie algemeen bestuur In het innovatieprogramma AgriTech verbinden we ondernemingen in de tuinbouw aan technologieleveranciers, innovatiecentra en kennisinstellingen. Zo willen we waarborgen dat de kennis ten goede komt van de gehele regio in plaats van bij een enkel bedrijf. We gebruiken hiervoor het gezamenlijke netwerk van de programmapartners. Graag denken we mee met de gemeente Westvoorne in projecten gerelateerd aan de land- en tuinbouwsector en de vrijetijdseconomie. Versterking economisch vestigingsklimaat - stimuleren groengebruik en recreatie Uw expliciete aandacht voor het stimuleren van het groengebruik en recreatie als vestigingsfactor ondersteunen wij van harte. Als gemeente binnen het meer landelijk gebied van de MRDH nemen wij graag deel aan het regionale netwerk Vrijetijdseconomie en de Bestuurlijke Tafel Groen Blauwe Leefomgeving. Verbinding als hoofdthema.

Niet alleen op inhoud, maar evenzeer als het gaat om fysieke verbindingen in de vorm van realisatie van het Metropolitane Fietsnetwerk, toekomstbestendig OV en investeringen in bredere infrastructuur als verbreding van de N57. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur bedankt de gemeente voor deze ondersteunende zienswijze. Binnen de gebiedsuitwerking Voorne-Putten is de MRDH actief betrokken en wordt gewerkt aan de fysieke verbindingen. Zo wordt geïnvesteerd in hoogwaardige verbeteringen op het Trambaanpad waar zowel de utilitaire als recreatieve gebruiker de vruchten van plukt. Daarnaast worden maatregelen nader uitgezocht rondom de N57. Tijdens het BO-MIRT in het najaar 2021 wordt verwacht de eerste (financiële) afspraken hierover te maken. AB Commissie Regionale projecten Hierbij noemen wij nog expliciet de nieuwe AB Commissie Regionale projecten en initiatieven. Deze commissie heeft tot taak om verschillende initiatieven en projecten in de hele metropoolregio in samenhang te bezien. In het bijzonder wordt gezocht naar initiatieven die mogelijk lokaal zijn geworteld, maar die duidelijk overstijgende, maar regionale belangen en werking beloven. Wij geven deze commissie graag mee om daarbij de aspecten gezonde groen-blauwe leefomgeving, bereikbaarheid en duurzaamheid nadrukkelijk te betrekken.

Uit de conceptbegroting blijkt een beperkte investeringsruimte voor nieuwe projecten. Wij hebben daarom een zorgpunt ten aanzien van het tot uitvoering brengen van de initiatieven en projecten van de AB Commissie regionale projecten en initiatieven en de Bestuurlijke tafel groenblauwe leefomgeving als de middelen schaars zijn. De MRDH heeft op succesvolle wijze een voortrekkersrol genomen in de totstandkoming van de Groeiagenda Zuid-Holland. Wij zien graag dat de MRDH op soortgelijke wijze zich hard maakt voor een vorm van Leefbaarheidsagenda voor de regio en de zoektocht naar provinciale, Rijks- of Europese financiering van deze projecten en initiatieven. Reactie algemeen bestuur Zoals wij eerder hebben aangegeven zijn groene gebieden cruciaal om te koesteren voor een vitale regio. Ook is daarbij aangegeven dat de gemeenten van harte worden uitgenodigd om met projecten naar voren te komen voor de door u genoemde AB-commissie Regionale projecten, waarbij leefbaarheid, binnen onze kerntaken Verkeer en Vervoer en Economisch Vestigingsklimaat onderwerp van gesprek is. De bestuurlijke tafel groenblauwe leefomgeving is eind 2020 op initiatief van een vijftal gemeenten opgericht waarbij de MRDH op verzoek ondersteuning op het gebied van verslaglegging en vergaderfaciliteiten biedt.

Vanuit de strategische agenda van de MRDH vormt de dimensie van water en groen een belangrijke vestigingsfactor voor bedrijven en bewoners en voor de leefbaarheid van onze regio. Pagina 70 van 75

Doel van de gemeenten die samenwerken in deze bestuurlijke tafel is om de leefbaarheid binnen de MRDH-regio te blijven borgen door: - ideeën en initiatieven op het gebied van water en groen te delen; - het stimuleren en tot uitvoer brengen van die ideeën en initiatieven; - regie te voeren; - het organiseren van financiering; - verbinding te leggen op gebiedsdelen overstijgende niveau tussen verschillende partijen; - overkoepelende onderwerpen te bespreken 2021 zal worden benut om te starten met het organiseren van financiering, waarbij het in kaart brengen van regionale, nationale en Europese financieringsmogelijkheden een van de eerste stappen zal zijn. De MRDH ziet net als u de noodzaak om meer investeringsruimte te creëren. De MRDH ziet kansen bij het opstellen van een nieuw regeerakkoord. De lobby zal ook daar op gericht zijn. De MRDH zoekt daarnaast samen met partners (IQ/provincie) naar zoveel mogelijk opties voor mogelijke financiering van (boven)regionale projecten. De MRDH is bijv. actief deelnemer van de werkgroep RAEF (Regionaal afwegingskader Europese Fondsen). Doel van de werkgroep is om zoveel mogelijk middelen uit de lopende EU begrotingsperiode te benutten, die tot 2023 besteed kunnen worden. In de werkgroep wordt samen met de provincie Zuid-Holland, IQ, Rotterdam en Den Haag een Regionaal Afwegingskader Europese Fondsen (RAEF) gemaakt.

Met dit afwegingskader proberen we op voorhand te bepalen op welke manier de partners hun tijd, energie en middelen gaan inzetten om een zo groot mogelijke impact voor de regio te realiseren met beschikbare EU- middelen. Hierbij wordt de inzet richting verschillende subsidieprogramma’s zo goed mogelijk afgestemd, wat potentieel moet leiden tot meer middelen voor de regio en een hoger aantal gerealiseerde projecten. Financieel Wij zien dat de financiële meerjarenbegroting een stabiele financiële basis laat zien. Het begrotingssaldo van baten en lasten ontwikkelt zich in de komende jaren positief groeiend. Dit gaat gecombineerd met een begroting die, na resultaatbestemming, structureel in evenwicht is en blijft. De geraamde toevoegingen aan de reserves zullen een positieve invloed hebben op de ontwikkeling van de weerstandscapaciteit van de MRDH. Ook vragen wij op voorhand aandacht voor het begrotingsresultaat van begrotingsjaar 2022. Een eventueel negatief exploitatiesaldo wordt gedekt door een reserveonttrekking. Wij adviseren u rekening te houden met de eventuele consequenties voor het begrotingsevenwicht. Reactie algemeen bestuur De MRDH begroting 2022 is structureel in evenwicht. Het begrotingsjaar 2022 kent inderdaad een exploitatiesaldo dat wordt gedekt door een reserveonttrekking.

Het betreft echter een verrekening met de (structurele) Egalisatiereserve Economisch Vestigingsklimaat. Toevoegingen en onttrekkingen aan reserves zijn in principe incidenteel van aard. Echter, er zijn ook verrekeningen met reserves die structureel van aard zijn. Binnen de MRDH zijn dat de verrekeningen met de Egalisatiereserve Economisch Vestigingsklimaat omdat deze reserve een langlopend karakter heeft. Zoetermeer Begrotingstechnisch geen specifieke aandachtspunten, wel beleidsinhoudelijke overwegingen en aandachtspunten Bij brief van 22 maart 2021 is de ontwerpbegroting Metropoolregio Rotterdam Den Haag 2022 (en de Ontwerp Beleidsnota reserves voorzieningen en fondsen 2021) aan de gemeente Zoetermeer toegestuurd. Conform de Wet Gemeenschappelijke Regelingen (WGR) stelt u ons in de gelegenheid onze conceptzienswijze uiterlijk 28 mei 2020 bij het Dagelijks Bestuur in te dienen. Wij maken graag gebruik van deze mogelijkheid. Allereerst spreken wij onze dank uit voor de heldere en uitgebreide ontwerpbegroting. Het is duidelijk dat de MRDH veel activiteiten onderneemt en opzet om de bereikbaarheid van de regio te verbeteren en het Pagina 71 van 75

economisch vestigingsklimaat te versterken. Begrotingstechnisch hebben wij daarom geen specifieke aandachtspunten, maar beleidsinhoudelijk willen wij door middel van deze zienswijze een aantal overwegingen en aanbevelingen aan u kenbaar maken. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur bedankt de gemeente voor deze positieve reactie. Adaptief ‘sterker uit de crisis’ programma’ Het jaar 2020 en het eerste half jaar van 2021 zijn vanwege de coronacrisis een buitengewoon zware periode geweest voor ondernemers en vervoersbedrijven in onze regio. Het is dan ook goed dat de MRDH snel heeft ingezet op een ‘sterker uit de crisis’ programma voor ondernemers en een transitieprogramma voor het openbaar vervoer. Wij delen uw verwachting dat 2022 grotendeels in het teken zal staan van herstel van de coronacrisis. In de ontwerpbegroting wordt hier bij vervoersautoriteit terecht veel aandacht aan besteedt. Bij het economisch vestigingsklimaat valt het op dat de economische herstelopgave (sterker uit de crisis programma) en de urgentie daarvan bij de plannen voor het economisch vestigingsklimaat niet worden benoemd. Wij stellen voor om in de definitieve begroting hier meer aandacht aan te besteden.

Dit kan bijvoorbeeld in de vorm van een adaptief ‘sterker uit de crisis’ programma’ om daarmee, al naar gelang de economische situatie, te investeren op thema’s die een belangrijke rol spelen in het herstel van onze regionale economie. Reactie algemeen bestuur In het sterker uit de crisis programma hebben we in 2020 en 2021 een aantal initiatieven uitgelicht en gebundeld die onderdeel waren van al lopende programma’s zoals campusontwikkeling en de innovatieprogramma’s Zorgtech en SMITZH. De energie die op deze thema’s is ontstaan houden we ook in 2022 vast. Het is dan niet meer een apart crisisprogramma, maar bestendigd in de structuren van waaruit de initiatieven verder ontwikkeld zijn. Mocht blijken dat er aanvullend toch extra inzet op bepaalde thema’s nodig is, dan kunnen we daar budget voor reserveren aan het begin van het jaar. Voor digitalisering MKB verkennen we de mogelijkheden voor opschaling naar een toekomstbestendig MKB programma. Samenwerking tussen de MRDH en de EBZ De MRDH is een van de aanjagers geweest in het proces om te komen tot de breed gedragen Groeiagenda Zuid-Holland die is geïnitieerd door de Economic Board ZuidHolland (EBZ). In de ontwerpbegroting lezen we dat de MRDH een publieke partner is van de EBZ.

In het proces om te komen tot de Groeiagenda Zuid-Holland zagen wij dat de EBZ met haar triple-helix bestuurskracht een belangrijke rol speelde in de succesvolle lobby richting het Rijk. In Zoetermeer volgen wij de ontwikkelingen rondom de EBZ met belangstelling en juichen wij de samenwerking tussen de MRDH en de EBZ toe. Tegelijkertijd merken wij dat de activiteiten van de EBZ op afstand staan van de MRDH gemeenten die geen lid zijn van de EBZ. Wij zien dit op de lange termijn als een potentieel risico voor het draagvlak van de samenwerking. Wij vragen u als publieke partner van de EBZ en vertegenwoordiger van alle MRDH-gemeenten in dit gremium om hier aandacht aan te besteden. Reactie algemeen bestuur In 2021 is de afspraak met de secretaris van de EBZ gemaakt dat verslagen van vergaderingen met het ambtelijk en bestuurlijk overleg economisch vestigingsklimaat gedeeld zullen worden. Daarnaast zal ook in 2022 de actieve verbinding worden gezocht met de EBZ en zal er wanneer dat opportuun is de secretaris van de EBZ in de bestuurscommissie of in het ambtelijk overleg aansluiten. Beperkte investeringsruimte Tegelijkertijd zijn wij verheugd met de instelling van de nieuwe AB Commissie Regionale projecten en initiatieven die tot taak heeft om verschillende ontwikkelingen in de hele metropoolregio in samenhang te bezien.

In het verlengde daarvan zien wij ook het belang in van de Bestuurlijke tafel groenblauwe leefomgeving die de MRDH gaat faciliteren. Daarnaast hebben we de komende jaren te maken met grote opgaven onder andere op het gebied van duurzaamheid, energietransitie, woningbouw en mobiliteit. Deze opgaven komen samen op het schaalniveau van de regio, waar ze met elkaar concurreren om de Pagina 72 van 75

schaarse ruimte. Uit de ontwerpbegroting blijkt echter een beperkte investeringsruimte voor projecten in de verkennings- en planstudiefase. Wij hebben in dat licht een zorgpunt ten aanzien van het tot uitvoering brengen van de initiatieven en projecten van de AB Commissie regionale projecten en initiatieven. Deze zorg over schaarse middelen voor investeringen wordt versterkt door de recente bekendmaking van gehonoreerde projecten uit het nationale Groeifonds. Het verheugt ons zeer dat de Oude Lijn op een substantiële investering blijkt te kunnen rekenen. Tegelijk baart het ons zorgen dat het Rijk ook een significante eis voor de omvang van cofinanciering bekend heeft gemaakt. Dit zal een aanvullend beroep doen op de toch al schaarse middelen van de MRDH en daardoor investeringen in andere prioriteiten binnen de MRDH-regio bemoeilijken. Reactie algemeen bestuur De erkenning van de Oude Lijn door het Groeifonds is een mooie stap. Terecht wordt opgemerkt dat dit ook consequenties heeft voor alle partijen en dus ook voor de MRDH. Op dit moment is nog onduidelijk hoe de cofinanciering wordt vormgegeven. Wel is duidelijk dat de 1 miljard aan cofinanciering door de ministeries, de regio en derden opgebracht moeten worden. De bijdrage van de MRDH zal ook afhankelijk zijn van het regionale belang van de projecten.

Zodra er financieel meer duidelijkheid is zal dit afgewogen worden binnen de gehele begroting. Om het potentieel van de metropoolregio optimaal te benutten is het belangrijk dat de MRDH extra inzet pleegt op het ophalen van lokale projecten en bespreekt hoe deze op te werken zijn in een regionale context. Regionale verbinding maakt projecten krachtiger. De gemeente wordt van harte uitgenodigd om met deze projecten naar voren te komen. De AB-commissie Regionale projecten is een jaar geleden van start gegaan en heeft nu een drietal projecten besproken. Doel van de AB-commissie is onder andere projecten verder te helpen en klaar te maken voor bespreking in de bestuurscommissies en het algemeen bestuur. Daar wordt uiteindelijke besloten welke projecten een financiële bijdragen van de MRDH ontvangen. Daarbij hoort ook het streven naar een evenwichtige verdeling van middelen over de regio. Ook op die manier zal het potentieel van de metropoolregio beter worden benut. Kansen Wij zien echter op drie onderdelen kansen en vragen de MRDH hierop in te zetten. Ten eerste, de MRDH heeft op succesvolle wijze een voortrekkersrol genomen in de totstandkoming van en lobby voor de Groeiagenda Zuid-Holland, met als mooi resultaat de financiering voor de Oude Lijn. Wij zien graag dat de MRDH zich op soortgelijke wijze hard maakt voor de bredere regionale opgaven.

Ten tweede zien wij ook een rol voor de MRDH in de zoektocht naar provinciale, Rijks- of Europese financiering van deze projecten en initiatieven. Het regionale afwegingskader Europese fondsen (RAEF), wat samen met de EBZ en de provincie ZuidHolland, is opgezet vormt hiervoor een goed begin. Ten derde kunnen gebalanceerde investeringen in de brede regio leidraad zijn voor de nieuwe strategische agenda van de MRDH. Reactie algemeen bestuur Dank voor de goede suggesties om meer investeringsruimte te creëren. Wat betreft punt 1 ziet de MRDH ook kansen bij het opstellen van een nieuw regeerakkoord. De lobby zal ook daar op gericht zijn. De MRDH zoekt samen met partners (IQ/provincie) naar zoveel mogelijk opties voor mogelijke financiering van (boven)regionale projecten. De MRDH is actief deelnemer van de werkgroep RAEF. Doel van de werkgroep is om zoveel mogelijk middelen uit de lopende EU begrotingsperiode te benutten, die tot 2023 besteed kunnen worden. In de werkgroep wordt samen met de provincie Zuid-Holland, IQ, Rotterdam en Den Haag een Regionaal Afwegingskader Europese Fondsen (RAEF) gemaakt. Met dit afwegingskader proberen we op voorhand te bepalen op welke manier de partners hun tijd, energie en middelen gaan inzetten om een zo groot mogelijke impact voor de regio te realiseren met beschikbare EU- middelen.

Hierbij wordt de inzet richting verschillende subsidieprogramma’s zo goed mogelijk afgestemd, wat potentieel moet leiden tot meer middelen voor de regio en een hoger aantal gerealiseerde projecten. Daarbij wordt ook aansluiting gezocht bij de lopende innovatieprogramma’s zoals SMITZH en Zorgtech. Aansluitend op die programma’s lopen al meerdere acties in dit kader, zoals de voorbereiding van de EDIH aanvraag in SMITZH en de benutting van de REACTEU gelden in het IP Zorgtech. Wat daar uit komt is afwachten, maar we zullen deze positieve lijn doortrekken. Punt 3 wordt meegenomen binnen de strategische agenda zodat een breed overzicht beschikbaar is. Dat zal tweede helft van 2021 meer vorm krijgen. Pagina 73 van 75

Lobby openbaar vervoer Wat betreft het openbaar vervoer in onze regio delen wij met u de zorg voor een toekomstbestendig systeem. Wij zijn opgelucht dat het kabinet in april 2021 heeft besloten om de beschikbaarheidsvergoeding voor de ov-bedrijven tot het einde van 2021 te verlengen. Voor 2022 en de daaropvolgende jaren zal het openbaar vervoer worden geconfronteerd met onder andere een duurzaamheid en vernieuwingsopgave. Hiervoor zijn aanvullende middelen van het Rijk nodig. Om dit te realiseren zijn wij ook in 2022 bereid om samen met u op te trekken in de lobby richting het Rijk om zo de optimale bereikbaarheid in en naar onze regio te bestendigen. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven deze zienswijze volledig en danken u voor de door u aangeboden ondersteuning. Gemeentefinanciën onder druk Naast de specifieke opmerkingen over de begroting 2022 willen wij ook aandacht vestigen op het volgende. Oplopende kosten van (onder andere) het sociaal domein en onzekerheid over de ontwikkeling van rijksmiddelen zetten de gemeentefinanciën steeds verder onder druk. Vrijwel alle gemeenten hebben de afgelopen jaren in een of andere vorm bezuinigingsoperaties uitgevoerd of zijn daar nu mee bezig. Ook voor de komende Jaren overheerst onzekerheid en dreigen tekorten.

Tot nu toe hebben de gemeenten zich in hun zoektocht naar financiële dekking niet expliciet gericht tot gemeenschappelijke regelingen. Op dit moment willen wij u vragen te onderzoeken hoe in uw begroting en meerjarenramingen besparingen gevonden kunnen gaan worden. Daarbij wordt met name gedacht aan besparingen in het slimmer en efficiënter werken, zuiniger te zijn en overheadkosten te beperken. Daarnaast zijn voorstellen om taken te verminderen ook mogelijk. In de Kaderbrief van de colleges voor de Begroting 2023 zal ook nader op de bezuinigingsopties worden ingegaan. Reactie algemeen bestuur De MRDH gaat hierover graag het gesprek met u aan in voorbereiding op uw Kaderbrief voor het begrotingsjaar 2023. Het algemeen bestuur vindt het belangrijk om blijvend aandacht te houden voor efficiënt werken en hier verantwoording over af te leggen. De organisatiewijzigingen van 2017 (het terugbrengen van de afdeling bedrijfsvoering tot een bureau Middelen & Control en het inrichten van een bureau Strategie en Bestuur op concernniveau) en 2019 (aanpassing topstructuur) hebben geleid tot een kleiner apparaat dan bij de start van de MRDH is overeengenkomen. Voor een aantal functies (HRM, ICT, Audit,Treasury) maken we ook bewust gebruik van de expertise binnen de deelnemende gemeenten.

Daarnaast dient in overweging te worden genomen dat de juridische vorm van de MRDH, de gemeenschappelijke regeling, voor een groot deel dezelfde taken met zich meebrengt als die welke bij de gemeente spelen. Bijvoorbeeld op het gebied van financiën (begroting en jaarrekening met de daarbij behorende interne controle) en ICT (archiefwet, informatiebeveiliging). Het algemeen bestuur is van mening dat de organisatie op dit moment op een efficiënte manier is toegerust voor haar taken. Er is bij het onderdeel Economisch Vestigingsklimaat, waar een inwonerbijdrage van de gemeenten aan de orde is, gekozen voor een kleine maar zeer hoogwaardige kern van medewerkers die actief de verbinding legt met zowel de gemeentelijke ambtelijke apparaten, als ook overige partners in de triple helix (bedrijfsleven, kennisinstellingen). De formatie bedraagt 10 fte bestaande uit een manager en 9 fte medewerkers. Het organisatiemodel en de inschaling is onderbouwd en vastgelegd in de HR21 systematiek, een door de overheid veel gebruikte functiewaarderingssystematiek. Deze systematiek is doorgevoerd in het functieboek van de MRDH. De salariskosten behorende bij deze formatie bedragen € 1,2 miljoen euro en vormen een deel van de totale apparaatslasten.

Daarnaast wordt vanuit Economisch Vestigingsklimaat voor 20% bijgedragen aan de salariskosten van de secretaris - algemeen directeur (andere 80% uit de BDU). Dezelfde verdeelsleutel wordt gehanteerd voor de overige stafkosten en de materiële overhead zoals huur en ICT. Het toepassen van een structurele nullijn gaat op termijn, vanwege de autonome stijging van de vaste apparaatsasten, ten laste van het beschikbare investeringsbudget. Bij de start van de MRDH is afgesproken dat van de toenmalige inwonerbijdrage voor de versterking van het economisch vestigingsklimaat van € 2,45 maximaal 1 euro (prijspeil 2015) aan personele en materiële apparaatslasten mocht worden besteed. Dat is 41%. De apparaatslasten in de begroting Pagina 74 van 75

2022 die ten laste worden gebracht van de inwonerbijdrage Economisch vestigingsklimaat bedragen € 2,4 miljoen ten opzichte van de inwonerbijdrage van € 6,6 miljoen, dat is 36% (inclusief personele en materiële overhead zoals huisvesting en ICT). Dat is dus minder dan de maximale 41%. Overigens is de overhead die ten laste wordt gebracht van de inwonerbijdrage Economisch vestigingsklimaat in de begroting 2022 verlaagd. De toerekening van de secretaris - algemeen directeur is verlaagd van 50% naar 20% van de kosten, zodat deze in lijn is met de doorberekening van de overige stafkosten. In 2019 is voor deze bestuursperiode één strategische agenda voor Economisch Vestigingsklimaat en Bereikbaarheid opgesteld die een looptijd kent tot en met 2022. De MRDH start na de zomer met de voorbereiding van de nieuwe strategische agenda. Dat is een logisch moment waarbij er door de 23 gemeenten weer naar de samenwerking en de inhoud gekeken kan worden. In het najaar zal de MRDH daarvoor op ambtelijk en bestuurlijk niveau informatie ophalen bij de gemeenten. Hier worden ook de adviescommissies bij betrokken. Deze informatie zullen we gebruiken om na de verkiezingen met de nieuwe bestuurders tot een nieuwe Strategische Agenda te komen. Gemeenteraden kunnen daar dan vervolgens een zienswijze op geven.

Het proces wordt dit najaar in de bestuurscommissies en in het algemeen bestuur verder besproken. Tot slot Wij gaan er vanuit u hiermee voldoende inzicht te hebben gegeven in onze visie op de ontwerpbegroting MRDH 2022 en zijn benieuwd naar uw reactie en verwerking van onze opmerkingen in de definitieve versie van de begroting MRDH 2022. Reactie algemeen bestuur Het algemeen bestuur dankt de gemeente Zoetermeer voor het delen van haar visie op de ontwerpbegroting en gaat daarover graag verder met u in gesprek. Wij zijn van mening dat onze beantwoordig geen aanleiding geeft de ontwerp begroting te wijzigen.

Pagina 75 van 75