Bijlage Jaarverslag Leerrecht - Schooljaar 2021-2022
Tekst van het document
Jaarverslag Leerrecht Schooljaar 2021-2022 Open Jaarverslag
Voorwoord
Voorwoord Voor u ligt het jaarverslag van Leerrecht over het schooljaar 2021-2022 waarin wij u meenemen in de praktijk van leerplicht, kwalificatieplicht en de Regionale Melden Coördinatiefunctie (RMC) voortijdig schoolverlaten. Conform artikel 25 van de leerplichtwet 1969 geven wij hierin verantwoording over de wettige taken en toelichting op de preventieve taken zoals we die hebben uitgevoerd voor de gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam. In het jaarverslag blikken wij terug op een schooljaar waarin de coronacrisis nog niet voorbij was met een laatste lockdown met schoolsluitingen in december 2021. In dit schooljaar werden de gevolgen van de coronacrisis met bijbehorende schoolsluitingen steeds meer zichtbaar, zoals opgebouwde leerachterstanden en ontstane sociaal emotionele schade bij sommige kinderen. Na de kerstvakantie zijn er gelukkig geen schoolsluitingen meer geweest en werd het onderwijs nagenoeg volledig weer fysiek hervat en hebben scholen zich enorm ingespannen om deze gevolgen te herstellen. Leerrecht heeft, ondanks de impact van deze coronacrisis en gevolgen hiervan, mooie resultaten bereikt. Het waarborgen van het recht op onderwijs, de preventieve taken en het realiseren van maatwerkoplossingen bleef
ook dit schooljaar weer een uitdaging. De medewerkers van Leerrecht hebben zich in deze bijzondere omstandigheden enorm ingezet om schoolverzuim en thuiszitten tegen te gaan, schooluitval te voorkomen en jongeren te begeleiden naar een positieve, zelfstandige toekomst. Gelet op de veranderde onderwijssituatie bleef maatwerk noodzakelijk en heeft het Leerrecht team daar waar nodig scholen, ouders en leerlingen ondersteund. Het streven is dat de intensieve samenwerking met de betrokken netwerkpartners wordt voortgezet om eventuele achterstanden van onze leerlingen verder in te lopen zodat zij kansrijk hun schoolloopbaan kunnen vervolgen. Denise Mulder-Solleveld Wethouder Onderwijs Gemeente Maassluis Jacky Silos Wethouder Onderwijs Gemeente Vlaardingen oğukan Ergin D Wethouder Onderwijs Gemeente Schiedam
Inhoudsopgave Leerrecht Leerplichtwet
1 1 1
Programma Voortijdig Schoolverlaten -
Rijnmond 2020-2024
2
Waar we ons voor inzetten
3
Terugblik
Opgave schooljaar 2021-2022
4
Vlaardingen en Schiedam
8
10
18
4
Cijfers RMC
Website Leerrecht
4
Cijfers voortijdig schoolverlaters (vsv), nieuwe vsv-ers
Programma Voorziening Voortijdige 5
Leerlingvolgsysteem JVS
5
Privacy convenant
6
Verzuimroutekaart
6
Deskundigheidsbevordering
7
9
Relatief schoolverzuim Absoluut verzuim Vrijstellingen en vervangende leerplicht Thuiszitters
Preventieve inzet
Aanmelding (VVA)
8
Leerlingpopulatie Maassluis,
Regionale Meld- en Coördinatiefunctie
Voortijdig schoolverlaten
Cijfers leerplicht
12 13 14
18
Benaderen van voortijdig schoolverlaters 20 RMC trajectbegeleiding 21 Uitstroomreden trajectbegeleiding 22 Verzuim 18+ 23 Next Society 24 Preventieve inzet vsv-programma 25
Speerpunten 2022/2023
26
Colofon
27
01 / 27 Leerrecht
Leerrecht De missie van Leerrecht is het waarborgen van het recht op onderwijs voor de leerlingen in de leeftijd van 5 tot 23 jaar. Het primaire doel van Leerrecht is dat alle jongeren van 5 tot 23 jaar, die daartoe in staat zijn, onderwijs volgen tot zij een startkwalificatie hebben behaald. Indien dat niet haalbaar is, worden de jongeren op andere manieren vooruit, richting werk, zorg of dagbesteding begeleid. Wanneer het recht op onderwijs in het gedrang komt, heeft Leerrecht bovendien een belangrijke signaalfunctie richting scholen en andere netwerkpartners. Nauwe samenwerking met de scholen is essentieel en is vanuit Leerrecht versterkt door locatie gebonden inzet en toewijzing van vaste contactpersonen.
Leerplichtwet Alle kinderen in de leeftijd van 5 tot 16 jaar die in Nederland wonen, zijn leerplichtig. Zij moeten ingeschreven zijn op een school en onderwijs volgen op de school waar ze staan ingeschreven. De leerplicht duurt tot en met het einde van het schooljaar waarin het kind 16 jaar wordt. Met de kwalificatieplicht wordt de leerplicht verlengd tot de dag dat de leerling een startkwalificatie heeft gehaald, of tot de dag waarop de leerling 18 jaar wordt. Een startkwalificatie is (minimaal) een havo/vwo-diploma of een mbo-diploma op niveau 2 of hoger.
Regionale Meld- en Coördinatiefunctie Voortijdig schoolverlaten (RMC) Doel van het RMC is het scheppen van voorwaarden voor jongeren van 18 tot 23 jaar om de voor hen hoogst haalbare en meest passende onderwijs- en/of arbeidsmarktpositie te bereiken. De RMC-functie omvat drie taken: Zorgdragen voor goede registratie van alle jongeren tussen 18 en 23 jaar die niet op school zitten en nog geen startkwalificatie behaald hebben. In beeld brengen en begeleiden van jongeren die zijn uitgevallen, gericht op terugleiden naar school, werk of een combinatie daarvan. Coördineren en initiëren van samenwerking tussen partijen die te maken hebben met deze jongeren en het onderhouden van dit netwerk.
02 / 27 Leerrecht
Programma Voortijdig Schoolverlaten (VSV) Rijnmond 2020-2024 Naast de wettelijke kerntaak is het RMC een belangrijke partner in het regionale VSV-programma (2020-2024). Gemeenten en scholen hebben de wettelijke taak om elke vier jaar een regionaal programma op te stellen en uit te voeren ter voorkoming en bestrijding van voortijdig schoolverlaten. Deelnemers aan de regionale samenwerking zijn professionals en bestuurders van: Samenwerkingsverband Goeree-Overflakkee Samenwerkingsverband Koers VO Samenwerkingsverband Nieuwe Waterweg Noord Samenwerkingsverband Voorne-Putten en Rozenburg Albeda Grafisch Lyceum Rotterdam Hout- en meubileringscollege Lentiz Scheepvaart en Transport College Wellant Zadkine Gemeente Nissewaard, subregio Zuid-Hollandse Eilanden Gemeente Rotterdam, subregio Rotterdam Leerrecht, subregio Nieuwe Waterweg Noord.
Het programma voor 2020-2024 is in samenwerking met alle leden gemaakt. Met het programma wordt het creëren van gelijkwaardige kansen beoogd, waarbij ieders talent wordt her- en erkend. Gemeenten en onderwijs werken hierbij samen om de oorzaken van voortijdig schoolverlaten aan te pakken. Binnen het programma worden drie actielijnen gehanteerd. Deze zijn gericht op de risicovolle momenten zoals bijvoorbeeld de overstap van het voortgezet onderwijs naar het middelbaar beroepsonderwijs en beginnend verzuim en op jongeren die een verhoogd risico op uitval hebben. De actielijnen zijn: Loopbaanontwikkeling en begeleiding + overstapondersteuning. Uitgevoerd door de samenwerkingsverbanden. Versterken van de zorgstructuur op mbo. Uitgevoerd door de mbo’s. Preventieve inzet; problemen eerder herkennen en oppakken. Een RMC-trajectbegeleider wordt gepositioneerd op school. In onze regio uitgevoerd door Leerrecht.
03 / 27 Leerrecht
Waar we ons voor inzetten De belangrijkste doelstelling van de medewerkers van Leerrecht is dat jongeren de kans krijgen zich optimaal te ontwikkelen. Het streven is dat zij zo zelfstandig en volwaardig mogelijk in onze samenleving meedoen. Voor de ene jongere is de uitdaging een startkwalificatie te behalen, voor de ander is dit het vinden van de juiste baan of een andere vorm van dagbesteding. Door het bieden van kansen door scholen, werkgevers en netwerkpartners, met ondersteuning van ouders en professionals krijgt iedere jongere hiertoe de mogelijkheid. Medewerkers van Leerrecht zetten zich in om voortijdig schoolverlaten te voorkomen, of de jongere bij schoolverlaten zo snel mogelijk terug te begeleiden naar school of een ander passend traject (o.a. werk, dagbesteding). Met de meeste jongeren in onze regio gaat het gelukkig goed. Leerrecht staat echter klaar voor die groep die op weg naar volwassenheid problemen ondervindt die soms leiden tot schoolverzuim of schooluitval. Nadruk hierbij ligt op preventie, ondersteuning en samenwerking.
04 / 27 Terugblik
Terugblik Onderstaand blikken wij terug op een aantal onderwerpen waar Leerrecht in het afgelopen schooljaar extra aandacht aan heeft besteed.
Preventieve inzet
Website Leerrecht
Leerrecht heeft zich het afgelopen schooljaar ingezet op een nieuwe manier van preventief werken. Op iedere school, zowel vo als mbo, is het aanbod gedaan om aan het begin van het schooljaar voorlichting over de Leerplichtwet te verzorgen aan alle eerstejaars klassen. Daarnaast is het aanbod gedaan om vanuit deze preventieve inzet leerlingen waarbij sprake is van beginnend verzuim, in kleine groepjes hierop aan te spreken. Voor deze manier is gekozen vanwege de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) waarbij geen persoonsgegevens geregistreerd kunnen worden wanneer er nog geen sprake is van wettelijk verzuim.
Het team heeft verder gewerkt aan het up to date maken van de website door deze aan te vullen met de meest recente informatie en door de formulieren en de website gebruiksvriendelijker te maken. De website blijft gelet op de veranderende actualiteit een continu punt van aandacht.
05 / 27 Terugblik
Programma Voorziening Voortijdige Aanmelden (VVA) Vanaf 1 september 2020 is de Voorziening Vroegtijdig Aanmelden (VVA) functioneel. Vo-scholen en mboinstellingen zijn verplicht om gegevens over overstappers naar en aanmeldingen bij het mbo met elkaar en met gemeenten uit te wisselen via de VVA. De VVA is het gevolg van de wet “aanmelddatum en toelatingsrecht mbo”. Met deze wet is een landelijke aanmelddatum van 1 april in het mbo ingevoerd, en de plicht voor vo-scholen en mboinstellingen om een aantal gegevens over aanmeldingen met elkaar en met gemeenten uit te wisselen. In deze regeling is vastgelegd dat ze daartoe moeten aansluiten op de VVA. Het doel van de wet is de overgang naar het mbo verder te verbeteren, onder andere door een zoveel mogelijk sluitende informatievoorziening in te richten, zodat wordt bijgedragen aan het terugdringen van voortijdig schoolverlaten (VSV). De VVA werkt als een soort postbus voor de instellingen in het mbo. Via die postbus worden de statussen van alle aanmeldingen die bij mbo-instellingen binnenkomen, doorgestuurd naar de juiste school in het voortgezet onderwijs en/of naar de woongemeente van de leerling. De gemeenten Maassluis, Vlaardingen en Schiedam zijn vanaf het begin aangesloten.
Leerlingvolgsysteem JVS Het ministerie van OCW heeft op 30 juni in samenspraak met de VNG, MBO-Raad, VO-Raad en Ingrado, op basis van onderzoek door KBA Nijmegen, besloten te stoppen met de VVA. In de praktijk is gebleken dat de VVA te weinig kanbeantwoorden aan het doel jongeren in de overstap van het voortgezet onderwijs naar het mbo in beeld te houden. De voorziening blijkt in onvoldoende mate te voldoen aan de behoefte van de gebruikers. OCW gaat in overleg met de 4 aanbieders van regionale administratiesystemen en met de andere betrokken partijen (RMC-regio’s, vo-scholen, mboinstellingen, gemeenten). OCW streeft ernaar partijen in het najaar te informeren over de uitkomsten van deze gesprekken. In de tussentijd monitoren we de leerlingen die de overstap maken van vo naar mbo. Dit doen we in samenwerking met het Samenwerkingsverband Nieuwe Waterweg Noord en de vo- en mbo-scholen.
Ons nieuwe web-based leerlingvolgsysteem JVS is geïmplementeerd en sinds november 2021 in gebruik genomen. Voor deze datum is het voltallige team geschoold om het systeem op eenduidige wijze te gebruiken. Het systeem is volledig ingericht naar de wensen van het team en management, zodat op eenvoudige wijze de managementcijfers gegenereerd kunnen worden en de werkprocessen overzichtelijk zijn. Zoals na elke implementatie van een nieuw systeem, is na in gebruik name van JVS gebleken dat kleine aanpassingen nodig waren. Deze zijn in samenspraak met de leverancier doorgevoerd.
06 / 27 Terugblik
Privacy convenant September 2021 is tijdens het Op Overeenstemming Gericht Overleg (OOGO) het nieuwe privacy convenant ondertekend. Hierbij is een factsheet ontwikkeld om alle professionals in het werkveld te informeren over de afspraken uit het convenant.
Verzuimroutekaart Voor een beter registratiegedrag is in het schooljaar 2020-2021 in samenwerking met de scholen, de samenwerkingsverbanden, de gemeentes en Leerrecht gewerkt aan een gezamenlijke verzuimkaart. In de verzuimkaart staat beschreven wat scholen kunnen en moeten doen wanneer er sprake is van (ongeoorloofd) schoolverzuim. Daarnaast is er een praktische meldingskaart ontwikkeld. Deze meldingskaart geeft in één oogopslag weer wanneer scholen verzuim moeten melden bij Leerrecht. Leerrecht heeft het afgelopen schooljaar de verzuimkaart en de routekaart actief onder de aandacht gebracht bij de scholen.
07 / 27 Terugblik
Deskundigheidsbevordering De Leerrechtmedewerkers hebben ook dit jaar weer hun kennis op peil gehouden en vergroot door middel van het volgen van door Ingrado (vereniging voor leerplicht en RMC) aangeboden (online) workshops, deskundigheidsbevordering, cursussen en webinars. Een voorbeeld van een Ingrado training die door het hele team is gevolgd is de training Wel in ontwikkeling. Doel van de training was kennis opdoen over hoe om te gaan met ouders van kinderen die niet ingeschreven staan op een school en thuiszitten. De training bood handvatten om met behulp van oplossingsgerichte gesprektechnieken een gesprek aan te gaan om te achterhalen of er mogelijkheden zijn tot ontwikkeling van het kind. Het Leerrecht team heeft afgelopen schooljaar ook een training Omgaan met ongewenst gedrag gevolgd. Hierin is gefocust op het stellen van onze norm en het maken van afspraken omtrent ongewenst (agressief) gedrag. Naast de trainer was er ook een acteur aanwezig, zodat er direct geoefend kon worden. Uit deze training zijn aanbevelingen voortgekomen die zijn meegenomen in het maken van afspraken op de werkvloer.
Het Leerrecht team heeft tevens een training Stress sensitief werken gevolgd. De training was gericht op het krijgen van inzicht in de doorwerking van (chronische) stress op de executieve functies van onze doelgroep en de gevolgen daarvan in het dagelijkse functioneren. De aanhoudende zorgen en stress dragen er bij veel mensen aan bij dat ze meer bij de dag gaan leven, meer moeite hebben om in actie te komen, vol te houden en hun emoties en verlangens te reguleren. Het besef dat chronische stress negatief doorwerkt op het vermogen van onze doelgroep om doelen te realiseren helpt ons in de begeleiding. Tot slot heeft het team regelmatig netwerkpartners, zoals bijvoorbeeld de officier van justitie uitgenodigd om lopende werkprocessen af te stemmen en werkafspraken te optimaliseren.
08 / 27 Cijfers leerplicht
Cijfers leerplicht Opgave schooljaar 2021-2022 Op grond van artikel 25 lid 2 van de leerplichtwet 1969 is Leerrecht verplicht om per schooljaar opgave te doen van: de aantallen absoluut en relatief verzuim; de zaken waarin er sprake is van vervangende leerplicht (art. 3);
Soorten verzuim: Absoluut verzuim: als een leerplichtige leerling niet op een school of instelling staat ingeschreven. Ouders zijn verantwoordelijk voor de inschrijving, tenzij er sprake is van een vrijstelling voor de inschrijvingsplicht.
de zaken waarin er sprake is van vrijstelling op grond van artikel 5a, 5 en 15 van de Leerplichtwet; het aantal processen-verbaal dat is opgemaakt.
Relatief verzuim: als een leerling wel ingeschreven staat, maar gedurende een bepaalde tijd de lessen/praktijk verzuimt. Ook veel veelvuldig te laat komen kan hiertoe worden gerekend. Relatief verzuim is onder te verdelen in luxe verzuim en overig verzuim. Luxe verzuim: dit betreft een vorm van relatief verzuim waarbij zonder toestemming van de school dan wel de leerplichtambtenaar meer dan 10 schooldagen, buiten de vastgestelde schoolvakanties om, wordt verzuimd. Overig/signaal verzuim: dit betreft een vorm van relatief verzuim dat niet onder spijbelverzuim en luxe verzuim valt waarbij sprake is van ongeoorloofd verzuim. Dit verzuim hangt vaak samen met achterliggende problemen van de leerling. Zo kan een leerling regelmatig verzuimen omdat hij of zij binnen het gezin zorgtaken op zich neemt waardoor onvoldoende tijd voor school overblijft.
Wettelijk verzuim is het verzuim waarvan school verplicht is het te melden bij de leerplichtambtenaar, te weten ongeoorloofd verzuim van 16 uur les of praktijktijd gedurende een periode van vier opeenvolgende lesweken.
Naast de verplichte opgave zijn in de jaarverslag ook opgenomen: de leerlingpopulatie; aantal thuiszitters; Halt-verwijzingen.
09 / 27 Cijfers leerplicht
Leerlingpopulatie Maasluis, Vlaardingen en Schiedam
Leerlingpopulatie peil
Om een juiste duiding te kunnen geven aan de aantallen verzuim, vrijstellingen en dergelijke, is het zaak om te weten hoeveel kinderen en jongeren in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam wonen. De tabel hiernaast geeft inzage hierin.
Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Nog niet leerplichtig
1771
3883
4115
Leerplichtig
3951
8697
Kwalificatieplichtig
654
Overige gemeenten
Totaal
52
115
9936
9042
47
140
21877
1377
1514
7
32
3584
1
3
10
0
0
14
Boven leerplichtig
633
1520
1756
47
84
4040
Startkwalificatie behaald
1521
3299
3760
9
166
8755
Geen doelgroep meer (alleen 23 jarigen geteld)
76
223
388
7
12
706
Overleden 5 t/m 23 jaar
6
7
20
1
0
34
8613
19009
20605
170
549
48946
Niet kwalificatieplichtig
48946
RNI
Totaal
10 / 27 Cijfers leerplicht
Relatief schoolverzuim Scholen zijn wettelijk verplicht om meer dan 16 lesuren ongeoorloofd verzuim (spijbelen) of te laat komen gedurende een periode van vier achtereenvolgende lesweken te melden bij DUO . In de tabel op de volgende pagina is te zien dat er 1477 relatief verzuimmeldingen door Leerrecht zijn ontvangen. Binnen een schooljaar kan een school meerdere keren per leerling verzuim melden. Het aantal verzuimmeldingen is dus geen weergave van het aantal unieke leerlingen waarvan verzuim is gemeld. Ten opzichte van het schooljaar 2020-2021 is er sprake van een stijging van 73 meldingen. Met opnieuw een lockdown in het afgelopen schooljaar vanwege corona en een sluiting van de scholen, was het ook dit jaar nog niet mogelijk om alle lessen weer fysiek aan te bieden. Na de kerstvakantie toen de scholen open gingen werd een deel van de lessen nog steeds online aangeboden vanwege uitval bij docenten en bij leerlingen als gevolg van corona, quarantaine en besmettingsgevaar. In deze periode merkten wij dat het voor scholen uitdagend was om op correcte wijze de registraties bij te houden. Wij hebben in onze contacten met scholen, ouders en leerlingen daarmee rekening gehouden. Dit is terug te zien in het aantal meldingen dat is afgehandeld als niet verwijtbaar of als onterechte melding.
11 / 27 Cijfers leerplicht
Er is een duidelijke stijging te zien in het aantal verzuimmeldingen dat is afgehandeld met een vorm van handhaving. In 84 gevallen is er een proces-verbaal opgemaakt, 66 keer in het geval van relatief verzuim en 18 keer wanneer er sprake was van luxe verzuim. Met de invoering van de nieuwe versie van het leerlingvolgsysteem kunnen we nu ook een onderscheid maken in het aantal proces-verbalen voor relatief verzuim en het voor luxe verzuim. In het schooljaar 2020-2021 ging het in totaal om 60 proces-verbalen. Het aantal Halt verwijzingen is bijna verdubbeld van 16 naar 31. Deze stijging ligt in het feit dat dit schooljaar een meer regulier schooljaar was dan het schooljaar daarvoor.
Uitstroomgegevens relatief verzuim 1477 meldingen
Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Proces-verbaal relatief verzuim
5
29
26
Proces-verbaal luxe verzuim
1
6
RNI
Overige gemeenten
Totaal
0
4
66
11
0
0
18
Aanvullend proces-verbaal
1
11
17
0
0
29
Waarschuwing
95
293
374
0
0
751
Halt verwijzing
4
19
8
0
0
31
Niet verwijtbaar
53
97
160
0
0
248
Onterechte melding
23
90
81
0
0
192
Overdracht RMC
7
15
14
0
0
36
Verhuisd
1
9
33
0
0
43
Uitschrijving BRP Nederland
0
1
3
0
0
4
vrijstelling van inschrijving artikel 5
1
3
4
0
0
8
Nog in behandeling
13
20
18
0
0
51
204 204
593 593
749 749
00
44
1477
Totaal
12 / 27 Cijfers leerplicht
Absoluut verzuim
Resultaten absoluut verzuimmeldingen 1403 meldingen
De tabel hiernaast geeft het aantal absoluut verzuimers weer, dat door Leerrecht is afgehandeld. Er is sprake van een stijging van het aantal absoluut verzuimers ten opzichte van het voorgaande schooljaar. In het schooljaar 2020-2021 ging het om 80 leerlingen. Dit schooljaar waren het er 129. Deze stijging komt door het aantal nieuwkomers dat binnen onze gemeentes is opgenomen. Door de samenwerking met de gemeentes en de samenwerkingsverbanden passend onderwijs is het gelukt om 56 leerlingen terug naar school te begeleiden. In de resultaten is ook te zien dat 12% van de leerlingen een vrijstelling heeft gekregen. In 14% is er een onderzoek aangevraagd bij de afdeling Burgerzaken van de betreffende gemeente. Daarnaast zijn er vijf leerlingen overgedragen aan de RMC trajectbegeleiders van Leerrecht voor verdere begeleiding. Deze leerlingen bereikten op korte termijn de leeftijd van 18 jaar. Op 1 augustus waren er 22 leerlingen in behandeling bij een leerplichtambtenaar. Deze groep bestaat vooral uit nieuwkomers. Deze zullen naar verwachting de komende maanden gaan starten op een school.
Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Overdracht RMC
0
0
5
Onterechte melding
0
0
2
RNI
Overige gemeenten
Totaal
0
0
5
0
0
2
Inschrijving bij school
4
32
20
0
0
56
Niet verwijtbaar
3
0
1
0
0
4
Overdracht andere gemeente
0
1
4
0
0
5
Vrijstelling van inschrijving artikel 5 onder a
2
4
0
0
0
6
Vrijstelling van inschrijving artikel 5 onder b
0
1
0
0
0
1
Vrijstelling van inschrijving artikel 5 onder c
2
2
2
0
0
6
Vrijstelling van inschrijving artikel 15
0
1
1
0
0
2
Startkwalificatie niet haalbaar
1
0
1
0
0
2
Uitschrijving BRP Nederland
0
4
14
0
0
18
Nog in behandeling
2
9
11
0
0
22
Totaal
14
54
61
0
0
129
13 / 27 Cijfers leerplicht
Vrijstellingen en vervangende leerplicht De Leerplichtwet kent een drietal gronden voor vrijstelling van de Leerplichtwet. Ouders kunnen een beroep doen op vrijstelling van de verplichting tot schoolinschrijving, indien: Art. 5 onder a: een jongere op lichamelijke of psychische gronden niet geschikt is om op een school te worden toe gelaten. Art. 5 onder b: ouders bezwaar hebben tegen de richting van het onderwijs. Art. 5 onder c: een jongere onderwijs volgt op een school buiten Nederland.
Vrijstelling van de kwalificatieplicht Art. 15: dit artikel heeft betrekking op kwalificatieplichtigen (16- en 17 jarigen). Vrijstelling wordt toegestaan op grond van bijzondere omstandigheden, indien wordt aangetoond dat de jongere op andere wijze voldoende onderwijs geniet (bijvoorbeeld opleiding via een bedrijf of met 17 jaar in dienst van defensie). We kijken kritisch naar de vrijstellingen en leveren maatwerk zodat jongeren een voor hen passend traject kunnen volgen.
In het schooljaar 2021-2022 zijn er in totaal 196 vrijstellingen verleend. In de tabel is terug te vinden om welke vrijstellingen het gaat. In het schooljaar 2020-2021 ging het om 209 verleende vrijstellingen. De daling van het aantal vrijstellingen is vooral terug te leiden naar het aantal vrijstellingen 5 onder c en artikel 15. In het schooljaar 2020-2021 waren het er respectievelijk 51 en 9. Afgelopen schooljaar 43 en 4.
Vervangende leerplicht 3a en 3b Art. 3a: betreft vervangende leerplicht vanaf 14 jaar waarbij vast is komen te staan dat een leerling niet geschikt is volledig dagonderwijs te volgen. Vervangende leerplicht wordt afgegeven voor de duur van een jaar en de jongere blijft ingeschreven op de eigen school. Het begeleidende dagprogramma van de jongere bestaat naast onderwijs tevens uit praktijktijd. Art. 3b: betreft vervangende leerplicht laatste schooljaar voorafgaand aan de kwalificatieplicht. De jongere wordt ingeschreven op een mbo- instelling.
Resultaten vrijstellingen en vervangende leerplicht Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Verleend artikel 3b
1
4
3
8
Verleend artikel 5 onder a
27
47
60
134
Verleend artikel 5 onder b
5
1
1
7
Verleend artikel 5 onder c
10
13
20
43
Verleend artikel 15
1
2
1
4
44 44
67
85
209 196
Totaal
196
14 / 27 Cijfers leerplicht
Thuiszitters De scholen en samenwerkingsverbanden zijn er samen verantwoordelijk voor dat leerlingen een passende plek in het onderwijs krijgen. Als een leerling toch thuis komt te zitten is de school van inschrijving verantwoordelijk voor het ondernemen van actie om tot een aanpak te komen. Passend onderwijs en het voorkomen van thuiszitten is in de eerste plaats een taak waar het onderwijs zelf aan zet is. Soms vraagt het vinden van een passende oplossing een aanpak waarin ook andere partijen een verantwoordelijkheid en actieve taak hebben. Leerrecht is zo’n partij. Indien de acties niet tot het gewenste resultaat hebben geleid omdat de ouders/verzorgers onvoldoende meewerken, dan neemt de leerplichtambtenaar een passende maatregel. Dat kan bijvoorbeeld een formele waarschuwing zijn. Om tijdig te kunnen acteren is het belangrijk dat alle thuiszitters in beeld zijn. Hiervoor werkt Leerrecht nauw samen met de samenwerkingsverbanden. De nieuwe versie van het leerlingvolgsysteem biedt ons de mogelijkheid om dieper in te zoomen op bijvoorbeeld de duur van het thuiszitten en de uitstroom. Een vergelijking met voorgaand schooljaar is hierdoor niet op zijn plaats.
15 / 27 Cijfers leerplicht
Bij aanvang van schooljaar
Thuiszitters
Nieuwe gevallen daarna
Maassluis
Langer dan 3 maanden Naar school
Totaal
8
18 jaar geworden Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs
(Voortgezet) Speciaal onderwijs
Voortgezet onderwijs
Middelbaar beroepsonderwijs
(sbo)
(vso)
(vo)
(mbo)
Geen onderwijs
16 / 27 Cijfers leerplicht
Bij aanvang van schooljaar
Thuiszitters
Nieuwe gevallen daarna
Vlaardingen
Langer dan 3 maanden Naar school
Totaal
22
18 jaar geworden Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs
(Voortgezet) Speciaal onderwijs
Voortgezet onderwijs
Middelbaar beroepsonderwijs
(sbo)
(vso)
(vo)
(mbo)
Geen onderwijs
17 / 27 Cijfers leerplicht
Bij aanvang van schooljaar
Thuiszitters
Nieuwe gevallen daarna
Schiedam
Langer dan 3 maanden Naar school
Totaal
22
18 jaar geworden Verhuisd
(Speciaal) Basis onderwijs
(Voortgezet) Speciaal onderwijs
Voortgezet onderwijs
Middelbaar beroepsonderwijs
(sbo)
(vso)
(vo)
(mbo)
Geen onderwijs
18 / 27 Cijfers RMC
Cijfers RMC Cijfers voortijdig schoolverlaters (vsv), nieuwe vsv-ers Vsv-ers zijn jongeren van 12 tot 23 jaar die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten. Een startkwalificatie is een havo of vwo diploma of minimaal een mbo-2 diploma. Het vsv-percentage staat voor het aantal vsv-ers als percentage van het aantal onderwijsdeelnemers die aan het begin van het schooljaar ingeschreven staan. De vsv-cijfers worden elk jaar door DUO geleverd. Voor 2018-2019 en 2019-2020 gaat het om definitieve cijfers. De definitieve cijfers van 2020-2021 worden in november 2022 verwacht. De voorlopige cijfers van afgelopen schooljaar (2021-2022) worden in februari 2022 geleverd. De meest recente cijfers gaan over schooljaar 2020-2021.
Maassluis
2,44
RMC totaal
1,99
1,70
% % %
18-19 19-20 20-21
<5
<5
<5
% % % VO
Vlaardingen
2,36
1,94
2,24
% % %
Schiedam
2,41
2,54
2,41
% % %
NWN
2,40
2,20
Landelijk
2,21
% % %
2,02
1,72
1,87
% % %
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
0,38
0,30
0,30
0,49
0,26
0,38
% % %
0,47
0,30
% % %
0,35
0,29
% % %
0,39
0,42
% % %
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
18-19 19-20 20-21
6,58
6,22
6,30
6,32
5,40
In de hiernaast weergegeven tabel staan de vsv-percentages per gemeente en voor de RMC-subregio Nieuwe Waterweg Noord (Maassluis, Vlaardingen en Schiedam).
*In rijen met aantallen onder de vijf zijn de aantallen en percentages vervangen door ‘<5’.
MBO
5,28
4,59
% % %
18-19 19-20 20-21
5,23
6,09
% % %
18-19 19-20 20-21
6,39
5,97
% % %
18-19 19-20 20-21
5,77
5,76
% % %
18-19 19-20 20-21
4,60
4,94
% % %
18-19 19-20 20-21
19 / 27 Cijfers RMC
Het aantal nieuwe vsv-ers is in Nederland in het schooljaar 2020-2021 gestegen ten opzichte van het schooljaar daarvoor. In Nieuwe Waterweg Noord is, mede dankzij de begeleiding en ondersteuning van leerlingen en studenten die tot stand komt door de samenwerking van het onderwijs, Leerrecht en hulpverleningspartners, het aantal nieuwe vsv-ers gestabiliseerd. Voor het schooljaar 2021-2022 zijn er nog geen vsv-cijfers bekend. De verwachting is wel dat zowel landelijk als in de regio Nieuwe Waterweg Noord het aantal vsv-ers zal stijgen. Door de krapte op de arbeidsmarkt gaan mbo-studenten werken, ook als ze nog geen startkwalificatie hebben. Daarnaast lijkt het dat een deel van de mbo-studenten de weg naar school moeilijker weet te vinden, na een periode van online- of hybride onderwijs tijden de coronapandemie.
20 / 27 Cijfers RMC
Benaderen van voortijdig schoolverlaters
Aantal uitgeschreven jongeren (18-23 jaar) zonder startkwalificatie
Leerrecht monitort en benadert jongeren tot 23 jaar die niet deelnemen aan onderwijs en/of uitgestroomd zijn naar de arbeidsmarkt zonder startkwalificatie. In het schooljaar 2021-2022 zijn 501 potentiële nieuwe vsv-ers aangeschreven. Dit zijn jongeren tussen de 18 en 23 jaar zonder startkwalificatie die uitgeschreven werden van een opleiding. Als jongeren geen reactie geven op de brief, benaderen de trajectbegeleiders van Leerrecht deze jongeren actief middels telefoon, WhatsApp of e-mail of huisbezoek. Naast het benaderen van potentiële nieuwe voortijdig schoolverlaters, leggen de trajectbegeleiders van Leerrecht ook contact met oud-vsv-ers. Deze jongeren worden periodiek aangeschreven, als zij niet reageren wordt met hen contact gezocht middels telefoon, WhatsApp, e-mail of huisbezoek. Het schooljaar hebben we extra inzet gedaan op het doen van huisbezoeken om ervoor te zorgen dat we zoveel mogelijke vsv-ers bereiken en begeleiding aan kunnen bieden.
Maassluis 95
Vlaardingen 211
501 Schiedam 195
21 / 27 Cijfers RMC
RMC trajectbegeleiding
Afgesloten trajecten
De RMC Trajectbegeleiding bestaat uit gesprekken, studie- en beroepskeuzeonderzoek, samenwerking met ketenpartners en begeleiding naar school. Bij begeleiding richting werk wordt nauw samengewerkt met Startpunt Go, het jongerenloket van Stroomopwaarts en met het project Next Society.
23
62
96
181
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
22 / 27 Cijfers RMC
Uitstroomreden trajectbegeleiding Jongeren die te maken hebben met verschillende problematiek en daardoor niet in staat zijn zelf de stap te maken naar werk en/of school bieden we intensieve trajectbegeleiding. Hierbij zoeken we actief de samenwerking op met onze ketenpartners. Het gaat hierbij om jongeren die uitvallen met problematiek op verschillende leefgebieden, bijvoorbeeld schulden, psychische problematiek, huisvesting, verslaving etc. In onze gemeenten sluiten we, samen met onze samenwerkingspartners, aan bij afstemmings- en/of casusoverleggen en hanteren we korte communicatielijnen.
Resultaat
Maassluis
Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Opleiding
8
21
40
69
Werk
9
17
21
47
Traject gemeente
0
2
4
6
Niet willen
1
5
7
13
Onbereikbaar
3
8
14
25
Externe begeleiding
2
4
3
9
Overig
0
5
7
11
Totaal
23
62
96
181
23 / 27 Cijfers RMC
Verzuim 18+ Jongeren van 18 tot 23 jaar vallen niet meer onder de Leerplichtwet. Toch is het belangrijk dat ook jongeren van 18+ zonder startkwalificatie onderwijs volgen. Schoolverzuim is een voorbode van uitval en vormt een bedreiging voor de ontwikkeling van toekomstkansen van jongeren. Daarom staat ook het verzuim van jongeren van 18 jaar en ouder al jaren hoog op de agenda. Leerrecht spant zich samen met onderwijs en partners in de regio in om aanwezigheid in de lessen te bevorderen en daarmee verzuim terug te dringen. Als het verzuim gemeld is, neemt Leerrecht contact op met de school en de student. De RMC-trajectbegeleider van Leerrecht onderzoekt waarom de student het onderwijsprogramma niet volgt. Bij achterliggende problematiek kan de RMC-medewerker helpen bij het zoeken naar een oplossing. De gemeenten in de regio Rijnmond hebben met de scholen afspraken gemaakt over het melden van verzuim. Dit staat beschreven in een verzuimprotocol. Op deze manier kan voortijdig schoolverlaten worden tegengegaan. Afgesproken is dat scholen verzuim melden als: een RMC-interventie nodig wordt geacht de inzet van school niet het gewenste resultaat oplevert het succesvol afronden van het schooljaar in gevaar komt er vijf dagen onafgebroken verzuim is.
Continuering opleiding
Onterechte melding
53
Trajectbegeleiding RMC
4
147
6
7
380
15
28
181
4
Werk
Maassluis
14
Vlaardingen 8
Schiedam
VSV-coach 1
Totaal
3
2
5
7 79
4
2
Geen contact mogelijk
212
Overig
533
2
13 6
33
17
81 35
242 9
24 / 27 Cijfers RMC
Next Society Voor jongeren die extra ondersteuning nodig hebben op gebied van werknemersvaardigheden en persoonlijke ontwikkeling is eind 2020 het project Next Society gestart, uitgevoerd door de Buzinezzclub. Hierbij krijgen jongeren intensieve training en coaching dat moet leiden tot duurzame plaatsing door zowel de jongere als de werkgever hierbij te ondersteunen. Zo heeft de jongere structureel werk en inkomen en heeft de werkgever een duurzame werknemer. Hierbij werken onderwijsinstellingen, gemeenten, Stroomopwaarts, Leerrecht en de Buzinezzclub samen. In het schooljaar 2021-2022 zijn er 4 groepen gestart. De deelnemers zijn onder andere aangemeld door Stroomopwaarts, Albeda College, Lentiz Life College, ProNova College en Leerrecht. In totaal nemen er 22 jongeren deel aan Next Society die aangemeld zijn door Leerrecht.
Aanmeldingen
Maassluis
Vlaardingen
3
8
Schiedam
10
Totaal
22
25 / 27 Cijfers RMC
Preventieve inzet vsv-programma In samenwerking met de mbo-scholen in Rijnmond is RMC Rijnmond gestart met de inzet van een vsv-coach. De vsvcoach begint waar de school stopt. Zo ondersteunen we jongeren in een zo vroeg mogelijk stadium. Op deze manier zorgen ervoor dat de studenten nog voordat ze worden uitgeschreven een nieuwe bestemming vinden en geen vsv-er worden. Op de volgende scholen is een zogenaamde VSV-coach van Leerrecht aanwezig: Albeda De Vloot, Albeda Buys-Ballotlaan, Lentiz Life College, Lentiz New Life, TCR Schiedamseweg. Daarnaast vindt regionale samenwerking plaats met VSVcoaches en mbo’s om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk jongeren zo goed mogelijk worden ondersteund.
* D eze jongeren worden uitgeschreven van de opleiding en krijgen RMC Trajectbegeleiding
Resultaat
Maassluis Vlaardingen
Schiedam
Totaal
Blijft op opleiding
0
0
1
1
Dagbesteding
0
0
1
1
Reageert niet (meer)
2
4
2
8
Start school nieuw instroommoment
1
3
6
10
Start werkproces VSV *
1
1
2
4
Traject gemeente/stroomopwaarts
0
1
0
1
Werk
3
3
4
10
Wil niet
1
4
3
8
Zwangerschap
0
1
0
1
Overig
1
2
0
3
Totaal
9
19
19
47
26 / 27 Speerpunten 2022/2023
Speerpunten 2022-2023 Voor het schooljaar 2022-2023 hebben we de volgende speerpunten: Voorbereidingen treffen voor de wetswijziging uitbreiding Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC) tot 27 jaar. Regionale afspraken maken over monitoring overstap vo-mbo. Voorbereidingen treffen voor de wetswijzing in het kader van beroep op vrijstelling van de inschrijvingsplicht artikel 5 onder a. Aanpassen en laten vaststellen van de ambtsinstructie. Training feedback, vragen, ontvangen en geven voor het gehele team.
27 / 27 Colofon
Colofon Dit jaarverslag is een uitgave van: Leerrecht De plek voor leerplicht en voortijdig schoolverlaten in Maassluis, Vlaardingen en Schiedam.
Bezoekadres Piersonstraat 312 3119 RG Schiedam Postadres Postbus 1002 3130 EB Vlaardingen (010) 248 4040 info@leerrecht.nl leerrecht.nl