Bijlage 4 Nota van zienswijze verordening leerlingenvervoer 2023 - Schiedam

NOTA VAN ZIENSWIJZE Schiedam Verordening Leerlingenvervoer Schiedam 2023 Onderwerp:

Inhoudelijke reactie Participatieraad Sociaal Domein:

Reactie van het college:

Algemeen

Helaas is de nota nog steeds moeilijk leesbaar. Ongetwijfeld is het noodzakelijk om alle regelingen en uitzonderingen en verwijzingen op te nemen, maar dit komt de leesbaarheid niet ten goede. Wij adviseren een publieksvriendelijke versie te maken voor degenen die een vorm van leerlingenvervoer willen aanvragen.

Ouders verantwoordelijk

Steeds weer wordt benadrukt dat ouders verantwoordelijk zijn en blijven. Wij vonden het dan ook vreemd te lezen dat wanneer ouders zelf voor het vervoer van hun kind willen zorgen zij toestemming aan het college moeten vragen.

De verordening en de toelichting zijn documenten die ondubbelzinnig gelezen dienen te worden. Bijvoorbeeld wanneer een rechter uitspraak moet doen. Wij zien het als onze verplichting de burger in begrijpelijke taal te informeren over hoe wij hen helpen. Dat doen we niet in eerste instantie met een verordening. Hiervoor gebruiken we andere middelen. Zo gebruiken we de website van de wijkondersteuningsteams om inwoners te informeren over hoe wij ze helpen en welke voorzieningen wij als gemeente aanbieden. Een vergoeding van de kosten op basis van het eigen vervoer draagt bij aan de zelfredzaamheid van de leerling en/of ouders. Wanneer ouders hun kind zelf wensen te vervoeren en in aanmerking willen komen voor een vervoersvoorziening, dienen zij hiervoor – middels het aanvraagformulier - toestemming te vragen aan het college. Op het aanvraagformulier kunnen ouders ook de keuze maken voor de vervoersvoorziening vergoeding kosten Eigen Vervoer.

1

Gehandicapt leerling

Gesteld wordt dat een gehandicapte leerling die zelf kan reizen, voor de verordening geen gehandicapte leerling is. Wij vragen ons af waarom dit zo opgenomen is.

Als begripsomschrijving wordt onder gehandicapte leerling in de zin van de verordening het volgende verstaan: Een leerling die door een structurele lichamelijke, verstandelijke, zintuiglijke of psychische handicap niet of niet zelfstandig van het openbaar vervoer of de fiets gebruik kan maken, wordt aangemerkt als een gehandicapte leerling. Wanneer een leerling, ondanks zijn handicap wél zelf kan reizen met het openbaar vervoer, is deze in de zin van de Verordening géén gehandicapte leerling. Een leerling die zelfstandig kan reizen komt niet in aanmerking voor een vervoersvoorziening.

Inkomenstoets

De inkomenstoets is 2 kalenderjaren voorafgaand aan de aanvraag. Gelukkig wordt op een ander plek gemeld dat bij grote veranderingen/ schrijnende gevallen een kortere periode gehanteerd kan worden. Het vorig kalenderjaar is wellicht voor iedereen handiger en dan nog zullen er in deze tijd binnen een jaar grote inkomens/uitgaven verschillen te zien zijn. De hardheidsclausule zal ook hier van toepassing moeten zijn. We vinden het dan ook belangrijk dat bij aanspraak op aangepast vervoer ook gekeken wordt naar de draagkracht en de mogelijkheden van het hele gezin.

In eerste instantie zijn ouders zelf verantwoordelijk voor het vervoer. Bij een aanvraag voor aangepast vervoer wordt om deze reden eerst bekeken wat ouders en/of netwerk zelf kunnen betekenen in het brengen en halen van/naar school. Wanneer vanwege de afstand of de handicap van de leerling ouders dit redelijkerwijs niet zelf kunnen verzorgen, kan een vervoersvoorziening nodig zijn en kan onder bepaalde voorwaarden aanspraak bestaan op Leerlingenvervoer. Er wordt geen eigen bijdrage gevraagd wanneer het gaat om leerlingen die wegens hun structurele beperking op aangepast of eigen vervoer zijn aangewezen of vanwege een zodanige handicap niet zelfstandig van het openbaar vervoer gebruik kunnen maken.

2

Schoolgewenningsdagen

Het leerlingenvervoer gaat in wanneer een leerling echt aan school begint. De 5 (!) schoolgewenningsdagen komen hier niet voor in aanmerking. Wij benadrukken dat juist voor deze kwetsbare leerlingen deze dagen belangrijk zijn, niet alleen wennen aan school, maar ook aan vervoer. Wij adviseren u alsnog hiervoor een oplossing te maken.

Kinderen moeten de leeftijd van vier jaar hebben bereikt om als leerling te worden toegelaten tot een basisschool of speciale school voor basisonderwijs. In de wet is ook bepaald dat kinderen vanaf drie jaar en tien maanden ten hoogste vijf dagen (schoolgewenningsdagen) de basisschool mogen bezoeken. Deze kinderen zijn echter geen leerlingen in de zin van de wet. In principe kunnen ouders dan ook geen aanspraak maken op een vervoersvoorziening. Tot nu toe is zo een situatie niet voorgekomen. Mocht zo een situatie zich voordoen dan wordt deze goed bekeken. Indien nodig kan er een maatwerkoptie worden aangeboden op grond van de hardheidsclausule.

Opstapplaats

Wij adviseren u niet alleen een eventuele “opstapplaats” aan te wijzen maar dit te doen in overleg met betrokken ouders/verzorgers, vervoerder en school. Zo komt er meer draagvlak en is er meer aandacht voor de veiligheid en de haalbaarheid.

Combineren van vervoersmogelijkheden

Een andere manier om de kosten in de hand te houden lijkt het combineren van vervoersmogelijkheden, bijvoorbeeld deels ouders met eigen vervoer, deels aangepast vervoer. Zeker voor kinderen met een beperking en voor ouders en voor uitvoerders van het leerlingenvervoer is dit elke dag weer spannend of het allemaal lukt en past. Het eventuele financiële voordeel weegt waarschijnlijk niet op tegen de onrust, spanning en onveiligheid.

Op dit moment wordt niet gewerkt met opstapplaatsen. Deze mogelijkheid is in de verordening opgenomen, voor het geval het college dit in de toekomst wil gaan onderzoeken of doen. Uiteraard in overleg met de betrokken ouders/verzorgers, vervoerder en school. Bij de beoordeling van een aanvraag voor een vervoersvoorziening wordt rekening gehouden met de zelfstandigheid en de zelfredzaamheid van de leerling en de ouders. Uitgangspunt is dat de vervoersvoorziening voor de individuele leerling altijd passend is. Het vervoer kan bestaan uit een combinatie van verschillende vormen van vervoer. Bijvoorbeeld aangepast vervoer in combinatie met eigen

3

vervoer wanneer ouders kind op vaste dagen en tijden met de eigen auto wensen te vervoeren. Samenwerkingsverbanden De paragrafen over samenwerkingsverbanden zijn ongetwijfeld nodig om vast te stellen wie wat wanneer moet en mag, maar voor niet-ingewijden moeilijk te volgen. Wanneer dit relevante informatie voor ouders/verzorgers is verdient het aanbeveling dit te herschrijven, zodat duidelijk wordt waarom deze informatie belangrijk is.

Aanvraagprocedure

De aanvraagprocedure is digitaal. Ook hier geldt weer dat aantoonbaar rekening gehouden moet worden met mensen die digitaal minder vaardig zijn en/of voor wie geschreven Nederlandse tekst een belemmering is.

Besluittermijn

De besluittermijn is 8 weken en wanneer noodzakelijk advies van een deskundige niet tijdig gegeven wordt, kan de termijn met 4 weken verlengd worden. Dit is een lange periode als je op antwoord wacht. Wij adviseren dan ook 8 weken als maximum te houden en alles in het werk te stellen dat het advies van deskundigen binnen die termijn gegeven wordt. Het is bij de beoordeling van de aanvraag logisch dat de gemeente de volledigheid van de aanvraag

De verordening en de toelichting zijn documenten die ondubbelzinnig gelezen dienen te worden. Bijvoorbeeld wanneer een rechter uitspraak moet doen. Wij zien het als onze verplichting de burger in begrijpelijke taal te informeren over hoe wij hen helpen. Dat doen we niet in eerste instantie met een verordening. Hiervoor gebruiken we andere middelen. Zo gebruiken we de website van de wijkondersteuningsteams om inwoners te informeren over hoe wij ze helpen en welke voorzieningen wij als gemeente aanbieden. Ouders die moeite hebben met het aanvragen van leerlingenvervoer worden daarbij geholpen door de school van hun kind of het wijkondersteuningsteam. De school is bekend met de situatie van de leerling en de ouders en moet ook een onderdeel van het aanvraagformulier invullen. Daarnaast is er voor ouders de mogelijkheid om geholpen te worden door de formulierenbrigade of medewerker leerlingenvervoer. Artikel 4:13 van de Algemene wet bestuursrecht schrijft voor dat binnen een redelijke termijn moet worden beslist op een aanvraag. Een termijn van acht weken wordt geacht redelijk te zijn. Het college gaat uit van een besluittermijn van maximaal 8 weken bij de aanvragen leerlingenvervoer en stelt alles in werk om tijdig

4

Toekenning voor een langere periode

Schoolkeuze

Passende school

Digitale hulpmiddelen bij training

toetst, toetsen van de juistheid lijkt ons minder vanzelfsprekend.

het advies van een deskundige te ontvangen.

We vinden het een verbetering dat toekenning voor een langere periode afgegeven kan worden. Behalve dat aanvragers niet elke zomervakantie in onzekerheid zitten, scheelt dit ook veel administratief werk. De ouders/verzorgers bepalen de schoolkeuze en alleen met instemming van ouders/verzorgers kan een – dichterbij gelegen – school gekozen worden. Onduidelijk is wat er gebeurt als ouders niet instemmen met de andere school.

-

Wanneer de “passende” school vol is, kan vervoer naar een verder gelegen passende school geregeld worden, zolang als nodig is. Dit betekent dus tussentijds van school wisselen. Wij adviseren u dit niet te doen zonder rekening te houden met de impact die dit voor de desbetreffende leerling heeft. Wij onderschrijven van harte uw voornemen alles in het werk te stellen om ook kinderen met een beperking zo zelfstandig en zelfredzaam mogelijk hun leven te laten leven. De mogelijkheid om dit te trainen is erg belangrijk. Wij vragen ons af of ook digitale hulpmiddelen hiervoor ingezet worden en vergoed worden net als de training. Op dit moment is het openbaar vervoer nog slecht afgestemd op mensen met een beperking en nu ook het OV kampt met grote personeelsproblemen zal de toegankelijkheid en

In artikel 4 is opgenomen dat een vervoersvoorziening wordt toegekend over de afstand tussen de woning van de leerling en de dichtstbijzijnde voor de leerling toegankelijke school. Wanneer een leerling een school bezoekt die, met voorbijgaan van een vergelijkbare toegankelijke school van dezelfde richting, verder van de woning van de leerling is verwijderd, blijft de aanspraak beperkt tot de kosten verbonden aan het vervoer tot aan de dichtstbijzijnde toegankelijke school. Als de dichtstbijzijnde passende school vol is, dan is vervoer naar een verder weg gelegen school toegestaan. Er is geen sprake van tussentijds wissel van school wanneer de verder weg gelegen school voor kind de meest passende school is. De trainingen zelfstandig leren reizen (Mee op Weg) worden verzorgd door Mee Rotterdam Rijnmond. Tijdens de training wordt gebruik gemaakt van diverse apps, zoals 9292OV, RET-App en Google Maps. Uiteraard is daarvoor een smartphone nodig. Kinderen die meedoen aan deze training hebben veelal zelf een smartphone tot hun beschikking. Ook wordt de kinderen geleerd hoe om te gaan bij vertragingen en uitval 5

Vervoersmogelijkheden MBO of hoger onderwijs

Communicatie

veiligheid voor mensen met een beperking niet snel toenemen.

vervoer. Wanneer zij er niet uitkomen, kunnen zij hulp inschakelen door ouders of netwerk te benaderen. Tussen ouder(s) en kind zijn daar ook afspraken over gemaakt.

We hebben gelezen dat deze vervoersmogelijkheden gelden voor basisonderwijs en voortgezet onderwijs. Wij adviseren u te onderzoeken welke ondersteuning in vervoer voor jongeren met een beperking nodig is wanneer zij naar MBO of hoger onderwijs gaan en hierin te voorzien, wanneer daar niet door een andere regeling in voorzien kan worden. Tenslotte adviseren wij u de informatie steeds voor commentaar voor te leggen aan en te bespreken met mensen uit “de doelgroep” en uitvoerende professionals. Zo kan voortdurend gecheckt worden of begrepen wordt wat bedoeld is en kunnen waardevolle suggesties voor verbetering worden opgehaald. Wellicht ten overvloede adviseren we alles in het werk te stellen zodat ook mensen die moeite hebben met digitale communicatie of geschreven Nederlandse tekst goed geïnformeerd worden.

Jongeren die onderwijs volgen op het middelbaar beroepsonderwijs (MBO), hoger beroepsonderwijs (HBO) of universitair onderwijs én ondersteuning in het vervoer nodig hebben, kunnen terecht bij het UWV. Het UWV biedt voor deze jongeren de mogelijkheid om een vervoersvoorziening aan te vragen. Bij de ontwikkeling van communicatie-uitingen zullen we inwoners uit de doelgroep en enkele scholen vragen om met ons mee te lezen.

6