Bijlage 3. Nota van beantwoording zienswijzen Mobiliteitsvisie en Visie EV

Bijlage

Nota van beantwoording Zienswijzen Visie Economisch Vestigingsklimaat & Mobiliteitsvisie MRDH

Versie: 6 febuari 2026

1

Inleiding De concept-ontwerp Visie Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie vormen samen een belangrijke stap in de verdere ontwikkeling van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag. Beide visies zijn opgesteld met het oog op het versterken van de regionale samenhang, het verbeteren van de bereikbaarheid en het vernieuwen van de economie. Tijdens bestuurlijke en ambtelijke werksessies en in gesprekken met diverse gemeenteraden zijn waardevolle, positief-kritische reflecties opgehaald. Deze input vormde een belangrijke basis voor beide visies. Zienswijzen De concept-ontwerp economisch vestigingsklimaat en concept-ontwerp mobiliteitsvisie zijn vanaf 15 september 2025 voor een zienswijze voorgelegd aan de gemeenteraden van de 21 gemeenten die samenwerken binnen de MRDH. De zienswijzeperiode duurde acht weken en eindigde op 3 november 2025. Het dagelijks bestuur heeft van 20 gemeenten een reactie ontvangen. Hoofdlijnen ontvangen zienswijzen Allereerst hebben meerdere gemeenten positief gereageerd op de visies. Ze herkennen zich in de concept-ontwerp economisch vestigingsklimaat en conceptontwerp mobiliteitsvisie en geven daarnaast verschillende inhoudelijke aandachtspunten mee. De belangrijkste terugkerende onderwerpen in de zienswijzen zijn: -

Gemeenten erkennen dat de opgaven op regionaal en gemeentelijk niveau sterk met elkaar verbonden zijn. Zij zien dat deze vraagstukken niet los van elkaar kunnen worden benaderd en dat samenwerking essentieel is. Daarbij wordt de complexiteit van de opgaven en de onderlinge samenhang nadrukkelijk erkend. Gemeenten onderschrijven het belang van het koppelen van economie en bereikbaarheid aan ruimtelijke opgaven. Tegelijkertijd zien zij de noodzaak om hier actief op te acteren en gezamenlijk stappen te zetten om de uitdagingen aan te pakken.

Visie Economisch Vestigingsklimaat -

-

Er is brede steun voor het verbeteren van bedrijventerreinen en het creëren van toekomstbestendige werklocaties die aansluiten bij de behoeften van bedrijven. Dit omvat ook het bevorderen van duurzame en innovatieve ontwikkelingen. Veel gemeenten pleiten voor ruimte voor lokaal maatwerk. Er wordt gevraagd dat er, naast de aandacht voor de vijf regionale economische clusters, met stads- en dorpsverzorgende economie ruimte is voor lokaal maatwerk. Veel gemeenten onderschrijven de noodzaak om regionale economische clusters te versterken, zoals duurzame maritieme industrie, hightech horticulture en innovatieve maakindustrie. En dit te koppelen aan ruimtelijke ontwikkeling en specifieke economische zones, zoals benoemd bij de gebiedsgerichte aanpak. Het afstemmen van onderwijs op de regionale arbeidsmarkt wordt als essentieel gezien. Er is brede steun voor het versterken van de verbinding tussen onderwijsinstellingen en de behoeften van de arbeidsmarkt, met focus voor techniekonderwijs en levenslang leren.

2

Mobiliteitsvisie -

-

-

Alle gemeenten spreken hun bereidheid uit om mee te werken aan het onderzoek naar de (on)mogelijkheden van publieke mobiliteit. Daarbij vragen zij nadrukkelijk aandacht voor kwetsbare doelgroepen, het waarborgen van kwaliteit en het behouden van sturing, lokale regie en eigenaarschap van gemeenten. Bij het mobiliteitssysteem vragen gemeenten aandacht voor verkeersveiligheid en de regionale ambitie ‘maak een punt van nul’. Voor de rol van de auto in het systeem en in relatie tot de gebiedstypen. Voor ontsluitende, reguliere buslijnen in het systeem van publieke mobiliteit. De gebiedsgerichte-/ corridoraanpak wordt door de gemeenten zeer positief ontvangen. Lokale initiatieven en opgaven worden actief aangedragen om mee te nemen in de uitwerking. De gemeenten hechten aan tempo in het vervolg en aan concrete maatregelen. Daarnaast vragen zij nadrukkelijk aandacht voor samenwerking over bestuurlijke grenzen heen. Gemeenten erkennen het belang en de waarde van technische innovatie en ondersteunen de inzet op technologie. Gemeenten onderschrijven de noodzaak voor gezamenlijke investeringskracht en ondersteunen het onderzoek naar (mogelijke) financieringsbronnen. Zij willen dat er aandacht is voor een investeringsstrategie en roepen op samen een concrete investeringsagenda te maken voor de realisatie van beide visies.

Betaalbaarheid en haalbaarheid van de visies zijn belangrijke aandachtspunten.

Aanpassingen naar aanleiding van zienswijzen -

In zowel de Visie Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie wordt de benaming van het cluster Hightech Horticulture aangepast naar ‘Hightech Horticulture en Agrologistiek’.

Visie Economisch Vestigingsklimaat -

In de Visie Economisch Vestigingsklimaat worden in de bijlage hotspots de volgende hotspots toegevoegd: Scheveningen Haven (Den Haag), M4H (Rotterdam), Stormpolder (Krimpen aan den IJssel) en Loods M (Maassluis). In de Visie Economisch Vestigingsklimaat wordt de bijdrage van Wassenaar aan het Cluster Overheid, vrede en recht aangevuld in hst. 7.1. In de Visie Economisch Vestigingsklimaat wordt in hst. 7.4 toegevoegd dat ook de omliggende regio's belangrijk onderdeel uitmaken van het ‘landschap’ rondom de MRDH. Bij Keuze 1 VEV: De MRDH zet zich in voor en ondersteunt samenwerkende gemeenten bij het herstructureren van bestaande (watergebonden) bedrijventerreinen’ (dikgedrukt is toegevoegd). Aanpassen kleurstelling in 7.2 (indicatieve kaart/Maassluis) voor wat betreft Innovatieve maakindustrie (blauw) en Hightech horticulture (groen). Loods M wordt toegevoegd aan de hotspot-lijst. Bij Stads- en dorpsverzorgende economie wordt het belang van de Westfield Mall voor de regio nadrukkelijk benoemd. (Hst. 7)

Mobiliteitsvisie -

In de Mobiliteitsvisie wordt een aanvullende tekst opgenomen over de rol van de auto. De auto blijft een rol spelen in het systeem en dat verschilt per gebiedstype. In de uitwerking van de corridoraanpak kijken we concreet hoe deze balans uitpakt, zodat het mobiliteitssysteem aansluit bij de lokale 3

-

-

-

situatie en behoeften. Deze toevoeging en extra toelichting wordt opgenomen in hoofdstuk 4, keuze 2, onder het kopje afstemming met de auto wat wordt aangepast naar rol van de auto. In de Mobiliteitsvisie wordt een aanvullende tekst opgenomen over verkeersveiligheid en duurzaamheid. Deze toevoeging en extra toelichting wordt opgenomen in hoofdstuk 4, keuze 2, onder de koppen de rol van de auto en basis op orde met verkeersveiligheid wat wordt aangepast naar verkeersveiligheid en duurzaamheid zijn dé randvoorwaarden. In de Mobiliteitsvisie wordt een aanvullende tekst opgenomen over reguliere ontsluitende buslijnen. We bieden de meest passende economisch efficiënte vorm van vervoer aan, dit kan dus een reguliere ontsluitende bus blijven. Deze toevoeging wordt opgenomen in hoofdstuk 4, keuze 2, onder het kopje HOV en fijnmazige toevoeging. Ook wordt aandacht besteed aan het onderzoek naar publieke mobiliteit. Rekening houden met het onderzoek is aangepast in, aansluiten bij het onderzoek waar passend. Deze aanpassing wordt opgenomen in hoofdstuk 5, to do-lijst keuze 2, onder het kopje organisatie publieke mobiliteit. Daarnaast wordt de passage over halte-inrichting aangepast. Alle haltes hebben een standaardinrichting die sociaal veilig is. Deze aanpassing is terug te vinden in hoofdstuk 5, to do-lijst keuze 2, onder het kopje mobiliteitsknooppunten.

In de corridorkaart wordt de benaming van de Maasdelta-corridor aangepast naar Blankenburgcorridor. Daarnaast wordt de positie van de rechter pijl van deze corridor op de corridorkaart aangepast, zodat deze door Spijkenisse en Oud-Beijerland loopt.

Overzicht van de onderwerpen die worden meegenomen in de uitwerking Gemeenteraden doen verschillende suggesties voor het uitvoeringsprogramma. Zij vragen onder meer: - Aandacht voor doelgroepen, inclusief een doelgroepenanalyse. - Het kwantificeren van ambities, zodat duidelijk wordt wat bereikt moet worden. - Starten met een gebieds- en probleemanalyse bij de gebiedsgerichte/corridoraanpak. - Heb bij de gebiedsgerichte- /corridoraanpak aandacht voor lokale opgaven en oplossingen, zoals infrastructurele maatregelen, de buurtbus en vervoer over water. - Naast fysieke maatregelen ook gedragsmaatregelen meenemen. Samen optrekken met andere partijen en gebieden vinden gemeenten belangrijk. Daarnaast benadrukken zij dat het uitvoeringsprogramma over de bestuurlijke grenzen van de metropoolregio heen moet kijken. Hierna volgt de beantwoording van de zienswijzen per gemeente. Sommige gemeenten hebben per visie een afzonderlijke zienswijze ingediend, andere gemeenten hebben één gezamenlijke zienswijze hebben opgesteld. In de beantwoording worden alle zienswijzen per gemeente gebundeld weergegeven, zodat duidelijk is hoe de inbreng van iedere gemeente is meegenomen.

4

Albrandswaard (Is als hamerstuk geagendeerd in de raad 15/12) Algemeen De gemeente Albrandswaard is positief over de duidelijke samenhang tussen de beide concept-ontwerpvisies, die bijdragen aan de ambitie om in de metropoolregio Rotterdam Den Haag meer welzijn te creëren voor alle mensen die daar wonen, werken en leven. Wij gaan er vanuit dat deze lijn wordt voortgezet in het Uitvoeringsprogramma dat volgt na de definitieve vaststelling van de visies. Reactie algemeen bestuur Wij danken u hartelijk voor uw zienswijze en kijken ernaar uit om samen met u en de andere gemeenten verder te werken aan de uitwerking van de Visie Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie. Inhoudelijke opmerkingen Visie Economisch Vestigingsklimaat De drie keuzes De drie keuzes die zijn opgenomen in de visie voor het realiseren van een excellent vestigingsklimaat kunnen wij onderschrijven. Wij vinden de keuzes realistisch en uitvoerbaar en zien graag in het op te stellen uitvoeringsprogramma terug hoe dit verder wordt ingevuld. Dit niet alleen uitgaande van het schaalniveau van de metropoolregio, maar ook van het lokale schaalniveau, zoals lokale bedrijvigheid. Reactie algemeen bestuur Wij danken u voor uw reactie en zullen in het komende uitvoeringsprogramma de invulling van de strategische keuzes concretiseren. Daarbij blijft ook ruimte voor het lokale schaalniveau.

Daarom is ook aandacht voor de stads- en dorpsverzorgende economie. Uitvoeringsprogramma Wij hebben al eerder in onze zienswijze op de evaluatie van het Actieplan MRDH aangegeven dat Albrandswaard vanwege de bijzondere ligging vlakbij de Rotterdamse haven, scherpe keuzes wil maken over het type bedrijven dat wij stimuleren zich binnen de gemeente te vestigen. Dit sluit aan bij het cluster Duurzaam, Maritiem en Haven en bij het streven van de MRDH naar voldoende en kwalitatief sterke werklocaties. Zeker op dit punt werkt Albrandswaard graag nauw samen met de MRDH om tot een goed uitvoeringsprogramma te komen. De in paragraaf 5.1 van de concept-ontwerp visie opgenomen to-do-lijsten vormen hiervoor wat ons betreft een realistisch en uitvoerbaar uitgangspunt. Reactie algemeen bestuur Wij danken u voor uw reactie en onderschrijven de relatie van uw gemeente met het maritieme cluster. Tot slot Tot slot zijn wij van mening dat de concept-ontwerpvisie Economisch Vestigingsklimaat zorgvuldig tot stand is gekomen in samenwerking met bestuurders, raadsleden, stakeholders, bedrijven en onderwijsinstellingen. Daardoor hebben wij vertrouwen in de vervolgstappen. Wij blijven positief kritisch volgen op welke punten de MRDH als verlengd lokaal bestuur van toegevoegde waarde is voor het regionale, maar ook het lokale economisch vestigingsklimaat.

Reactie algemeen bestuur Wij danken u voor uw reactie en blijven inzetten op een samenwerking tussen gemeenten en stakeholders om te werken aan een goed vestigingsklimaat. Inhoudelijke opmerkingen Mobiliteitsvisie Proces Beide visies benadrukken terecht dat mobiliteit een sleutelvoorwaarde vormt voor een sterk vestigingsklimaat en een wendbare arbeidsmarkt. Hierin kan de gemeente Albrandswaard zich goed vinden. Tegelijkertijd valt op dat de mobiliteitsvisie, ondanks de naam, de nadruk legt op publieke mobiliteit en daarmee minder breed kijkt naar het geheel van mobiliteitsopgaven. Ook bij de totstandkoming van de visie zijn verbeterpunten te signaleren. De betrokkenheid van belangrijke grote partners zoals het bedrijfsleven, RET, HTM, NS, Rijkswaterstaat en de provincie Zuid-Holland had nadrukkelijker en zichtbaarder mogen zijn. Daarnaast is er in het participatietraject ook nadruk gelegd op gemeentelijke inwoners. Dat heeft waarde, maar de visie is primair bedoeld voor de toekomstige generaties waarvoor juist bredere en moderne kanalen, zoals sociale media, beter benut hadden kunnen worden. Reactie algemeen bestuur We waarderen uw zienswijze. We delen uw steun voor de koppeling van mobiliteit en een sterk vestigingsklimaat. De Mobiliteitsvisie is breder dan alleen publieke mobiliteit.

De visie omvat ook actieve mobiliteit, technologie, investeringen en een gebiedsgerichte aanpak waarin alle vormen van mobiliteit samenkomen. In de 5

definitieve versie van de mobiliteitsvisie gaan we nader in op de blijvende rol van de auto. In het participatietraject zijn we bewust ook met de toekomstige generatie in gesprek gegaan; op scholen, in het OV en op straat hebben we jongeren gesproken. Openbaar- en doelgroepenvervoer Albrandswaard hecht waarde aan het aangekondigde onderzoek naar de mogelijke koppeling tussen het openbaar vervoer en het doelgroepen vervoer, inclusief de vervolgstappen die hieruit voortkomen. Voor ons is het van belang dat de uitkomsten van het onderzoek moeten uitwijzen of en hoe gemeenten zelf regie en zeggenschap kunnen behouden over de inrichting en organisatie van het doelgroepenvervoer. Behoud van kwaliteit, flexibiliteit en lokale regie zijn daarbij belangrijke pijlers. Reactie algemeen bestuur Wij hechten net als u groot belang aan de kwaliteit van doelgroepenvervoer en aan het behoud van lokale regie. Het aangekondigde onderzoek naar een mogelijke koppeling met openbaar vervoer is bedoeld om kansen en knelpunten in beeld te brengen. In de onderzoeksopzet staan kwaliteit, flexibiliteit en zeggenschap van gemeenten centraal. De uitkomsten zullen richting geven aan vervolgstappen, waarbij we samen met gemeenten kijken hoe we dit verder oppakken.

Vervoer over water Eén van de speerpunten uit zowel de mobiliteitsvisie als de strategische agenda is het versterken van de bereikbaarheid tussen wonen, werken/opleiden en recreëren via actieve en publieke mobiliteit. Naar de mening van Albrandswaard behoren alle publieke mobiliteitsdiensten onder de verantwoordelijkheid van de MRDH te vallen. Een belangrijk onderdeel daarvan is vervoer over water. Albrandswaard is via een veerpont verbonden met de Hoeksche Waard en Nissewaard. De verbinding tussen Rhoon, Oud-Beijerland en Spijkenisse vervult een essentiële rol voor scholieren, werknemers en recreanten die van deze vorm van mobiliteit gebruikmaken. De gemeente Albrandswaard acht het daarom noodzakelijk dat vervoer over water expliciet wordt opgenomen in de mobiliteitsvisie, zodat het in de toekomst onderdeel kan uitmaken van een MRDH-concessie Reactie algemeen bestuur We begrijpen dat vervoer over water voor Albrandswaard een passende vorm van vervoer kan zijn. Wij zijn pleitbezorger van deze vorm van vervoer in maatregelpakketten die we gezamenlijk met partijen in het gebied opstellen voor verbetering van bereikbaarheid en leefbaarheid. Zeker in relatie tot de grote onderhoudsopgaven aan wegen in de MRDH-regio kan vervoer over water een ondersteunende rol hebben.

Voor zowel goederen- als personenvervoer is verschuiving naar binnenvaart en watertaxi’s of veerdiensten interessant. Vervoer over water is financieel complex te organiseren. Daarom moeten we gezamenlijk kijken hoe we de bekostiging koppelen aan andere opgaven. Technologie In de mobiliteitsvisie wordt nadrukkelijk aandacht besteed aan de rol van technologie bij de realisatie van de ambities. Voor de gemeente Albrandswaard is daarbij de uniformiteit en toegankelijkheid van systemen een belangrijk aandachtspunt. Om publieke en actieve mobiliteit daadwerkelijk een aantrekkelijk alternatief voor de auto te maken, is het van belang dat reizigers in de gehele regio op een eenduidige wijze gebruik kunnen maken van de verschillende vervoersvormen. Toegankelijkheid en gebruiksgemak zijn hierbij essentieel. Uniformiteit in het aanbod, evenals in de reserverings- en betalingsmogelijkheden, is daarbij een randvoorwaarde. Reactie algemeen bestuur Dank voor uw aandachtspunt. Wij delen het belang van toegankelijkheid en gebruiksgemak om publieke en actieve mobiliteit aantrekkelijk te maken. Uniformiteit in systemen, reservering en betaling is inderdaad een randvoorwaarde voor een goed functionerend regionaal netwerk.

Tot slot Wij verzoeken het algemeen bestuur onze opmerkingen over inhoud en proces te betrekken bij de afwegingen over het vaststellen van de visies Mobiliteit en Economisch Vestigingsklimaat. We kijken uit naar de voorzetting van de constructieve samenwerking. Reactie algemeen bestuur Dank voor uw opmerkingen. Wij nemen uw input over inhoud en proces mee bij de verdere afwegingen rondom het vaststellen van de Mobiliteitsvisie en de Visie Economisch Vestigingsklimaat. We waarderen uw betrokkenheid en kijken uit naar de voortzetting van onze constructieve samenwerking. Barendrecht Algemeen Visie Economisch Vestigingsklimaat 6

Vanuit de Metropoolregio Rotterdam Den Haag is de afgelopen periode gewerkt aan een Visie op het Economisch Vestigingsklimaat. Doel van deze Visie Economisch Vestigingsklimaat is om meer richting te geven aan het versterken van economisch vestigingsklimaat binnen MRDH verband. Deze is nu voorgelegd voor een zienswijze in de gemeenteraad. De raad heeft kennisgenomen van de conceptversie van de Visie Economisch Vestigingsklimaat (VEV) van de MRDH. Met deze brief delen wij onze zienswijze met u. Algemeen Mobiliteitsvisie Op 12 september 2025 hebben wij de Mobiliteitsvisie 2025 van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) ontvangen. Voorafgaand aan de vaststelling van deze visie heeft u ons in de gelegenheid gesteld om een zienswijze in te dienen. Vanwege het belang van deze visie voor de bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid van Barendrecht delen wij middels deze brief onze zienswijze met u. Reactie algemeen bestuur Wij danken u hartelijk voor uw zienswijze en kijken ernaar uit om samen met u en de andere gemeenten verder te werken aan de uitwerking van de Visie Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie. Inhoudelijke opmerkingen Visie Economisch Vestigingsklimaat Belang regionale visie De gemeenteraad van Barendrecht onderschrijft het belang van een gezamenlijke regionale visie op het economisch vestigingsklimaat.

De voorgestelde Visie Economisch Vestigingsklimaat biedt een strategisch kader dat richting geeft aan de economische ontwikkeling van de metropoolregio. Thema’s als ondernemerschap, innovatie, arbeidsmarkt, onderwijs en verduurzaming van bedrijventerreinen zijn terecht benoemd als speerpunten. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven het belang van een gezamenlijke regionale visie op het economisch vestigingsklimaat. De door u benoemde thema’s sluiten goed aan bij de speerpunten in de Visie Economisch Vestigingsklimaat en vormen een belangrijk uitgangspunt voor de verdere gezamenlijke uitwerking. Economische cluster hightech horticulture Hoewel wij de visie in de basis ondersteunen, willen wij verzoeken om in de hoofdtekst van de visie (en niet enkel in de bijlage) de economische motor “hightech horticulture” te verbreden naar “hightech horticulture en agrologistiek” of naar “agriculture”. Deze verbreding is essentieel om recht te doen aan de volle breedte van de sector en het belang van agrologistiek als drijvende kracht in onze regionale economie. Reactie algemeen bestuur Samen met agrologistiek vormt Highttech Horticulture een versterkend ecosysteem waarin productie (hightech horticulture) en distributie (agrologistiek) elkaar aanvullen.

Wij zullen het regionaal cluster in naam verbreden naar ‘Hightech Horticulure en agrologistiek’ om zo meer recht te doen aan het belang en de breedheid van dit cluster. Gebiedsontwikkeling Dutch Fresh Port Rekening houdend met deze aanpassing, sluit de visie op hoofdlijnen goed aan op het gebiedsperspectief Dutch Fresh Port en onze ambities uit het uitvoeringsprogramma Dutch Fresh Port, dat recentelijk door onze raad positief is ontvangen. De Visie Economisch Vestigingsklimaat biedt kansen om via MRDH te investeren in projecten en om ambities te realiseren die bijdragen aan onze doelstellingen vanuit deze programma’s. In de toekomst is Dutch Fresh Port een gebied waar naast hoogwaardige agrologistieke bedrijven ook ruimte komt voor de innovatie van bedrijven, onderwijsvoorzieningen en woningen. Hiermee komt in onze ogen het potentieel van een veelzijdige gebiedsontwikkeling naar voren waar we als Barendrecht veel baat bij hebben. Met het instemmen met de Regiodeal komt nu ook het Rijk als partner aan boord bij deze ontwikkeling gericht op brede welvaart. Reactie algemeen bestuur Wij onderstrepen het belang van de aansluiting tussen de Visie Economisch Vestigingsklimaat en het gebiedsperspectief Dutch Fresh Port.

De MRDH herkent het belang van dit gebied als economisch en logistiek knooppunt binnen de metropoolregio en ziet, in lijn met uw opmerkingen, kansen om gezamenlijk te investeren in projecten die bijdragen aan innovatie, verduurzaming en brede welvaart. De samenwerking met het Rijk via de Regiodeal biedt hiervoor een basis, die wij graag verder versterken in de uitvoering. Aandachtspunten en suggesties

7

Wij zien de Visie Economisch Vestigingsklimaat als een kans om deze ambities verder te concretiseren en te versnellen, met name op het gebied van toekomstbestendige bedrijventerreinen, het versterken van de lokale economie en het ondernemersklimaat, maar ook bijvoorbeeld de samenwerking met onderwijsinstellingen (campus in de Stationstuinen). Aandachtspunten en suggesties: - Volledige erkenning van agrologistiek: Verwerk agrologistiek expliciet in de hoofdtekst van de VEV als onderdeel van de economische motoren (op p.10). - Lokaal maatwerk: Houd ruimte voor lokale invulling en maatwerk, zodat ook middelgrote gemeenten als Barendrecht optimaal kunnen bijdragen aan en profiteren van de regionale visie. - Monitoring en evaluatie: Zorg voor een transparant systeem van monitoring en tussentijdse evaluatie, zodat gemeenten kunnen bijsturen en leren van elkaars ervaringen. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven dat er met de Visie op het Economisch Vestigingsklimaat kansen liggen om de ambities te realiseren. Uiteraard blijft daarbij ruimte voor lokaal maatwerk. In de verdere uitwerking zullen de resultaten ook worden gemonitord, om bij te sturen én te evalueren. Inhoudelijke opmerkingen Mobiliteitsvisie Algemeen beeld De mobiliteitsvisie beschrijft de toekomstvisie op mobiliteit voor de komende jaren.

De opbouw van het document geeft een heldere beschrijving van de gewenste ontwikkelrichting. Daarmee is de visie een goede basis voor toekomstige besluiten. Om te komen tot concrete maatregelen en beleid moet hierna de stap worden gezet naar een helder uitvoeringsprogramma. Een van de bouwstenen voor dat uitvoeringsprogramma is in onze ogen de corridorbenadering. Wij waarderen deze benadering en verwachten dat deze aanpak een positieve impact heeft voor Barendrecht. Reactie algemeen bestuur We waarderen uw positieve ontvangst van de Mobiliteitsvisie en de erkenning van de heldere ontwikkelrichting als basis voor toekomstige besluiten. We delen de verwachting dat deze aanpak een positieve impact kan hebben voor Barendrecht en de regio. Benadruk de noodzaak om met deze mobiliteitsvisie een verandering op gang te brengen Regionaal hebben we te maken met een grote bereikbaarheidsopgave. De autowegen worden steeds drukker. Het aanbod van het openbaar vervoer versobert waarbij de prijs van het openbaar vervoer stijgt. Gezien de grote woningbouwopgave en economische potentie van onze regio is het van groot belang dat wij deze regio bereikbaar houden. Deze regionale mobiliteitsvisie speelt hierin een cruciale rol. In deze visie wordt de keuze gemaakt om niet grootschalig te investeren in het regionale wegennet.

De prioriteit ligt bij het stimuleren van het gebruik van openbaar vervoer en actieve vervoerswijzen. Wij missen in deze visie een onderliggende beschrijving van de urgentie van deze keuze. Waarom moeten we in deze visie een mobiliteitstransitie op gang brengen? Wij verzoeken u om deze onderbouwing in de visie te versterken. Reactie algemeen bestuur De Mobiliteitsvisie bouwt bewust voort op de Strategische Agenda 2023-2026, waarin de urgentie van de mobiliteitstransitie wordt aangekaart. Deze koers sluit aan bij de behoefte aan een toekomstbestendige ontwikkeling van de regio, in een tijd van snelle maatschappelijke veranderingen. In de Strategische Agenda is de urgentie voor de mobiliteitstransitie meermaals benoemd; Inzetten op lopen, fietsen en openbaar vervoer draagt bij aan de mobiliteitstransitie en de klimaatambities. Er is een dubbele opgave: op korte termijn het huidige systeem in de lucht houden én het openbaar vervoer van de toekomst ontwikkelen, gekoppeld aan de verstedelijking en mobiliteitstransitie. Daar komt bij dat het reisgedrag van mensen verandert. Hier zal het openbaar vervoer zich op moeten aanpassen. Belangrijk dat het openbaar vervoer en actieve mobiliteit worden gestimuleerd Vanuit Barendrecht staan wij achter de keuze om het gebruik van het openbaar vervoer en actieve mobiliteit te stimuleren.

Wel zien wij ten aanzien van het stimuleren van het openbaar vervoer een tegenstrijdigheid met de trends van de afgelopen jaren. De afgelopen jaren is het openbaar vervoer in de regio afgeschaald vanwege de coronacrisis en het tekort aan personeel. Daarnaast dreigen er op rijksniveau extra bezuinigingen op het openbaar vervoer, terwijl het gebruik van de auto nauwelijks wordt ontmoedigd. Als we willen investeren in het openbaar vervoer, dan moeten we niet alleen inzetten op drukke directe

8

verbindingen, maar ook op ondersteunende ontsluitende verbindingen naar de woon- en werkgebieden. In onze ogen kan een regionaal systeem van buurtbussen hierin een cruciale rol vervullen. Reactie algemeen bestuur We danken u voor uw steun voor het stimuleren van openbaar vervoer en actieve mobiliteit. De focus ligt op Hoogwaardig Openbaar Vervoer en actieve vervoerswijzen, maar ondersteunende ontsluitende verbindingen naar woon- en werkgebieden zijn essentieel. Fijnmazig vervoer sluit zoals beschreven in de visie aan op de behoefte op een regionaal systeem, zoals u ook benoemt, met behoud van reguliere buslijnen waar nog geen passende alternatieven beschikbaar zijn. Meer aandacht voor de verbinding met de omliggende regio’s Door de ligging van onze gemeente aan de zuidrand van de Metropoolregio zijn ook de verbindingen met de aanliggende regio’s Drechtsteden en Hoeksche Waard van groot belang. De visie focust op het mobiliteitsbeleid voor de MRDH, daarbij is de relatie met omliggende regio’s wat onderbelicht. De inkomende en uitgaande verkeersstromen dragen ook bij aan de druk op het wegennet en het gebruik van het OV netwerk. Wij willen u dan ook verzoeken om bij het opstellen van de uitvoeringsagenda ook rekening te houden met de corridors naar de omliggende regio’s. Reactie algemeen bestuur We waarderen uw aandacht voor verbindingen met omliggende regio’s.

We erkennen dat de ligging aan de zuidrand van de MRDH de relatie met deze gebieden relevant maakt. We kijken zeker buiten de regio en sluiten daar waar mogelijk aan, in samenwerking met betrokken partijen zoals de provincie. We houden in het uitvoeringsprogramma rekening met corridors naar omliggende regio’s. Aandacht voor het verbeteren van de leef kwaliteit voor onze inwoners De mobiliteitsvisie heeft op regionale schaal veelal een hoog abstractieniveau. Anderzijds kan met een goede regionale visie een grote impact worden bereikt op het verbeteren van de leefkwaliteit voor de inwoners van de regio. Voor het verbeteren van de leefkwaliteit is het van belang dat in het mobiliteitsbeleid maatregelen worden opgenomen gericht op duurzame mobiliteit (schonere lucht en minder geluidshinder), verkeersveiligheid en bereikbaarheid. In deze mobiliteitsvisie ontbreekt een benadering vanuit de inwoners. Daardoor zijn de thema’s verkeersveiligheid en duurzame mobiliteit in onze ogen nog onderbelicht. Wij willen u verzoeken om meer aandacht te besteden aan de thema’s verkeersveiligheid en duurzame mobiliteit in deze mobiliteitsvisie. Reactie algemeen bestuur Wij bevestigen dat onze ambitie gericht is op het versterken van leefkwaliteit, waarbij verkeersveiligheid en duurzaamheid randvoorwaarden zijn.

De Mobiliteitsvisie kijkt bewust naar 2050 en verder, met een volledig duurzaam en veilig mobiliteitssysteem waarbij, zoals keuze 1 schetst, de reiziger centraal staat. We zullen het thema verkeersveiligheid in de Mobiliteitsvisie meer benadrukken. Zorgen en kansen ten aanzien van ontwikkeling naar een samenhangend OV-systeem Op basis van de mobiliteitsvisie blijkt dat er kansen worden gezien om het openbaar vervoer anders te organiseren. Door de systemen van het openbaar vervoer en doelgroepenvervoer te integreren zijn er mogelijk financiële voordelen te behalen en is het mogelijk om een antwoord te geven op de huidige krapte op de arbeidsmarkt. Wij onderschrijven deze mogelijke kansen, maar zien anderzijds ook grote zorgen in deze integratie. Met name ten aanzien van het aansturen van het doelgroepenvervoer is het van groot belang dat er kan worden ingespeeld op lokale situaties. Daarbij maken wij ons zorgen over de borging van de zorg voor de (soms zeer) kwetsbare gebruikers van het doelgroepenvervoer. Wij vinden het goed dat deze mobiliteitsvisie een basis is voor verder onderzoek, maar willen benadrukken dat een daadwerkelijke keuze pas kan worden gemaakt na afronding van het onderzoek. Reactie algemeen bestuur We danken u voor uw erkenning van kansen in de integratie van openbaar vervoer en doelgroepenvervoer. Maatwerk en borging van kwaliteit zijn essentieel.

De visie stelt inderdaad onderzoek voor, zonder voortijdige keuzes. Na afronding van het onderzoek besluiten de 21 gemeenten samen welke vervolgstappen worden genomen. Kwaliteit en lokale regie staan centraal in de onderzoeksopzet. Positie van het maatwerkvervoer in de busconcessies In de mobiliteitsvisie wordt meer ruimte geboden voor kleinschalige en flexibele vormen van openbaar vervoer. In onze ogen passen de lokale buurtbussen binnen deze concepten. Wij zien deze mobiliteitsvisie dan ook als een kans om de organisatie en aansturing van lokale buurtbussen en andere vormen van maatwerkvervoer te integreren in de busconcessies. Het is daardoor mogelijk om de aansturing te professionaliseren en daardoor een minder zware belasting te geven voor onze vrijwilligers. Wij verzoeken u om deze mogelijkheden verder te verkennen bij herziening of herijking van de busconcessies. 9

Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven het belang van maatwerkvervoer, zoals buurtbussen, en zien net als u kansen in schaalvergroting van de organisatie van buurtbussen. Dit kan via een regionale aanpak of via concessies. Dit sluit aan bij de Mobiliteitsvisie, waarin publieke mobiliteit – inclusief maatwerkoplossingen – als richtinggevend thema is benoemd. Een regionale samenwerking kan schaalvoordelen en meer uniformiteit opleveren, zonder dat dit ten koste gaat van kwaliteit en betrouwbaarheid. Wij gaan graag met u en andere gemeenten in gesprek over verdere regionale samenwerking op dit onderwerp en nemen dit mee in het genoemde onderzoek. De mogelijkheid om buurtbussen in OV-concessies onder te brengen zal daarin worden meegenomen. Aandacht voor logistieke bereikbaarheid Dutch Fresh Port De ontwikkeling van het agro logistieke bedrijventerrein Dutch Fresh Port heeft tot gevolg dat ook de vervoersstromen naar dit cluster groeien. De bereikbaarheid van het cluster voor goederenvervoer en personenvervoer komt hierdoor onder druk te staan. Zowel op het onderliggend wegennet als op het omliggende hoofdwegennet neemt de intensiteit van de verkeersstromen toe. De vertragingen die als gevolg hiervan ontstaan hebben grote impact op het economisch functioneren van zowel Dutch Fresh Port als de gehele Rotterdamse regio.

Vanwege deze belangen willen wij dit punt nadrukkelijk agenderen als onderdeel van de uitwerking van de corridoraanpak voor Barendrecht - Ridderkerk. Mogelijk kan als basis voor het verder uitwerken van deze corridoraanpak het gebiedsperspectief Dutch Fresh Port met bijbehorend uitvoeringsprogramma worden benut. Hiermee moet Dutch Fresh Port een gebied worden waar naast hoogwaardige agrologistieke bedrijven ook ruimte komt voor innovatie bedrijven, onderwijsvoorzieningen en woningen. Ook het Rijk is, met het instemmen met de Regiodeal, aan boord bij deze ontwikkeling gericht op brede welvaart. Gezamenlijk met alle betrokken partijen kan het potentieel van deze gebiedsontwikkeling ten volle worden benut. Reactie algemeen bestuur We begrijpen uw nadruk op de logistieke bereikbaarheid van Dutch Fresh Port. We erkennen dat de groeiende vervoersstromen voor goederen- en personenvervoer de druk op het onderliggende en hoofdwegennet verhogen, met significante economische impact. We nemen dit punt mee in de corridoraanpak. Tot slot Wij gaan ervanuit u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd en vragen u om onze zienswijze mee te nemen bij het opstellen van de definitieve regionale Mobiliteitsvisie voor de Metropoolregio Rotterdam Den Haag.

Uiteraard is de gemeente Barendrecht van harte bereid te participeren in het komende proces voor de uitwerking van de visie en het opstellen van het Uitvoeringsprogramma. Reactie algemeen bestuur We danken u voor uw zienswijze. We zien uit naar uw actieve participatie in het komende proces voor de uitwerking van het uitvoeringsprogramma. Capelle aan den IJssel Algemeen Visie Economisch Vestigingsklimaat Op 12 september 2025, heeft u ons het ontwerp Visie Economisch Vestigingsklimaat Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) toegestuurd. U heeft de gemeenteraad in de gelegenheid gesteld tot uiterlijk 3 november 2025 een zienswijze kenbaar te maken. Uw ontwerp voor de Visie Economisch Vestigingsklimaat MRDH wordt echter op '10 november 2025 besproken in de gemeenteraad. Algemeen Mobiliteitsvisie Op 12 september 2025 ontvingen wij de ontwerp Mobiliteitsvisie. Wij willen gebruik maken van de mogelijkheid daarop te reageren. Allereerst willen we ingaan op het proces. Daarna volgen onze inhoudelijke opmerkingen. Reactie algemeen bestuur Wij danken u hartelijk voor uw zienswijze en kijken ernaar uit om samen met u en de andere gemeenten verder te werken aan de uitwerking van de Visie Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie.

Inhoudelijke opmerkingen Visie Economisch Vestigingsklimaat Participatieproces Wij waarderen de wijze waarop het ontwerp Visie Economisch Vestigingsklimaat MRDH tot stand is gekomen. U hebt daarvoor een goed georganiseerd en breed participatieproces georganiseerd. Aan dat proces heeft onze gemeente zowel bestuurlijk als ambtelijk deelgenomen en we hebben daarbij ervaren dat er oprechte ruimte was voor onze inbreng. Vanuit Capelle aan den lJssel onderschrijven wij het belang van een gezamenlijke, regionale koers ten aanzien van het economisch 10

vestigingsklimaat. Wij kunnen ons vinden in de koers die in de nu voorliggende Visie is vastgelegd en wij geven u met deze zienswijze graag nog enkele aandachtspunten mee voor een verdere verscherping en verdieping van de inhoud van de Visie. Reactie algemeen bestuur Wij danken u voor uw reactie en onderschrijven dat het ontwerp in nauwe samenspraak met gemeenten tot stand is gekomen. Concurrentie (metropool)regio’s Allereerst wensen wij nadrukkelijk te benadrukken dat wij ons bewust zijn van de hevige concurrentie met andere (metropool)regio's. Het is van fundamenteel belang om een duidelijke en consequente koers te varen om adequaat in te kunnen spelen op de ontwikkelingen. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven met u dat er grote concurrentie is met andere regio's. Met deze langjarige koers kunnen wij adequaat blijven inspelen op de ontwikkelingen en werken aan een sterk vestigingsklimaat. Concretisering van de visie op kennisvalorisatie Wij adviseren derhalve met klem om de visie te concretiseren en te vertalen naar zeer gerichte en uitvoerbare acties die hieraan bijdragen. Zonder een dergelijke aanpak twijfelen wij aan de duurzame kracht en toekomstbestendigheid van de regio op de lange termijn.

De gemeente Capelle aan den lJssel onderschrijft het belang van kennisvalorisatie, maar merkt op dat de stelling in de conceptvisie - dat valorisatie in de regio achterblijft – te algemeen is geformuleerd. Daarmee wordt onvoldoende recht gedaan aan bestaande voorbeelden waar die doorvertaling van kennis juist wél succesvol plaatsvindt. Een duidelijk voorbeeld hiervan is de VANAD Campus in Capelle aan den lJssel. Hier komen bedrijfsleven, technologie en onderwijs op een natuurlijke manier samen. Met initiatieven zoals de VANAD Academy en de aanwezigheid van het Zorgcollege wordt kennis direct toegepast in de praktijk. De informele setting op de campus stimuleert samenwerking en innovatie, in nauwe verbinding met nabijgelegen instellingen als de Erasmus Universiteit en Hogeschool Rotterdam. Wij pleiten ervoor om dit soort lokale voorbeelden expliciet te erkennen of anders om de stelling minder stelling te formuleren. Ze laten zien dat succesvolle kennisvalorisatie ook kleinschalig en vanuit de markt kan ontstaan. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven het belang om de visie te concretiseren in heldere activiteiten. In het uitvoeringsprogramma zullen wij dit uitwerken en ook gebruik maken van goede voorbeelden uit de regio voor wat betreft kennisvalorisatie.

Hoewel er uiteraard goede voorbeelden zijn van kennisvalorisatie, is ons algemene beeld dat dit verdere versterking behoeft. Werklocaties Verder merkt de gemeente Capelle aan den lJssel op dat de inzet op herstructurering, programmering en regionale afstemming van werklocaties begrijpelijk is gezien de ruimtedruk en de wens om economische clusters te versterken. De gemeente Capelle aan den lJssel pleit er daarbij voor om ook voldoende ruimte te houden voor lokaal ondernemerschap buiten de grote regionale clusters. Juist kleinere en gemengde bedrijvigheid vervult een belangrijke rol in de lokale economie, nabijheid van werk en aansluiting op de regionale arbeidsmarkt. Bij de afstemming en prioritering van werklocaties is daarom maatwerk essentieel. Daarnaast vinden wij het belangrijk dat duidelijker benoemd wordt dat gemeentelijke autonomie behouden blijft bij keuzes over ruimtegebruik, herstructurering en uitgifte. Een regionale ontwikkelingsmaatschappij kan daarbij een ondersteunende rolspelen, maar mag de lokale afwegingsruimte niet beperken. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven uw opmerking dat er ook ruimte moet blijven voor lokale invulling. Daarom is ook expliciet het belang van de stads- en dorpsverzorgende economie benoemd. Voor wat betreft de verkenning naar een regionale ontwikkelingsmaatschappij geldt dat altijd ruimte moet zijn voor lokale afwegingsruimte.

Positionering MRDH-regio Wij willen tevens benadrukken dat de MRDH-regio zich sterker mag profileren: waar zijn we nu echt van? Het 'branden' van de regio kan bijdragen aan een herkenbaar en aantrekkelijk vestigingsklimaat voor bedrijven, onderwijsinstellingen en inwoners. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven dat een sterk profiel helpt bij de positionering van de regio. Met de keuzes voor de regionale economische clusters zetten we daar een stap in. Maakindustrie en watergebonden bedrijvigheid

11

Ook vinden wij het belangrijk dat de organisatiegraad en samenwerking van bedrijven en bedrijventerreinen wordt bevorderd. Dat versterkt niet alleen de economische basis, maar ook de innovatiekracht en veerkracht van de regio. Specifiek willen wij het Albatrosterrein in Capelle aan den IJssel benoemen als een interessante locatie voor maakindustrie en watergebonden bedrijvigheid. Wij vragen u dit expliciet in een bijlage bij de Visie op te nemen en ook de focus nog meer te zetten op dergelijke bedrijvigheid, maar natuurlijk ook de belangrijke defensie-industrie. Reactie algemeen bestuur De organisatiegraad van en samenwerking tussen ondernemers ziet de MRDH ook als een succesfactor voor een vitale economie. Bovendien delen wij het beeld dat het Albatrosterrein in Capelle aan den IJssel kansen kan bieden aan zowel de maakindustrie als watergebonden bedrijvigheid. Dit terrein hebben wij dan ook opgenomen in de vigerende strategie bedrijventerreinen MRDH 2023-2030. Ook het belang van watergebonden terreinen hebben we in deze vigerende strategie opgenomen en onderstreept. Tegelijkertijd zien wij ook dat dit Albatrosterrein nog beter benut dient te worden en het nog niet functioneert als hotspot. Gezien de potentie zetten wij ons wel graag in om samen met de gemeente uitvoering te geven aan een betere benutting of invulling.

Tot slot hebben wij de maakindustrie en maritieme industrie als een van de belangrijkste sectoren in de regio genoemd, maar gaan dankzij uw inbreng dit bij keuze 1 van de Visie Economisch Vestigingsklimaat specifieker maken. Bij keuze 1 zullen wij aangeven dat herstructurering van bedrijventerreinen ook inclusief watergebonden bedrijventerreinen is: ‘De MRDH zet zich in voor en ondersteunt samenwerkende gemeenten bij het herstructureren van bestaande (watergebonden) bedrijventerreinen’ (dikgedrukt is toegevoegd) Sociaal-economische opgave Verder wijzen wij erop dat in de strategische agenda van de MRDH eerder al is erkend dat de zogenoemde New Towns binnen de regio specifieke aandacht behoeven. Capelle aan den lJssel kent als New Town een stevige sociaal-economische en leefbaarheidsopgave. Juist daarom herkennen wij ons in de koers die in de Visie wordt geschetst. Reactie algemeen bestuur Wij zijn met u van mening dat de sociaaleconomische opgave een belangrijk onderdeel is voor een goed vestigingsklimaat. In de uitwerking van de visie zullen wij met voorstellen komen om dit concreet te versterken, steeds vanuit economisch perspectief en gerelateerd aan de regionale clusters. Onderwijs en arbeidsmarkt ln het bijzonder sluiten wij ons aan bij de Visie dat onderwijs de sleutel is tot een toekomstbestendige economie.

Dit richt zich niet alleen op het opleiden van talent, maar ook op de vraag waar leren plaatsvindt en hoe goed deze plekken bereikbaar zijn. Dit geldt ook voor inwoners uit kwetsbare gebieden. In dit kader benadrukken wij het belang van een sterker geïntegreerde aanpak binnen het middelbaar onderwijs, waarbij jongeren al vroegtijdig worden ondersteund in hun loopbaanoriëntatie en beroepskeuzes. Door onderwijs en arbeidsmarkt beter op elkaar af te stemmen, kunnen talenten gerichter worden ontwikkeld en sluiten vaardigheden beter aan op de behoeften van de regionale economie. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven de door u geschetste relatie(s). Goede afstemming en begeleiding is noodzakelijk om jongeren te helpen goede keuzes te maken. Door de focus op de regionale clusters kan scherper worden gekeken naar de economische behoeften van de regionale economie. Economische uitdagingen en potentie Daarnaast vinden wij het van groot belang om verbinding te leggen met gebieden waar economische uitdagingen en potentie samenkomen. Door daar economisch perspectief toe te voegen, wordt bijgedragen aan talentontwikkeling, leefkwaliteit, sociale samenhang en verdienvermogen. Daarbij is het essentieel dat ook inwoners uit kwetsbare wijken worden verbonden met sectoren waar groei en personeelstekorten samenkomen. Een echt sterke regio is bovendien een inclusieve regio.

Wij vragen daarom nadrukkelijk aandacht voor een arbeidsmarkt waarin iedereen kan meedoen - ook mensen met een beperking, waaronder blinde en slechtziende inwoners. Het benutten van ieders talent is niet alleen sociaal wenselijk, maar ook economisch noodzakelijk in een tijd van structurele krapte op de arbeidsmarkt. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven dat het benutten van ieders talent ook een economische noodzaak kent, naast een sociale. Wij werken aan een inclusieve economie door ook goed te kijken naar sociaaleconomische factoren (vanuit het economisch perspectief). 12

Stads- en dorpsverzorgende economie Sterke inwoners dragen bij aan sterke wijken en buurten; sterke wijken en buurten dragen bij aan sterke gemeenten. Dit onderschrijven wij volmondig, en wij roepen op hier daadwerkelijk werk van te maken. Ten slotte willen wij het belang van de stads- en dorpsverzorgende economie benadrukken. Voorzieningen zoals winkels, horeca, zorg, onderwijs, dienstverlening, cultuur en recreatie zijn cruciaal voor de leefbaarheid. ln Capelle aan den lJssel als New Town met leefbaarheidsvraagstukken, verdient juist dit aspect extra aandacht. Reactie algemeen bestuur In het uitvoeringsprogramma zullen wij met concrete activiteiten komen met betrekking tot sociaaleconomische versterking van wijken. Wij onderschrijven het belang van een sterke stads-en dorpsverzorgende economie, ook in relatie tot de leefbaarheid in new towns. In het uitvoeringsprogramma zullen hiervoor concrete activiteiten worden genoemd. Betrokkenheid adviescommissies Wij willen overigens ook aandacht vragen voor de betrokkenheid van adviescommissies bij de verdere uitwerking van de Visie. Hun kennis en ervaring zijn van grote waarde om tot goed onderbouwde besluiten te komen. Wij adviseren daarom om deze commissies structureel en vroegtijdig te betrekken bij de verdere concretisering van deze Visie en andere (soortgelijke) stukken.

Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven het belang van het tijdig en goed betrekken van de adviescommissies. Bij het opstellen van deze visie hebben zij al veel waardevolle opmerkingen gemaakt. Ook bij de verdere uitwerking is hun inbreng van groot belang. Inhoudelijke opmerkingen Mobiliteitsvisie Uitgebreide participatie Het proces in aanloop naar de Mobiliteitsvisie had een goede, intensieve start met uitgebreide participatie, waarbij zelfs individuele inwoners betrokken werden. Hoewel het lastig is om met inwoners over deze, soms abstracte zaken van gedachten te wisselen, is dat toch goed gelukt. Er zijn concrete resultaten uit gekomen. Onze complimenten daarvoor! Reactie algemeen bestuur Dank voor uw complimenten. Wij zijn blij dat u het participatieproces in aanloop naar de Mobiliteitsvisie als waardevol heeft ervaren. Onvoldoende tijd en terugkoppeling tijdens opstelfase Daarna kwam het proces tijdens de opstelfase in een stroomversnelling, waarin naar ons idee te snel en eenzijdig naar uitkomsten werd toegeredeneerd. Het belangrijkste voorbeeld hiervan was het voornemen om de publieke mobiliteit, inclusief doelgroepenvervoer, volledig onder verantwoordelijkheid van de regio te brengen. Hierbij werd onvoldoende rekening gehouden met het ontbreken van draagvlak bij gemeenten, zo ook bij Capelle.

Daarnaast was er te weinig ruimte voor discussie en werd tijdsdruk onterecht als excuus gebruikt. Bestuurlijke verkenning Luteijn Bijzonder blij waren wij dan ook met het besluit om een pas op de plaats te maken en de heer Luteijn als verkenner met bestuurders van alle gemeenten in gesprek te laten gaan over de pijnpunten die werden ervaren. Dit heeft weliswaar meer tijd gekost, maar het proces veel goed gedaan, het vervolg bespoedigd en uiteindelijk tot een beter resultaat geleid. Kortom; een goede, verstandige interventie waardoor we op het gehele proces positief terugkijken. Reactie algemeen bestuur Wij zijn blij met uw positieve terugblik op de bestuurlijke verkenning door de heer Luteijn. Het besluit om een pas op de plaats te maken en samen met alle gemeenten de pijnpunten te bespreken heeft geleid tot een beter resultaat en een sterker fundament voor de Mobiliteitsvisie. Regierol publieke mobiliteit Allereerst over de regierol op de publieke mobiliteit die u ambieert (regio organiseert alle vormen van vervoer). Voorgesteld wordt onderzoek te doen naar de mogelijkheden. Het is fijn dat u daarmee tegemoet komt aan ons bezwaar en niet voorsorteert op een vaststaande uitkomst. De regierol lijkt echter nog steeds het einddoel, terwijl het voor Capelle belangrijk is na onderzoek de vrijheid te hebben om hier een eigen afweging op te maken.

Capelle stelt daarom voor een 'opt-in’systeem te overwegen, waarbij gemeenten kunnen kiezen al of niet aan regionaal gestuurd doelgroepenvervoer deel te nemen. Verder vinden we de kwaliteit van 13

het doelgroepenvervoer belangrijk en willen daarom niet uitsluitend naar kosten kijken. Bij het onderzoek zouden kwaliteitscriteria randvoorwaardelijk moeten zijn. Het betreft immers kwetsbare groepen, die van dit vervoer gebruikmaken. Reactie algemeen bestuur Wij zijn blij dat u het onderzoek naar publieke mobiliteit ondersteunt en waarderen uw suggesties. In lijn met de Mobiliteitsvisie is het uitgangspunt dat we eerst zorgvuldig verkennen wat de mogelijkheden zijn, zonder op een vooraf vaststaand eindbeeld te sturen. Uw voorstel voor een ‘opt-in’-systeem is een goede suggestie. Daarnaast onderschrijven wij dat kwaliteit van doelgroepenvervoer randvoorwaardelijk is, zeker voor kwetsbare groepen. Maatwerkvervoer (buurtbus) regionaal oppakken Wel zijn we ervan overtuigd, dat het regionaal oppakken van het maatwerkvervoer, oftewel de buurtbus, die ook onderdeel uitmaakt van de publieke mobiliteit, grote meerwaarde zal hebben. Momenteel regelt elke gemeente het maatwerkvervoer zelfstandig. Het oppakken op regio niveau levert schaalvoordeel, meer uniformiteit en uiteindelijk kwaliteit op. Een eerste stap hierin is de publiek-publieke samenwerking, die we onlangs zijn aangegaan. Wij zouden graag met u van gedachten wisselen over mogelijke verdere regionale samenwerking op dit onderwerp, ook in relatie tot het aflopen van de maatwerkvervoerregeling Mmmove in 2028.

Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven het belang van maatwerkvervoer, zoals buurtbussen, en zien net als u kansen in een regionale aanpak. Dit sluit aan bij de Mobiliteitsvisie, waarin publieke mobiliteit – inclusief maatwerkoplossingen – als richtinggevend thema is benoemd. Een regionale samenwerking kan schaalvoordelen en meer uniformiteit opleveren, zonder dat dit ten koste gaat van kwaliteit en betrouwbaarheid. Wij gaan graag met u en andere gemeenten in gesprek over verdere regionale samenwerking op dit onderwerp en nemen dit mee in het genoemde onderzoek. Frequentieverhoging metrolijn C Ten tweede kunnen wij ons vinden in de keuze om publieke en actieve mobiliteit voor iedereen, altijd en overal te faciliteren. U geeft aan dat hoogwaardige openbaar vervoer het fundament van het mobiliteitssysteem is. Dat geldt zeker voor Capelle. De C lijn via Centrum naar de Terp is voor Capellenaren een cruciale schakel om snel naar Rotterdam of station Blaak te komen. Daarom zijn wij verheugd met het voornemen om de frequentie op de C lijn te verhogen. Dat betreft nu weliswaar het traject tot Capelsebrug, maar wij zien dit als eerste aanzet om uiteindelijk de hele C lijn hoogfrequent te gaan rijden.

Daarnaast zijn wij blij met de aandacht die u heeft voor de toenemende geluidsoverlast in de wijk Fascinatie en de verantwoordelijkheid die u voelt om te investeren in mitigerende geluidmaatregelen. Reactie algemeen bestuur Wij waarderen uw steun voor het versterken van publieke en actieve mobiliteit en delen het belang van Hoogwaardige Openbaar Vervoer als fundament van het mobiliteitssysteem. Wij nemen uw wens om de frequentie te verhogen op termijn mee in de verdere uitwerking van het uitvoeringsprogramma en gebiedsgerichte /corridoraanpak. Verlenging Parkshuttle Ook de keuze om in te zetten op technologie omarmen wij volledig. In Capelle rijdt, zoals u als concessieverlener weet, de Parkshuttle; Een elektrisch zelfrijdend voertuig tussen Kralingse Zoom en Rivium. Inzetten op zelfrijdend vervoer wordt steeds belangrijker, ook met het oog op de krapte op de arbeidsmarkt. De Parkshuttle is met de transformatie van Rivium naar een gemengd gebied met 5000 nieuwe woningen ook zeer belangrijk voor de ontsluiting van de nieuwe wijk. Daarvoor is het wenselijk de route te verlengen tot de Rivium Promenade en een zijtak te maken via de Rivium 2de straat naar het centrale Marktplein in het Rivium. Wij stellen voor de realisatie van deze verlenging samen op te pakken. Reactie algemeen bestuur We waarderen de steun voor de inzet op technologie.

Capelle aan den IJssel is met de Parkshuttle een belangrijke pionier in de regio. De ontwikkeling van de Parkshuttle heeft ons, zoals u terecht stelt, waardevolle inzichten verschaft in de ontwikkeling van autonoom vervoer. Wat inmiddels is doorontwikkeld (zoals bij de Airport-verbinding). Doorontwikkeling van automatisch vervoer is van belang vanwege het chauffeurstekort en de mogelijke toekomstige kostenbesparing. We blijven graag met u in overleg over de Rivium en de Parkshuttle. Corridoraanpak Verder is Capelle voorstander van de corridoraanpak. Het is goed om samen zaken op te pakken waar energie en urgentie op zit. Daarbij spelen gebiedsontwikkelingen op specifieke assen en mobiliteitsknooppunten een rol. Voor Capelle zijn de volgende corridors van belang: 14

o Corridor Rotterdam Alexander- Gouda: Deze verbindt Rotterdam Alexander en Gouda en ontsluit knooppunt Capelle Schollevaar, waar in de stationsomgeving wensen zijn tot verdichting met zo’n 500 nieuwe woningen. Op deze corridor wordt daarnaast verdicht in Zuidplas (Cortelande) met zo’n 8.000 nieuwe woningen en in Gouda (Westergouwe) waar 4.500 nieuwe woningen gepland zijn.; o Corridor Rotterdam Oostflank: Deze verbindt Rotterdam Zuidplein via de stadsbrug met Kralingse zoom en Rotterdam Alexander en is cruciaal voor de ontsluiting van Rivium, waar een gebiedsontwikkeling met ruim 5000 nieuwe woningen wordt gerealiseerd. In samenhang met deze corridor willen we aandacht vragen voor het knelpunt Kralingseplein/Van Rijckevorselweg, die uit de knelpuntenanalyse doorstroming wegennet naar voren kwam. Wij gaan daarover graag met u en andere stakeholders (gemeente Rotterdam, rijk) in gesprek over mogelijke oplossingen. o Algeracorridor Op de Algeracorridor werken wij momenteel samen met u en de andere stakeholders om deze verbinding tussen de regio en de Krimpenerwaard duurzaam te verbeteren. In de huidige plannen is 2040 de tijdshorizon. Uw mobiliteitsvisie kijkt tot 2025. Wij pleiten ervoor om de aanpak op de Algeracorridor voort te zetten en gezamenlijk na te gaan welke maatregelen aanvullend tot 2050 nodig zouden zijn.

Reactie algemeen bestuur Dank voor uw steun voor de corridoraanpak en het benoemen van de relevante corridors voor Capelle. Wij onderschrijven het belang van gezamenlijke inzet op deze assen en knooppunten, waar grote gebiedsontwikkelingen plaatsvinden. Wij willen benadrukken dat onze Mobiliteitsvisie zich richt op 2050 en verder. Dit betekent dat we niet alleen kijken naar huidige opgaven, maar juist naar toekomstige ontwikkelingen en knelpunten, zoals op de Algeracorridor. Zero Emissie Stadslogistiek Wij onderschrijven de ambitie voor emissievrije stadslogistiek in 2040, maar stellen dat de zorgvuldigheid van de invoering en de haalbaarheid zwaarder moeten wegen dan het strikt vasthouden aan de tijdsplanning. Daarbij roepen wij de MRDH op om in het vervolgtraject nadrukkelijk het lokale bedrijfsleven te betrekken bij de uitwerking van de maatregelen en randvoorwaarden voor emissievrije stadslogistiek. Tevens vragen wij aandacht voor een gefaseerde invoering, passende ondersteuning en monitoring van de economische effecten. Reactie algemeen bestuur Wij onderschrijven uw aandachtspunten en delen de ambitie voor emissievrije stadslogistiek in 2040 zoals opgenomen in de Mobiliteitsvisie. Tegelijkertijd erkennen wij dat zorgvuldigheid en haalbaarheid bij de invoering zwaar moeten wegen. In de uitwerking van het vervolg bepalen we samen hoe we het bedrijfsleven betrekken.

Newtown-problematiek Tenslotte zijn we verheugd dat de Newtown-problematiek, die in onze gemeente in diverse wijken speelt, is genoemd in de visie. Capelle is onder andere in de wijk Schollevaar en in Centraal Capelle bezig om de woonkwaliteit op orde te brengen. Dat vergt grote investeringen ook op gebied van mobiliteit. Daarom zijn wij benieuwd hoe wij dit in gezamenlijkheid op kunnen pakken. Reactie algemeen bestuur We onderschrijven het belang van integrale oplossingen voor wijken in transformatie, zoals Schollevaar en Centraal Capelle. Mobiliteit speelt hierin een cruciale rol en wij zien dit als een gezamenlijke opgave. In lijn met de Mobiliteitsvisie werken we samen met gemeenten aan het uitvoeringsprogramma, waarin ook deze problematiek wordt meegenomen. Wij gaan graag met Capelle en andere betrokken gemeenten in gesprek om te verkennen hoe we deze opgave gezamenlijk kunnen oppakken en faseren. Delft Algemeen Op 12 september zijn de concepten van de Visie op het Economisch Vestigingsklimaat (VEV) en de Mobiliteitsvisie door het Algemeen Bestuur van de MRDH vrijgegeven voor zienswijze door de gemeenteraden. Beide visies zijn in hun totstandkoming gelijk opgetrokken om voor deze twee pijlers van de MRDH zoveel mogelijk synergie te creëren op inhoud en proces. Om die reden hebben wij er ook voor gekozen om onze reactie op beide concept visies te bundelen in één

15

zienswijze. Deze treft u hierbij aan. We spreken onze waardering uit voor de inzet die in de afgelopen periode is gepleegd bij het opstellen van de Visie op het Economisch Vestigingsklimaat en de Mobiliteitsvisie. Het gezamenlijk optrekken op beide beleidsterreinen in een parallel lopend proces naar vaststelling is geen eenvoudige opgave. Maar met de gelijktijdigheid maken we wel duidelijk, naar onszelf en naar de partijen waar we mee samen werken, dat economie en bereikbaarheid de kracht en potentie vormen voor onze metropoolregio en dat we vast houden aan deze doelstellingen. De visies geven richting om nog meer synergie te creëren tussen de inspanningen binnen de Vervoersautoriteit en Economisch Vestigingsklimaat, ten behoeve van een verbonden en welvarende regio waar het goed wonen en werken is. Reactie algemeen bestuur Wij danken u hartelijk voor uw reactie en onderschrijven dat de koppeling tussen mobiliteit en economisch vestigingsklimaat essentieel is om impact te kunnen maken voor een verbonden en welvarende regio. Inhoudelijke opmerkingen Visie Economisch Vestigingsklimaat Keuze voor vijf economische clusters Deze keuze geeft de benodigde richting aan de inspanningen van de MRDH. De vijf clusters zijn al stevig ingebed in de regio en vormen de basis voor het toekomstig verdienvermogen van de regio.

Het Innovatiedistrict Delft is een belangrijke spil binnen de clusters, onder meer door haar rol in onderzoek en innovatie (binnen de sleuteltechnologieën) en de ontwikkeling van startups en scale-ups. De VEV kiest ervoor om deze clusters te versterken door de juiste randvoorwaarden te scheppen op het gebied van onder andere huisvesting, talent en bereikbaarheid. Hierdoor versterken we onze clusters voor een sterke regionale economie. Reactie algemeen bestuur Wij danken u voor uw reactie en zijn het met u eens dat het Innovatiedistrict Delft een belangrijke ontwikkeling vervult voor het innovatief vermogen van de regio. Belang en rol Innovatiedistrict Delft. De visie kiest voor het versterken van de rol die campussen en innovatiedistricten (waaronder het Innovatiedistrict Delft) spelen in de regio. Het Innovatiedistrict Delft speelt een centrale rol in het samenbrengen van bedrijven, kennisinstellingen en overheid voor een sterk regionaal vestigingsklimaat en innovatie-ecosysteem. De keuze in de visie voor het verbinden van economische clusters met kwetsbare gebieden sluit aan bij de ambitie om het Innovatiedistrict beter te verbinden aan Delft West en de rest van de stad. We waarderen de nauwe betrokkenheid van MRDH bij de ontwikkeling van het Innovatiedistrict in de afgelopen periode.