Bijlage 1 Rapportage ‘Vernieuwend de wijken in’
Tekst van het document
Vernieuwend de wijken in
Vernieuwend de wijken in Rapportage van de onderzoeken naar de contacten met de wijk Evaluatie, bereik en behoeftenpeiling
maart 2025
1
Vernieuwend de wijken in
Versiebeheer Datum: maart 2025 Auteur: Kenniscentrum Schiedam https://mes.incijfers.nl/ kenniscentrum@mvs-gemeenten.nl 2
Vernieuwend de wijken in
Inhoudsopgave 1 Inleiding 1.1 1.2 1.3
4
Onderzoeksopzet Respons Leeswijzer
4 5 5
2 Bekendheid met het wijkoverleg 2.1 2.2
Groep open link Groep internetpanel
7 9
3 Bestaande activiteiten op wijkniveau 3.1 3.2 3.3
Groep open link Groep internetpanel Aanmeldingen nieuwsbrief
16
Groep open link Groep internetpanel
16 16
5 Conclusies 5.1 5.2 5.3
13 13 14 15
4 Nieuwe ideeën en activiteiten 4.1 4.2
7
19
Groep open link Groep internetpanel Overeenkomsten en verschillen
19 19 20
3
Vernieuwend de wijken in
1
Inleiding Contact met bewoners is belangrijk voor de gemeente Schiedam. De gemeente wil horen van bewoners wat hen bezig houdt. Daarnaast wil de gemeente inwoners informeren over wat er speelt in hun wijk. Om dit te bereiken zet de afdeling Wijkontwikkelingen in op meerdere methoden en activiteiten. Om te weten hoe hierover wordt gedacht door de deelnemers en of de huidige middelen nog voldoen, heeft dit onderzoek plaatsgevonden. Daarnaast is onderzocht welke behoeften en voorkeuren de Schiedammers hebben voor contact met de gemeente die nog niet bekend zijn met de geboden middelen.
1.1 Onderzoeksopzet In dit onderzoek is onderzocht in hoeverre de bewoners bekend zijn met de middelen die de gemeente heeft ontwikkeld om in contact te treden met de stad en informatie uit te wisselen met de wijken. Ook is onderzocht hoe deze middelen worden beoordeeld door de mensen die gebruik maken van deze middelen. Ten slotte is bekeken hoe wordt aangekeken tegen verschillende nieuw te ontwikkelen middelen. Samenvattend zijn de bestaande middelen geëvalueerd onder de gebruikers en zijn de behoeften gepeild onder de brede bevolking. Om bovenstaande vragen te beantwoorden, is op twee manieren informatie verzameld. In de eerste plaats is er een vragenlijst verspreid onder leden van het Schiedamse internetpanel. Dit internetpanel bestaat uit circa 5.700 Schiedammers die zich hier vrijwillig voor hebben opgegeven. Mede door het gebruik van weegfactoren vormen de antwoorden van het panel een betrouwbare afspiegeling van de gemiddelde Schiedammer van 18 jaar en ouder. Op deze manier is bekeken in welke mate de methoden en middelen bekend zijn onder de brede bevolking en kan de behoefte aan nieuw te ontwikkelen methoden worden gepeild. In dit onderzoek wordt aan deze groep respondenten gerefereerd als de Groep internetpanel”.
Om ook andere geïnteresseerde Schiedammers de kans te geven om aan het onderzoek deel te nemen, is een link naar de vragenlijst ook verspreid via de social media-kanalen van de gemeente Schiedam. Daarnaast is desbetreffende link ook opgenomen in de nieuwsbrieven die de afdeling Wijkontwikkeling verspreidt. Hoewel het alle Schiedammers vrij stond om op deze manier aan het onderzoek deel te nemen, zorgt de gekozen verspreidingswijze ervoor dat met name Schiedammers zijn bereikt die al bovengemiddeld vaak in contact staan met de gemeente. De resultaten zijn hierdoor vooral een goede afspiegeling van inwoners die bovenmatig geïnteresseerd zijn in ‘wijkontwikkeling’, of daar al actief aan bijdragen. In dit onderzoek wordt aan deze groep respondenten gerefereerd als de “Groep open link”.
4
Vernieuwend de wijken in
1.2 Respons In totaal hebben 212 Schiedammers gebruik gemaakt van mogelijkheid de enquête in te vullen middels de open link, waarvan 167 mensen antwoord hebben gegeven op alle vragen (zie Figuur 1.1). Als gezegd, is parallel hieraan dezelfde vragenlijst uitgezet onder het Schiedamse internetpanel. Van de 5.702 leden die het panel ten tijde van het veldwerk telde, vulden er 2.408 de vragenlijst in. De respons is daarmee 42%. Figuur 1.1: respons Onvolledig ingevuld
Volledig ingevuld
Totaal
Groep open link
45
167
212
Groep internetpanel
434
1974
2408
De onderzoeksdata zijn voor zover nodig gecorrigeerd met weegfactoren, zodat een representatieve afspiegeling ontstaat van de totale Schiedamse bevolking in de leeftijd van 18 tot en met 80 jaar. De uitkomsten van het onderzoek leveren daarmee een betrouwbaar beeld op van de mening van de Schiedammer in de genoemde leeftijdscategorie.1 De hoeveelheid respondenten in het panelonderzoek maakt het mogelijk om de resultaten te gebruiken om betrouwbare uitspraken te doen voor groepen Schiedammers, uitgesplitst naar deze achtergrondkenmerken als wijk of leeftijdscategorie. Voor de Groep open link is het niet mogelijk de uitkomsten verder uit te splitsen naar groepen belanghebbenden. De open antwoorden worden niet gepubliceerd om te voorkomen dat deze herleidbaar zijn naar individuele respondenten. Ze zijn wel - in geanonimiseerde vorm - gedeeld met de betrokken beleidsafdeling.
1.3 Leeswijzer In deze onderzoeksrapportage zijn in opvolgende hoofdstukken de inhoudelijke thema’s van dit onderzoek opgenomen. In deze hoofdstukken worden de uitkomsten van het onderzoek op deze thema’s voor zowel de mensen die op de brede uitnodiging hebben gereageerd (Groep Open Link), als voor Schiedammers in het algemeen (Internetpanel, gecorrigeerd met weegfactoren opdat een valide beeld van de mening van de Schiedammers ontstaat) opgenomen. Beide groepen zijn, als gesteld, separaat geanalyseerd. De resultaten worden eveneens apart gepresenteerd. Achtereenvolgens komen de bekendheid met het Wijkoverleg, de overige activiteiten op wijkniveau en nieuwe methoden in contact te komen met de wijken aan de 1
Op basis van de totale (volwassen) populatie en het aantal respondenten bedraagt de foutenmarge afgerond 2% bij een betrouwbaarheidsinterval van 95%.De wegingswaarden voldoen daarnaast aan de methodologische spelregels.
5
Vernieuwend de wijken in
orde. In de afsluitende conclusies worden voor beide groepen de conclusies gescheiden gepresenteerd, waarna een paragraaf volgt met de belangrijkste verschillen en overeenkomsten tussen de afzonderlijke conclusies.
6
Vernieuwend de wijken in
2
Bekendheid met het wijkoverleg
2.1 Groep open link De afgelopen jaren organiseerde de gemeente in elke wijk vijf werkoverleggen; hierin werden actuele ontwikkelingen, problemen en ideeën besproken. Gevraagd naar de mate waarin men bekend is met het wijkoverleg, geeft 12% van de Groep open link aan dit niet te kennen. Ongeveer een derde geeft aan altijd of regelmatig te gaan (figuur 2.1). Figuur 2.1: Kent u het wijkoverleg?
12%
12%
21%
21%
34%
Nee Ja, maar ik ben nooit geweest Ja, ik ben wel eens geweest Ja, ik ga regelmatig Ja, ik ga altijd
Aan de mensen die aangeven vaak of altijd het Wijkoverleg bij te wonen, is gevraagd wat hun belangrijkste redenen zijn om dit te doen. In Figuur 2.2 is te zien dat betrokkenheid bij de wijk en geïnformeerd worden de belangrijkste overwegingen zijn.
7
Vernieuwend de wijken in
Figuur 2.2: Wat zijn de belangrijkste redenen dat u regelmatig of (bijna) altijd naar het wijkoverleg gaat
Ik blijf graag op de hoogte
82%
Ik ben betrokken bij mijn wijk
77%
Ik vind dit een fijne manier om…
33%
Het is een gemakkelijke en/of snelle ingang…
23%
Ik vind het sociale aspect prettig
11%
Ik vind het bij mijn burgerplicht horen
9%
Ik vind het fijn om veel mensen te leren… 9% Ik weet dat ik daar gehoord word
8%
Ik ben politiek actief in Schiedam
5%
Andere mensen in mijn omgeving hebben…
5%
Ik vind het gezellig
2%
Anders, namelijk
8% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90%
Onder “Anders, namelijk…” geeft deze groep stakeholders aan dat zij zich actief willen inzetten voor hun wijk dan wel de stad, kennis willen opdoen, problemen willen aankaarten en willen monitoren wat de gemeente doet tegen de problemen. Aan de respondenten die aangeven het wijkoverleg te kennen, maar het niet of slechts zelden te bezoeken, is gevraagd wat de belangrijkste redenen zijn om niet of zelden naar het overleg te gaan. In figuur 2.3 zijn de resultaten daarvan weergegeven. Figuur 2.3: Wat zijn de belangrijkste redenen (max. 3) dat u (bijna) nooit naar het wijkoverleg gaat Ik heb daar geen tijd voor
38%
Anders, namelijk
34%
De onderwerpen zijn voor mij niet interessant
17%
Ik heb daar geen behoefte aan
16%
Ik weet niet wanneer of waar het is
12%
Ik word er niet gehoord
8%
Ik voel me daar niet welkom of thuis
8%
Ik vind het vervelend om er speciaal… 6% Dat wil ik niet zeggen
4%
Mijn Nederlands is niet goed genoeg
0% 0%
8
5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 40%
Vernieuwend de wijken in
Van de Groep open link zeggen de mensen die aangeven het Wijkoverleg niet of zelden bij te wonen het meest frequent geen tijd te hebben om hier naartoe te gaan. ‘Geen interessante onderwerpen’ en ‘Geen behoefte aan’ volgen op ruime afstand daarna. De vele verschillende open antwoorden die zijn gegeven onder “Anders, namelijk…”, kunnen op grote lijnen gevat worden onder drie categorieën2: - Is altijd in de avond, komt qua agenda vaak niet uit; - Het gaat steeds over dezelfde onderwerpen, zelfde mensen aan het woord; - Kwaliteit van overleg is laag, veel gepraat, weinig resultaat. Of zoals een respondent het verwoord: ‘te populistisch, niet constructief, komt over als een soort SBS6-programma’.
2.2 Groep internetpanel Onder de Schiedammers in het algemeen blijkt het wijkoverleg aanzienlijk minder bekend dan onder de mensen die de enquête hebben ingevuld naar aanleiding van de open uitnodiging. In Figuur 2.4 is te zien dat tweederde van de bewoners aangeeft het Wijkoverleg niet te kennen. In totaal zegt 3% het wijkoverleg regelmatig of altijd bij te wonen.
Figuur 2.4: Kent u het wijkoverleg? 2% 1%
6% 24%
67%
Nee Ja, maar ik ben nooit geweest Ja, ik ben wel eens geweest Ja, ik ga regelmatig Ja, ik ga altijd
2
In de weergave van de open antwoorden, in dit geval de vaakst genoemde redenen om het Wijkoverleg niet bij te wonen (“Anders, namelijk…”), is zo min mogelijk geparafraseerd en is de ‘tone of voice’ van de respondenten zoveel mogelijk behouden.
9
Vernieuwend de wijken in
De antwoorden van de panelleden zijn nader geanalyseerd om te bezien óf en in hoeverre de antwoorden van verschillende groepen Schiedammers binnen het panel onderling overeenkomen of juist afwijken. Als de antwoorden van panelleden uit verschillende wijken met elkaar worden vergeleken, valt op dat er verschillen bestaan tussen zowel de bekendheid met het Wijkoverleg, als de bezoekfrequentie. In Figuur 2.5) is te zien dat de onbekendheid van het Wijkoverleg het grootst is in Woudhoek (organisatorisch samengevoegd met Spaland/Sveaparken), Centrum en Oost. De aandelen wijkbewoners die het Wijkoverleg wel eens) bijwonen is het grootst in West, Zuid en Centrum. De groep Schiedammers die het Wijkoverleg wél kent, maar het nooit bezoekt is het grootst in Kethel, Spaland/Sveaparken en Zuid. Figuur 2.5: Ben je bekend met het wijkoverleg en heb je dit wel eens bezocht? Naar wijk Woudhoek
76%
Centrum
72%
15%
10%
Oost
70%
20%
5%
Groenoord
69%
21%
5%
Nieuwland
67%
26%
West
65%
Spaland/Sveaparken
64%
29%
4%
Kethel
61%
33%
5%
Zuid
60% 0%
20%
17%
23%
29% 40%
60%
6%
7% 9%
7%
80%
Nee
Ja, maar ik ben nooit geweest
Ja, ik ben wel eens geweest
Ja, ik ga regelmatig
100%
Ja, ik ga altijd
In Figuur 2.6 is de bekendheid met wijkoverleg te zien onder Schiedammers in verschillende leeftijdscategorieën. Schiedammers in de leeftijd tot 35 jaar zijn in hoge mate onbekend met het Wijkoverleg (meer dan 78%). Onder Schiedammers van 65 jaar en ouder is het Wijkoverleg niet bekend bij 54% en geeft 5% aan het Wijkoverleg regelmatig of altijd te bezoeken. Figuur 2.6: Ben je bekend met het wijkoverleg en heb je dit wel eens bezocht? Naar leeftijdscategorie 18-34 jr 35-49 jr 50-64 jr 65+ Nee 78% 69% 62% 54% Ja, maar ik ben nooit geweest 15% 24% 27% 31% Ja, ik ben wel eens geweest 4% 5% 8% 9% Ja, ik ga regelmatig 2% 1% 2% 3% Ja, ik ga altijd 1% 0% 2% 2% Totaal 100% 100% 100% 100%
10
Vernieuwend de wijken in
Figuur 2.7: Wat zijn de belangrijkste redenen dat u regelmatig of (bijna) altijd naar het wijkoverleg gaat? Ik ben betrokken bij mijn wijk
83%
Ik blijf graag op de hoogte
61%
Ik vind dit een fijne manier om…
37%
Ik vind het bij mijn burgerplicht horen
20%
Het is een gemakkelijke en/of snelle ingang… 17% Ik vind het sociale aspect prettig
16%
Ik vind het gezellig
11%
Anders, namelijk
9%
Ik ben politiek actief in Schiedam
6%
Ik weet dat ik daar gehoord word
5%
Ik vind het fijn om veel mensen te leren… 3% Andere mensen in mijn omgeving hebben… 2% 0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90%
Ook Schiedammers in het algemeen gaven onder “anders, namelijk” aan dat zij zich actief willen inzetten voor hun wijk dan wel de stad, kennis willen opdoen, problemen willen aankaarten en willen monitoren wat de gemeente doet tegen de problemen. Hier is geen onderscheid te zien met de groep open link. Gevraagd waarom mensen het wijkoverleg niet of zelden bezoeken, terwijl zij het wel kennen, geven Schiedammers aan niet te weten waar of wanneer het is of er geen tijd voor te hebben. Bijna een kwart van de mensen (23%) geeft aan hieraan geen behoefte te hebben (Figuur 2.8). Figuur 2.8: Wat zijn de belangrijkste redenen (max. 3) dat u (bijna) nooit naar het wijkoverleg gaat Ik weet niet wanneer of waar het is
37%
Ik heb daar geen tijd voor
34%
Ik heb daar geen behoefte aan
23%
Anders, namelijk
15%
De onderwerpen zijn voor mij niet interessant
13%
Ik vind het vervelend om er speciaal…
10%
Ik word er niet gehoord
9%
Ik voel me daar niet welkom of thuis
6%
Dat wil ik niet zeggen
3%
Mijn Nederlands is niet goed genoeg
1% 0%
11
5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 40%
Vernieuwend de wijken in
Onder “Anders, namelijk…” werden onderstaande redenen door de panelleden het meest frequent genoemd: -
Er wordt alleen geluisterd naar de mensen die altijd gaan en/of in ook in andere clubjes zitten (zoals in de commissie voor de verdeling wijkbudgetten); Mijn gezondheid laat het niet toe, ofwel mijn agenda laat het niet toe; Veel negativiteit, het duurt te lang, veel herhaling, nooit een resultaat; Er wordt niet geluisterd, de gemeente besluit toch wel wat zij zelf wil; Agenda en achterliggende stukken worden te laat gedeeld; Veel vooringenomenheid en weinig open dialoog tussen de aanwezigen; Andere mensen in mijn omgeving gaan en koppelen terug; De samenvoeging van Woudhoek en Spaland/Sveaparken, weerhoudt mij nog te gaan / Overleg Woudhoek is opgeheven.
12
Vernieuwend de wijken in
3
Bestaande activiteiten op wijkniveau
De gemeente Schiedam organiseert enkele activiteiten die speciaal bedoeld zijn om laagdrempelig met de gemeente in contact te komen over zaken die in de wijken spelen. Ook heeft de gemeente mensen in dienst die specifiek voor elke wijk (of wijkcombinatie) zijn aangesteld, de wijkregisseurs. Omdat de gemeente Schiedam wil verkennen of het huidige aanbod van methoden om informatie te verspreiden en in onderling contact te komen nog past bij de vraag van de bewoners, is aan hen gevraagd in welke mate zij bekend zijn met de bestaande methoden en of hieraan behoefte is.
3.1 Groep open link In Figuur 3.1 treft u bekendheid van de verschillende methoden en de behoefte hieraan onder de Groep open link. Figuur 3.1: Bekendheid met en behoefte aan wijkfunctionarissen / activiteiten Nieuwsbrief
9%
Wijkbudget
8%
Wijkregisseur
11%
Wijkbeheerder
13%
Mobiele wijktafel (tuktuk)
16% 11%
13%
62%
20%
16%
61% 23%
37% 30%
0%
50% 23%
26%
20%
40%
27% 31%
60%
13% 80%
100%
Dit ken ik niet en ik heb hier geen behoefte aan Dit ken ik niet, maar ik ben wel geïnteresseerd Dit ken ik, maar ik doe er niets mee Dit ken ik en het moet blijven
Als we Groep open link nader bekijken, blijkt dat de mobiele wijktafel (de tuk tuk) het minst bekend is; ruim de helft (56%) kent dit niet. Daarentegen kent ruim 80% (61% + 20%) van deze groep het wijkbudget. Daarna volgen de nieuwsbrief (75%) en de wijkregisseur (72%). Voor de wijkregisseur geldt dat de helft van de respondenten aangeeft deze te kennen en te vinden dat deze rol en functie moet blijven. Van de wijkbeheerder geeft 37%van de Groep open link aan deze niet te kennen, maar wel geïnteresseerd te zijn en hier meer van te weten.
13
Vernieuwend de wijken in
3.2 Groep internetpanel Schiedammers in het algemeen zijn minder bekend met de middelen die de gemeente hanteert om op wijkniveau met bewoners in contact te treden. In Figuur 3.2 is te zien dat 30% van de Schiedammers aangeeft de nieuwsbrief te kennen (20% ken ik en het moet blijven +10% ken ik, maar ik doe er niets mee). Hierna volgen het wijkbudget (15%+11% = 26%) en de wijkregisseur (10%+10% = 20%). De panelleden stellen de meeste behoefte te hebben aan de nieuwsbrief (52%+20%) , de wijkbeheerder (52%+7%) en het wijkbudget (49%+15%). Figuur 3.2: Bekendheid met en behoefte aan wijkfunctionarissen / activiteiten Nieuwsbrief
18%
Wijkbudget
52%
24%
10%
49%
20%
11%
15%
Wijkregisseur
35%
44%
10% 10%
Wijkbeheerder
32%
52%
9% 7%
Mobiele wijktafel (tuktuk)
47% 0%
39%
20%
40%
60%
11% 3% 80%
100%
Dit ken ik niet en ik heb hier geen behoefte aan Dit ken ik niet, maar ik ben wel geïnteresseerd Dit ken ik, maar ik doe er niets mee Dit ken ik en het moet blijven
Uit Figuur 3.2 blijkt enerzijds dat grote aandelen van de Schiedammers niet op de hoogte zijn van de middelen die de gemeente inzet om wijkbewoners op de hoogte te houden van en te informeren over activiteiten van de gemeente in hun woonwijk. Anderzijds is relevant te vermelden dat (ook onder mensen die hiermee niet bekend zijn) de interesse in de activiteiten en functionarissen zeker aanwezig is3. Of deze interesse zich ook werkelijk zal vertalen in daadwerkelijke deelname is vanzelfsprekend lastig te voorspellen. Als er wat meer ingezoomd wordt op de achtergrondkenmerken van de panelleden in Figuur 3.2 valt op dat er redelijk wat verschillen zijn tussen groepen Schiedammers. Zo zijn met name Schiedammers van boven de 50 van mening dat de wijkregisseur moet blijven.
3
Het niet onvoorstelbaar dat de functiebenaming “wijkbeheerder’ en ‘wijkregisseur’ minder bekend zijn dan de personen die deze functie vervullen. Hierdoor kan het aandeel ‘Dit ken ik, maar ik doe er niks mee’ en het aandeel ‘Dit ken ik en het moet blijven’ zijn onderschat.
14
Vernieuwend de wijken in
De wijkbeheerder is het meest bekend en geliefd in Oost en Zuid (respectievelijk 13,1% en 12,5% geven aan dat zij dit kennen en dat de Wijkbeheerder moet blijven). In de wijk Woudhoek bedraagt dit aandeel 3,2%. De meeste interesse in de nieuwsbrief onder mensen die deze nog niet kennen, is te vinden in Kethel (61%). Ook in de wijken Spaland (60%) Centrum (57%), West, Zuid en Woudhoek (alle drie 55%) is de interesse groot. Met name Schiedammers van boven de 50 zijn bekend met de nieuwsbrief én vinden dat deze moet voortbestaan.
3.3 Aanmeldingen nieuwsbrief Beide groepen invullers van deze vragenlijst zijn in de gelegenheid gesteld zich meteen in te schrijven voor de nieuwsbrief. Hiervan is door in totaal 1300 mensen gebruik gemaakt (invullers van de enquête vanuit het panel én het participatieonderzoek – zie Figuur 3.3). Figuur 3.2: Aantallen aanmeldingen voor de nieuwsbrief van Wijkontwikkeling naar wijk Wijk
Aanmeldingen nieuwsbrief Groep open link Internetpanel
Totaal
Centrum
5
136
141
Oost
11
118
129
Zuid
17
108
125
West (inclusief Havens)
11
194
205
Kethel (inclusief Industriegebied)
6
129
135
Nieuwland
11
165
176
Groenoord
10
101
111
Woudhoek
10
115
125
Spaland / Sveaparken
12
137
149
Totaal
93
1203
1296
15
Vernieuwend de wijken in
4
Nieuwe ideeën en activiteiten
Om meer mensen laagdrempelig te informeren, de gelegenheid te geven mee te praten en om de representativiteit van de gesprekspartners te verhogen denkt de gemeente actief na over het ontplooien van diverse nieuwe activiteiten in de wijken. Om het animo voor en het draagvlak van een aantal nieuwe activiteiten te onderzoeken, zijn deze ter beoordeling voorgelegd aan de twee onderzoeksgroepen. Aan beide onderzochte groepen is gevraagd in hoeverre zij de nieuwe ideeën nuttig zouden vinden.
4.1 Groep open link In Figuur 4.1 is zichtbaar dat onder de Groep open link themabijeenkomsten en een (digitale) nieuwsbrief de meeste steun en interesse genieten. Een wijksafari wordt als de minst nuttige toevoeging beschouwd. Figuur 4.1: beoordeling van nieuwe activiteiten Themabijeenkomsten (over bijv veiligheid op 8% 13% de openbare ruimte) Digitale nieuwsbrief
79%
9% 14%
77%
Spreekuur op locatie in de wijk
11%
71%
Wijksafari (bezoek aan alle projecten in de wijk)
16%
35%
49%
Een online platform
16%
36%
48%
18%
0% 10%20%30%40%50%60%70%80%90%100% (Helemaal) niet nuttig
Neutraal
(Heel) nuttig
Naast de potentiële nieuwe activiteiten die in bovenstaande figuur zijn weergegeven, is aan de respondenten ook gevraagd of zij zelf ideeën hebben om wijkbewoners en de gemeente op laagdrempelige wijze met elkaar in contact te laten komen. Op deze vraag zijn zo’n 60 suggesties gedaan. De meeste daarvan betreffen de behoefte aan meer persoonlijk contact en meer ontmoetingsplekken in de wijk.
4.2 Groep internetpanel Gevraagd naar de potentieel nieuwe ontwikkelingen voor laagdrempelig contact op wijkniveau, zijn ook onder de Schiedammers de digitale nieuwsbrief en de themabijeenkomsten de meest populaire nieuwe activiteiten. Respectievelijk 74% en 68% van de Schiedammers geeft aan deze nuttig te vinden (Figuur 4.2). Ook hier wordt de wijksafari als minst nuttige toevoeging aan het arsenaal van de gemeente beschouwd.
16
Vernieuwend de wijken in
Figuur 4.2: Beoordeling van nieuwe activiteiten Digitale nieuwsbrief 6% 20% Themabijeenkomsten (over bijv veiligheid op 8% de openbare ruimte) Een online platform
74%
25%
68%
11%
27%
60%
Spreekuur op locatie in de wijk 10%
35%
55%
Wijksafari (bezoek aan alle projecten in de wijk)
19%
44%
37%
0% 10%20%30%40%50%60%70%80%90%100% (Helemaal) niet nuttig
Neutraal
(Heel) nuttig
Als we de mening van de leeftijdsgroepen over een digitale nieuwsbrief nader bekijken, valt op dat deze bij alle leeftijden zeer populair is. De mate waarin een dergelijke nieuwsbrief nuttig wordt gevonden, is ook over alle wijken (nagenoeg) gelijk. Voor het spreekuur op locatie is in alle wijken animo. In 7 van de 9 wijken zegt meer dan 50% van de inwoners dit nuttig te vinden (Figuur 4.3). Voor de overige, potentieel nieuwe activiteiten zijn op wijkniveau geen significant verschillen te zien. Figuur 4.3: Meningen over het nut van een spreekuur op locatie naar wijk Zuid
9%
31%
60%
Oost
9%
31%
60%
Groenoord
13%
Nieuwland
7%
36%
57%
West
8%
35%
56%
Centrum Kethel
29%
14%
58%
33%
7%
53%
42%
51%
Spaland/Sveaparken
17%
34%
50%
Woudhoek
13%
41%
46%
0%
10%
20%
30%
40%
(Helemaal) niet nuttig
50%
Neutraal
60%
70%
80%
90% 100%
(Heel) nuttig
Aan de respondenten is tevens gevraagd of zij een goed idee hebben om wijkbewoners en de gemeente laagdrempelig met elkaar in contact te brengen.
17
Vernieuwend de wijken in
Er zijn bijzonder veel mogelijkheden geopperd, wat het beeld bevestigt dat er veel behoefte is aan enerzijds informatie en anderzijds aan meer contact en betrokkenheid op een manier die nu niet voorhanden is. Alle antwoorden op deze vraag overziend, blijkt dat er een brede wens leeft voor dialoog en persoonlijk contact met medewerkers van de gemeentelijke organisatie. Zo wordt geopperd om dependances van de gemeente in de wijken te openen, spreekuren te houden, vaker zichtbaar dan wel herkenbaar aanwezig te zijn en wordt gevraagd meer ontmoetingsmogelijkheden te faciliteren. Veel mensen geven aan dat het wijkoverleg geen goede vertegenwoordiging of afspiegeling is van de wijk. Uit de antwoorden blijkt tevens dat mensen graag meer informatie willen ontvangen over wat er in hun wijk speelt én wat de gemeente doet (of van plan is te doen). Veel respondenten zien dit graag huis-aan-huis verspreid, maar ook online platforms, forums en andere digitale middelen lijken zeer gewenst.
18
Vernieuwend de wijken in
5
Conclusies
In dit onderzoek is onderzocht in welke mate de middelen die de gemeente heeft ontwikkeld om in contact te zijn met de stad bekend zijn onder de inwoners; om informatie op te halen, of te delen. Ook is onderzocht hoe deze middelen beoordeeld worden door de mensen die gebruik maken van deze middelen. Ten slotte is bekeken hoe nuttig nieuw te ontwikkelen middelen worden gevonden. Om bovenstaande vragen te beantwoorden, is op twee manieren informatie verzameld. In de eerste plaats zijn inwoners bevraagd die al relatief vaak in contact staan met de gemeente, bijvoorbeeld via nieuwsbrieven, het bijwonen van het wijkoverleg, of op andere manieren. Om ook zicht te krijgen op inwoners die momenteel geen gebruik maken van de middelen die de gemeente op wijkniveau biedt, is de vragenlijst daarnaast uitgezet onder leden van het Schiedamse internetpanel. Uit de antwoorden van de mensen die hebben deelgenomen aan dit onderzoek op grond van de open link valt op te maken dat het met name inwoners betreft die in relatief sterke mate geïnteresseerd zijn in ‘wijkontwikkeling’ en ook al relatief vaak een wijkoverleg hebben bezocht. Om die reden worden de resultaten voor beide groepen worden hieronder afzonderlijk samengevat. Vervolgens worden de belangrijkste verschillen en overeenkomsten toegelicht.
5.1 Groep open link Het verbaast wellicht niet dat het Wijkoverleg bij een groot deel van de groep open link bekend is; 88% geeft aan er bekend mee te zijn, terwijl 33% aangeeft het Wijkoverleg regelmatig of altijd bij te wonen. Als reden om niet te gaan, worden het vaakst “geen tijd”, “anders, namelijk” en “geen interessante onderwerpen” aangevoerd. Inwoners die via de open link hebben deelgenomen aan het onderzoek, waarderen de nieuwsbrief, de wijkbudgetten en de wijkregisseur het meest. Van de voorgelegde nieuwe initiatieven worden themabijeenkomsten, een digitale wijknieuwsbrief en (inloop)spreekuren in de wijken het meest nuttig gevonden. Gevraagd naar hun ideeën voor nieuwe contactmethoden en –momenten, doen leden van de groep open link het vaakst suggesties voor direct contact ter plaatse. Dit kan zijn in de vorm van dependances, spreekuren in de wijk of het creëren van ontmoetingsmogelijkheden.
5.2 Groep internetpanel De resultaten van het panelonderzoek overziend, kan geconcludeerd worden dat de gemiddelde Schiedammer behoefte heeft aan (meer) contact met de gemeente. De middelen die de gemeente daartoe inzet, zijn bij een groot aandeel van de inwoners nog niet bekend. Zo geeft tweederde van de Schiedammers aan het Wijkoverleg niet te kennen. Dit verschilt
19
Vernieuwend de wijken in
enigszins per wijk; in Woudhoek is bijvoorbeeld 78% niet bekend met het Wijkoverleg, in Zuid 60%. Schiedammers zijn vaker bekend met het Wijkoverleg naarmate ze ouder zijn. Als we kijken naar de andere middelen die de gemeente inzet om in contact te treden met inwoners, zijn de bekendheid van de nieuwsbrief en het wijkbudget het grootst. De meeste interesse - onder Schiedammers die hier nog niet bekend mee zijn – is er voor de nieuwsbrief en de wijkbeheerder. Het wijkbudget volgt op de derde plaats. Onder de in het kader van dit onderzoek voorgelegde ideeën voor nieuwe manieren om contact te leggen, zijn met name plaats- en tijdonafhankelijke ideeën populair, zoals een digitale nieuwsbrief en een online platform. Ook het organiseren van themabijeenkomsten wordt als zeer positief beoordeeld.
5.3 Overeenkomsten en verschillen De resultaten voor beide groepen komen op verschillende punten overeen. Zo kan geconcludeerd worden dat er zowel onder inwoners die al relatief vaak in contact staan met de gemeente als bij de gemiddelde Schiedammer een brede behoefte bestaat om méér en laagdrempeliger in contact te zijn met de gemeente. Dit sentiment leeft het meest onder de inwoners die (nog) niet bekend zijn met de middelen ter ondersteuning van de wijkaanpak. Van de middelen die de gemeente op dit moment inzet, zijn in beide groepen zowel de nieuwsbrief, het wijkbudget en de wijkregisseur het meest bekend. Het wijkbudget en de nieuwsbrief worden in beide groepen ook het meest gewaardeerd. Van de nieuw te ontwikkelen middelen vinden leden van beide groepen een digitale nieuwsbrief en themabijeenkomsten het nuttigst. Verschillen zijn er echter ook. Zo zijn inwoners die relatief geïnteresseerd zijn in ‘wijkontwikkeling’ in overgrote meerderheid bekend met het Wijkoverleg, terwijl dit in veel mindere mate geldt voor Schiedammers in het algemeen. Hetzelfde geldt voor andere middelen die de gemeente inzet; de gemiddelde Schiedammer is beduidend minder vaak bekend met deze middelen dan inwoners die al relatief vaak in contact staan met de gemeente. Daarnaast lijken beide groepen ook te verschillen in hun voorkeuren voor nieuw te ontwikkelen middelen.
Leden van de groep open link lijken de voorkeur te geven direct contact ter plaatse, in de vorm van een themabijeenkomst, spreekuur, of wijksafari, terwijl de gemiddelde Schiedammer juist liever plaats- en tijdsonafhankelijk in contact treed met de gemeente. Hierbij kan worden gedacht aan een digitale nieuwsbrief, of een online platform.
20
Vernieuwend de wijken in
Colofon Stadskantoor, Stadserf 1 Postbus 1501, 3100 AE Schiedam 14 010 schiedam.nl
21