Begroting 2022 versie 3 na raadscommissie 3 november 2021
Tekst van het document
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
In de tabel hieronder staat een vergelijking van de woonlasten 2021 met omliggende gemeenten. De cijfers zijn overgenomen uit de Atlas lokale lasten 2021 van het Coelo. De gemiddelde woonlasten in Nederland bedragen in 2021 € 813 (2020: € 776). In Schiedam bedragen de woonlasten in 2021 afgerond € 835 (2020: € 803). Schiedam
Begroting 2022
94 94
staat hiermee op de 195e plaats en daarmee nog in het midden van de Coelo-lijst (2020: 205e plaats). Positie 370 in de COELO-lijst heeft de hoogste woonlasten. Het gaat om de (bruto) woonlasten voor een meerpersoonshuishouden: onroerendezaakbelasting, rioolheffing en de afvalstoffenheffing.
wordt vrijgelaten bij de beoordeling of iemand in aanmerking komt voor kwijtschelding. Hierdoor krijgen mensen met een bijstandsuitkering en nagenoeg geen vermogen de maximaal mogelijke kwijtschelding. In de onderstaande tabel is het totaal aan kwijtschelding begroot.
Tabel Schiedam ten opzichte van omliggende gemeenten naar bruto woonlasten (COELO-atlas 2021) Gemeente
Bruto woonlasten meerpersoonshuishouden
Tabel raming kwijtscheldingen COELO-positie 2020
COELO-positie 2021
Heffing Bedragen in €
Raming kwijtschelding 2021
Raming kwijtschelding 2022
Capelle aan de Ijssel
€ 661
17
22
Afvalstoffenheffing
984.450
984.450
Nissewaard
€ 756
75
85
10.000
10.000
Rotterdam
€ 793
153
134
Onroerendezaakbelastingen
Schiedam
€ 835
205
195
Vlaardingen
€ 837
197
200
Maassluis
€ 908
333
294
€ 1.071
370
357
Gouda
Kwijtscheldingsbeleid Het tot nu gevoerde kwijtscheldingsbeleid wordt in 2021 voortgezet. Schiedammers, waaronder ook kleine zelfstandigen, met een inkomen op bijstandsniveau, kunnen kwijtschelding aanvragen voor gemeentelijke belastingen. De gemeente Schiedam verleent kwijtschelding voor afvalstoffenheffing (maximaal 90% van het aanslagbedrag) en onroerende-zaakbelasting (maximaal 100%). Kwijtschelding van de onroerende-zaakbelasting komt bijna niet meer voor. Een eigen woning staat als vermogen kwijtschelding meestal in de weg.
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
Bij het verlenen van kwijtschelding is de gemeente gebonden aan de, door de Rijksoverheid, vastgestelde regels en voorwaarden. Hierbinnen staat het de gemeente vrij om zelf te bepalen in welke mate de kosten van bestaan in aanmerking genomen worden. Gemeenten hebben de mogelijkheid om de kwijtscheldingsnormen hoger vast te stellen dan de door het Rijk gehanteerde norm (90% van de bijstandsnorm). In Schiedam zijn de kwijtscheldingsnormen gelijk aan (100% van) de van toepassing zijnde bijstandsnormen. Daarmee biedt de gemeente Schiedam maximale ruimte voor kwijtschelding. Dit betekent dat 100% van het inkomen op bijstandsniveau
Begroting 2022
95 95
Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen Inleiding Deze paragraaf geeft een dwarsdoorsnede van het beleid en het beheer en onderhoud van de verschillende kapitaalgoederen (wegen, riolering, groen gebouwen etc.) van de gemeente. De verplichte onderdelen volgens de (toelichting op de) BBV staan in deze paragraaf.
Openbare ruimte Het ambitie- en kwaliteitsniveau voor het beheer van de openbare ruimte is vastgesteld in de Kadernota (beheer) Openbare Ruimte 2017-2021 (hierna Kadernota BOR). De vertaling van deze ambitie- en kwaliteitsniveaus zijn vastgelegd in beheerplannen. In 2021 is begonnen met het maken van een nieuwe kadernota die zal aansluiten op de Stadsvisie. Wij gaan in overeenstemming met andere recente stukken de naam Kadernota veranderen in Beheervisie (Beheervisie Openbare Ruimte 2022 – 2026). De verwachting is dat de nieuwe beheervisie in het tweede kwartaal van 2022 kan worden vastgesteld.
Het reguliere onderhoud en de grootschalige buitenruimteprojecten worden integraal opgewerkt, om zoveel mogelijk synergie te creëren tussen de diverse gemeentelijke (beleids)ambities. Participatie is een belangrijk kwaliteitsaspect in projecten. De gemeentelijke organisatie werkt niet alleen voor, maar vooral sámen met de stad. Schiedammers worden expliciet uitgenodigd om deel te nemen aan ontwerptrajecten en om initiatieven te nemen en om deze (mede) te realiseren.
Categorie
Aantal
Kernvastgoed
11
Maatschappelijk vastgoed (inclusief 6 sportaccommodaties)
23
Ontwikkelvastgoed
37
Verkoop
23
Gehuurd (geen eigendom gemeente)
4
De afgelopen jaren is beleving van de openbare ruimte voor de Schiedammer toegenomen. College en gemeenteraad gaan voor een waardering van een 6.8 in 2022.
Eigen huisvesting
5
Commercieel vastgoed
9
Overig (inclusief gemalen)
15
Vastgoed
Totaal
Per peildatum juli 2021 heeft het team Vastgoed, Grondbeleid en Ondersteuning van de gemeente Schiedam 127 panden in beheer. Ter verduidelijking; één pand kan uit meerdere vastgoedobjecten bestaan. Zo bestaat het Oude Stadhuis (één pand) uit twee objecten, namelijk een restaurant (commerciële verhuur) en een trouwzaal (gemeentelijke huisvesting). Het betreft hier ook twee BAG adressen.
127
Professionaliseringsslag
Om in te spelen op nieuwe ontwikkelingen wordt het beleidsdeel van de beheerplannen iedere vijf jaar geëvalueerd en geactualiseerd. Voor het operationele deel vindt deze actualisatieslag jaarlijks plaats.
Sinds 2012 is een omslag ingezet naar professioneel vastgoedbeheer. Hiervoor zijn in 2011 de Nota Vastgoedbeheer en ontwikkeling Schiedam en de Spelregels Vastgoed vastgesteld. De Nota geeft de kaders weer voor het beheren van het vastgoed, de spelregels zijn een verdere uitwerking van de nota vastgoedbeheer en geeft concrete spelregels voor concrete verbetermaatregelen zoals het maken van een huursomrekenmethodiek en het uitwerken van een Toetsingskader Huisvesting gemeentelijk vastgoed, dat in januari 2017 door het college werd vastgesteld. In 2021 is het Meerjarenperspectief Vastgoed vastgesteld. Het Meerjaren Perspectief Vastgoed (MPV) 2020-2021 is de eerste versie van de jaarlijks terugkerende rapportage waarin
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
Begroting 2022
Met behulp van de beheerplannen wordt de vertaalslag tussen beleid en beheer gemaakt. De plannen vormen de basis voor langdurige afspraken over het beheer en onderhoud van (de verschillende kapitaalgoederen binnen) de openbare ruimte en het aanvragen van beheer- en onderhoudsbudgetten.
De vastgoedobjecten zijn onderverdeeld in onderstaande categorieën (het betreft een ambtelijke indeling).
96 96
Budget planmatig onderhoud
het college verantwoording aflegt over het komend jaar te voeren en het lopend jaar gevoerde vastgoedbeleid en de financiële effecten daarvan.
Achterstallig onderhoud Het beschikbaar stellen van middelen voor het inhalen van achterstallig onderhoud vond plaats uit de opbrengsten van verkoop die gestort zijn in de Reserve Groot Onderhoud. Het BBV schrijft echter voor dat in achterstallig onderhoud moet worden voorzien. Met het vaststellen van de jaarstukken 2020 en op basis van het MPV is een voorziening achterstallig onderhoud gevormd zoals opgenomen in onderstaande tabel:
Categorie Bedragen in €
Achterstallig onderhoud 2021
Kernvastgoed
340.000
Maatschappelijk vastgoed
1.160.055
Voor de uitvoering van het planmatig onderhoud 2022, op basis van de (D)MJOP’s is een beheerbudget ‘planmatig onderhoud gemeentelijk vastgoed’ van € 3.000.963,beschikbaar gekomen. Ook zijn de verwachte bedragen voor 2022-2025 opgenomen. Voor deze jaren worden de duurzaamheidsinvesteringen in de volgende MPV’s inzichtelijk gemaakt. Voor een uitsplitsing per categorie zie onderstaande tabel.
Categorie Bedragen in €
2022
2023
2024
2025
Kernvastgoed
137.756
38.230
141.924
141.924
Maatschappelijk
2.153.926
913.667
1.439.606
1.439.606
Ontwikkelvastgoed
28.024
4.959
6.009
6.009
Verkoop
8.687
203.403
74.972
74.972
Eigen huisvesting
547.174
567.335
237.121
237.121
Ontwikkelvastgoed
237.438
Commercieel
125.396
13.410
83.435
83.435
Verkoop
508.158
Totaal
3.000.963
1.741.004
1.983.067
1.983.067
Gehuurd (geen eigendom)
-
Eigen huisvesting
125.107
Commercieel vastgoed
71.858
Overige
Totale portefeuille
-
2.442.616
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
Kadernota sportaccommodaties De kadernota sportaccommodaties is in september 2021 in de gemeenteraad vastgesteld. Op basis van de kadernota zal nog het nodige moeten worden uitgewerkt. Door de verouderde staat van enkele accommodaties en de behoefte aan helderheid ten aanzien van beheer en exploitatie van sportaccommodaties worden de volgende thema’s nader uitgewerkt: - Eigendomsverhoudingen en tarieven - Toekomst zwembaden - Bewegen in de openbare ruimte - Sporthallen, sportzalen en gymzalen.
De begroting bevat budgetten voor gepland en groot onderhoud van de sportaccommodaties op onderhoudsniveau 3. Hiermee wordt voorzien in instandhouding van de panden op een gemiddeld en acceptabel NEN niveau. Daarbij wordt gewerkt op basis van het principe sober en doelmatig. Dit is bouwkundig verantwoord en voldoet aan de eisen van veiligheid en hygiëne. Met de huidige middelen kunnen in beperkte mate ook inhoudelijke upgrades worden doorgevoerd. Met groot onderhoud en eventuele upgrades wordt gewacht tot duidelijk is welke binnensportaccommodaties behouden blijven.
Begroting 2022
97 97
Huuropbrengsten Panden worden in gebruik gegeven of verhuurd door middel van één of meerdere huur- en ingebruikgevingsovereenkomsten. Het is juridisch niet mogelijk een huurovereenkomst eenzijdig te wijzigen en de huurprijs aan te passen na het uitvoeren van onderhoud. Daarnaast heeft de huurder recht op een ‘onderhouden’ pand. Pas wanneer de overeengekomen huurtermijn is verstreken is het mogelijk de overeenkomst op te zeggen en een nieuwe overeenkomst af te sluiten met een nieuwe huurprijs. In veel gevallen hebben de huurovereenkomsten een looptijd voor onbepaalde tijd. Wenselijk is het om de huurprijs dan aan te passen wanneer de huurder opgezegd heeft en er een nieuwe huurder wordt aangetrokken. De huurprijs van het maatschappelijk vastgoed wordt berekend op basis van de WOZ-waarde. Het is de vraag of de WOZ-waarde evenredig stijgt na het uitvoeren van onderhoud. Wat betreft commerciële verhuur wordt er een markthuur in rekening gebracht. Er zijn huurovereenkomsten met een zodanige lage huurprijs dat herziening wenselijk is. Welke overeenkomsten dit betreft en wanneer het juridisch mogelijk is wordt in 2021 geïnventariseerd. In het MPV 20212022 wordt inzicht gegeven in het aantal overeenkomsten, de financiële situatie, prioritering en verdere aanpak.
1. Overzicht beheerplannen voor begrotingsjaar 2022 Onderstaand overzicht geeft inzicht in de huidige beheerplannen openbare ruimte en vastgoed in verband met extern toezicht:
Beheerplannen
Door het college vastgesteld
Looptijd t/m
Financiële vertaling in de begroting
Achterstallig onderhoud
Wegen
2017
2021
Ja
Nee
Kades
2017
2021
Ja
Nee
Bruggen en sluizen
2017
2021
Ja
Nee
Bomen en groen
2017
2021
Ja
Nee
Spelen
2017
2021
ja
Nee
Openbare verlichting
2017
2021
Ja
Nee
Stedelijk water
2017
2021
Ja
Nee
Reiniging
2017
2021
Ja
Nee
Straatmeubilair en markeringen
2017
2021
Ja
Nee
Oevers
2017
2021
Ja
Nee
Verkeersregelinstallaties (VRI), parkeersystemen en verwijsborden
2017
2021
Ja
Nee
Riolering
2019
2023
Ja
Nee
Nee
Ja
Gebouwen
Riolering en stedelijk water In maart 2019 is het verbreed Gemeentelijk Rioleringsplan (GRP) voor de planperiode 2019-2023 door de raad vastgesteld. De afgelopen jaren is het nodige werk verzet aan riolering en stedelijk water: - De meeste geplande rioolprojecten zijn uitgevoerd. - Op alle locaties waar volgens de norm ingrijpen nodig is, is onderhoud uitgevoerd dan wel ingepland. - Er is geen sprake van een onderhoudsachterstand.
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
- Er zijn wijkgerichte onderzoeken uitgevoerd en plannen opgesteld met betrekking tot de aanpak van wateroverlast. - Met de aanleg van hemelwaterriolen en waterbergingen zijn regen- en afvalwater gescheiden (afkoppelen). - De samenwerking met o.a. waterschap en omringende gemeenten is verder vormgegeven. - Gestart is met subsidie voor afkoppelen particulier terrein voor inwoners, instellingen en bedrijven. (www.schiedam.nl/a-tot-z/waterklaar)
Begroting 2022
98 98
- Conform het uitvoeringsplan klimaat adaptieve maatregelen behorende bij het GRP zijn diverse aanpassingen voorbereid en uitgevoerd. De komende periode is een voortzetting van het huidige beleid met meer aandacht voor de gevolgen van klimaatverandering. Zo worden nog meer adaptieve aanpassingen voorbereid en uitgevoerd om de stad voor te bereiden op perioden van extreme neerslag en droogte en particulieren verder financieel gestimuleerd om hun percelen klimaatbestendiger in te richten door middel van de aanleg van groene daken, wadi’s, infiltratie of waterberging. Het ingezette risico gestuurd beheer maakt op middellange termijn een reductie van vervangingsinvesteringen mogelijk. Naast het risico gestuurd beheer leidt ook de forse toename van het aantal aansluitingen in verband met de woonvisie op middellange termijn tot een reductie van de rioolheffing. Te verwachten investeringen voor het bestrijden van de gevolgen van klimaatadaptatie na de planperiode van het GRP kunnen daarentegen leiden tot verhoging van de kosten en de rioolheffing.
en multidisciplinaire projecten. Het huidige beleid wordt doorgezet.
Wegen
Groenvisie, uitvoeringsplan en groenverordening In januari 2021 is de Groenvisie vastgesteld in de gemeenteraad. Bij de vaststelling van de groenvisie is besloten dat er een groenfonds opgericht zal worden waaruit financiële middelen onttrokken kunnen worden ter realisatie van de Groenvisie. Vanuit de Eneco gelden is een storting gedaan in het groenfonds zodat we de komende jaren al aan de slag kunnen met concrete projecten uit de Groenvisie. De visie beschrijft waar we met het groen in Schiedam naartoe willen en bestaat uit een vijftal pijlers: Ruimtelijke kwaliteit, Samen met de stad, Biodiversiteit, Gebruik en Toekomst & klimaat. Tijdens de vaststelling van de groenvisie is aan de raad toegezegd dat er een uitvoeringsplan zal worden opgesteld. Dit uitvoeringsplan wordt in september 2021 aan het college van B&W aangeboden waarna ook de raad geïnformeerd zal worden. In dit uitvoeringsplan zijn aan iedere pijler uit de
Vanuit het areaal wegen worden de meeste buitenruimteprojecten (zoals in het IUPB) geïnitieerd. De meeste worden ingezet vanuit zettingsproblematiek (ophoogprojecten) en de resultaten van technische inspecties. Deze projecten worden multidisciplinair en integraal ingestoken waarbij de andere beheerarealen en veel gemeentelijke (beleids)ambities meegenomen worden. Deze projecten worden buurtgericht uitgevoerd. Het huidige beleid en de focus op ophoogprojecten wordt doorgezet.
Kades Het areaal kademuren in de binnenhavens en zeehavens is redelijk op orde. Er zijn uit inspecties geen grote vervangingsopgaven te verwachten. Wel zijn er kleinere trajecten waar werkzaamheden verricht moeten worden. Zoveel mogelijk wordt hierbij aangehaakt bij ontwikkelingen
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
Groenvisie programma’s gekoppeld en deze programma’s zijn vertaald in projecten. Na vaststelling wordt in 2022 uitvoering gegeven aan dit uitvoeringsplan.
Bruggen en sluizen Het areaal bruggen is voor een groot deel op orde. Veel belangrijke bruggen zijn recent vervangen of gerenoveerd. De komende jaren worden de laatste grootschalige werkzaamheden aan de grotere bruggen uitgevoerd. Onderhoud aan fiets- en voetgangersbruggen worden zoveel mogelijk meegenomen in projecten of uitvoeringsprogramma’s. Het huidige beleid wordt doorgezet.
Openbaar groen Het groenonderhoud wordt conform het in 2018 vastgestelde beheerplan uitgevoerd. Regelmatig worden er beeldkwaliteitsmetingen gehouden. Over het algemeen voldoet de geleverde kwaliteit van het groenonderhoud in aan de ambities zoals verwoord in de kadernota openbare ruimte. Het huidige beleid wordt doorgezet, met een aantal nieuwe ontwikkelingen en accenten.
In 2021 wordt is op basis van de vastgestelde groenvisie een nieuwe groenverordening opgesteld. Belangengroepen worden betrokken bij het opstellen van de verordening. De nieuwe groenverordening gaat in op zaken als; bescherming van waardevol groen en monumentale bomen. Regelgeving omtrent het kappen van bomen en verwijderen van groen vanuit ruimtelijke ontwikkelingen en beheer. De wijze waarop we het te verwijderen groen gaan compenseren en de relatie tussen de verordening en het groenfonds. In de verordening worden regels vastgelegd ten aanzien van stortingen en onttrekkingen van middelen uit het groenfonds en de wijze waarop hierover verantwoording wordt afgelegd aan de gemeenteraad. De implementatie van deze nieuwe verordening zal in 2022 zijn vruchten af gaan werpen. Bijvriendelijk beheer Het in 2020 ingezette programma ten aanzien van het bij-vriendelijk beheren van bermen hebben we met succes in 2021 voortgezet en zal in 2022 doorgaan. Klimaatverandering Door toedoen van klimaatverandering zien we meer en meer ziekten en plagen binnen het groenbeheer. Sinds 2019 monitoren we voor een viertal bekende boomziekten (Essentaksterfte, Kastanje bloeding ziekte, Massaria en Iepziekte) stadsbreed hoe deze zich ontwikkelen.
In het uitvoeringsplan groen (naar aanleiding van de Groenvisie) is opgenomen dat we deze monitoring voortzetten de komende jaren en ook zoeken naar innovatieve manieren om zieke bomen alsnog te kunnen behouden voor de stad.
Begroting 2022
99 99
Speelvoorzieningen
Sportaccommodaties:
Het onderhoud aan de speelvoorzieningen wordt conform het in 2017 vastgestelde beheerplan uitgevoerd.
Maatschappelijk geaccepteerde sportnormen van NOC*NSF en de VNG, Wet hygiëne en veiligheid badinrichtingen en zwemgelegenheden (Whvbz), het Besluit hygiëne en veiligheid badinrichtingen en zwemgelegenheden (Bhvdz), Waterleidingbesluit (beheersing van onder andere legionella), Meerjaren Onderhoudsplan (MOP).
Motie Speelplaatsen en sportmogelijkheden in de openbare ruimte (ENECO gelden) Afgelopen jaar is in de gemeenteraad een motie aangenomen waarmee een gedeelte van de Eneco gelden aangewend zal worden om de sport en spel voorzieningen in de openbare ruimte van een kwaliteitsimpuls te voorzien. Voor het einde van het jaar zal er aan de raad een bestedingsvoorstel worden aangeleverd. Dit zal vanaf 2022 gerealiseerd worden.
Straatmeubilair en markeringen, Openbare Verlichting, Verkeersregelinstallaties (VRI), parkeersystemen en verwijsborden, Oevers Het huidige beleid voor deze arealen wordt doorgezet. Werkzaamheden worden zoveel mogelijk meegenomen in projecten of uitvoeringsprogramma’s.
Reiniging Het huidige beleid voor de reiniging van de openbare ruimte wordt voortgezet.
2. Financieel overzicht begrotingsjaar 2022 (exclusief kapitaalslasten) Gemiddeld wordt jaarlijks totaal € 18,15 miljoen aan multidisciplinaire projecten uitgegeven. Dit is het groot onderhoud van en investeringen in de buitenruimte binnen het IUPB. Hoe dit bedrag per jaar verdeeld is over de diverse soorten uitgaven (begrotingsproducten/arealen), verschilt per jaar. In de tabel is in grote lijnen de verdeling aangegeven, zoals bepaald in de Kadernota BOR. De afgelopen jaren heeft er in de verdeling van de IUPB budgetten een verschuiving plaatsgevonden van exploitatiebudgetten naar investeringen. Er worden meer werkzaamheden als investering verantwoord conform de BBV. Uitgangspunt is dat er geen structurele achteruitgang en onderhoudsachterstand opgelopen mag worden.
Beleidsnota’s Openbare ruimte: Kadernota (Beheer) Openbare Ruimte 2017-2021 met bijbehorende beheerplannen, Speelruimteplan, Groenvisie 2021, Bomennota Schiedam, Gemeentelijk rioleringsplan Schiedam (GRP 2019-2023), Visie openbare ruimte Schiedam –structuur op stadsniveau- september 2009 + uitwerkingen, Groen Blauwe structuurvisie, Handboek Openbare Ruimte.
Gebouwen: Nota Vastgoedbeheer en –ontwikkeling Schiedam (VR46-2011), Verbeterplan Vastgoed (VR 121-2011)
§ Paragrafen € Financiële begroting 2022
Begroting 2022
100 100