52 Brief VAR 26 maart 2026 Jaarverslag 2025 en Jaarplan 2026

Griffies gemeenten regio Rotterdam

Datum

Onderwerp

26 maart 2026

VAR Jaarverslag 2025/Jaarplan 2026

Behandeld door

Bijlage(n)

Astrid de Jong

- 1-

Geachte heer, mevrouw, Hierbij ontvangt u ter informatie het gecombineerde Jaarverslag 2025 en het Jaarplan 2026 van de VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam (VAR). De VAR is een samenwerkingsverband van en voor 23 gemeenten, de politie en het Openbaar Ministerie binnen de politie-eenheid Rotterdam. Wij vormen in de regio het knooppunt van kennis en ervaring, fungeren als trendwatcher op het gebied van veiligheid en nemen het initiatief bij de aanpak van veiligheidsvraagstukken die voor het samenwerkingsverband relevant zijn of kunnen worden. De belangrijkste taken van de VAR zijn: • Het delen van kennis en informatie en het organiseren van kennisbijeenkomsten. • Het ondersteunen van regionale bestuurlijk portefeuillehouders bij diverse zorg- en veiligheidsthema’s. • Het faciliteren van netwerken en werkgroepen rondom regionale prioriteiten, zoals digitale veiligheid, mensenhandel, zorg en veiligheid, maatschappelijke onrust (waaronder radicalisering en polarisatie) en jeugd en veiligheid. • Regionale monitoring, waaronder het Gezamenlijk Veiligheidsbeeld en de Veiligheidsmonitor. Met regelmaat organiseert de VAR kennisbijeenkomsten voor bestuurders en zorg- en veiligheidsprofessionals die ook voor raadsleden interessant kunnen zijn. Meer informatie vindt u op www.veiligheidsalliantie.nl.

Op deze website is onder andere een uitgebreide kennisbank beschikbaar met best practices en ondersteunende instrumenten binnen de regionale veiligheidsprioriteiten. Met vriendelijke groet,

Astrid de Jong Hoofd VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam

JAARVERSLAG 2025 JAARPLAN 2026 Voorwoord

Kennisbijeenkomsten

Monitoring

Communicatie

Thema’s

Digitale veiligheid

Mensenhandel

Zorg en veiligheid

Jeugd en veiligheid Jaarrekening Maatschappelijk ongenoegen Begroting

Voorwoord Graag presenteren wij u het gecombineerde Jaarverslag 2025 en het Jaarplan 2026 van de VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam (VAR). In dit digitale document vindt u per thema een beknopte terugblik op de activiteiten van het afgelopen jaar én een vooruitblik op onze plannen voor het komende jaar. Via de opgenomen links kunt u eenvoudig doorklikken naar onze website voor meer informatie.  De VAR vervult binnen de regio een centrale rol als kenniscentrum, trendwatcher op het gebied van veiligheid en aanjager van gezamenlijke aanpakken voor actuele en opkomende veiligheidsvraagstukken. Het Regionaal Veiligheidsoverleg (RVO) is de opdrachtgever en heeft de thema’s vastgesteld, waarop de VAR actief is en de regionale portefeuillehouders vanuit het RVO bij ondersteunen. 1. Digitale Veiligheid 2. Mensenhandel 3. Zorg en Veiligheid 4. Jeugd en Veiligheid 5. Maatschappelijk ongenoegen Bij de oprichting van de VAR hebben gemeenten, politie en het Openbaar Ministerie een uitvoeringsregeling ondertekend. Deze regeling loopt af op 1 mei 2026. De evaluatie hiervan vond de afgelopen maanden plaats en wordt aangeboden aan het RVO met een voorstel tot verlenging.

Wij zijn verheugd dat uit deze evaluatie blijkt dat de VAR wordt gewaardeerd als verbindend, servicegericht, ondersteunend, toegankelijk, praktisch en professioneel – eigenschappen die naadloos aansluiten bij onze kernwaarden. Ook in 2026 organiseren wij regelmatig leer- en kennisbijeenkomsten. Wij nodigen u van harte uit om hieraan deel te nemen en uw uitdagingen, wensen en behoeften met ons te delen. Samen blijven we werken aan een veilige regio. Met dank aan al onze netwerkpartners – landelijk, regionaal én lokaal – die samen met ons samenwerken aan een veilige regio. Theo Segers Voorzitter VeiligheidsAlliantie Burgemeester Molenlanden

Jack de Vries Vicevoorzitter VeiligheidsAlliantie Burgemeester Maassluis

Astrid de Jong Hoofd VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam

2

De VeiligheidsAlliantie Regio (VAR) De VeiligheidsAlliantie regio Rotterdam (VAR) is een samenwerkingsverband van 23 gemeenten, de politie en het Openbaar Ministerie in de regio Rotterdam. De VAR biedt een platform voor het uitwisselen van kennis en ervaring. Ook bevordert de VAR de regionale samenwerking tussen de partners door actief te signaleren, te agenderen, te initiëren en te verbinden. De VAR heeft daarbij aandacht voor de diversiteit van de (lokale) veiligheidsvraagstukken in de regio. Naast het VAR-bestuur is er een VAR-regiegroep die fungeert als denktank en klankbord en zorgdraagt voor de samenwerking tussen de verschillende portefeuilles. Het kernteam van de VAR zorgt voor de uitvoering van de taken van de VeiligheidsAlliantie. 

Kennisbijeenkomsten

2025

2026

Een belangrijk onderdeel van de activiteiten van de VAR is het organiseren van kennisbijeenkomsten. Dit in de vorm van Leerhuizen, carrousels en netwerkbijeenkomsten. Het kernpunt van deze bijeenkomsten is het delen van kennis, trends en nieuwe inzichten of casuïstiek delen. Hieronder een overzicht van de georganiseerde bijeenkomsten in 2025:

In 2026 organiseren wij aansluitend op het Regionaal Veiligheidsoverleg (RVO) drie Leerhuisbijeenkomsten. Het eerste Leerhuis van 2026 staat in het teken van het Strategisch Beleidsplan 2027-2030 van de politie-eenheid Rotterdam. Agenda 23 maart 2026 06 juli 2026 16 november 2026

Zorg- en Veiligheidsconferentie Thema: ‘Samen doen we meer’. Een dag vol inspiratie over de impact van actuele en maatschappelijke ontwikkelingen, georganiseerd door de VAR, Zorg- en Veiligheidshuizen en het RIEC (maart) 

Leerhuis Leerhuis Leerhuis

Najaarscarrousel Op donderdagochtend 1 oktober 2026 vindt de VAR Najaarscarrousel plaats.

Leerhuis Leerhuis Criminele Uitbuiting (april)  Leerhuis NAVO-Top (juli)  Leerhuis Femicide (september)  Leerhuis Cyberoefendriehoek (november) 

Webinars en kennisbijeenkomsten Voor de netwerken worden (digitale) bijeenkomsten georganiseerd op verschillende thema’s. Ontdek welke inspirerende sessies, ontmoetingen en thema’s u te wachten staan. Het aanbod wordt gedurende het jaar steeds verder uitgebreid. Via de nieuwsbrief, website  en persoonlijke uitnodigingen houden we u daarvan op de hoogte.

VAR-Summerschool In de maanden juli/augustus vond de VAR-Summerschool plaats. Twaalf activiteiten, variërend van werkbezoeken, webinars tot workshops. 

Trainingsaanbod Naast de kennisbijeenkomsten organiseren we ook trainingen. Het trainingsaanbod voor 2026 is beschikbaar via de website. De kennisbijeenkomsten en trainingen zijn kosteloos (tenzij anders vermeld) te volgen door de partners uit de regio Rotterdam waarmee wij samenwerken. 

Najaarscarrousel Najaarscarrousel 'De gemeente als vangnet en frontlinie' (oktober)  Netwerkbijeenkomsten Daarnaast organiseerde de VAR extra kennisbijeenkomsten op specifieke thema’s naar aanleiding van actualiteit. Daarover meer onder de diverse thema’s. 

3

Monitoring

2025

2026

Het Gezamenlijk Veiligheidsbeeld (GVB) stelt de veiligheidspartners in staat om de cijfermatige ontwikkelingen binnen de thema's van de regionale en lokale beleidsplannen te volgen en zo nodig bij te sturen. De rapportage geeft een meerjarig beeld van de veiligheidssituatie op eenheid, districtelijk en gemeentelijk niveau. In 2025 werden twee rapportages uitgebracht. Over het jaar 2024 en over de eerste helft van 2025. 

In 2026 worden twee rapportages van het Gezamenlijk Veiligheidsbeeld (GVB) uitgebracht. In het voorjaar het GVB 2025 en in het najaar het GVB eerste halfjaar 2026. In 2026 zal ook de rapportage van de tweejaarlijkse landelijke Veiligheidsmonitor worden gepubliceerd. De Veiligheidsmonitor is een bevolkingsonderzoek naar veiligheid, leefbaarheid en slachtofferschap van veelvoorkomende criminaliteit. De VAR coördineert de deelname van de gemeenten in onze regio en maakt hiervan een regionale rapportage. 

Daarnaast coördineerde de VAR de regionale deelname aan de twee jaarlijkse Veiligheidsmonitor. Het onderzoek werd in 2025 door het CBS uitgevoerd. De resultaten worden medio 2026 verwacht.

Communicatie 2025

2026

Op de VAR-website delen we nieuwsberichten en staat een kennisbank, waar we relevante informatie over de verschillende thema’s aan blijven toevoegen. Er verschijnt maandelijks een VAR nieuwsbrief, die wordt verzonden naar ruim 1400 abonnees. Verder hebben we een trainingsaanbod, aantal factsheets en handreikingen op verschillende thema’s.

We monitoren actualiteiten en publiceren hierover in nieuwsberichten op onze website en LinkedIn-pagina. Maandelijks bundelen we deze berichten in een nieuwsbrief. De kennisbank op de website wordt doorlopend geactualiseerd en er worden factsheets over actuele onderwerpen gemaakt. Er worden introductiedossiers per thema ontwikkelt, waardoor nieuwe collega’s binnen het netwerk relevante informatie gebundeld aangeboden krijgen.

Via het LinkedIn-kanaal (met 1600 volgers) van de VAR delen we berichten over actuele onderwerpen en terugblikken van bijeenkomsten. 

Voor de nieuwe coalitieakkoorden en raads- of collegeprogramma’s na de gemeenteraadsverkiezingen worden inspiratie-teksten opgesteld over de geprioriteerde thema’s. Deze kunnen door burgemeesters en griffiers worden gebruikt als input voor de coalitiegesprekken.

Minimaal één keer per jaar hebben we alle gemeenten bezocht voor een accountgesprek. Hierbij worden ontwikkelingen en ondersteuningsaanbod gedeeld en behoeften opgehaald. Dit jaar hebben ook een aantal gemeenten met een compleet OOV-team de werklocatie van de VAR bezocht.

4

Thema: Digitale veiligheid 2026

2025

In 2026 wordt verder uitvoering gegeven aan het ‘Uitvoeringsprogramma Digitale Veiligheid 2025-2027’. 

In april heeft het RVO het ‘Uitvoeringsprogramma Digitale Veiligheid 2025-2027’ vastgesteld. Politie, OM, gemeenten, VAR en PVO werken samen bij de aanpak op vier thema’s: Digitale criminaliteit, Cybercrisis- en incidentbeheersing, Eigen huis op orde en Digitaal Weerbare Democratie.

Met het wegvallen van de subsidiering vanuit de City Deal Lokale Weerbaarheid komt de inzet vanuit de VAR bij het regionale programma onder druk te staan. Prioritering wordt afgestemd met de regionale Stuurgroep Digitale Veiligheid en het VAR Bestuur. Desondanks blijven wij ons komend jaar inzetten voor:

De regionale projectgroep, die minimaal maandelijks bijeenkomt, met vertegenwoordigers vanuit politie, OM, VAR, PVO geeft uitvoering aan de aanpak. Dit jaar vond twee keer een stuurgroep-overleg plaats onder voorzitterschap van de regionale portefeuillehouder.

•

Met de extra middelen die beschikbaar zijn gesteld vanuit de CityDeal Lokale Weerbaarheid Cybercrime  heeft de VAR gemeenten ondersteund bij het verhogen van de digitale weerbaarheid door: • Organisatie van de actiedag ‘Echt Niet Vandaag’, waarin door ruim 75 publiek-private partners meer dan 125 acties zijn georganiseerd.  • Lancering van drie nieuwe scenes interactieve film ‘Echt of nep?’  • Deelname aan projecten Rotterdam Protected , het netwerk Digitale Inclusie , klankbordgroep dashboard Online Criminaliteit en samenwerking met scholen.  • Ontwikkeling kaartspel en handreiking Online Leefwereld Jongeren.  • Organisatie van vier CISO-bijeenkomsten.  • Organisatie van de cyberoefendriehoek.  • Ondersteuning van het landelijk platform cyberburgemeesters, waarvan de regionaal portefeuillehouder voorzitter is. Het Platform Cyberburgemeesters sprak, via een pamflet , zijn zorgen uit en roept op tot structurele aandacht en financiering voor de bestuurlijke en preventieve aanpak van digitale onveiligheid op regionaal niveau. • Gespreksronde langs alle gemeenten met CISO en adviseur digitale veiligheid. Hiervan is een thermometerrapportage opgesteld waaruit de inzet en behoeften van gemeenten op het thema zichtbaar zijn. • Organisatie van twee netwerkbijeenkomsten. 

• •

• • •

• • • •

5

Faciliteren regionaal netwerk digitale veiligheid en het CISO-netwerk door het delen van ontwikkelingen, trends en handelingsperspectief in de vorm van interventies, goede voorbeelden en campagnes. Organiseren netwerkbijeenkomsten. Faciliteren verbinding/samenwerking politie (digitale wijkagenten, digitaal experts) en gemeenten ter voorkoming slachtoffer- en daderschap. Mede-organiseren van de regionale actiedag ‘Echt niet vandaag’. Aanbieden format en stimuleren van een gemeentelijk uitvoeringsplan. Ontwikkelen en uitrollen van nieuwe interventies: ‘Interactieve film voor mensen met een LVB’, een E-learning ‘Online Aangejaagde Orde Verstoringen’ en het gebruik van OSINT. Ontwikkelen handreiking/format samenwerkingsafspraken gemeente/politie monitoring Online Aangejaagde Orde Verstoringen Training gebruik dashboard zicht op Online Criminaliteit. Verkenning naar aanbod voor scholen en overige jeugdprofessionals. Evaluatie Cyberoefendriehoek en uitwerken van de aanbevelingen en behoeften in handelingsperspectief.

Thema: Mensenhandel

2026

2025 De ketenregie op de regionale aanpak mensenhandel is belegd bij de VAR. Vanuit het regionale beleidskader en actieplan 2024-2026  werken we samen met de ketenpartners aan voorkomen, het beter signaleren en helpen van slachtoffers en het aanpakken van daders en faciliteerders van mensenhandel. Hieronder een aantal van de uitgevoerde activiteiten op de verschillende thema’s:

Wij blijven ons samen met ketenpartners inzetten voor de integrale aanpak tegen mensenhandel en de uitvoering van het regionale actieplan. Deze plannen vormen een stevige basis voor de verdere verankering van de regionale aanpak mensenhandel binnen de regio. In 2026 evalueren we het regionaal beleidskader en stellen we een nieuw Beleidskader en Actieplan 2027-2030 op.

Verbeteren zicht op aard en omvang • Regionale monitor mensenhandel 2024 gepubliceerd. 

Hieronder een selectie van de andere activiteiten in 2026: •

Bevorderen regionale samenwerking • Ondersteuning bij lokale aanpak en een lokaal actieplan, met o.a. een gespreksronde met alle aandachtsfunctionarissen van de 23 gemeenten, samen met het Expertisecentrum Seksualiteit Sekswerk en Mensenhandel (ESSM). • Organisatie van twee netwerkbijeenkomsten  en de twee (bestuurlijke) regionale tafels Mensenhandel. • Organisatie werksessie doorontwikkeling Platform Mensenhandel.

• • • •

• Bewustwording, signaleren en melden • Faciliteren “Koffer Verkeerd” en VR-brillen voor lokale bewustwording. • Leerhuis: ‘Slachtoffers en Daders: Twee zijdes van criminele uitbuiting’ • Lancering vernieuwde regionale meldroutekaart.  • Organisatie training ‘Bestuurlijk Toezicht Prostitutie’.  • Organisatie (i.s.m. RIEC) van het Congres Mensenhandel: “Grenzeloos kwetsbaar: jongeren en de gevaren van mensenhandel”. 

•

• • • • •

Aanpakken van faciliteerders en mensenhandelaren • Periodieke controles door het Regionaal Controleteam Mensenhandel (RCTM) en is hun rol en werkwijze gedeeld in een netwerkbijeenkomst. Preventie en zorg voor het slachtoffer • Periodieke overleggen met zorgcoördinatoren van het ESSM.

6

Faciliteren regionaal netwerk aandachtsfunctionarissen door het delen van ontwikkelingen, trends en handelingsperspectief in de vorm van interventies, goede voorbeelden en campagnes. Doorontwikkeling en publiceren van Mensenhandelmonitor 2025. Organiseren van regionale tafel, platform en netwerkbijeenkomsten. Gespreksronde (zomertour) lokale aanpak i.s.m. het ESSM. Deelname aan landelijke overleggen en bijeenkomsten en leveren van bijdrage aan uitwerking actielijnen uit het landelijk programma ‘Samen tegen Mensenhandel’.  Volgen van landelijke ontwikkelingen, zoals de drie nieuwe vormen van mensenhandel en hoe wij hierop als regio kunnen anticiperen. Stimuleren van inzet “Koffer Verkeerd” en de VR-brillen  en onderzoeken en ontwikkelen van nieuwe interventies voor bewustwording om deze regionaal in te kunnen gaan zetten. Aanbieden van een trainingsaanbod.  Doorontwikkelingen van de campagnes: ‘Kijk op Mensenhandel”  en “Steek jij je hand uit”.  Inzet rondom de landelijke week tegen mensenhandel. Aanhaken en uitdragen nieuwe landelijke koepelcampagne.  In samenwerking met het RIEC organiseren van een event.

Thema: Zorg en Veiligheid

2025

2026

In 2025 kwam het Bestuurlijk Platform Zorg en Veiligheid vier keer bijeen. Deelnemers waren onder andere portefeuillehouders, referenten, VNG-adviseurs, beleidsadviseurs zorg en veiligheid uit Dordrecht en Rotterdam, wethouders Zorg uit Zuid-Holland-Zuid en Rotterdam-Rijnmond, de portefeuillehouder politie Zorg en Veiligheid en de hoofden van de Zorg- en Veiligheidshuizen. Tijdens deze overleggen lag de focus op oorzaken, dilemma’s en knelpunten binnen hoogrisico-casuïstiek. Zo werd onder meer de signaallijst van het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond besproken.

In 2026 komt het Bestuurlijk Platform Zorg en Veiligheid tweemaal bijeen om regionale en landelijke trends en ontwikkelingen te bespreken en fungeert als schakel wanneer het knelpunten of dilemma’s signaleert die vragen om agendering en/of lobby richting landelijke gremia. In de regio Rotterdam nemen de zorg- en veiligheidsvraagstukken in complexiteit toe. Het gaat onder meer om huiselijk geweld, intiem terrorisme en femicide, personen met onbegrepen gedrag en zorgcriminaliteit. Deze vraagstukken vragen om een integrale en domeinoverstijgende aanpak.

In zowel Zuid-Holland-Zuid als Rotterdam-Rijnmond is een actief ambtelijk netwerk zorg en veiligheid, waar uiteenlopende thema’s worden behandeld. Hier worden bestuurlijke knelpunten verzameld en indien nodig ingebracht bij het Bestuurlijk Platform.

De uitvoeringsagenda Zorg en Veiligheid 2025–2026 sluit naadloos aan bij landelijke ambities en ontwikkelingen, zoals geformuleerd door de VNG en de landelijke stuurgroep Zorg en Veiligheid. Deze uitgangspunten zijn vertaald naar de regionale praktijk door de focus te leggen op drie thema’s die binnen de regio Rotterdam extra aandacht verdienen:

De projecten Domeinoverstijgende Samenwerking (DOS) zijn dit jaar verder doorontwikkeld in beide regio’s. De gezamenlijke visiepunten zijn: • Nabijheid en leefwereld moet centraal. • Gereedschapskist van de professional centraal. • Bestuur nodig door complexiteit op inhoud en samenwerking. • Verbinding met de keten.

1. 2. 3.

Voor het ambtelijk netwerk, burgemeester, wethouders en ketenpartner is door het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam-Rijnmond samen met de VAR in juni een symposium georganiseerd ‘Samen leren en inspireren’. 

Femicide, intiem terreur en huiselijk geweld: met nadruk op bewustwording, vroeg-signalering en samenwerking. Personen met onbegrepen gedrag: met focus op een mensgerichte aanpak, structureel leren en het versterken van straattriage. Zorgcriminaliteit: waarbij de VAR vooral een agenderende, verkennende en verbindende rol vervult. De daadwerkelijke aanpak, opsporing en handhaving ligt primair bij ketenpartners zoals het RIEC en het Openbaar Ministerie.

Voor elk thema zijn regionale ambities, doelen en bijbehorende acties vastgesteld. Het Bestuurlijk Platform Zorg en Veiligheid bewaakt de voortgang, duidt ontwikkelingen en fungeert als agenderings- en escalatiepunt. Daarnaast blijven we de ontwikkelingen binnen de kenniswerkplaatsen volgen. Voor het netwerk Zorg en Veiligheid staat in 2026 één gezamenlijke netwerkbijeenkomst gepland. 

In september organiseerden we voor burgemeesters, wethouders, hun adviseurs en andere professionals het Leerhuis ‘Achter gesloten deuren’.  Tijdens deze bijeenkomst stond het belang van samenwerking, kennisdeling en een integrale aanpak centraal, met aandacht voor zowel slachtoffers als daders. In oktober volgde de Najaarscarrousel van de VAR, waarin een workshop werd gegeven over zorgcriminaliteit en hoe gemeenten hier effectief op kunnen inspelen. 

7

Thema: Jeugd en Veiligheid

2025

2026

De drivergroep is in 2025 tweemaal bij elkaar gekomen. Hierin zijn zowel de landelijke als regionale trends en ontwikkelingen met elkaar besproken en is input geleverd voor het netwerk Jeugd en Veiligheid.

In 2026 komt de drivergroep tweemaal bijeen om regionale en landelijke trends en ontwikkelingen te bespreken. Daarnaast fungeert de drivergroep als schakel tussen het netwerk en het bestuur, waarbij input uit het netwerk wordt ingebracht en teruggekoppeld.

Voor het netwerk Jeugd en Veiligheid zijn vier netwerkbijeenkomsten en één gecombineerde bijeenkomst georganiseerd, elk met een centraal thema voor verdieping. Hierbij is aandacht besteed aan: • Wapens en jongeren en de Group Violence Intervention. Delen van actuele onderzoeksinzichten over wapenpreventie en een toelichting door de politie op de kansen en uitdagingen van de Group Violence Intervention (GVI).  • School en veiligheid. Een interactieve bijeenkomst met het netwerk Jeugd en Veiligheid en Zadkine over het versterken en borgen van betrokkenheid rondom schoolveiligheid, ook na convenantafspraken.  • Niet-acute overige zorgmeldingen jeugd. Bespreking van de evaluatie van de pilot in Krimpen aan den IJssel en Capelle aan den IJssel en een eerste verkenning van het proces. Met besluit om dit thema via een werkgroep verder uit te werken.  • Online domein. Aandacht voor criminele uitbuiting, geldezels en online seksueel geweld  en later in het jaar samen met Maatschappelijk Ongenoegen voor online narratieven en radicalisering.

We organiseren in 2026 drie netwerkbijeenkomsten waarin steeds één thema centraal staat. De onderwerpen zijn geselecteerd op basis van input vanuit de drivergroep en gesprekken met netwerkpartners. Tijdens de netwerkbijeenkomsten komen de volgende onderwerpen aan bod: • Ouderbetrokkenheid: tijdens een bijeenkomst richten we ons op het leren van hoe gemeenten, politie en andere netwerkpartners ouders/ verzorgers sneller en beter kunnen betrekken bij de aanpak van jeugd(criminaliteit). • Diversiteit aan doelgroepen: tijdens een bijeenkomst zullen we stilstaan bij verschillende doelgroepen. Waaronder LVB-jongeren en meiden en hun specifieke benadering of interventiemogelijkheden. • Rivaliserende jeugdgroepen en verbinding explosief geweld: rivaliserende jeugdgroepen zijn gemeentegrens-overstijgend en schuwen geweld niet. Tijdens een bijeenkomst staat het delen van best practices en de koppeling met explosief geweld centraal. Verder wordt ingezet op: • Online domein: de online leefwereld van jongeren, inclusief ontwikkelingen rond AI, blijft integraal onderdeel van alle onderwerpen en wordt in elke bijeenkomst meegenomen. • Overige Zorgmeldingen Jeugd (OZJ): de werkgroep OZJ wordt voortgezet in 2026. Hierbij werken we gezamenlijk toe naar een regionaal (en lokaal waar nodig) proces.

Tijdens netwerkbijeenkomsten zijn diverse interventies en ervaringen uit de Preventie met Gezag (PMG)-gemeenten gedeeld. Daarnaast is in januari een PGAbijeenkomst georganiseerd om uitwisseling tussen PMG- en niet-PMG-gemeenten te faciliteren. Tijdens het leerhuis in april, het mensenhandelcongres in oktober en de VAR Summerschool is aandacht besteed aan criminele uitbuiting, met focus op de leefwereld van jongeren. 

We blijven ons inzetten om zoveel mogelijk gemeenten in de regio te betrekken en ondersteunen. De gekozen thema’s raken meerdere VAR-portefeuilles, waardoor samenwerking essentieel is om de verbinding op deze onderwerpen te versterken.

De VAR heeft de interventietool (Ont)wapenend geëvalueerd en verrijkt met input uit het netwerk.  En een kaartspel en handreiking Online Leefwereld Jongeren ontwikkelt. 

8

Thema: Maatschappelijk Ongenoegen

2025

2026

De regionale portefeuille Maatschappelijk Ongenoegen omvat de thema’s: Radicalisering en Extremisme, Polarisatie en Statelijke dreigingen. Om het regionale netwerk effectief te laten functioneren is een drivergroep, onder voorzitterschap van de regionaal portefeuillehouder, opgericht.

In 2026 organiseren we drie regionale netwerkbijeenkomsten. Daarnaast organiseren we bij actualiteiten webinars over trends en ontwikkelingen. We monitoren landelijke ontwikkelingen en handelen hiernaar. Verder wordt ingezet op:

Er zijn in samenwerking met onder andere het ambtelijke netwerk en andere organisaties praktische documenten ontwikkeld, waaronder: • Het handboek PGA-R  inclusief opleidingsplan voor gemeenten. • Het inwerkdossier  en netwerkkaart Maatschappelijk Ongenoegen  • Meerdere factsheets op de onderwerpen: online radicalisering , desinformatie , 764-COM netwerken en statelijke dreigingen .

Polarisatie, radicalisering en extremisme • Inzet deskundigheidsbevordering op polarisatie en (online) radicalisering d.m.v. trainingen en informatieve factsheets over verschillende extremistische verschijningsvormen. Inclusief het verkennen van het aanbod voor bewustwording op scholen in combinatie met de uitrol van de serious game ‘botsende ideeën’.  • Verkennen handelingsperspectief (online) gewelddadig accelerationisme. • Regionale uitrol bestuurlijk dreigingsbeeld maatschappelijk ongenoegen. • Inventarisatie naar en praktische handvatten bieden bij het opzetten van lokale meldstructuren en de inzet van het sleutelfigurennetwerk van gemeenten. • Ophalen en uitleren van best practices rondom demonstraties en verkennen van mogelijkheden om kloof overheid-burger te verkleinen. • Verkennen van gemeente-brede aanpak maatschappelijk ongenoegen (van wonen tot zorg) via o.a. wethouders. • Opleveren van een checklist voor raadsleden over hun mogelijke rol bij maatschappelijk ongenoegen.

Andere activiteiten in 2025 waren: • Organisatie van twee netwerkbijeenkomsten over de PGA-R , weerbare samenleving en geopolitieke dreigingen  met sprekers vanuit o.a. AIVD, NCTV, Defensie, ESET, ZVH, de VNG en één actualiteitensessie met de AIVD over online radicalisering.  • Met elke gemeente is gesproken over de lokale inzet maatschappelijk ongenoegen om een goed beeld te krijgen bij hun aanpak en behoeften. • Faciliteren radicaliseringstrainingen van 150 professionals. Ook is het opleidingsaanbod op polarisatie verkend. • Drie webinars met de NCTV en het ZVH-RR over het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland en de nieuwe wet PARTA.  • Inzet op de versterking van de lokale en regionale (keten)samenwerking op de PGA-R met het Zorg- en Veiligheidshuis Rotterdam Rijnmond. • Deelname aan diverse landelijke overlegstructuren en een landelijke kenniskring met andere regionale samenwerkingsverbanden. • Afstemming met de Veiligheidsregio’s Rotterdam-Rijnmond en ZuidHolland Zuid over de mogelijke rol van de VAR bij maatschappelijke weerbaarheid.

Statelijke dreigingen en maatschappelijke weerbaarheid • Organiseren van een training met oefenscenario’s op statelijke dreigingen. • Inzetten op kennisdeling en samenwerking weerbaarheid door o.a. het opzetten van een Leerkring lokale weerbaarheid.  • Lesaanbod weerbaarheid voor scholen inzichtelijk maken.

9

Jaarrekening 2025 Waar kwam het geld vandaan? Inwonersbijdrage gemeenten bijdrage VAR Inwonersbijdrage gemeenten mensenhandel Bijdrage monitoring (politie) Subtotaal regionale bijdrage

Begroting 2026 € 197.000 109.000 4.000 310.000

Waar komt het geld vandaan? Inwonersbijdrage gemeenten bijdrage VAR Inwonersbijdrage gemeenten mensenhandel Bijdrage monitoring (politie) Subtotaal regionale bijdrage

€ 199.000 110.000 4.000 313.000

Subsidies Versterkingsgelden radicalisering NCTV Overdracht cybersubsidie gemeente Rotterdam

116.000 PM*

Subtotaal subsidies

116.000

Subsidies Versterkingsgelden radicalisering NCTV Subsidie Citydeal Cyberweerbaarheid Subsidie Citydeal Online Aangejaagde Verstoring Subtotaal subsidies

116.127 100.000 45.496 261.623

Restant budget 2024

100.000

Doorlopende activiteiten/projecten uit 2025

55.000

Totaalbudget 2025

671.623

Totaalbudget 2026

484.000

Waar is het geld aan uitgegeven? Loonkosten Monitoring Kennisbijeenkomsten Regionale thema’s en projecten Communicatie/kennisbank Subtotaal

420.000 28.000 27.000 132.123 9.500 616.623

Waar wordt het geld aan uitgegeven? Loonkosten Monitoring Kennisbijeenkomsten Regionale thema’s en projecten Communicatie/kennisbank Totaal

420.000 30.000 15.000 9.000 10.000 484.000

Doorlopende activiteiten/projecten in 2026

55.000

Totaal

671.623

*betreft een restant cyber-subsidie die de gemeente Rotterdam overdraagt aan de VAR. Bij akkoord van de subsidieverstrekker wordt deze ingezet voor het Uitvoeringsprogramma Digitale Veiligheid

10