38 Brief MRDH 28 april 2023 Aanbiedingsbrief Jaarstukken MRDH 2022
Tekst van het document
Retouradres: Postbus 21012 3001 AA Rotterdam
De raden van de 21 gemeenten die deelnemen aan de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam Den Haag
Westersingel 12 Postbus 21012 3001 AA Rotterdam Telefoon 088 5445 100 E-mail: informatie@mrdh.nl Internet: www.mrdh.nl KvK nummer: 62288024 Bankrekeningnummer NL96 BNGH 0285 1651 43 contactpersoon Martijn Vollering
Datum
28 april 2023
ons kenmerk 101314 doorkiesnummer 088 5445 119 e-mail m.vollering@mrdh.nl
Onderwerp
Aanbieding voorlopige jaarstukken MRDH 2022
aantal bijlage(n) 2
Geachte raad, 21 gemeenten werken samen in de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) aan het vernieuwen van de economie en het verbeteren van de bereikbaarheid. De inhoudelijke, maatschappelijke opgaven die achter deze ambitie liggen, kennen een financiële vertaling in onze begroting. Met deze brief bieden wij u, conform artikel 34b van de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr), de voorlopige jaarstukken 2022 van de MRDH aan. De jaarstukken vormen een integrale verantwoording van onze begroting en daarmee van de activiteiten in onze samenwerking, met daarin zowel de programma’s voor verkeer en openbaar vervoer als een programma voor de versterking van het economisch vestigingsklimaat. De accountantscontrole van de jaarrekening is inmiddels afgerond. In de voorlopige jaarstukken bevindt zich de goedkeurende controleverklaring voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid. Het jaar 2022 wordt afgesloten met een voordelig resultaat en heeft volledig betrekking op het programma Economisch vestigingsklimaat. De bestuurlijke behandeling van de concept jaarstukken start in de Rekeningcommissie van 5 juni. Deze commissie, waar vanuit elke gemeente een raadslid aan deelneemt, voert het jaarrekening onderzoek uit en brengt verslag inclusief een advies uit aan het algemeen bestuur van de MRDH. De Rekeningcommissie is daarmee hét controlerend orgaan van de raadsleden.
Dit laat onverlet dat het aan de gemeenten zelf is of en hoe ze de concept jaarstukken in de eigen gemeente bespreken. Na de Rekeningcommissie zullen de concept jaarstukken 2022 behandeld worden in de bestuurscommissie Vervoersautoriteit (7 juni). De bestuurscommissie EV (behandeling 31 mei 2023) zal een voorstel voor resultaatbestemming doen, waarna dit aan het dagelijks bestuur zal worden voorgelegd in de vergadering van 21 juni. De bestuurlijke behandeling wordt afgesloten in het algemeen bestuur op 7 juli.
Albrandswaard, Barendrecht, Brielle, Capelle aan den IJssel, Delft, Den Haag, Hellevoetsluis, Krimpen aan den IJssel, Lansingerland, Leidschendam-Voorburg, Maassluis, Midden-Delfland, Nissewaard, Pijnacker-Nootdorp, Ridderkerk, Rijswijk, Rotterdam, Schiedam, Vlaardingen, Wassenaar, Westland, Westvoorne, Zoetermeer.
Bereikte resultaten: Economisch Vestigingsklimaat In 2022 is voor ruim € 2,5 miljoen cofinanciering aan gemeentelijke projecten verstrekt. Om een bijdrage te leveren aan een betere aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, werd een groot deel van deze middelen ingezet voor de versterking van campussen en het aanjagen van een Leven Lang Ontwikkelen. Op het gebied van digitalisering werd onder meer ingezet op de tuinbouw, de agrologistiek en het brede mkb. Afgelopen jaren heeft de MRDH geïnvesteerd in innovatieprogramma’s. Via deze innovatieprogramma’s wordt financiering beschikbaar gesteld voor ondernemers (consortia) om samen met fieldlabs en andere partijen open innovatieprojecten te starten. De MRDH was in 2022 inhoudelijk betrokken bij het toekennen van subsidievouchers aan projecten en het doorontwikkelen van het programma. De innovatieprogramma’s zijn in 2022 door een extern bureau geëvalueerd. Op basis van de bevindingen van het onderzoek en aanbevelingen wordt door de MRDH i.s.m. de provincie Zuid-Holland in 2023 gekeken hoe de innovatieprogramma’s zo goed mogelijk kunnen bijdragen aan de nieuwe strategische agenda's en maatschappelijke impact. Ook in 2022 waren de MRDH gemeenten via de programma’s City of the Future en Region of the Future aangesloten op het startup-netwerk van YES!Delft.
Resultaten van deze programma’s zijn oplossingen die voor gemeenten besparingen opleveren of bijdragen aan verbetering van de leefomgeving van de inwoners. Het programma draagt ook bij aan het versterken van het netwerk van startups in de metropoolregio. Het huidige samenwerkingsprogramma loopt tot en met medio 2025. Bereikte resultaten: Verkeer en Openbaar Vervoer Ook het jaar 2022 stond in het teken van het omgaan met de gevolgen van COVID-19 voor het openbaar vervoer. Om zo veel mogelijk de gevolgen van corona te kunnen opvangen, is het regionaal Transitieprogramma OV en corona beschikbaar. De maatregelen uit het transitieprogramma hebben het beoogde effect: in tijden van financiële krapte werd de reiziger zoveel als mogelijk ontzien en vervoerbedrijven konden het jaar afsluiten zonder significante verliezen. Onderdeel van het Transitieprogramma zijn stimuleringsmaatregelen om de aantrekkelijkheid en toekomstvastheid van het OV-systeem te verbeteren. MRDH heeft subsidies beschikbaar gesteld om de toekomstvastheid van de arbeidsmarkt van de vervoerbedrijven te verbeteren en om de invoering van Nieuwe Betaalwijzen (bankpas naast OV-chipkaart) te stimuleren. Gedurende 2022 hebben we afspraken met het Rijk kunnen maken over verlenging van de Beschikbaarheidsvergoeding OV tot en met eind 2022, waardoor het Rijk het gehele jaar de tekorten aanvulde tot 93% van de kosten.
De resterende opgave van 7% werd gerealiseerd met maatregelen uit het transitieprogramma. Op 12 oktober 2022 heeft de BcVa het maatregelenpakket uit het regionale Transitieprogramma OV en corona voor de jaren 2023 en 2024 vastgesteld. In 2022 is ook de basis gelegd voor afspraken met het Rijk voor het TransitieVangnet OV 2023. Dit is een eenmalige regeling om de gevolgen van de coronapandemie te verminderen. In het BO MIRT van november 2022 zijn financiële afspraken gemaakt tussen Rijk en Regio voor de start van de MIRT verkenning Oude Lijn en Knooppunten, de MIRT verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam en MIRT verkenning Bereikbaarheid CID-Binckhorst. Ook is er overeenstemming bereikt tussen alle partijen (Rijk-regio) over een maatregelpakket Voorne-Putten en Haven Rotterdam bestaande uit 14 (OV, fiets en auto) maatregelen voor de (middel)lange termijn.
2
In het kader van het faciliteren van de transitie naar zero emissie busvervoer is een tweede tranche van 42 elektrische bussen bij de RET in de zomer van 2022 in de dienstregeling opgenomen. Binnen het programma Instroom Nieuwe Trams Haagse Regio zijn 56 nieuwe trams besteld. Als onderdeel van de realisatie van de reconstructie van het OV-knooppunt Hart van Zuid is het nieuwe busstation in 2022 afgerond en in gebruik genomen. Om de bereikbaarheid te verbeteren zijn in 2022 aan de wegbeheerders diverse subsidies verleend binnen het programma kleine projecten. Onder meer voor verbetering van comfort en veiligheid op het basisnet fiets en voor verbetering van de verkeersveiligheid, waaronder de aanpak van blackspots. Voor de Metropolitane fietsroutes zijn voor 8 routes de verkenningen (bijna) afgerond en werden er twee samenwerkingsovereenkomsten getekend: Zoetermeer-Rotterdam en DelftRotterdam Alexander. De daadwerkelijke realisatie van de 8 routes uiterlijk maart 2026 staat wel onder druk door onder meer stijgende kosten (inflatie) voor aanleg en de complexe schakels op de route die verdere uitwerking vragen. In 2022 is de denktank duurzame mobiliteit voortgezet om bestuurders en ambtenaren te blijven inspireren hoe duurzame mobiliteit concreet te maken. Onder meer met een Position paper en een driedelige podcast.
Op basis van de maatregelen voor duurzame mobiliteit die de gemeenten, de MRDH en het Rijk nemen is een effectbepaling gedaan om de verwachte CO2reductie in beeld te brengen. In 2025 is de verwachte CO2-uitstoot door verkeer 14% lager dan in 2016. Het programma SCHOOL op SEEF is op 111 scholen in uitvoering, waaronder 14 nieuwe scholen. De achterstanden, als gevolg van de COVID-19 maatregelen, zijn grotendeels opgelost. De interesse voor het programma vanuit scholen groeit, waarbij de verwachting is dat er in schooljaar 2023-2024 meer nieuwe scholen mee doen. Ook het aantal deelnemende scholen aan TotallyTraffic is gestegen. Bestuurlijke behandeling De bestuurlijke behandeling van de jaarstukken MRDH 2022 is als volgt: Wie Bestuurscommissie Vervoersautoriteit Bestuurscommissie Economisch Vestigingsklimaat Rekeningcommissie MRDH Dagelijks bestuur Algemeen bestuur
Wanneer 07-06-2023 31-05-2023 05-06-2023 21-06-2023 07-07-2023
Voor eventuele vragen over de jaarstukken MRDH 2022 kunt u contact opnemen met Martijn Vollering via m.vollering@mrdh.nl. Het dagelijks bestuur van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag,
Ahmed Aboutaleb
Jan van Zanen
3
Metropoolregio Rotterdam Den Haag
JAARSTUKKEN 2022
Metropoolregio Rotterdam Den Haag Postbus 21012 3001 AA Rotterdam telefoon: 088-5445100 e-mail:informatie@mrdh.nl website: www.mrdh.nl Document eDocs 98604 20-04-2023
1
Inhoudsopgave
Woord vooraf.................................................................................................................................................................................................................................. 5 Leeswijzer ....................................................................................................................................................................................................................................... 6 Deel 1 Jaarverslag ......................................................................................................................................................................................................................... 7 Hoofdstuk 1 .................................................................................................................................................................................................................................... 7 Samenhang en opbouw jaarstukken MRDH ..............................................................................................................................................................................
7 1.1 Strategie en resultaten....................................................................................................................................................................................................... 8 1.2 Metropoolregio van, voor en door 21 gemeenten ......................................................................................................................................................... 9 1.3 Samenwerking met partners ........................................................................................................................................................................................... 10 1.4 Het resultaat en de voorgestelde bestemming ............................................................................................................................................................ 11 Hoofdstuk 2 .................................................................................................................................................................................................................................. 12 Programmaverantwoording ........................................................................................................................................................................................................
12 2.1 Programma Exploitatie verkeer en openbaar vervoer ................................................................................................................................................. 12 2.2 Programma Infrastructuur verkeer en openbaar vervoer........................................................................................................................................... 32 2.3 Programma Economisch Vestigingsklimaat................................................................................................................................................................... 41 2.4 Overzicht overhead ........................................................................................................................................................................................................... 65 Hoofdstuk 3 .................................................................................................................................................................................................................................. 68 Paragrafen ....................................................................................................................................................................................................................................
68 3.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ................................................................................................................................................................... 68 3.2 Onderhoud kapitaalgoederen .......................................................................................................................................................................................... 72 3.3 Financiering en treasury .................................................................................................................................................................................................. 75 3.4 Bedrijfsvoering .................................................................................................................................................................................................................. 82 3.4.1 MRDH-organisatie...................................................................................................................................................................................................... 82 2
3.4.2 Bedrijfsvoering ........................................................................................................................................................................................................... 85 3.4.3 Fraude en integriteit.................................................................................................................................................................................................. 91 3.4.4 Informatiebeveiliging, privacy en informatiebeheer ............................................................................................................................................. 92 3.4.5 Rechtmatigheid .......................................................................................................................................................................................................... 96 3.5 Verbonden partijen ......................................................................................................................................................................................................... 100 3.6 Subsidies ..........................................................................................................................................................................................................................
103 3.7 OV en corona................................................................................................................................................................................................................... 104 3.8 Wet open overheid (Woo) ............................................................................................................................................................................................. 105 Deel 2 .......................................................................................................................................................................................................................................... 106 Jaarrekening ............................................................................................................................................................................................................................... 106 Hoofdstuk 4 ................................................................................................................................................................................................................................
106 Overzicht van baten en lasten ................................................................................................................................................................................................. 106 4.1 Overzicht van baten en lasten per programma.......................................................................................................................................................... 107 4.2 Toelichting op het overzicht van baten en lasten ...................................................................................................................................................... 108 4.2.1 Analyse afwijkingen................................................................................................................................................................................................. 108 4.2.2 Overzicht van de incidentele baten en lasten ..................................................................................................................................................... 108 4.2.3 Overzicht van structurele toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves ..................................................................................................
110 4.2.4 WNT gegevens ......................................................................................................................................................................................................... 111 Hoofdstuk 5 ................................................................................................................................................................................................................................ 112 Balans 2022 ................................................................................................................................................................................................................................ 112 5.1 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling .................................................................................................................................................. 113 5.2 Toelichting op de balans ................................................................................................................................................................................................ 117 5.3 Niet uit de balans blijkende verplichtingen ................................................................................................................................................................. 132 3
5.4 Gebeurtenissen na balansdatum .................................................................................................................................................................................. 133 Deel 3 .......................................................................................................................................................................................................................................... 134 Overige gegevens ...................................................................................................................................................................................................................... 134 Hoofdstuk 6 ................................................................................................................................................................................................................................ 135 Besluit .......................................................................................................................................................................................................................................... 135 Bijlage 1 Verantwoording 2022 conform SiSa ...................................................................................................................................................................
136 Bijlage 2 Overzicht van baten en lasten 2022 per taakveld ............................................................................................................................................ 139 Bijlage 3 Controleverklaring ................................................................................................................................................................................................. 141 Bijlage 4: Samenstelling bestuursorganen MRDH 2022 (per 31-12-2022) ................................................................................................................... 142 Bijlage 5 Toelichting op gebruikte afkortingen ................................................................................................................................................................. 144
4
Woord vooraf 21 gemeenten (tot 31 december 2022 waren dit 23 gemeenten) werken samen in de Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) aan het vernieuwen van de economie en het verbeteren van de bereikbaarheid. Dat is een inhoudelijke ambitie die natuurlijk ook een financiële vertaling heeft. De jaarstukken 2022 geven een overzicht van de financiële situatie van deze samenwerking. Begin 2020 sloeg het coronavirus fors toe. De crisis, die dit tot gevolg had, raakte alles en iedereen. De economie en het vervoer kwamen onder druk, en daarmee ook onze kerntaken. Nog altijd zijn de gevolgen merkbaar. Ondernemers, vervoerbedrijven en individuele burgers ondervinden nog altijd de gevolgen van de coronacrisis. Daar kwam bij dat de oorlog Oekraïne in 2022 greep kreeg op de samenleving en dat de klimaatdoelen en de noodzakelijke energietransitie steeds dwingender worden. Maar lijdzaam toezien zit niet in ons DNA. Slagvaardig pakten we de coronacrisis aan. We probeerden de pijn voor ondernemers en vervoerders te verzachten. Maar niet alleen dat. We pakten de crisis op als een kans om daar sterker uit te komen. Met visie, inzet en geld blijven we op koers om een aantrekkelijke regio te realiseren, en ook een goede toekomst voor de inwoners van onze metropoolregio dichterbij te brengen.
Met de Mainport, de Greenport, hightechbedrijven en The Hague Security Delta heeft de metropoolregio clusters die zich nationaal en internationaal onderscheiden. Investeren in de versterking van de economische structuur kan volgens de OESO leiden tot een structurele economische groei van 2% tot 4% op jaarbasis. Die investering is ook nodig, want onze economie leunt nog te veel op oude technologie. Bovendien stelden we onszelf klimaatdoelen die een energietransitie noodzaken. Er is volop werk, maar het ontbreekt zo nu en dan aan passende arbeidskrachten. Kortom; er blijft werk aan de winkel. In deze jaarstukken laten de samenwerkende gemeenten zien welke middelen werden ingezet om economische groei te bewerkstellingen en de bereikbaarheid te verbeteren. De 21 gemeenten blijven zich hier sterk voor maken, samen met andere overheden, bedrijven en kennisinstellingen. Samen staan we sterk, samen komen we verder. Jan van Zanen en Ahmed Aboutaleb, voorzitters Metropoolregio Rotterdam Den Haag 5
Leeswijzer Dit zijn de jaarstukken 2022 van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH). Conform de voorschriften in het Besluit Begroting en Verantwoording1 (BBV) bestaan de jaarstukken uit een jaarverslag (deel 1), een jaarrekening (deel 2) en overige gegevens (deel 3). Jaarverslag Het jaarverslag bestaat uit drie hoofdstukken. Hoofdstuk 1 gaat in op de integrale ambitie en activiteiten van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag met daaraan gekoppeld een overzicht van de integrale jaarrekening. Hoofdstuk 2 betreft de programmaverantwoording van de programma’s Exploitatie verkeer en openbaar vervoer, Infrastructuur verkeer en openbaar vervoer en Economisch Vestigingsklimaat en de verantwoording van de overhead. Hoofdstuk 3 gaat onder meer in op de verplichte paragrafen. Jaarrekening De jaarrekening toont het overzicht van baten en lasten (hoofdstuk 4) en de balans (hoofdstuk 5). Overige gegevens De overige gegevens bevat het besluit tot vaststelling en andere bijlages.
1 De Gemeentewet en de Provinciewet schrijven voor dat elke gemeente en elke provincie jaarlijks begrotings- en verantwoordingsstukken opstellen. Het
Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) bevat de regelgeving daarvoor. Op basis van de wet geldt het BBV ook voor gemeenschappelijke regelingen zoals de MRDH. 6
Deel 1 Jaarverslag -0-0-0Hoofdstuk 1 Samenhang en opbouw jaarstukken MRDH De Metropoolregio Rotterdam Den Haag (MRDH) is een vrijwillige gemeenschappelijke regeling van, voor en door 21 gemeenten en kreeg als verlengd lokaal bestuur vanuit de rijksoverheid de status van vervoerregio. Daarmee heeft de MRDH wettelijke taken op het gebied van verkeer en vervoer. Verkeer en vervoer Zo formuleert de MRDH het regionaal verkeer- en vervoersbeleid, om daarmee het economisch vestigingsklimaat te versterken. Ook is de MRDH opdrachtgever van het regionale en stedelijke openbaar vervoer in de regio Rotterdam Den Haag. Daarvoor verlenen we concessies aan vervoerbedrijven. Daarnaast verstrekt de MRDH subsidies voor diverse verkeer- en vervoerprojecten en voor beheer, onderhoud en vervanging van OV-infrastructuur. Ze bevordert tevens innovatieve mobiliteitsoplossingen. Hiervoor ontvangen we rechtstreeks middelen van het Rijk. Bedrijvigheid, kennis, recreatie Verder werkt de MRDH aan het versterken van het economisch vestigingsklimaat in de regio Rotterdam Den Haag. Dat doen we op het gebied van onder meer werklocaties (bedrijventerreinen, kantorenlocaties en winkelgebieden), fieldlabs en regionale campussen, en digitale connectiviteit. Ook stimuleren we recreatie en het gebruik van groen. We ontvangen hiervoor een bijdrage van de 21 gemeenten.
De Jaarstukken 2022 van de gemeenschappelijke regeling Metropoolregio Rotterdam Den Haag vormen een integrale verantwoording van de samenwerking, met daarin zowel de programma’s voor verkeer en vervoer als een programma voor de versterking van het economisch vestigingsklimaat. Op 15 juli 2021 stelde het algemeen bestuur de Begroting 2022, inclusief de meerjarenbegroting 2023-2025, vast. Deze begroting is in het verslagjaar tweemaal bijgesteld. Het algemeen bestuur nam op 8 juli 2022 kennis van de eerste Bestuursrapportage MRDH 2022 en stelde de daarin opgenomen eerste begrotingswijziging 2021 vast. De tweede begrotingswijziging 2022, opgenomen in de tweede Bestuursrapportage 2022, stelde het algemeen bestuur op 16 december 2022 vast.
7
1.1 Strategie en resultaten Waar doen we het voor? De economische kracht van landen is steeds sterker afhankelijk van het succes van stedelijke regio’s. Innovatie, nieuwe werkgelegenheid, de grote woningbouwopgave en duurzaamheid; de uitdagingen en oplossingen voor maatschappelijke opgaven liggen in toenemende mate in stedelijke regio’s. Dit is een wereldwijde trend. Concurrentie vindt steeds minder plaats tussen steden binnen landen, maar juist op internationale schaal tussen metropoolregio’s. Dit geldt zeker voor de metropoolregio Rotterdam Den Haag: op wereldniveau bescheiden in omvang, maar wél een van de meest complete regio’s ter wereld. De afgelopen jaren zijn de diverse gemeenten in de metropoolregio meer met elkaar verbonden geraakt. Hierdoor is het economisch vestigingsklimaat versterkt en worden de economische kansen van de mensen die hier wonen en werken vergroot en versterken we de agglomeratiekracht van de regio. Ook de komende jaren zullen de gemeenten in de metropoolregio met elkaar samen blijven werken om invulling te geven aan deze grote opgaven en uitdagingen. Vernieuwen economie, verbeteren bereikbaarheid Het economisch vestigingsklimaat verandert door invloeden van binnenuit en van buitenaf. Het is daarom belangrijk om met focus de regie te pakken op het versterken van de economie.
Hoe stimuleer je werkgelegenheid, zodat ervaren werknemers en jong talent kunnen meekomen? En hoe bezorgen we ondernemers een goede uitgangspositie? Zo vraagt innovatie in het MKB om serieuze aandacht. Hoe zorgen we voor voldoende ruimte voor bedrijven in onze regio? Hoe zorgen we voor een betere match tussen de arbeidsmarkt en het onderwijs? Het zijn vragen die een antwoord kregen in de vernieuwde strategische agenda van de MRDH die in 2023 wordt vastgesteld, maar in 2022 is vormgegeven door onze (toen nog) 21 gemeenten. De Strategische Agenda is het koersdocument dat leidend is in de samenwerking van de 21 gemeenten die de metropoolregio vormen. Unieke positie Wat betreft het verbeteren van bereikbaarheid heeft de MRDH een unieke positie als vervoersautoriteit. De MRDH gaat over het toekennen van de regionale OV-concessies en het doen van investeringen in de infrastructuur. De 21 gemeenten bepalen gezamenlijk met de regionale en nationale partners, de investeringen in bereikbaarheid van de regio. In de stedelijke gebieden wordt vooral ingezet op hoogwaardige OV- en betere fietsverbindingen. Zo benutten we de schaarse stedelijke ruimte zo efficiënt mogelijk en blijven buurten en binnensteden aantrekkelijk. Zo levert de MRDH een bijdrage aan het faciliteren van de grote verstedelijkingsopgave in de metropoolregio.
In de minder dichtbevolkte delen van de regio is een groot OV-aanbod niet altijd de beste oplossing. De fiets en een goede bereikbaarheid voor autoverkeer vragen daar extra aandacht. Maar ook maatwerkvervoer kan uitkomst bieden. En wat alle inzet met de verschillende modaliteiten verbindt: we zetten in op duurzaam vervoer en veilig verkeer.
8
1.2 Metropoolregio van, voor en door 21 gemeenten Vanuit de eigen taken en bevoegdheden werkt de MRDH met al zijn partners aan de gezamenlijke uitdagingen. Voor het verbeteren van de bereikbaarheid is de MRDH vaak leidend via de vaststelling van beleidskaders, daarop aansluitende subsidieregels en concessieverlening in het openbaar vervoer. De MRDH heeft hier wettelijk toegekende taken en een eigenstandige positie. Het vernieuwen van de regionale economie gebeurt in samenwerking tussen de 21 gemeenten, kennisinstellingen en bedrijven. Daarbij zijn de Economic Board Zuid-Holland (EBZ) en InnovationQuarter (IQ) belangrijke partners. Ook biedt de MRDH een platform voor afstemming op het gebied van werklocaties en andere ruimtelijk-economische vraagstukken. De MRDH is verlengd lokaal bestuur. Er is een algemeen bestuur en een dagelijks bestuur, waarin voornamelijk burgemeesters van de 21 gemeenten zitting hebben. Daarnaast zijn er bestuurscommissies, voor Verkeer & Vervoer en voor Economisch Vestigingsklimaat, waarin vakwethouders van de 21 gemeenten zitting hebben. Raadsleden zijn vertegenwoordigd in de adviescommissies voor Verkeer & Vervoer en Economisch Vestigingsklimaat, alsmede de Rekeningcommissie. In bijlage 4 is een overzicht opgenomen met de leden van de bestuursorganen in 2022.
De samenwerkende gemeenten worden ondersteund door de MRDH-organisatie, gevestigd aan de Westersingel te Rotterdam. De Wet normering topinkomens (WNT) stelt een maximum aan de bezoldiging van topfunctionarissen in de (semi)publieke sector. De algemene bezoldigingsnorm van de WNT bedraagt na indexering voor 2022: € 216.000 (2021: € 209.000). In overeenstemming met de WNT, ingevoerd op 1 januari 2013, zijn de gegevens van de secretaris-algemeen directeur, leden van het algemeen- en dagelijks bestuur, leden van de bestuurscommissies Vervoersautoriteit (Va) en Economisch Vestigingsklimaat (EV) van de MRDH vermeld in hoofdstuk 4.2.4 WNTgegevens. Betrokkenheid gemeenteraden De gemeenteraden hebben een belangrijke positie binnen de MRDH-samenwerking. Gemeenteraadsleden zijn vertegenwoordigd in de twee adviescommissies en in de Rekeningcommissie. De gemeenteraden zijn tevens betrokken via de zienswijzeprocedures die gevolgd worden voor de onderwerpen die in de gemeenschappelijke regeling MRDH benoemd staan. Hiermee is de basis gelegd voor de inhoudelijke betrokkenheid van de gemeenteraden. In 2022 is de zienswijzeprocedure doorlopen voor de Begroting 2023 en is de zienswijze voor de nieuwe Strategische Agenda gestart.
9
1.3 Samenwerking met partners Naast het bundelen van de kracht van de 21 gemeenten is samenwerking met onder meer bedrijfsleven, kennisinstellingen, omliggende regio’s zoals Drechtsteden en Leiden, de provincie Zuid-Holland en het Rijk noodzakelijk om de ambities te realiseren. De Metropoolregio Rotterdam Den Haag werkt vanaf de start nauw samen met bedrijfsleven, kennisinstellingen en andere overheden, bijvoorbeeld in de Economic Board Zuid-Holland (EBZ). Samenwerking met omliggende regio’s en de andere partners vindt plaats zowel bij de strategische trajecten als bij de uitvoering van concrete activiteiten. Op landelijk niveau werkt de Metropoolregio Rotterdam Den Haag samen met de Metropoolregio Amsterdam, de Vervoerregio Amsterdam, de Metropoolregio Eindhoven en de Groene Metropoolregio (Arnhem-Nijmegen). De MRDH neemt verder deel aan het DOVA (de samenwerking van de twaalf provincies en twee vervoerregio’s over openbaar vervoer), het Fietsberaad, het Nationaal Dataportaal Wegverkeer, Verstedelijkingsalliantie, de Nationale Databank Openbaar Vervoer en aan activiteiten van het landelijk kenniscentrum CROW/KpVV. Verder neemt een regionale delegatie deel aan het jaarlijks bestuurlijk overleg van de Zuidelijke Randstad met het Rijk over het Meerjarenprogramma Infrastructuur, Ruimte en Transport (MIRT).
Op internationaal niveau werken we onder meer samen met de OESO en participeren we in Europese netwerken, zoals EMTA en projecten.
10
1.4 Het resultaat en de voorgestelde bestemming Het jaar 2022 wordt afgesloten met een voordelig gerealiseerd saldo van baten en lasten van € 454.819. In de verslagperiode zijn twee begrotingswijzigingen voorgesteld, die op 8 juli respectievelijk 16 december 2022 door het algemeen bestuur zijn vastgesteld. Bij de tweede begrotingswijziging besloot het algemeen bestuur om € 1.000.000 toe te voegen aan de bestemmingsreserve Risicoreserve financieringen en € 493.750 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Egalisatiereserve economisch vestigingsklimaat (Egalisatiereserve EV). Op basis van het werkelijk behaalde resultaat is een bedrag van € 1.000.000 toegevoegd aan de Risicoreserve financieringen en is een bedrag van € 118.750 onttrokken aan de Egalisatiereserve EV. Na de mutaties in de reserves bedraagt het nog te bestemmen resultaat € 454.819. Dit resultaat heeft betrekking op het programma Economisch Vestigingsklimaat. Resultaatbestemming Aan het algemeen bestuur wordt voorgesteld om: een bedrag van € 165.013 toe te voegen aan de Egalisatiereserve EV om het tekort van de reserve per 31 december 2022 aan te vullen; een bedrag van € 289.806 toe te voegen aan de Egalisatiereserve economisch vestigingsklimaat met de verplichting dat de bestuurscommissie Economisch vestigingsklimaat hiervoor binnen twee jaar een concrete bestemming voorstelt.
11
Hoofdstuk 2 Programmaverantwoording -0-0-02.1 Programma Exploitatie verkeer en openbaar vervoer 2.1.1 Wat wilden we bereiken? Doelstelling begroting 2022 Verbeteren bereikbaarheid toplocaties en banen De inzet is om in 2025 een verbetering van de bereikbaarheid van toplocaties en banen van minimaal 10% te realiseren via het OV, de fiets en ketenmobiliteit. De versterking van de agglomeratiekracht blijft de centrale opgave. De metropoolregio moet meer als één stedelijke regio gaan functioneren en de toplocaties en banen moeten beter bereikbaar worden. De opgave van verstedelijking (240.000 extra woningen voor 2040), hangt samen met een schaalsprong in het OV vanaf 2025. Daarom wordt er in 2022 een volgende stap gezet in de uitwerking van de schaalsprong Metropolitaan OV en Verstedelijking naar concrete maatregelen. Een en ander is afhankelijk van besluitvorming in het Bestuurlijk Overleg Meerjarenprogramma Infrastructuur Ruimte en Transport (BO MIRT) najaar 2021 en besluitvorming van het Rijk over het Groeifonds. Versterking van de agglomeratiekracht vraagt om verdere verdichting en een kwaliteitsimpuls in het stedelijk gebied. Er is een mobiliteitstransitie noodzakelijk die meer vraagt dan alleen een kwaliteitssprong in het OV. ● Meer ruimte voor de fiets, onder andere door realisatie van de metropolitane fietsroutes.
● Meer ruimte voor het lopen, onder ander als voor- en natransport van het openbaar vervoer. ● Meer mogelijkheden voor mobiliteitsdiensten als alternatief voor autobezit en gebruik, bij gebiedsontwikkeling in combinatie met lagere parkeernormen. ● Nog meer aandacht voor ketenmobiliteit en knooppunten om de bereikbaarheid van het stedelijke gebied vanuit de meer landelijke gebieden te garanderen. ● Bevordering van gedragsverandering, onder andere gekoppeld aan speciale gebeurtenissen zoals hinder door onderhoud.
Bijdrage activiteiten aan doelstellingen De MRDH zette zich in om voor alle vormen van mobiliteit een verbetering tot stand te brengen. Dit is gedaan in nauwe samenwerking met onze partners op Rijks-, provinciaal en gemeentelijk niveau. In het BO MIRT van november 2022 zijn financiële afspraken gemaakt tussen Rijk en Regio voor de start van de MIRT verkenning Oude Lijn en Knooppunten, de MIRT verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam en MIRT verkenning bereikbaarheid CID-Binckhorst. De afspraken worden begin 2023 verder uitgewerkt. Bij de versnellingsafspraken woningbouw zijn de gemeenten gewezen op de mogelijkheid om hiervoor dekking te vinden in de vorm van cofinanciering in de vorm van subsidie van MRDH. Voor het verbeteren van het comfort en het vergroten van de veiligheid op het basisnet fietst werden twaalf subsidies verleend. Daarnaast werd de voorbereiding van de actualisatie van het basisnetwerk fiets inhoudelijk afgerond, de opmaat naar vaststelling van het geactualiseerde basisnet fiets in 2023. Sinds eind 2022 is de Parkshuttle Capelle weer operationeel met nieuwe voertuigen. En in 2022 is een start gemaakt met de gebiedsaanpak.
Hierbij wordt door Zuid-Holland Bereikbaar in kaart gebracht welke projecten de komende jaren spelen, welke hinder daarbij wordt verwacht, hoe die hinder kan worden beperkt en welke kansen er zijn voor het stimuleren van ander, meer duurzaam reisgedrag. 12
Doelstelling begroting 2022 Vervolg Verbeteren bereikbaarheid toplocaties en banen
Bijdrage activiteiten aan doelstellingen
Tot aan de coronacrisis was er een sterke groei van het gebruik van het metropolitaan OV te zien, sinds 2013 met gemiddeld 3% per jaar en op sommige plekken zelfs met 10% per jaar. Hierdoor ontstonden er meer en eerder dan verwacht capaciteitsknelpunten. Hoewel door de coronacrisis het gebruik van het OV fors is gedaald, verwachten we op basis van het DNA van onze regio, met een voorziene bevolkingsgroei, een verstedelijkingsopgave, de ambitie om te verduurzamen en de mobiliteitstransitie in te bedden, dat de groei zich na een aantal moeilijkere jaren zal herstellen. De effecten van de coronacrisis en de op termijn te verwachten groei nopen tot een herziene strategie voor het metropolitaan OV, met oog voor de kwaliteit van het systeem en de noodzaak voor investeringen, die doorwerkt in maatregelen zowel op de korte, middellange als de lange termijn. Kwaliteit voor de reiziger van vandaag, morgen en overmorgen staat centraal. Ook de koppeling van OV met fiets is daarbij een cruciale opgave.
Het Transitieprogramma OV droeg eraan bij dat het OV op de langere termijn efficiënter en van betere kwaliteit zal zijn. Met verschillende maatregelen voerden de vervoerders bezuinigingen in de bedrijfsvoering door. Daarnaast werken zij aan een toekomstvaste arbeidsmarkt. Met de stimuleringsmaatregelen OV werken zij bovendien aan een kwalitatief beter en aantrekkelijker OV, onder meer door het nieuwe betalen met telefoon en bankpas. Niettemin heeft de OV-sector eind 2022 nog vele uitdagingen aan te gaan. Het teruggevallen aantal reizigers, einde 2022 gemiddeld 85% t.o.v. 2019, de fors gestegen kosten bij vervoerders en de krapte op de arbeidsmarkt maakten dat (landelijk) de OV-sector in zwaar weer verkeert. Dit zal in 2023 voortduren en vergt van de MRDH en alle partners een stevige koers. Die koers is reeds uitgezet in de concept-Strategische Agenda (vaststelling medio 2023).
Ketenmobiliteit betekent dat reizigers tijdens een reis makkelijk de fiets, auto en OV kunnen combineren. De gehele metropoolregio kent 56 knooppunten die cruciaal zijn in de reis van elke inwoner. In 2025 is de ambitie om op 90% van de knopen een 7,5 te scoren. In samenspraak met betrokken partijen wordt toegewerkt naar startbesluiten over een eerste tranche knooppunten.
Op basis van de subsidieregels voor projecten ketenmobiliteit zijn in 2022 voor vier knooppunten startdocumenten vastgesteld. Voor twee knooppunten is de planuitwerking gestart en op diverse andere knooppunten zijn startdocumenten in voorbereiding.
Om woongebieden te verbinden met de locaties in de regio waar veel mensen werken en bedrijven gevestigd zijn is de ambitie om 150 km (van totaal 250 km) aan verbeterde, vernieuwde hoogwaardige fietsroutes aan te leggen in de periode tot 2026.
Voor de Metropolitane fietsroutes zijn voor 8 routes de verkenningen (bijna) afgerond en werden er twee samenwerkingsovereenkomsten getekend.
13
Verbetering kwaliteit en efficiency OV Het is essentieel om te investeren in verbetering van de efficiency en het rendement van het openbaar vervoer. Ook hier is kortere reistijd een toverwoord. Tegen lagere kosten een aantrekkelijker product bieden dat meer reizigers trekt en bijdraagt aan agglomeratiekracht. Lagere kosten voor de exploitatie maakt het mogelijk om meer te investeren in kwaliteit en capaciteit. Tegelijk is er meer maatwerk nodig, waar de vraag te gering is voor traditioneel OV. 2022 zal grotendeels in het teken staan van het herstel na de coronacrisis. Op dit moment wordt op alle fronten in het openbaar vervoer gewerkt aan het in stand houden van de dienstverlening aan de reizigers. Daarbij wordt gewerkt aan een zogeheten transitieprogramma, met als doel om het openbaar vervoer sterker uit de crisis te krijgen en klaar te zijn voor de toekomst. De hieronder opgenomen ambities en activiteiten moeten dan ook in dat perspectief worden gezien. Er is nog veel onzekerheid in welke mate het OV zal gaan herstellen. De grootste uitdaging wordt om de reizigers weer terug het openbaar vervoer in te krijgen.
Veelbelovende gestarte voorbeelden in 2022 hiervan zijn: een onderzoek naar de haalbaarheid van prioriteren van Openbaar vervoer via intelligente Verkeersregel Installatie (iVRI), een pilot met vraagafhankelijk vervoer Benoordenhout in Den Haag, het begin 2022 verschenen Contourenplan Toekomstvast Tramnet regio Rotterdam met richtlijnen voor een aantrekkelijk én effectief tramnet. En binnen het onderdeel ketenmobiliteit van het transitieprogramma is HTM gestart met een proef met een besloten deelfietsensysteem bij de Dutch Innovation Factory in Zoetermeer. Verdere toelichting over het transitieprogramma OV en het herstel uit de coronacrisis, zie onder de kop Vervolg Verbeteren bereikbaarheid toplocaties en banen in dit hoofdstuk.
Contractbeheer OV concessies (assets, exploitatie en sociale veiligheid) Als concessieverlener van het openbaar vervoer sturen we de vervoerder aan (op afstand) op het realiseren van openbaar vervoer op het gewenste en vooraf overeengekomen kwaliteitsniveau. We maken daarbij onderscheid in drie verschillende contracten, allen met een vooraf overeengekomen wijze (en grootte) van financiering, risicoverdeling en ‘prestatie-indicatoren’ en daarbij behorende normen. De contracten met de vervoerders zijn langlopende contracten, variërend met een looptijd tussen de 10 en 15 jaar en betreffen zowel het bus- als railvervoer en de parkshuttle.
Meerdere prestatie-indicatoren, onder meer rituitval, hebben bij onze vervoerders in 2022 onder druk gestaan. Alle vervoerders kampten met een krappe arbeidsmarkt en hoger ziekteverzuim als nasleep van de pandemie. Echter de reizigerswaardering is volgens de klantenbarometer 2022 vrijwel gelijk gebleven. De MRDH rapporteert medio 2023 meer specifiek over de prestatie-indicatoren over al haar concessies.
Met het uitvoeren van het concessiebeheer beogen we: ● hoogwaardig en efficiënt openbaar (rail en bus) vervoer in de metropoolregio Rotterdam Den Haag, 365 dagen per jaar; ● een tevreden reiziger met een klantenwaardering van gemiddeld een ruime voldoende; ● beperkte rituitval (< 1%); ● dat onze infrastructuur zo weinig mogelijk verstoringen ondervindt, dit tegen geoptimaliseerde uitgaven voor onderhoud; ● dat het aantal OV-reiziger gemiddeld met 3% per jaar groeit, waarbij het aanbod min of meer gelijk blijft, wat een hogere bezettingsgraad tot gevolg heeft. 14
Doelstelling begroting 2022
Bijdrage activiteiten aan doelstellingen
Als ijkpunt wordt daarbij het niveau genomen van direct na de beëindiging van de coronamaatregelen. Projecten versnelling OV Openbaar vervoer dat reizigers snel van knooppunt naar knooppunt verplaatst is aantrekkelijk. Dit leidt dan ook tot reizigersgroei, meer opbrengsten en afname in exploitatiekosten. Bovenal is het belangrijk bij te dragen aan de agglomeratiekracht van de regio. We zorgen er samen met de gemeenten dan ook voor dat meerdere tram- en buslijnen in de metropoolregio sneller van A naar B komen door aanpassingen van voorrangssituaties bij kruisingen, aanleg vrij liggende infrastructuur en aanpassing lijnvoering
In 2022 heeft MRDH met gemeenten en vervoerbedrijven gewerkt aan diverse versnellingsprojecten voor het OV. De belangen tussen het OV, ander verkeer en de kwaliteit van de stedelijke inrichting/ buitenruimte liggen vaak anders. Dit maakt vooralsnog dat het gewenste OV effect van een betere doorstroming in de praktijk nog uitblijft, en een intensievere belangenafweging tussen MRDH, gemeenten en vervoeders nodig is.
Betrouwbaar op weg Een robuust en betrouwbaar samenhangend wegennetwerk is voor de metropoolregio een must. In het bijzonder voor de Mainport en de Greenport. Daarnaast moeten de wegen voldoen aan de doorstromings- en betrouwbaarheidseisen uit de Uitvoeringsagenda Bereikbaarheid, waarbij we in 2025 een betrouwbaarheid van reistijd van 95% op hoofdwegennet en 90% op onderliggend wegennet willen bereiken. Een mobiliteitstransitie is gaande én noodzakelijk, niet op de laatste plaats om de klimaatdoelen te realiseren (CO2-reductie), maar ook om de leefkwaliteit te verbeteren en de stedelijke, suburbane en meer landelijke gebieden aantrekkelijk te maken als centra voor economische vernieuwing. Dat brengt onder andere de vraag met zich mee hoe om te gaan met voorspelde capaciteitsknelpunten op het hoofdwegennet.
In 2023 zal deze een knelpuntenanalyse (doorstroming/betrouwbaarheid) over het jaar 2022 worden gemaakt. Op basis van de resultaten en de uitkomsten van de Adaptieve Ontwikkel Strategie zal bekeken worden hoe kan worden omgegaan met de capaciteitsknelpunten op het metropolitane wegennet.
Versnellen van innovatie in mobiliteit Nieuwe technologie kan toekomstige ontwikkelingen en vervoerssystemen efficiënter, rendabeler en duurzamer maken.
Op allerlei manieren werkten we in 2022 samen met bedrijven, vervoerders en kennisinstellingen om tot innovaties in mobiliteit te komen. Mede door de inzet van de MRDH zijn stappen gezet op het gebied van het inwinnen en digitaliseren van data. De MRDH zette zich daarnaast in voor het bundelen van initiatieven op het gebied van kennisdeling. Verder nam de MRDH deel aan een pilot van een platform met multimodale reisinformatie en een boekingsfunctie (Mobility as a Service (MaaS)) en loopt het programma Innovatieroute waarbij de voor de derde keer georganiseerde vervoerdersdag goed werd bezocht. 15
Doelstelling begroting 2022 Minder CO2-uitstoot bij verkeer Het terugbrengen van de CO2-uitstoot is een speerpunt in het mobiliteitsbeleid. In 2025 moet de CO2-uitstoot door verkeer 30% lager zijn dan in 2016. Dit vraagt om een brede waaier aan maatregelen van het Rijk, de regio en gemeenten.
Bijdrage activiteiten aan doelstellingen De MRDH biedt de gemeenten een netwerk, kennis en ondersteuning met het Programma duurzame mobiliteit. De gegevens en informatie op het digitale platform zijn geactualiseerd en biedt de nodige kennis en ondersteuning aan de gemeenten. Op basis van de maatregelen voor duurzame mobiliteit die de gemeenten, de MRDH en het Rijk nemen is een effectbepaling gedaan om de verwachte CO2-reductie in beeld te brengen. Het digitale platform https://www.mrdh.nl/regionaalmaatregelenpakket geeft de laatste stand van zaken: in 2025 is de verwachte CO2-uitstoot door verkeer 14% lager dan in 2016.
Samen voortvarend werken aan de bereikbaarheid van woon- en werklocaties We willen bijdragen aan de gebalanceerde ontwikkeling van woon- en werklocaties nabij het OV. Waar dit mogelijk is binnen bebouwde gebieden nabij bestaande infrastructuur, wil de MRDH graag ondersteunen bij de uitwerking en realisatie van deze plannen vanuit onze verantwoordelijkheid voor bereikbaarheid, knooppuntontwikkeling en werklocaties.
MRDH heeft ondersteuning geboden bij de samenwerking voor werklocatie Dutch Fresh Port (Nieuw Reijerwaard) en Hoekse Lijn Partners (gebiedsontwikkeling en bereikbaarheid nieuwbouwlocaties).
16
2.1.2 Wat is er voor gedaan? Acties De voortgang van de in de Begroting 2022 geformuleerde concrete acties is samengevat in onderstaande tabel. Doelstelling: Verbeteren bereikbaarheid toplocaties en banen Acties in 2022 Programmamanagement voeren ten behoeve van het verbeteren van de kwaliteit van OV-knooppunten (OV, fiets en ketenmobiliteit);
Status
Toelichting Voor 2 knooppunten zijn startdocumenten vastgesteld en voor 5 knooppunten is de planuitwerking gestart. Op diverse andere knooppunten zijn startdocumenten in voorbereiding. Daarnaast zijn de stations Laan van NOI en Schiedam Centrum opgenomen in de startbeslissing verkenning Oude Lijn. Voor station Rijswijk is een handelingsperspectief opgesteld conform aanpak Toekomstbeeld OV In samenwerking met gemeente Rotterdam en RET is een preverkenning voor ov-knooppunt Beurs en omgeving opgesteld.
MIRT-verkenning afronden naar een regionale (OV-)bereikbaarheid van het gebied Central Innovation District/Binckhorst Den Haag (CIDBinckhorst) en besluitvorming over start planuitwerking en bekostiging. Verkenning afronden naar een nieuwe oeververbinding in de regio Rotterdam inclusief A16, Algeracorridor Krimpen aan den IJssel - Capelle aan den IJssel en besluitvorming over start planuitwerking bekostiging.
In 2022 zijn de MIRT-verkenningen Bereikbaarheid CID Binckhorst en Oeververbindingen regio Rotterdam afgerond. In november maakten we afspraken in het BO MIRT voor de start planuitwerking op basis van bekostiging rijk en regio. Voor de MIRT-verkenning Oeververbindingen regio Rotterdam is in het Bestuurlijk Overleg MIRT op 10 november 2022 een voorkeursalternatief vastgesteld. Het betreft: - in Rotterdam een nieuwe HOV-verbinding met tramkwaliteit tussen Kralingse Zoom en Zuidplein en met een nieuwe brug over de Nieuwe Maas, en een permanent bediend treinstation Stadionpark;
17
-
Nader uitwerken van de OV-ontwikkelstrategie Zoetermeer-Rotterdam, in samenhang met de diverse andere onderdelen van het programma MOVV. Verkenning uitvoeren naar de ontwikkeling van de spoorlijn Leiden Dordrecht (vervoersconcept, infrastructuur en knooppunten). Opstarten programma ten behoeve van het vervangen van de laatste oude trams in Den Haag en omstreken door trams aan te schaffen met 20% extra capaciteit en het aanpassen van de infrastructuur en de realisatie van een nieuwe tramremise. Opstarten van nadere verkenning naar de Koningscorridor en Leyenburgcorridor in Den Haag, binnen de kaders van het Ontwikkelprogramma OV Next. Verder uitwerken van het Ontwikkelprogramma OV Rotterdam, met daarin onder andere het vergroten van de capaciteit van het metronet in de regio Rotterdam, en ook een plan voor een Toekomstvast tramnet. Programmamanagement voeren ten behoeve van de realisatie van de metropolitane fietsroutes, namelijk het afronden van verkenningen (inclusief bekostiging) en de opstart van de planstudiefase van de routes in de eerste en tweede tranche metropolitane fietsroutes.
op de Algeracorridor de oplossing van verkeersknelpunten door kruispunten anders in te richten en een betere benutting van de Algerabrug; - op de A16 Van Brienenoordcorridor tussen de knooppunten Terbregseplein en Ridderkerk/Vaanplein een slimmere inrichting en op een aantal plekken een extra rijstrook waardoor het verkeer beter door kan rijden. De komende jaren worden de maatregelen in Rotterdam en op de Algeracorridor verder uitgewerkt. Voor de A16 Van Brienenoordcorridor is momenteel -mede vanwege stikstofproblematiek- nog niet bekend wanneer de planuitwerking start. Studie loopt nog door tot in 2023. In november 2022 is besloten tot de start van een MIRTverkenning Oude Lijn en knooppunten. Besluit is genomen, aanbesteding door de vervoerder is afgerond en de bestelling van de voertuigen is geplaatst bij de fabrikant. Verkenningen zijn gestart. Programma loopt conform planning met diverse mijlpalen in 2022 bij studies en projecten. Zie Metronet, HOV Ridderkerk, HOV Maastunnel, versnellen OV, knooppunten Zuidplein, Spijkenisse, Plan toekomstvast tramnet. In 2022 is uitvoering gegeven aan programmamanagement. Verkenningen van routes, vastgesteld in 2019 zijn afgerond. Voor twee routes (ZoetermeerRotterdam en Delft-Rotterdam Alexander) zijn samenwerkingsovereenkomsten getekend en is de planuitwerking opgestart.
Voor de routes vastgesteld in oktober 2020 zijn verkenningen uitgevoerd. Deze hebben schetsontwerpen met SSK-ramingen opgeleverd. In Q2 2023 moeten deze leiden tot samenwerkingsovereenkomsten. 18
Samenwerken en bekostigen van de Bereikbaarheidsaanpak via de samenwerkingsorganisatie Zuid-Holland Bereikbaar die de bereikbaarheid tijdens de onderhoudsopgave waarborgt en bijdraagt aan de mobiliteitstransitie.
Ter uitvoering van het Programma Zuid-Holland Bereikbaar is de Stichting Zuid-Holland Bereikbaar gefinancierd met een exploitatiebudget en een werkbudget. Op basis van een meerjarig werkplan wordt jaarlijks een jaarplan vastgesteld en uitgevoerd. In 2022 is een start gemaakt met de gebiedsaanpak. Hierbij wordt door Zuid-Holland Bereikbaar, samen met de moederorganisaties en partners in een gebied, in kaart gebracht welke projecten de komende jaren spelen, welke hinder daarbij wordt verwacht, hoe die hinder kan worden beperkt en welke kansen er zijn voor het stimuleren van ander, meer duurzaam reisgedrag. Hierbij vormt de in 2022 opgestelde Meerjarenplanning en analyse (MJPA) een belangrijk instrument.
Doelstelling: Verbetering kwaliteit en efficiency OV Acties Uitvoeren van het concessiemanagement met daarbij bijzondere aandacht voor de gevolgen van de coronacrisis en de uitrol van de maatregelen zoals die zijn opgenomen in het in 2021 vast te stellen Transitieprogramma OV 2021 en verder. Studie uitvoeren naar het variëren in techniekvormen binnen het OV, zoals een mogelijke introductie van Bus Rapid Transit (BRT) systemen in de metropoolregio (bijvoorbeeld op het tracé Rotterdam-Maastunnel, Zoetermeer-Rotterdam al dan niet vooruitlopend op een nieuwe invulling). Programmamanagement uitvoeren ten behoeve van de Innovatieroute, gericht op innovaties op het gebied van kostenreductie, het verhogen van de bezettingsgraad en verduurzaming.
Status
Toelichting Op 12 oktober 2022 zijn de Transitieprogramma maatregelen voor 2023 en 2024 vastgesteld. Deze worden conform uitgevoerd. Net als in 2021 en 2022 zal ook in 2023 een halfjaarlijkse herijking van het Transitieprogramma plaatsvinden. De studie wordt niet generiek MRDH-breed uitgevoerd, BRT-concepten worden wel onderzocht in de studies per verbinding o.a. LeiZo, HOV-Maastunnel en Westland. In 2022 was de samenwerking in de vorm van de Innovatieroute onverminderd actief. De derde Vervoerdersdag werd goed bezocht. Conform planning, inclusief de bijzonderheid dat de ‘innovatietram’ van HTM/RET een innovatieprijs gewonnen heeft dit jaar.
19
Doelstelling: Betrouwbaar op weg Acties Afspraken maken met betrokken partijen over uit te voeren maatregelen voortkomend uit de gebiedsuitwerkingen Voorne-Putten en Westland. Maatregelen hebben betrekking op het auto-, fiets- en OV-netwerk.
Status
Toelichting Westland In de gebiedsuitwerking zijn 3 Metropolitane fietsroutes opgenomen. De verkenning en realisatie van deze Metropolitane fietsroutes (MFR) loopt via het programma MFR. De bredere gebiedsuitwerking en de OV-studie op de langere termijn lopen nog door. In de gebiedsuitwerking Westland is nog geen vervolg gegeven aan de uitvoering van de maatregelen uit de gebiedsuitwerking Westland. In 2023 wordt de gebiedsuitwerking Greenport 3.0 herijkt. Voorne-Putten en Haven Rotterdam In het BO-MIRT 2022 is er overeenstemming bereikt tussen alle partijen (Rijk-regio) over een robuust maatregelpakket Voorne Putten en Haven Rotterdam bestaande uit 14 (OV, fiets en auto) maatregelen ten bedrage van € 115 mln. voor de (middel)lange termijn. Er is een verdeling van kostenverantwoordelijkheden tussen de partijen afgesproken. De regiopartijen hebben hun budgetten (grotendeels) gereserveerd. Het Rijk heeft op dit moment geen middelen en personele capaciteit voor stikstofonderzoek beschikbaar om een MIRT-verkenning N57 te starten. Het maatregelenpakket zal gefaseerd worden gerealiseerd en er zal voortgangsmonitoring plaatsvinden waarin uitvoering van de gemaakte afspraken wordt gevolgd.
De afronding van de visie op de ontwikkeling van het wegennet op lange termijn (adaptieve ontwikkelstrategie) in het kader van het gebiedsprogramma MoVe (Mobiliteit en Verstedelijking) en starten van eventuele vervolgacties.
De afronding van de visie op de ontwikkeling van het wegennet op de lange termijn is gestart maar als gevolg van de complexiteit vertraagd. Deze ontwikkelstrategie beoogt inzichtelijk te maken welke koers Rijk en regio kiezen in het toekomstig netwerk Wegen en Fiets. In het najaar van 2022 is een gezamenlijk vertrekpunt opgesteld en besproken binnen MoVe. Begin 2023 wordt er verder gewerkt aan een maatregelenpakket bestaande uit voorstellen voor infrastructurele maatregelen en een handelingsperspectief (op gebied van bijvoorbeeld 20
parkeren en nabijheid van voorzieningen) dat leidt tot een effect op het gebruik van het wegen en fietsnetwerk. We werken samen met diverse landelijke en regionale partners. Dat kan gaan over kennisuitwisseling, uitvoering van beleid en afstemming met betrekking tot de onderwerpen, verkeersveiligheid, verkeersmanagement, openbaar vervoer, mobiliteitsmanagement en data.
Op basis van een jaarlijkse cyclus, met terugkoppeling over de voortgang per kwartaal, voert het KpVV in opdracht van IPO, VNG, VRA en MRDH een onderzoeksprogramma uit. Het KpVV-jaarprogramma 2023 is vastgesteld in de Bestuurscommissie Vervoersautoriteit. In Zuid-Holland Bereikbaar zijn thematafels mobiliteitsmanagement, verkeersmanagement en regioregie georganiseerd. ROV Zuid-Holland is de netwerkorganisatie voor verkeersveiligheid. In de landelijke krachtenbundeling smart mobility wordt kennis gedeeld over smart mobility
Samenwerken en bekostigen van de Bereikbaarheidsaanpak via de samenwerkingsorganisatie Zuid-Holland Bereikbaar die de bereikbaarheid tijdens de onderhoudsopgave waarborgt en bijdraagt aan de mobiliteitstransitie.
Ter uitvoering van het Programma Zuid-Holland Bereikbaar is de Stichting Zuid-Holland Bereikbaar gefinancierd met een exploitatiebudget en een werkbudget. Op basis van een meerjarig werkplan wordt jaarlijks een jaarplan vastgesteld en uitgevoerd. In 2022 is een start gemaakt met de gebiedsaanpak. Hierbij wordt door Zuid-Holland Bereikbaar, samen met de moederorganisaties en partners in een gebied, in kaart gebracht welke projecten de komende jaren spelen, welke hinder daarbij wordt verwacht, hoe die hinder kan worden beperkt en welke kansen er zijn voor het stimuleren van ander, meer duurzaam reisgedrag. Hierbij vormt de in 2022 opgestelde Meerjarenplanning en -analyse (MJPA) een belangrijk instrument.