09 Collegebrief 27 mei 2025 Jeugdmonitor 2025 en mentale gezondheid

gemeente Schiedam

Jeugd & Onderwijs

Stadskantoor, Stadserf 1 Postbus 1501 3100 EA Schiedam

Aan de gemeenteraad van Schiedam

14 010 schiedam.nl

uw kenmerk

uw brief van

ons kenmerk

datum

25UIT02468

27-05-2025

doorkiesnummer

e-mail

17 april 2025

contact@schiedam.nl

Onderwerp

Jeugdmonitor 2025 en mentale gezondheid

Geachte leden van de gemeenteraad, In deze brief informeren wij u over de resultaten van de jeugdmonitor ‘Jong in Schiedam 2025’ en de afdoening van de motie Mentale gezondheid van de jeugd. Aanleiding tot onderzoek Wij hechten waarde aan ideeën en meningen van inwoners. Ook van jongeren. Daarom voeren we elke twee jaar een jeugdmonitor uit. In deze jeugdmonitor geven jongeren zelf aan hoe zij vinden dat het gaat, met henzelf en met de stad. Zo kan de gemeente inspelen op de actuele behoeften van de jeugd. De resultaten dienen als input voor het ontwikkelen en aanscherpen van beleid, aanbod en uitvoering van de diverse vak afdelingen. Afname van de jeugdmonitor De jeugdmonitor is in het najaar van 2024 afgenomen onder de Schiedamse jeugd in de leeftijd van 10 tot en met 23 jaar. Het onderzoek is verdeeld in 3 leeftijdscategorieën, namelijk groep 7 en 8 van de Schiedamse basisscholen, middelbare scholieren en 17 tot en met 23-jarigen. Voor het eerst zijn alle vragenlijsten digitaal afgenomen. Dit heeft voor de drie doelgroepen geresulteerd in een totale deelname van 2.921 jongeren. De resultaten van leerlingen die niet woonachtig zijn in Schiedam zijn er uit gefilterd, wat resulteerde in 2.310 Schiedamse respondenten. Lagere respons dan de vorige monitor, maar hoger dan gemiddeld percentueel respons bij dergelijk onderzoek.

Onderzoeksresultaten In de rapportage ‘Jong in Schiedam 2025’ (25BIJ00779) vindt u de uitkomsten van de jeugdmonitor 2025. In de Highlights resultaten jeugdmonitor (25BIJ00780) vindt u een samenvatting per thema. Tevens is het landelijke GGD onderzoek jongvolwassenen 2024 bijgevoegd (25BIJ00829).

*25UIT02468*

De volgende punten vallen op: De Jeugdmonitor 2025 toont een aanhoudende daling in de mentale gezondheid van de jeugd, die overeenkomt met de landelijke trend. We zien in Schiedam dat het aantal kinderen in groep 7 en 8 dat zich goed voelt nog nooit zo laag was, terwijl de daling onder middelbare scholieren lijkt te zijn doorbroken. De Schiedamse jongvolwassenen scoren hun mentale gezondheid wel hoger dan de landelijke trend. De eenzaamheid onder jongeren is afgenomen, terwijl dit landelijk blijft stijgen. De stress en druk over schoolprestaties begint steeds jonger en neemt toe, met een groeiende behoefte aan informatie over gezondheid en loopbaanondersteuning. De acceptatie van mensen met een andere geaardheid is opnieuw sterk gedaald. Pesten en discriminatie zijn veelal gelijk gebleven, maar blijven problematisch. Vooral in het voortgezet onderwijs, waar de ernst van pestervaringen toeneemt. Jongeren kennen de regels, maar vinden dat scholen hier strenger op moeten handhaven. De meeste jongeren voelen zich thuis gelukkig en ervaren opnieuw minder geldzorgen. De impact van sociale media lijkt afgenomen, maar dit blijft een punt van aandacht. Het veiligheidsgevoel komt overeen met de lage veiligheidsbeleving van Schiedamse volwassenen. Wij zijn als gemeente uniek in de meting onder jongeren. Jongeren maken vervelende situaties op straat mee.

Ondanks dat, vindt meer dan 90% van de jongeren het leuk vindt om in Schiedam te wonen. Wel missen ze culturele ontmoetingsplekken, uitgaansgelegenheden en studentenhuisvesting. De behoefte om mee te denken met de gemeente en de betrokkenheid bij lokale politiek is afgenomen. Wel is er een duidelijke behoefte aan aandacht voor thema's zoals mentale en lichamelijke gezondheid, omgaan met geld en huisvesting. Motie ‘Mentale gezondheid van de jeugd’ Ten tijde van de behandeling van de Zomernota 2024 verzocht de gemeenteraad ons om de mentale gezondheid van Schiedamse jongeren in kaart te brengen en meer bewustwording te creëren op dit thema. Samen met partners toewerken naar een integraal, preventief en dekkend aanbod, binnen de huidige mogelijkheden. De resultaten uit de jeugdmonitor en GGD monitor zijn benut ter bevordering van het afdoen van deze motie. Samen met partners vanuit jeugdwelzijn, onderwijs, jeugdhulp en jongerenwerk is in kaart gebracht wat er betreft mentale gezondheid van de jeugd goed gaat, wat wordt gemist en wat we met elkaar anders kunnen doen. De opbrengst is vertaald in het actieplan ‘Mentale gezondheid Jeugd’ (25BIJ00999). Wij beschouwen de motie hiermee als afgedaan. Inhoudelijke afdoening Het actieplan is gericht op het laagdrempelig preventief versterken van de jeugd en diens leefwereld en dient als werkdocument voor nadere uitwerking.

Jongeren hebben behoefte aan normen en waarden, die krijgen zij niet altijd van huis uit mee. Door het praten over emoties en het tonen van kwetsbaarheid te normaliseren worden gezamenlijk taboes doorbroken. Professionals hebben hierbij een cruciale voorbeeldrol. Om die rol te bevorderen wordt ingezet op deskundigheidsbevordering. Rolmodellen helpen positief gedrag te stimuleren. De jeugd heeft behoefte aan een veilige omgeving waar zij hun dagelijkse problemen laagdrempelig kunnen bespreken en elkaar en anderen kunnen ontmoeten. We blijven jongeren tools aanbieden voor persoonlijke ontwikkeling en ouders ondersteunen in het weerbaar opvoeden van hun kinderen. Er is meer aandacht nodig voor bewustwording van online gedrag. Hierbij is het handig om kennis uit te wisselen met andere gemeenten en landelijke netwerken omtrent preventief welzijn te benutten.

Borging van de resultaten De jeugdmonitor wordt in juni gedeeld met scholen, jeugdwelzijnspartners en vakafdelingen. De resultaten worden met een begeleidend filmpje door de jeugd onder de aandacht gebracht. Na de zomer worden de resultaten behandeld in de democratielessen op de scholen. Daarnaast gaat het jongerenplatform I’ve got the #Power in gesprek over de meest opvallende resultaten en bevindingen tijdens speak-up bijeenkomsten.

Wij vertrouwen erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris,

de burgemeester,

C.E. Bos

H.M. Bergmann

Bijlagen - Highlights resultaten jeugdmonitor 2025 (25BIJ00780) - Jeugdmonitor Rapport ‘Jong in Schiedam 2025’ (25BIJ00779) - Factsheet GGD onderzoek Jongvolwassenen en hun mentale gezondheid (25BIJ00829) - Actieplan Mentale gezondheid van de Jeugd (25BIJ00999)