08 Collegebrief 6 maart 2024 Update Uitvoeringsprogramma Groen

gemeente Schiedam

Beheer Openbare Ruimte

Stadskantoor, Stadserf 1 Postbus 1501 3100 EA Schiedam

Aan de gemeenteraad van Schiedam

14 010 schiedam.nl

uw kenmerk

uw brief van

ons kenmerk

datum

24UIT00641

6 maart 2024

doorkiesnummer

e-mail

contact@schiedam.nl onderwerp

Update Uitvoeringsprogramma Groen

Geachte leden van de gemeenteraad, De Groenvisie “Buitengewoon groen” is in 2021 vastgesteld door de gemeenteraad. Hieruit is een concreet Uitvoeringsprogramma Groen (hierna UPG) gemaakt. Dit is eind 2021 aan de raad aangeboden. In 2023 is er een toezegging gedaan vanuit het college dat de raad in Q1 2024 geïnformeerd zou worden over de groene kaart met de daarbij behorende monumentale bomen. Via deze weg informeren wij u over de voortgang van het UPG en de groene kaart. Planning projecten UPG De oorspronkelijke planning van de projecten in het UPG is te optimistisch opgesteld. Dit komt door andere opgaven en ambities in de stad in combinatie met een krappe arbeidsmarkt. In de vorige schriftelijke update van het UPG is aangegeven dat een aantal projecten een lichte vertraging opliepen. Ondanks deze lichte vertraging, zijn veel van deze projecten in uitvoering of uitgevoerd. Wanneer de projecten nog in uitvoering zijn, komt het omdat deze projecten gebonden zijn aan het plantseizoen (november-maart). Deze projecten zullen afgerond zijn in Q1 2024. Financiering UPG De projecten uit het UPG worden gefinancierd vanuit de Enecogelden en een verwachte vaststellingsovereenkomst over de herplantverplichting van het Amaliapark. Deze vaststellingsovereenkomst is niet ondertekend door verandering van inzichten bij de betrokken partijen.

De vaststellingsovereenkomst heeft plaats gemaakt voor een herzieningsbesluit. Het herzieningsbesluit zorgt ervoor dat het budget (873.500 euro) uit het herplantfonds beschikbaar wordt gesteld. Zonder dit herzieningsbesluit komt het budget (873.500 euro) niet vrij en kan het geld niet besteed worden aan het vergroenen van de buitenruimte. Uit het herzieningsbesluit volgt een Strategisch Bomenplan. Het herzieningsbesluit, en daarmee het Strategisch Bomenplan, focust zich echter op het vergroenen en het versterken van het groen van de buitenruimte met de focus op bomen. Het budget van enkele projecten vanuit het UPG wordt verplaatst naar het Strategisch Bomenplan. Dit zijn de projecten 3, 16, 22, 23, 25 en 26. Inhoudelijk zullen deze projecten licht veranderen. Het doel van deze projecten blijft hetzelfde door te blijven focussen op biodiversiteit.

*24UIT00641*

De grootste verandering is echter dat het budget besteed wordt aan het vergroenen van de buitenruimte en niet aan het opstellen van visies en voor het uitvoeren van onderzoeken. Enkele andere projecten blijven inhoudelijk hetzelfde maar worden uitgevoerd vanuit het Strategisch Bomenplan en niet vanuit het UPG. Dit zijn de projecten 30 en 31. Project 32 blijft inhoudelijk hetzelfde maar wordt opgesplitst. Hierdoor wordt project 32 zowel uitgevoerd vanuit het UPG en het Strategisch Bomenplan. In de bijlage wordt per project aangegeven wat de status van het project. De reden dat deze projecten gekozen zijn voor verplaatsing, heeft te maken met voortschrijdend inzicht en prioriteiten van alle projecten uit het UPG. Over het algemeen zit het verschil, tussen de benoemde projecten uit het UPG en Strategisch Bomenplan, in het daadwerkelijk vergroenen van de stad en niet het uitvoeren van onderzoek en het opstellen van visies. Door het Strategisch Bomenplan zal Schiedam groener worden.

Update UPG Ruimtelijke kwaliteit De projecten die vallen onder dit onderdeel, zijn over het algemeen concrete projecten in de buitenruimte. Deze fysieke ingrepen hebben direct een positief effect op de omgeving. Deze projecten dienen uitgevoerd te worden in het plantseizoen 2023 – 2024 waardoor enkele projecten doorlopen in kalenderjaar 2024. Andere projecten zijn al uitgevoerd of hebben een langere doorlooptijd. De projecten die gerelateerd zijn aan de groene kaart, worden uitgevoerd wanneer de monumentale bomenlijst vastgesteld is. Momenteel wordt er gewerkt aan de Groenverordening (momenteel bomenverordening). De groene kaart wordt verder toegelicht in deze Raadsinformatiebrief. Samen met de stad De doorlopende projecten in het onderdeel ‘Samen met de Stad’ gaan over groen initiatieven van bewoners. Deze groen initiatieven worden voortvarend opgepakt door de Groen Adviseur. Aan deze groen initiatieven zit vaak zelfbeheer gekoppeld. Bewoners kunnen een groeninitiatief voorstellen aan de gemeente, zoals het omvormen van een groenvak naar een hoger beheerniveau. De gemeente kan deze wens realiseren mits er zelfbeheer wordt uitgevoerd. Wanneer er geen zelfbeheer wordt uitgevoerd, kan de wens niet gerealiseerd worden binnen de huidige kaders. We zien dat bewoners, die met een groeninitiatief naar de gemeente komen, minder geïnteresseerd zijn in het zelfbeheer.

Door het zelfbeheer dient het initiatief vanuit de bewoners te komen en niet vanuit de gemeente. De gemeente speelt hierin een stimulerende factor. Biodiversiteit De projecten binnen deze categorie zijn grotere projecten die de biodiversiteit verbeteren en versterken in Schiedam. Een aantal van deze projecten zit in de voorbereidingsfase. Zo is er een plan opgesteld voor het Heemeiland in het Beatrixpark en hebben we inzichtelijk gemaakt waar er in Schiedam natuurvriendelijke oevers aangelegd kunnen worden. Deze projecten worden in 2024 verder opgepakt. Omdat een 3 tal projecten uit deze categorie qua doelstelling beter passend zijn bij het strategisch bomenplan worden deze uit het UPG gehaald en toegevoegd aan het strategisch bomenplan.

Gebruik Onder deze categorie vallen een aantal heel concrete projecten. Momenteel wordt er gewerkt aan het beheerplan RK Begraafplaats. Twee beheerplannen zijn afgerond, Het Beatrixpark en Park Kethel. Door de beheer- en onderhoudsvragen rondom de RK Begraafplaats, is de keuze gemaakt om voor deze locatie een derde beheerplan te maken. De resterende twee projecten zijn uitgevoerd of deels in uitvoering. Toekomst en klimaat De overige projecten die vallen onder de categorie “Toekomst en klimaat” zijn doorlopende projecten. Een deel van deze projecten zijn afkomstig vanuit groen initiatieven uit de stad en worden daardoor uitgevoerd door de Groen Adviseur. Bij deze projecten is het belangrijk dat het initiatief door de bewoners/buurt gedragen wordt. Vanuit de gemeente proberen we de bewoners te enthousiasmeren over het vergroenen. In het plantseizoen 2023-2024 worden ruim 100 bomen extra aangeplant op verschillende locaties in Schiedam. De beschikbare ruimte voor bomen is beperkt in een volgebouwde stad. Met behulp van de “Buurtboom” hopen we meer locaties te ontdekken voor extra bomen. Al deze projecten bij elkaar zorgen ervoor dat Schiedam groener en daardoor aantrekkelijker wordt. In de bijlage staat een update per project uit het UPG. Groene kaart Momenteel is de basis van de groene kaart vastgesteld, de monumentale bomen (waardevolle bomen.

De groene kaart fungeert als bijlage bij de Groenverordening, die de vernieuwde versie van de kapverordening zal zijn. In de huidige kapverordening wordt aangegeven welke bomen onderhevig zijn aan kapvergunnings- en herplantplicht. Momenteel wordt er gewerkt aan de Groenverordening. De Groenverordening focust zich niet alleen op het beschermen van bomen, maar ook op het beschermen van groen. Bovendien wordt in deze verordening de mogelijkheid geboden om bomen te compenseren door nieuwe aanplant of extra groenvoorzieningen. Hoe het groen precies beschermt zal worden, wordt de komende periode verder uitgewerkt. Wanneer de Groenverordening wordt vastgesteld, wordt de groene kaart ook verder uitgewerkt met de hoofdgroenstructuren in Schiedam. In de groenverordening wordt er een beschermingswaarde aan deze hoofdgroenstructuren gekoppeld. De reden dat er nu wordt gesproken over monumentale bomen, heeft te maken met de huidige Bomenverordening. In de Bomenverordening wordt er gesproken over monumentale bomen waardoor alleen monumentale bomen een hoger beschermingsniveau krijgen. De term waardevol komt niet voor in de Bomenverordening waardoor waardevolle bomen niet een hoger beschermingsniveau krijgen. In de Groenverordening wordt de benaming van monumentale bomen aangepast naar waardevolle bomen.

Op dit moment zijn er 210 monumentale bomen in Schiedam geïdentificeerd op basis van verschillende criteria. Deze criteria is te vinden in bijlage 24BIJ01489. De criteria is gebaseerd op de vijf pijlers uit de Groenvisie; Ruimtelijke kwaliteit, Samen met de stad, Biodiversiteit, Gebruik en Toekomst en Klimaat. Om te voorkomen dat alle bomen in Schiedam individueel gecontroleerd moesten worden, is er vooraf een selectie gemaakt van potentiële monumentale bomen. Van de 1033 onderzochte bomen zijn er 210 als monumentaal bestempeld. Het doel van de monumentale bomen, is om deze zo lang mogelijk te behouden, waarvoor extra investeringen nodig zal zijn. Op dit moment zijn alleen de gemeentelijke bomen meegenomen in de groene kaart en monumentale bomenlijst.

Na het vaststelling van de groene kaart, inclusief de monumentale bomen, wordt de groene kaart openbaar gemaakt. Na publicatie krijgen bewoners de mogelijkheid om hun bomen aan te melden als monumentaal. Indien de bomen aan de criteria voldoen, worden ze op de groene kaart vermeld. Een jaar na de eerste vaststelling van de groene kaart wordt een geactualiseerde versie uitgebracht met eventueel toegevoegde monumentale bomen. Vervolgens zal de groene kaart elke vier jaar worden vernieuwd. Ik vertrouw erop dat u hiermee voldoende geïnformeerd bent.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Schiedam, de secretaris,

de burgemeester,

drs. S.J.J. Jacobs, l.s.

J.G. Bijl