Toelichting bestemmingsplan Buitenvaert 1e herziening 211209

Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug Gemeente Schagen

Vast te stellen 15 februari 2022 NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVRTHERZ-VA01

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

1

Opgesteld door:

HzA stedebouw & landschap Achterstraat 26A 1621 GH Hoorn tel 0229-216757 info@hzabv.nl www.hzabv.nl

2

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

INHOUDSOPGAVE TOELICHTING

1.

INLEIDING -------------------------------------------------------------------------------------------- 4

2.

PLANBESCHRIJVING ---------------------------------------------------------------------------- 6

3.

BELEIDSKADER ----------------------------------------------------------------------------------- 9

4.

AFWEGING MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN -------------------------------------18

5.

JURIDISCHE PLANOPZET --------------------------------------------------------------------- 36

6.

HAALBAARHEID ---------------------------------------------------------------------------------- 37

1.1 1.2 1.4 2.1 2.2 2.2 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5 4.6 4.7 4.8 4.9 4.10 4.11 4.12 4.13 4.14 5.1 5.2 6.1 6.2 6.3

Aanleiding ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 4 Relatie partiële herziening – geldende bestemmingsplan --------------------------------------------- 4 Leeswijzer ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 5 Algemeen ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 6 Huidigesituatie ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 6 Toekomstige situatie -------------------------------------------------------------------------------------------- 7 Algemeen ---------------------------------------------------------------------------------------------------------- 9 Rijksbeleid --------------------------------------------------------------------------------------------------------- 9 Beleid provincie Noord-Holland----------------------------------------------------------------------------- 11 Regionaal beleid------------------------------------------------------------------------------------------------ 15 Beleid gemeente Schagen ----------------------------------------------------------------------------------- 16 Conclusie beleidskader --------------------------------------------------------------------------------------- 17 Algemeen

-------------------------------------------------------------------------------------------------------- 18 Duurzaam ruimtegebruik ------------------------------------------------------------------------------------- 18 Water -------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 21 Bodem ------------------------------------------------------------------------------------------------------------ 23 Cultureel erfgoed ----------------------------------------------------------------------------------------------- 24 Natuurtoets ------------------------------------------------------------------------------------------------------ 25 Geluidhinder ----------------------------------------------------------------------------------------------------- 27 Verkeer en parkeren------------------------------------------------------------------------------------------- 28 Bedrijven en milieuzonering --------------------------------------------------------------------------------- 29 Luchtkwaliteit ---------------------------------------------------------------------------------------------------- 32 Externe veiligheid ---------------------------------------------------------------------------------------------- 34 Kabels en Leidingen ------------------------------------------------------------------------------------------- 35 Vormvrije

m.e.r.-beoordeling -------------------------------------------------------------------------------- 35 Conclusie toets van de milieu- en omgevingsaspecten ---------------------------------------------- 35 Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 36 Juridische vormgeving ---------------------------------------------------------------------------------------- 36 Algemeen -------------------------------------------------------------------------------------------------------- 37 Maatschappelijke uitvoerbaarheid ------------------------------------------------------------------------- 37 Economische uitvoerbaarheid en grondexploitatie ---------------------------------------------------- 37

Bijlagen Bijlage 1. Bijlage 2. Bijlage 3.

Digitale watertoets 24 juni 2021 Stikstofdepositie onderzoek, HzA stedebouw & landschap, 17 september 2021 Inventarisatie rugstreeppad en weidevogels, Groot Eco Advies, 28 juni 2021

Overige onderzoeken zoals die in de voetnoten zijn opgenomen maken onderdeel uit van het vastgestelde bestemmingsplan Buitenvaert. Deze zijn te raadplegen via https://www.ruimtelijkeplannen.nl/documents/NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERTVA02/b_NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERT-VA02_toelichting.html#NL.IMRO.PT.5e9b6eef8971458f9dac356489714da5.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

3

1.

INLEIDING

1.1

Aanleiding

De gemeenteraad van Schagen heeft op 9 februari 2021 het bestemmingsplan ‘Buitenvaert te Schagerbrug’ vastgesteld. Het bestemmingsplan maakt de bouw van 40 woningen in Schagerbrug op een locatie ten noorden van de Schagerweg mogelijk. Het gebied betreft het noordwestelijke kwadrant van Schagerbrug. Ondertussen is begonnen met de architectonische uitwerking van de woningen en de terreininrichting. De aanleiding voor de onderhavige herziening van het bestemmingsplan is de wens om in het plangebied 17 woningen extra te realiseren, die beter aansluiten naar de wens voor meer kleinere woningen en seniorenwoningen in het plan. Dit is door initiatiefnemer op haalbaarheid onderzocht, en het college is akkoord met deze verdichting 1. De verdichting kan plaatsvinden binnen de huidige bestemmingsvlakken. Initiatiefnemer is voornemens om binnen het plangebied in totaal 18 appartementen in het appartementengebouw te realiseren (in plaats van 6). De overige 5 woningen worden in de rest van het plangebied gerealiseerd. De onderhavige partiële herziening van het bestemmingsplan maakt deze ontwikkelingen in planologisch-juridisch opzicht mogelijk.

1.2

Relatie partiële herziening – geldende bestemmingsplan

Buitenvaert ligt aan de noordzijde van de Schagerweg, aansluitend aan de nieuwe lintbebouwing langs deze weg en de erven langs de Grote Sloot. In de afbeelding hieronder zijn in rood de begrenzingen van de herziening aangegeven. In deze herziening zijn alleen beperkte aanpassingen in de woongebieden meegenomen. Voor de overige plandelen blijft het geldende bestemmingsplan ‘Buitenvaert te Schagerbrug’ van kracht. Deze partiële herziening is een aanvulling op het vigerende bestemmingsplan en vervangt een klein deel van de verbeelding. De planregels zijn beperkt aangepast. Voor wat betreft de overige planregels blijft het vigerende bestemmingsplan in stand. Om na te gaan welke regeling geldt, zal de herziening steeds in samenhang met het oorspronkelijke plan moeten worden gelezen. Er komen 17 woningen bij in het gehele plangebied. Het aantal appartementen wordt met dit bestemmingsplan verruimt van 6 naar 18 en er worden 5 grondgebonden woningen toegevoegd. De herziening betreft: • verruiming van het maximum aantal wooneenheden binnen het bouwvlak voor het appartementengebouw van 6 naar 18 woningen. Het bouwvlak wordt niet aangepast; • in de regels de verruiming van maximaal 40 naar maximaal 57 woningen die binnen de bestemming Wonen-1 en Wonen-2 zijn toegestaan. De bestemmingsgrenzen worden niet aangepast.

1

4

De resultaten van het haalbaarheidsonderzoek zijn in deze toelichting verwerkt. Het betreft zowel de ruimtelijke haalbaarheid als de passendheid binnen het regionale woningbouwprogramma.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

aanpassing in regels: in totaal max.57 woningentoegestaan

aanpassing op verbeelding: : maximum aantal wooneenheden 18 afb.2 Verbeelding bestemmingsplan Buitenvaert (vastgesteld 9 februari 2021)

1.4

Leeswijzer

Na dit inleidende hoofdstuk beschrijft hoofdstuk 2 het plan aan de hand van de bestaande situatie en de beoogde ontwikkeling. Hoofdstuk 3 gaat in op de voor de planlocatie relevante beleidskaders van hogere overheden, de provincie Noord-Holland, de regio Kop van Noord-Holland en de gemeente Schagen. In hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de verschillende milieu- en omgevingsaspecten, waarna in hoofdstuk 6 de juridische vormgeving van het plan wordt toegelicht. Vervolgens wordt in hoofdstuk 7 ingegaan op de maatschappelijke uitvoerbaarheid, de procedure en de economische haalbaarheid.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

5

2.

PLANBESCHRIJVING

2.1

Algemeen

2.2

Huidigesituatie

2

BeeldkwaliteitsplanDorpenlangs de Grote Sloot, HzAstedebouw&landschap, 2008. Vastgesteld door de Raad van de gemeenteZijpe op 30 september 2008https://www.ruimtelijkeplannen.nl/documents/NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERTVA02/b_NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERT-VA02_Bijlage2B..Blz69Tm72.pdf) Beeldkwaliteitsplan Buitenvaert, HzA stedebouw & landschap, 2010 (https://www.ruimtelijkeplannen.nl/documents/NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERTVA02/b_NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERT-VA02_Bijlage3B..ember2010.pdf)

In dit hoofdstuk is de huidige en toekomstige situatie van het plangebied beschreven.

Het plangebied bestaat in de huidige situatie uit gronden die bouwrijp zijn of worden gemaakt. De ontwikkeling van de locatie Buitenvaert is verantwoord in het beeldkwaliteitsplan Dorpen langs de Grote Sloot 2008 2. Dit beeldkwaliteitsplan vormt de inspiratiebron voor toekomstige ontwikkelingen in de polder Zijpe in het algemeen en in de dorpen langs de Grote Sloot specifiek. Het beeldkwaliteitsplan schept zowel kaders voor herstructureringen binnen het bestaande stedelijke gebied als, aansluitend op de dorpen, uitbreidingen in het ‘open’ landschap. Het plan Buitenvaert past binnen het beeldkwaliteitsplan en sluit aan op het DNA van het landschap en het DNA van het dorp Schagerbrug. Schagerbrug is het belangrijkste dorp in dit gebied. In het beeldkwaliteitsplan is de mogelijkheid voor stedelijke ontwikkeling (woningbouw) in het vierde kwadrant van het dorp opgenomen. In het beeldkwaliteitsplan Dorpen langs de Groote Sloot wordt nadrukkelijk ingegaan op de ruimtelijke kwaliteitsaspecten zoals zijn bedoeld in artikel 6.54 van de Omgevingsverordening Noord-Holland 2020. Uitgangspunt bij de ontwikkeling van Buitenvaert is dat de ontwikkeling geen afbreuk doet aan de landschappelijke karakteristieken en cultuurhistorische waarden van de polder Zijpe.

Voor de ontwikkeling van Buitenvaert is een stedenbouwkundig plan en een nadere uitwerking van bovengenoemd beeldkwaliteitsplan 3 opgesteld.

3

6

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

De identiteit van Schagerbrug wordt in het plan Buitenvaert gewaarborgd door: a. de lintbebouwing langs de Schagerweg, één van de structuurdragers in de polder; b. de groene dorpsrand, de afronding van het woongebied. In de regels bij het bestemmingsplan is een voorwaardelijke verplichting opgenomen voor de realisatie en instandhouding van een afschermende groenzone; c. de vormgeving van de uitbreidingswijk als nieuwe buitenplaats, met een markant woongebouw aan de Schagerweg, en vormentaal en samenhang in de openbare ruimte rond dit gebouw en langs de Schagerweg. d. achter de ‘buitenplaats’ ligt de dichtere bebouwing van de woonbuurt. Vanuit het centrale thema van het dorpse bouwen in Buitenvaert, worden de deelgebieden ‘lint’ , ‘buitenplaats’ en ‘buurt’ in een eigen sfeer vormgegeven. Dit bestemmingsplan maakt de realisatie van maximaal 40 woningen mogelijk. Er is sprake van een variabel woningbouwprogramma, met minimaal 30 % sociaal.

2.2

Toekomstige situatie

De laatste jaren zijn er weinig woningen gebouwd in Schagerbrug. Er is een woningbehoefte bij alle doelgroepen, maar vooral in het (sociale) huursegment en het segment van de ‘sociale koop’. Daarnaast is er vanuit de Dorpsraad Schagerbrug concreet de vraag naar seniorenwoningen geuit. Voorliggende partiële herziening maakt een vraaggestuurde verdichting met meer kleinere woningen voor senioren en starters binnen de contouren van het bestaande bestemmingsplan mogelijk 4. Het gaat om een minimale verdichting. De verdichting vindt zowel plaats binnen de ‘buitenplaats’ als in de ‘buurt’ en het ‘lint’. Er worden 17 woningen toegevoegd. Van dit aantal worden er al 12 binnen het huidige appartementengebouw gerealiseerd. Het bouwvlak van het appartementengebouw wordt niet vergroot. De andere 5 woningen worden elders in het plangebied gerealiseerd.De openbare ruimte is zodanig gedimensioneerd dat extra parkeergelegenheid eenvoudig kan worden opgevangen. De buitenplaats: nieuw ‘Huize van Strijen’ Het appartementencomplex ‘Nieuw Huize van Strijen’ wordt met 12 woningen extra ingevuld, maar past binnen de bouwenvelop van het bestemmingsplan. Het beeldkwaliteitsplan vraagt om een markant gebouw met kenmerken van herkenbare ‘Schagerbrugger’ notabele gebouwen, zoals het oude raadhuis en Huize van Strijen.

Het schetsontwerp laat zien dat ook met een invulling met meer, kleinere woningen het gebouw uitstraling behoudt. 4

De wijze waarop het plan aansluit op de regionale woningbehoefte is nader uitgewerkt in paragraaf 5.2.1.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

7

Aanpassingen in stedenbouwkundig plan, deelgebied ‘buitenplaats’: • meer kleinere woningen in het appartementengebouw: van 6 naar 18 (sociale) appartementen, voor starters (voetprint appartementengebouw blijft gelijk); • in plaats van twee rijen met elk 5 woningen, twee rijen met elk 4 woningen specifiek voor senioren (woningen met grotere beukmaat): van 10 naar 8 (bouwvlak blijft gelijk).

De buurt en het lint: relaxed verdicht De achterliggende woonbuurt is ‘rustig’ verkaveld, passend bij het (eigentijdse) dorpse wonen. Er is een mix van projectmatige vrijstaande en twee-onder-een-kapwoningen, en daarnaast enkele zelfbouwkavels. Hierdoor blijft (conform de toetsingskaders in het beeldkwaliteitsplan) de variatie aanwezig. In dit gebied worden 7 extra woningen gerealiseerd. De twee blokken van 5 woningen worden twee blokken van 4 woningen waardoor deze geschikt worden voor senioren. Aanpassingen in het stedenbouwkundig plan, deelgebied ‘lint’ en ‘buurt’: • 18 tweekappers en 13 vrijstaande woningen (waarvan 3 uit te geven als vrije kavels) (was: 8 tweekappers en 16 vrijstaande woningen).

7 extra woningen: 10 tweekappers extra, 3 vrijstaande woningen minder 2 woningen minder ten behoeve van seniorenwoningen 12 woningen extra in appartementengebouw

afb.5 Stedenbouwkundig plan 57 woningen, eindbeeld na verdichting (VO 19 april 2021)

8

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

3.

BELEIDSKADER

3.1

Algemeen

3.2

Rijksbeleid

In het bestemmingsplan Buitenvaert is de woningbouwontwikkeling getoetst aan het Rijks-, provinciaal, regionaal en gemeentelijk beleid. In dit hoofdstuk is het beschreven in hoeverre deze partiële herziening van het bestemmingsplan passend is binnen het hierbij geldende relevante ruimtelijke beleid op verschillende overheidsniveaus.

3.2.1 Nationale Omgevingsvisie (NOVI) De Nationale Omgevingsvisie (NOVI), vastgesteld op 11 september 2020, is de langetermijnvisie van het Rijk op de toekomstige inrichting en ontwikkeling van de leefomgeving in Nederland. Het versterken van de omgevingskwaliteit staat in de NOVI centraal. Dat wil zeggen dat alle plannen met oog voor de natuur, gezondheid, milieu en duurzaamheid gemaakt moeten worden. De NOVI maakt bij het maken van keuzes gebruik van drie afwegingsprincipes: 1. Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies, 2. Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal, en 3. Afwentelen wordt voorkomen. De nationale omgevingsvisie volgt de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte uit 2012 op en vormt de opmaat voor de Omgevingswet. Deze structuurvisie vormde het integrale kader voor de ruimtelijke en mobiliteitsontwikkeling van Nederland tot 2028, met een doorkijk naar 2040. Het rijksbeleid richt zich in de visie op het versterken van de internationale positie van Nederland en het behartigen van de nationale belangen, zoals de hoofdnetwerken voor personen en goederenvervoer, energie, natuur, waterveiligheid, milieukwaliteit en bescherming van het werelderfgoed. Het beleid met betrekking tot verstedelijking, groene ruimte en landschap laat het Rijk, onder het motto ‘decentraal wat kan, centraal wat moet’, over aan provincies en gemeenten.

Gemeenten krijgen daarbij de ruimte voor natuurlijke groei en voor het bouwen van huizen die aansluiten bij de woonwensen van mensen. Alleen in de stedelijke regio’s rond de mainports Amsterdam en Rotterdam maakt het Rijk afspraken met decentrale overheden over de programmering van verstedelijking. Overige sturing op verstedelijking, zoals afspraken over binnenstedelijk bouwen, rijksbufferzones en doelstellingen voor herstructurering, laat het Rijk los. Er is enkel nog sprake van een ‘ladder’ voor duurzame verstedelijking (gebaseerd op de ‘SER-ladder’), die is vastgelegd in het Besluit ruimtelijke ordening. Afweging De ontwikkeling van 17 extra woningen binnen het bestaand stedelijk gebied 5 van Schagerbrug is ten opzichte van de Rijksdoelstelling slechts een kleine ontwikkeling. Voorliggend bestemmingsplan draagt niet direct bij aan de doelstelling van het Rijk maar vormt ook geen belemmering voor het 5

Inartikel 1.1.1 onder h van het Bro is een nadere omschrijving van het begrip 'bestaand stedelijk gebied' vastgelegd. Als bestaand stedelijk gebied wordt aangemerkt: ‘‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’. De planlocatie Buitenvaert betreft een vastgesteld bestemmingsplan voor een stedelijk ontwikkeling. Daarmee is sprake van bestaand stedelijk gebied.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

9

behalen van de Rijksdoelstellingen. Geconcludeerd kan worden dat de Nationale Omgevingsvisie geen belemmering vormt voor de vaststelling van voorliggend bestemmingsplan. 3.2.2 Besluit algemene regels ruimtelijke ordening (Barro) Het Barro (in werking getreden op 30 december 2011) stelt regels betreffende de 13 aangewezen nationale belangen zoals genoemd in de Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR). De laatste versie van de Barro is op 1 december 2020 geconsolideerd, waarna de Barro gekoppeld is aan de NOVI. Met de Barro maakt het rijk proactief duidelijk waar provinciale verordeningen en gemeentelijke bestemmingsplannen aan moeten voldoen. Voor het overige hebben provincies en gemeenten de vrijheid om hun eigen belangen te bepalen en daar uitvoering aan te geven. Afweging Bij elk ruimtelijk plan geldt nationaal belang 13 met betrekking tot zorgvuldig ruimtegebruik. De beoogde planontwikkeling raakt geen andere rijksbelangen. Het planvoornemen voldoet aan de verplichtingen van een zorgvuldig ruimtegebruik die voortkomen uit het Barro. 3.2.3 Besluit ruimtelijke ordening (Bro) Nationaal belang 13 van de SVIR van het Rijk vraagt om een zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming bij alle ruimtelijke en infrastructurele besluiten. Dit moet met behulp van de zogeheten Ladder voor duurzame verstedelijking (hierna: de Ladder) worden onderbouwd.

Deze verplichte toetsing is vastgelegd in het Barro, dat weer verwijst naar het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). Nieuwe stedelijke ontwikkeling Artikel 3.1.6, lid 2 Bro schrijft voor dat de onderbouwing van een ruimtelijk plan, waar een nieuwe stedelijke ontwikkeling mee mogelijk wordt gemaakt, aan de Ladder moet voldoen. In de toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, wordt een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling gegeven (en voor zover buiten het bestaand stedelijk gebied gesitueerd ook een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien). Beoordeeld moet worden of sprake is van een nieuw, planologisch, ruimtebeslag. Daarvan is in beginsel sprake als het nieuwe ruimtelijke besluit meer bebouwing mogelijk maakt dan er op grond van het voorheen geldende planologisch regime aanwezig was, of kon worden gerealiseerd. Op 28 juni 2017 heeft de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State een overzichtsuitspraak gedaan over de Ladder voor duurzame verstedelijking.

Indien het om een woningbouwlocatie gaat, geldt het volgende uitgangspunt: "Wanneer een ruimtelijke ontwikkeling voorziet in niet meer dan 11 woningen die gelet op hun onderlinge afstand als één woningbouwlocatie als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, Bro, kunnen worden aangemerkt, kan deze ontwikkeling in beginsel niet als een stedelijke ontwikkeling worden aangemerkt." Toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking De voorgenomen ontwikkeling betreft de ontwikkeling van 17 extra woningen, daarmee dient de ontwikkeling conform vaste jurisprudentie aangewezen te worden als een stedelijke ontwikkeling. De Ladder voor duurzame verstedelijking dient derhalve doorlopen te worden waarbij de 'behoefte' onderbouwd moet worden. Omdat het plangebied binnen bestaand stedelijk gebied ligt is een onderbouwing van de 'behoefte' van de ontwikkeling voor voorliggend bestemmingsplan voldoende. In paragraaf4.2.1 wordt nader ingegaan op wijze waarop de locatie aansluit op de (regionale) behoefte en past binnen de regionale woningbouwafspraken. Uit de toelichting blijkt dat het plan zowel voorziet in een kwantitatieve als een kwalitatieve behoefte.

10

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

3.3

Beleid provincie Noord-Holland

3.3.1 Omgevingsvisie Noord-Holland 2050 Op 19 november 2018 hebben de Provinciale Staten van Noord-Holland de Omgevingsvisie NoordHolland 2050 vastgesteld. Hierin staat de provinciale visie op de fysieke leefomgeving beschreven. De Omgevingsvisie vervangt de Structuurvisie Noord-Holland 2040, het Provinciaal Verkeers- en Vervoerplan, het Provinciaal Milieubeleidsplan 2015-2018 en de Agenda Groen. De leidende hoofdambitie in de Omgevingsvisie NH2050 is de balans tussen economische groei en leefbaarheid. Een gezonde en veilige leefomgeving, die goed is voor mens, plant én dier, is een voorwaarde voor een goed economisch vestigingsklimaat. Tegelijkertijd is duurzame economische ontwikkeling een voorwaarde voor het kunnen investeren in een prettige leefomgeving. Dit betekent dat in heel Noord-Holland een basiskwaliteit van de leefomgeving wordt gegarandeerd. Er zijn randvoorwaarden geformuleerd hoe om te gaan met klimaatverandering. De provincie ontwikkelt zoveel mogelijk natuurinclusief en met behoud van (karakteristieke) landschappen, clustert ruimtelijke economische ontwikkelingen rond infrastructuur en houdt rekening met de ondergrond. Afweging De woningbouw wordt gerealiseerd binnen bestaand stedelijk gebied, in overeenstemming met de kwalitatieve behoeftes en trends. Duurzaamheid van de totale voorraad is uitgangspunt. De beoogde ontwikkeling sluit hier op aan.

3.3.2 Omgevingsverordening Noord-Holland 2020 De belangrijkste onderwerpen uit de Omgevingsvisie zijn verankerd in de nieuwe Omgevingsverordening Noord-Holland 2020. Deze vervangt alle bestaande verordeningen die betrekking hebben op de leefomgeving zoals de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV), de Provinciale Milieuverordening, de Waterverordeningen en de Wegenverordening. De Omgevingsverordening NH is op 22 oktober 2020 vastgesteld door Provinciale Staten en met ingang van half november 2020 van kracht. Met de omgevingsverordening heeft de provincie een eenvoudiger, duidelijker en meer integraal systeem van regels vast willen stellen. Met meer ruimte voor lokaal en regionaal maatwerk en bestuurlijke afwegingsruimte. De nieuwe regels richten zich op het ‘hoe’: hoe kom je tot een goede fysieke leefomgeving? De fysieke leefomgeving staat voor alles wat mensen zien, voelen en ruiken zoals gebouwen, wegen, parken, bossen, rivieren en een schone lucht. Voorheen richtten de regels zich vooral op het ‘wat’: wat mag niet en welke uitzonderingen gelden? Het gaat dus meer om het doel en minder om het middel. In de Omgevingsverordening NH2020 zijn daarvoor de eerste stappen gezet. In de nieuwe verordening zijn de kernkwaliteiten van de landschappen vastgelegd en worden ze beschermd.

De verordening kent drie regimes gericht op behoud en ontwikkeling van natuur, landschap en werelderfgoed: 1. Natuurnetwerk Nederland (NNN) 2. Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL) 3. Unesco-werelderfgoed (Stelling van Amsterdam, Beemster en Nieuwe Hollandse Waterlinie). De bedoeling is dat de BPL de meest waardevolle onderdelen van het Noord-Hollandse landschap beschermt op basis van ecologische, cultuurhistorische, aardkundige of landschappelijke kwaliteiten. Hierin zijn ook kernkwaliteiten als weidevogelleefgebieden of open strandvlaktes vastgelegd. De Zijpe- en Hazepolder, waar de planlocatie Buitenvaert in ligt, is niet opgenomen in Bijzonder Provinciaal Landschap. Het regime weidevogelleefgebied (PRV) op de locatie is daarmee komen te vervallen.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

11

Buitenvaert ligt binnen bestaand stedelijk gebied in het landelijk gebied van Noord-Holland Noord. De provinciale belangen in en rond de planlocatie zijn vervat in richtlijnen voor het hele grondgebied van de provincie, en in de volgende werkingsgebieden: • Agrarische bedrijven • Bodemsanering • Landelijk gebied • Noord-Holland-Noord landelijk gebied • Peilbesluit • Permanente bollenteelt • Beschermingszone regionale waterkering Uit de Omgevingsverordening NH2020 zijn de volgende instructieregels van invloed op de verdichting in het plan Buitenvaert: Nieuwe stedelijke ontwikkelingen (artikel 6.3 Omgevingsverordening NH2020) Op basis van artikel 6.3 van de Omgevingsverordening kan een bestemmingsplan uitsluitend voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling, als deze ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. Dit artikel vormt een aanvulling op het doorlopen van de ladder voor duurzame verstedelijking. Afweging: Voor grootschalige en kleinschalige woningbouw maakt de provincie afspraken in de (regionale) woonakkoorden. Hiermee committeert de provincie zich aan de regionaal afgesproken woningbouwplannen. De regionale woonakkoorden staan beschreven in paragraaf 3.4.1 (regionaal woningbouwbeleid). De planlocatie Buitenvaert is opgenomen in het 'Regionaal Kwaliteitskader woningbouw Kop van Noord-Holland' 2020-2030.

Met dit convenant beogen partijen een actieve regionale samenwerking te voeren ten behoeve van een optimale ruimtelijke ontwikkeling van de woningmarkt van de regio Kop van Noord-Holland. Het KWK vormt de basis voor de toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking. Binnenstedelijke verdichting heeft de voorkeur boven uitbreiding in het landelijk gebied. Paragraaf 4.2.1 (toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking) beschrijft het afwegingskader KWK, en op welke wijze de verdichting van de planlocatie Buitenvaert hier in past. Noord-Holland Noord landelijk gebied (artikel 6.7b Omgevingsverordening NH2020) Een ruimtelijk plan kan ter plaatse van het werkingsgebied Noord-Holland Noord landelijk gebied uitsluitend voorzien in een kleinschalige woningbouwontwikkeling als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. De hier bedoelde afspraken kunnen alleen afspraken bevatten over locaties die zijn gelegen in of aan kernen of in of aan dorpslinten. Afweging: Het vigerende bestemmingsplan Buitenvaert maakt de realisatie van 40 woningen grenzend aan de bestaande dorpskern van Schagerbrug mogelijk. Over de planlocatie Buitenvaertzijn regionale afspraken opgenomen in het KWK voor 57 woningen op deze locatie. Verdichting van het bestaande plan Buitenvaert met 17 woningen is binnen de regionale afspraken mogelijk.

Ruimtelijke kwaliteitseis ingeval van een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling in het landelijk gebied (artikel 6.54 Omgevingsverordening NH2020) Met de instructie ruimtelijke kwaliteitseis verweeft Provinciale Staten de Leidraad Landschap en cultuurhistorie in de Omgevingsverordening. Bij de inpassing van een nieuwe ruimtelijke ontwikkeling ter plaatse van het werkingsgebied landelijk gebied, wordt in het ruimtelijk plan, gelet op de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie:

12

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

1. rekening gehouden met: de ambities en ontwikkelprincipes van het toepasselijke ensemble en van de toepasselijke provinciale structuren; 2. bij de inpassing betrokken: de kansen zoals beschreven bij de ambities en ontwikkelprincipes; en 3. bij de inpassing betrokken: de ontstaansgeschiedenis en de kernwaarden van het toepasselijke ensemble en van de toepasselijke provinciale structuren. Gedeputeerde Staten kunnen hierbij de Adviescommissie Ruimtelijke Ontwikkeling (ARO) om advies vragen, ook in een vroeg stadium, inzake de locatieafweging of de ruimtelijke inpassing. Afweging: De kernkwaliteit van het landschappelijke ensemble waarin Buitenvaert ligt zijn benoemd in de Leidraad landschap en cultuurhistorie (zie paragraaf 3.3). Paragraaf 4.6 toetst het plan aan de Leidraad. In het voortraject heeft de provincie ambtelijk geadviseerd over het plan Buitenvaert. De ruimtelijke opzet van het plan, zoals uitgewerkt in het beeldkwaliteitsplan `Dorpen langs de Groote Sloot´ en beeldkwaliteitsplan ´Buitenvaert´, is passend binnen de uitgangspunten en ambities in de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie. Met de beoogde verdichting van het plan wordt met name door de uitstraling van het appartementencomplex de ruimtelijke opzet van het plan versterkt.

3.3.3 Leidraad Landschap en Cultuurhistorie De Leidraad Landschap en Cultuurhistorie 2018 (vastgesteld door Gedeputeerde Staten op 10 april 2018) is een provinciale handreiking voor het inpassen van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen in het landschap, zoals bebouwing, agrarische bedrijven, infrastructuur of vormen van energieopwekking. De Leidraad 2018 is in de Provinciale Ruimtelijke Verordening (PRV) verankerd in artikel 15 (ruimtelijke kwaliteitseis).In dit beleidskader is door de provincie aangegeven welke landschappelijke en cultuurhistorische elementen overwogen moeten worden bij (ruimtelijke) ontwikkelingen en uitgangspunt kunnen zijn voor plannen. De ontwikkelingsgerichte benadering is het uitgangspunt van het beleid: behoud door ontwikkeling. De algemene ambitie is om ruimtelijke ontwikkelingen: • bij te laten dragen aan het zichtbaar en herkenbaar houden van de landschappelijke karakteristiek • bij te laten dragen aan het versterken van (de beleving van) openheid en • helder te positioneren ten opzichte van de ruimtelijke dragers. Het ruimtelijke kwaliteitsbeleid in het landelijk gebied is in Omgevingsvisie en Omgevingsverordening geconsolideerd. De ruimtelijke kwaliteitseis (artikel 15 PRV) en de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie zijn op een beleidsneutrale wijze omgezet en verduidelijkt in de nieuwe Omgevingsverordening NH2020.

De belangrijkste uitgangprincipes voor het planvoornemen uit de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie zijn: • de planlocatie ligt in het ensemble Zijpe- en Hazepolder. Het ensemble bestaat uit karakteristiek jong duinlandschap en aandijkingslandschap; • de aandijking Zijpe- en Hazepolder (verder de Zijpepolder) heeft een kenmerkende landschappelijke opbouw met een raster van langgerekte, noord-zuidgeoriënteerde linten en vaarten met haaks daarop staande dwarswegen die de Westfriese Omringdijk met de Noordzeekust verbinden. Op de kruising van lange linten en dwarswegen liggen de kruisdorpen. De noord-zuidgeoriënteerde polderlinten hebben ieder een eigen karakter; • het polderlandschap is open, met lange zichtlijnen tussen de linten.Het open zicht vanaf de dwarswegen op de open ruimte tussen de lange linten kan worden behouden door bebouwing in de kruisdorpen of aan de lange noord-zuidlinten te concentreren. • Duinenrij en Westfriese Omringdijk vormen duidelijke randen van de ruimtebeleving. De Westfriese Omringdijk heeft een duidelijke panoramazone.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

13

Afweging Door HzA stedebouw& landschap is het beeldkwaliteitsplan ‘Dorpen langs de Groote Sloot’ opgesteld waarin is aangetoond dat met de woningbouwontwikkeling in het vierde kwadrant van Schagerbrug de landschappelijke en cultuurhistorische kernwaarden van de Zijpepolder niet worden aangetast. Voor het plan Buitenvaert is een specifiek beeldkwaliteitsplan opgesteld waarin regels zijn opgenomen ten behoeve van de uitwerking van gebouwen en openbare ruimte passend binnen deze kernwaarden. Omdat de verdichting plaatsvindt binnen de bestaande stedenbouwkundige structuur treedt er geen strijd op met de genoemde uitgangsprincipes (zie paragraaf 5.6). 3.3.4 Provinciaal woningbouwbeleid De Provincie Noord-Holland draagt bij aan het realiseren van voldoende en passende huisvesting (woningtype) op de best mogelijke plek (woonmilieu) voor huidige en toekomstige bewoners van Noord-Holland. De Provincie Noord-Holland heeft hiervoor een provinciale woonvisie opgesteld die het kader biedt voor de door de regio’s op te stellen regionale actieprogramma’s. In de regionale actieprogramma’s wordt het woningbouwprogramma zowel kwalitatief als kwantitatief uitgewerkt. Uitgangspunt is om deze woningvraag zoveel mogelijk te realiseren binnen het Bestaand Stedelijk Gebied. Woonagenda 2020-2025 De huidige regionale woningbouwontwikkeling blijft achter bij de eerdere doelstellingen.

De provincie Noord-Holland wil dat er de komende jaren veel betaalbare en duurzame woningen beschikbaar komen. Zij gaat gemeenten met raad en daad helpen om de flinke ambitie op het gebied van wonen waar te maken. Dat staat in de definitieve Woonagenda die is vastgesteld door het college van Gedeputeerde Staten. Versnellen woningbouw Op 12 december 2017 hebben Gedeputeerde Staten het Uitvoeringsprogramma Binnenstedelijk Bouwen en Versnellen Woningbouwproductie vastgesteld. De provincie Noord-Holland wil dat er de komende jaren veel betaalbare en duurzame woningen beschikbaar komen. Er bestaat momenteel een grote vraag naar woningen, maar de bouw wordt vertraagd doordat bestaande plannen niet worden gerealiseerd. De provincie richt zich in eerste instantie op het stimuleren van de plannen die zijn vastgelegd in een bestemmingsplan met een relatief grote bouwopgave. In tweede instantie kijkt de provincie naar plannen die nog moeten worden vastgelegd in een bestemmingsplan en, wat betreft productie, ook van betekenis zijn en die passen binnen landelijke en provinciale wet – en regelgeving. Samen met afzonderlijke gemeenten, Metropoolregio Amsterdam en Bouwend Nederland zet de provincie zich in om knelpunten weg te nemen en tot productie te komen via het uitvoeringsprogramma binnenstedelijk bouwen en versnellen woningbouw.

Regionale afspraken wonen: KWK en Woonakkoord De provincie richt zich op bouwprojecten waar behoefte aan is. Vooral op de steden omdat daar de meeste mensen nu eenmaal graag wonen. Maar ook in het landelijk gebied. Gemeenten maken samen met de provincie regionale afspraken over woningbouw, die passen binnen de woningbehoefte en mogelijkheden. De afspraken zijn vastgelegd in het Regionaal Kwalitatief Woningbouwprogramma voor de Kop van Noord-Holland 2020-2030 (kortweg KWK) en het nog vast te stellen Woonakkoord. De provincie volgt de ontwikkelingen rondom woningbouw nauwgezet. Jaarlijks voert zij de Monitor Woningbouw uit. Op de provinciale kaart Plancapaciteit 2021 (bron: Rigo, www.plancapaciteit.nl, 2021) is de locatie Buitenvaert als onherroepelijk plan opgenomen, met een capaciteit van 57 woningen (de beoogde verdichting van de planlocatie is op de kaart reeds verwerkt).

14

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

Afweging De verdichting vindt plaats binnen bestaand stedelijk gebied. In paragraaf 5.2.1 van voorliggend bestemmingsplan is verantwoord op welke wijze het plan past binnen de regionale afspraken (zie voor het regionaal woningbouwbeleid ook paragraaf 3.4.1). Met het oog hierop is de voorgenomen ontwikkeling niet in strijd met het provinciaal woningbouwbeleid.

3.4

Regionaal beleid

3.4.1 Regionaal woningbouwbeleid De Regio Noord-Holland Noord heeft de ambitie om met spoed woningen te bouwen. De ruimte die er voor woningbouw is gegeven is lange tijd beperkt geweest. Voor NHN ligt er een bid bij het ministerie voor 40.000 extra woningen in de regio (BIDBOOK Holland boven Amsterdam, wonen in NoordHolland Noord). Het Woonakkoord dat de gemeenten in de Kop naar verwachting zomer 2021 met de provincie gaan sluiten moet minimaal 5.000 nieuwbouwwoningen opleveren. Dit staat in Regioakkoord ‘De Kop Werkt’. Het woonakkoord maakt deel uit van het Kwalitatief Woningbouwprogramma Kop van NH 2020-2030. Het KWK en het Woonakkoord zijn een integraal geheel en verwijzen naar elkaar. Het woningbouwbeleid is op regionaal niveau vastgelegd in het Regionaal Kwalitatief Woningbouwprogramma voor de Kop van Noord-Holland 2020-2030 (kortweg KWK). Het betreft hier een convenant over de ruimte voor woningbouw tot 2030 waaraan de gemeenten en de provincie Noord-Holland zich hebben verbonden (vastgesteld november 2020). Hierbij wordt aangesloten op de harde plancapaciteit en op de ontwikkelingen uit de bevolkingsprognoses. Met het KWK wordt gestuurd en gemonitord op realisatie van de kwalitatief beste plannen. Uitgangspunt van het nieuwe Kwalitatief woningbouwprogramma van de Kop (KWK) is adaptief programmeren.

Dit wil zeggen dat er aan de hand van monitoring continu wordt gewerkt aan de juiste balans tussen vraag en aanbod van nieuwbouwwoningen en ontwikkeling van nieuwe woningbouwlocaties. Daarnaast vindt er afstemming plaats over de bestaande woningvoorraad. Met deze werkwijze kunnen de regiogemeenten flexibel inspelen op actuele ontwikkelingen, waardoor er steeds wordt gewerkt aan de juiste hoeveelheid woningbouwplannen in de Kop. Tegelijkertijd worden de langetermijnambities in het oog gehouden. De Kop heeft als ambitie om tot 2030 minimaal 5.000 extra woningen te realiseren. De realisatie van woningbouw betreft de uitkomst van een richtinggevende overheid, marktbepalende – (vraag) en markt uitvoerende partijen (aanbod). Dit wordt samengevat onder de noemer adaptief vraag gestuurd bouwen. Voor Schagen geldt een doelwaarde van 1771 woningen tot 2030. Daarnaast zijn in de KWK mogelijke scenario’s benoemd die aansluiten op de verwachtte extra woningvraag in de regio (position paper vanuit ‘De Kop werkt’). Daarbij kan de richtwaarde voor Schagen oplopen tot 2297 woningen. Afweging Sinds de realisatie van het plan Hoenderpark in 2008 zijn er in Schagerbrug geen woningen meer gebouwd. Dit legt een grote druk op de woningmarkt in Schagerbrug. De realisatie van het plan Schagerbrug (al lang in programma) voorziet in een deel van deze vraag.

Een vraag, die onder andere de afgelopen jaren is vastgelegd in: • Woonvisie 2014 • Regionaal Kwalitatief Woningbouwprogramma 2010-2019 • Regionaal Actieprogramma Kop van Noord-Holland 2017-2020 In het totaalprogramma zijn in Schagerbrug geen vastgestelde besluiten of onherroepelijke plannen opgenomen. De locaties Buitenvaert (2020-2024) opgenomen (40 woningen) en B-velden (20202030) (44 woningen). Buitenvaert is vastgesteld en hiermee een hard plan. De realisatie van het plan

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

15

is gestart. Er zijn naast Buitenvaert en B-velden geen andere potentiële locaties in beeld in Schagerbrug.

afb.6 Overzicht plannen Schagerbrug tot 2020-2030 in KWK (totaalprogramma, 2020)

Beide locaties passen binnen de kwantitatieve en kwalitatieve behoefte, zoals in paragraaf 4.2.1 in de Toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking nader is uitgewerkt. In de regionale afspraken zijn alléén de meest kansrijke locaties meegenomen op basis van een zgn. kernenscan. De kernenscan laat zien in welke kernen nieuwbouw de meeste toekomstwaarde heeft. De kern Schagerbrug scoort hierin de hoogste score. Het Kwalitatief Woningbouwprogramma regio Kop van Noord-Holland (KWK) is daarmee het resultaat van een actuele behoefteraming. Als onderbouwing in het KWK wordt voor de periode 2020-2030 voor Schagerbrug uitgegaan van een behoefte aan 115-120 woningen. Deze behoefte is op de volgende wijze onderbouwd: • er zijn de laatste jaren weinig woningen gebouwd in Schagerbrug, ondanks de ruimte hiervoor in het KWK. Dit zorgt voor een duidelijk gevoelde druk op de woningmarkt in de volle breedte in Schagerbrug; • volgens recent woningmarktonderzoek van Atrivé (24 jan. 2020) kent Schagerbrug als enige kern binnen de gemeente Schagen de meeste verhuizingen vanuit andere kernen, m.n. vanuit de stad Schagen. De landelijke woonomgeving in combinatie met de nabijheid van stedelijke voorzieningen van de stad Schagen is een belangrijk argument om in het dorp te blijven wonen en te willen wonen.

Dit sluit aan op de beoordeling van de locatie Buitenvaert als ‘kansrijke locatie’; • het coalitieakkoord van de gemeente Schagen vertaalt de berekende woningbehoefte in de gemeente in een ambitie tot het realiseren van 300 woningen per jaar, waarbij naast Schagen in de woningbehoefte van alle dorpen moet worden voorzien. Op basis van de prognose van de woningbehoefte tot 2030 is voor de vraag naar 35-40 woningen tot 2030 in Schagerbrug nog geen (harde of zachte) plancapaciteit aanwezig.

3.5

Beleid gemeente Schagen

3.5.1 Woonvisie Schagen De gemeente Schagen heeft op 28 oktober 2014 een Woonvisie vastgesteld. Deze Woonvisie is opgesteld naar aanleiding van de fusie van de gemeenten Harenkarspel, Schagen en Zijpe. De gemeente ziet voor de periode tot 2030 nog mogelijkheden voor de bouw van 2.390 nieuwe woningen. De ontwikkeling van de planlocatie Buitenvaert past, zowel kwantitatief als kwalitatief, binnen de beleidsuitgangspunten van de Woonvisie. De woonvisie is vertaald in het regionaal convenant woningbouw regio Kop van Noord-Holland (zie hoofdstuk 3.4.2). In een Woonvisie bepaalt de gemeente wat ze belangrijk vindt op het gebied van wonen. In het najaar van 2019 is het proces voor actualisatie van de woonvisie van start gegaan. Als onderdeel van het

16

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

proces zijn verschillende bijeenkomsten georganiseerd waar inwoners, dorpsraden, gemeenteraad, bedrijfsleven en maatschappelijke organisaties konden meedenken en input voor de nieuwe Woonvisie hebben geleverd. Het tekort aan alle woningtypen in Schagerbrug, en het bouwen in de kleine kernen in verband met de leefbaarheid is een belangrijke opbrengt uit de consultatieronde. Daarnaast wordt in de gemeente Schagen ook gewerkt aan het opstellen van de Omgevingsvisie. De Omgevingsvisie geeft net als de Woonvisie de ambities van de gemeente weer, maar dan voor alle thema’s die een ruimtelijke impact hebben en niet alleen voor het onderwerp wonen. ‘Sterke kernen, goede voorzieningen’ vormt de basis in de (concept) Omgevingsvisie Schagen. Schagen wil in 2040 een gemeente zijn die steeds inspeelt op de groeiende behoefte naar woningen die passen bij de vraag en die bijdragen aan de sterke kernen. Speerpunten zijn: ‘meer woningen’, ‘woningen die passen bij de vraag’ en ‘woningbouw als basis voor sterke kernen’. In de omgevingsvisie wordt Schagerbrug aangemerkt als een van de ‘grotere dorpen’ in de gemeente, waar de woningbouw plaats vindt. De ontwerp Omgevingsvisie ligt tot medio augustus 2021 ter inzage.

Omdat de Woonvisie en de Omgevingsvisie niet los van elkaar gezien kunnen worden heeft het college besloten om geen aparte Woonvisie op te stellen, maar de Woonvisie in de Omgevingsvisie te laten landen. 3.6 Conclusie beleidskader Op basis van het nationale, provinciale, regionale en gemeentelijke beleidskader is de voorgestelde herziening van het bestemmingsplan niet bezwaarlijk: • de ontwikkeling van 17 extra woningen op de planlocatie Buitenvaert is ten opzichte van de Rijksdoelstelling slechts een kleine ontwikkeling. Het toevoegen van woningen binnen bestaand stedelijk gebied past binnen het nationaal beleid; • het vigerende bestemmingsplan Buitenvaert maakt de realisatie van 40 woningen op deze locatie grenzend aan de dorpskern van Schagerbrug mogelijk. Het (provinciale) werkingsgebied “Landelijk gebied” is van toepassing. Binnen dit werkingsgebied zijn ontwikkelingen mogelijk als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. Over Buitenvaert zijn regionale afspraken gemaakt in het KWK voor 57 woningen op deze locatie. Verdichting van het bestaande plan Buitenvaert met 17 woningen is binnen de regionale afspraken voorzien; • op basis van de regionale kernenscan heeft Schagerbrug toekomstwaarde. Het plan Schagerbrug is reeds lange tijd in beeld.

De verdichtingopgave is het resultaat van een actuele vraag naar meer kleinere woningen, en woningen geschikt voor senioren. Deze vraaggestuurde aanpak past binnen de ambities van de regio. • voor de gemeente Schagen gaat het om bouwen voor de eigen behoefte en leefbaarheid in Schagerbrug. In Schagerbrug is een tekort aan alle woningtypen. Met de verdichting wil initiatiefnemer het aanbod aan kleinere appartementen en seniorenwoningen vergroten. Dit past binnen de woonvisie van Schagen.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

17

4.

AFWEGING MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN

4.1

Algemeen

4.2

Duurzaam ruimtegebruik

Omdat de woonbestemming gehandhaafd blijft, kunnen ook de in het kader van het bestemmingsplan Buitenvaert uitgevoerde onderzoeken nog steeds als basis voor deze partiële herziening worden gebruikt. Deze zijn te raadplegen via https://www.ruimtelijkeplannen.nl/documents/NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERTVA02/b_NL.IMRO.0441.BGZBPBUITENVAERTVA02_toelichting.html#NL.IMRO.PT.5e9b6eef8971458f9dac356489714da5 Uiteraard worden de aanpassingen in de toekomstige situatie wel verantwoord in dit hoofdstuk.

4.2.1 Toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking Met de vaststelling van het bestemmingsplan Buitenvaert is de planlocatie binnen de grenzen van het bestaand stedelijk gebied komen te liggen. Voor de toevoeging van de 17 woningen moet onderzocht worden of verdichting op de locatie van Buitenvaert gewenst is, en of deze ontwikkeling regionaal is afgestemd. De gemeente Schagen heeft in de Programmabegroting 2021 de volgende ambities voor de woningbouw in de gemeente voor de korte en middellange termijn vastgelegd: • Uitwerking te geven aan de WoonDeal Noord-Holland Noord en het Regionaal Kwalitatief Woningbouwprogramma 2020 – 2030. In de WoonDeal is afgesproken ruim 40.000 extra woningen te bouwen. De regio heeft als ambitie vastgelegd minimaal 5.000 woningen extra te realiseren tot 2030 bovenop de provinciale prognose van 3.500 woningen. Als uitvoering van de Provinciale Woonagenda wordt in 2021 gewerkt aan het Regionaal Woonakkoord, waarin afspraken worden opgenomen voor nieuwbouw en de bestaande woningvoorraad. • In 2021 starten we met de bouw van 300 woningen voor alle inkomensgroepen en doelgroepen verspreid over de diverse kernen van Schagen. Dit gebeurt zowel in gemeentelijke projecten als particuliere ontwikkelingen. • Om ook voor de middellange termijn er voor te zorgen dat voldoende woningen kunnen worden gebouwd, is het nodig om nu al plannen voor te bereiden.

• In 2021 verwerken wij de woonvisie in de omgevingsvisie om ook op de middellange en langere termijn te zorgen voor de juiste woningen op de juiste plekken. • Het opzetten van een goede monitoring. We blijven alert op veranderingen in de markt: verandering van de vraag en/of woningbehoefte om te zorgen voor een gezonde woningmarkt, nu en in de toekomst. In 2021 wordt gewerkt aan een woningbouwmonitor om vraag en behoefte in de gemeente Schagen inzichtelijk te maken. Als onderbouwing in het KWK wordt voor de periode 2020-2030 voor Schagerbrug uitgegaan van een behoefte aan 115-120. Deze behoefte is op de volgende wijze onderbouwd: • er zijn de laatste jaren weinig woningen gebouwd in Schagerbrug, ondanks de ruimte hiervoor in het KWK. Dit zorgt voor een duidelijk gevoelde druk op de woningmarkt in de volle breedte in Schagerbrug; • volgens recent woningmarktonderzoek van Atrivé (24 jan. 2020) kent Schagerbrug als enige kernbinnen de gemeente Schagen de meeste verhuizingen vanuit andere kernen, m.n. vanuit de stadSchagen. De landelijke woonomgeving in combinatie met de nabijheid van stedelijkevoorzieningen van de stad Schagen is een belangrijk argument om in het dorp te blijven

18

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

•

wonen en te willen wonen. Dit sluit aan op de beoordeling van de locatie Buitenvaert als ‘kansrijke locatie’; het coalitieakkoord van de gemeente Schagen vertaalt de berekende woningbehoefte in degemeente in een ambitie tot het realiseren van 300 woningen per jaar, waarbij naast Schagen inde woningbehoefte van alle dorpen moet worden voorzien.

Op basis van de prognose van de woningbehoefte tot 2030 is voor de vraag naar 35-40 woningen tot 2030 in Schagerbrug nog geen (harde of zachte) plancapaciteit aanwezig. Op basis van het KWK is de gemeente vrij hier binnenstedelijk in Schagerbrug invulling aan te geven. Mogelijkheden vergroten plancapaciteit Schagerbrug Verdichting van het plan Buitenvaert vormt een mogelijkheid om extra woningen te bouwen in Schagerbrug. Daarbij is sprake van duurzaam ruimtegebruik. Op basis van duurzaam ruimtegebruik dienen nieuwe woningbouwlocaties allereerst als transformatie of verdichting binnen bestaand stedelijk gebied te worden gezocht. Gemeenten hebben binnen bestaand stedelijk gebied veel beleidsvrijheid. Op basis van de OVNH2020 kan een ruimtelijk plan uitsluitend voorzien in een nieuwe stedelijke ontwikkeling als de ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. In het nieuwe KWK is ruimte (buiten de bekende plannen) voor circa 80 woningen in Schagerbrug. De gemeente heeft op basis van het KWK beleidsvrijheid om binnenstedelijke locaties te realiseren.

De mogelijkheden binnen het bestaand stedelijk gebied (BSG) in Schagerbrug zijn als volgt beoordeeld: • Potentiële alternatieve woningbouwlocaties in bestaand stedelijk gebied van Schagerbrug betreffen overwegend Ruimte voor Ruimtelocaties, of herstructureringslocaties die zijn ontstaan door het verplaatsen van bedrijven. De locaties hebben een beperkte plancapaciteit. Deze locaties zijn als alternatieve binnenstedelijke locatie niet direct beschikbaar. Daarnaast ligt een deel van de locaties ver buiten de dorpsgrenzen van Schagerbrug (voormalige agrarische bedrijven). Er is op dit moment geen harde plancapaciteit, en een indicatief aantal van 3 woningen voor mogelijke toekomstige plannen. • Binnen het bestaand stedelijk gebied van Schagerbrug is het B-veld van Vesdo als mogelijke woningbouwlocatie in beeld. In ruimtelijk opzicht maakt deze locatie onderdeel uit van de groene zoom van Schagerbrug, die gehandhaafd en waar mogelijk versterkt dient te worden. De locatie kent een ander programma als Buitenvaert, en vormt daarmee een aanvulling. Op dit moment wordt uitgegaan van circa 45 woningen waarvan 40% sociale huur /goedkope koop. De verwachting is dat dit aantal (op basis van nog te maken stedenbouwkundige verkenningen) nog iets zal worden verlaagd. Een verdichting lijkt, op basis van beoogde ruimtelijke kwaliteit, vooralsnog niet aan de orde.

• Met het vaststellen van het bestemmingsplan Buitenvaert mogen op deze locatie 40 woningen worden gebouwd. Vanuit de initiatiefnemer wordt aangegeven dat binnen de bestaande stedenbouwkundige structuur van Buitenvaert een (beperkte) mogelijkheid voor verdichting is (dit wordt hierna nader uitgelegd). Verdichting van het plan Buitenvaert geeft (deels) invulling aan de woningbehoefte voor de komende jaren in Schagerbrug. Vraaggestuurde verdichting Buitenvaert, kwalitatieve behoefte Aangezien er de laatste 15 jaar te weinig woningen zijn gebouwd in Schagerbrug ligt de behoefte bij alledoelgroepen, maar vooral op het sociale huursegment en het segment van de ‘sociale koop’. Daarnaast is er vanuit de Dorpsraad concreet de vraag naar seniorenwoningen geuit. De vraag naar meer kleinere woningen en naar seniorenwoningen kan steviger worden ingezet met een plan voor 57 woningen, dan in het plan voor 40 woningen wordt beoogd (het vigerende bestemmingsplan.

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug –gemeente Schagen

19

Verdichting is als volgt mogelijk binnen de contouren van het huidige stedenbouwkundige plan: • meer, kleinere, woningen in het appartementengebouw: van 6 naar 18 (sociale) appartementen, voor starters (voetprint appartementengebouw blijft gelijk); • in plaats van twee rijen met elk 5 woningen, twee rijen met elk 4 woningen specifiek voor senioren (woningen met grotere beukmaat): van 10 naar 8 (woningen met grotere beukmaat, bouwblok blijft gelijk); • 18 tweekappers en 13 vrijstaande woningen (waarvan 3 uit te geven als vrije kavels) (was: 8 tweekappers en 16 vrijstaande woningen). De beoogde planlocatie Buitenvaert past binnen de kwalitatieve behoefte aan woningen binnen de regio in het algemeen en specifiek in Schagerbrug: • Buitenvaert is als kansrijke locatie opgenomen in de lijst met plannen (40 woningen tot 2030); • binnen de regio is ruimte voor eigen invulling binnen bestaand stedelijk gebied; • op regionaal niveau scoren de kernen in dit gebied bovengemiddeld; • Schagerbrug als kwalitatief woongebied scoort boven gemiddeld; • ontwikkelingen vinden plaats volgens een marktconforme product markt combinatie.

Betekenis voor het project: Regionale afspraken Het voorgenomen plan sluit als volgt aan bij de regionale afspraken: • Plannen die zijn opgenomen op de lijst planlocaties in het KWK voldoen aan de gewenste regionale afstemming conform de ladder voor duurzame verstedelijking en Omgevingsverordening NH2020; • De plannen zoals opgenomen in het KWK voldoen aan een actuele regionale kwantitatieve en kwalitatieve behoefte. De planlocatie Buitenvaert is regionaal afgestemd. • In het KWK wordt voor de periode 2020-2030 voor Schagerbrug uitgegaan van een behoefte aan 115-120 woningen. Deze wordt deels ingevuld met de locatie Buitenvaert (hard plan, 40 woningen) en B-velden (plan in ontwikkeling, ca. 44 woningen). • Op basis van de prognose van de woningbehoefte tot 2030 is voor de vraag naar 35-40 woningen tot 2030 in Schagerbrug nog geen (harde of zachte) plancapaciteit aanwezig. Op basis van het KWK is de gemeente vrij hier binnenstedelijk in Schagerbrug invulling aan te geven. • Met beoogde toevoeging van 17 woningen aan het plan Buitenvaert is sprake van een ontwikkeling binnen bestaand stedelijk gebied. • Hiermee is de nut en noodzaak van de ontwikkeling aangetoond.

4.2.3 Duurzaamheid en energiebesparing Duurzaam bouwen vertaalt zich in de zorg voor het milieu, zoals het energiezuinig bouwen, het bevorderen van zonne-energie, duurzaam materiaal gebruik en gescheiden afvalverwerking. De eisen aan de particuliere woningbouw staan beschreven in het Bouwbesluit. Het is van belang om al in een vroeg stadium duurzaamheid te zien als integraal onderdeel van de nieuwbouw en de duurzaamheidsambities vanuit het gemeentelijk beleid over te brengen aan de initiatiefnemer. Voor vragen op het gebied van duurzaam (verbouwen, energiebesparing of energie opwekken) kunnen inwoners en ondernemers tegenwoordig bij het Duurzaam Bouwloket terecht. De gemeente Schagen participeert hierin. Van de zijde van de opdrachtgever is aangegeven dat op de volgende wijze energiezuinig en duurzaam wordt gebouwd: • er wordt gebouwd voor de komende 50-100 jr, met gebruikmaking van duurzame bouwmaterialen; • vanaf 2020 mogen alleen nog energieneutrale of energieopwekkende woningen worden gebouwd (EPC 0). Sinds 2015 moeten woningen al bijna energieneutraal (maximaal EPC 0,4) worden gebouwd. Bouwen onder de huidige EPC-norm is uitgangspunt;

20

Toelichting Partiële Herziening Bestemmingsplan Buitenvaert te Schagerbrug – gemeente Schagen

• •

aardgasloos bouwen is vereist. De woningen worden voorzien van laagtemperatuurverwarming in combinatie met warmtepomp systemen en extra fotovoltaïsche zonnepanelen; tevens wordt de isolatiewaarde van de woningen verzwaard.

4.2.4 Klimaatbestendigheid locatie In het Deltaplan Ruimtelijke Adaptatie is afgesproken dat heel Nederland in 2050 water robuust enklimaatbestendig is ingericht. Het Deltaplan gebruikt hiervoor 7 ambities waarvan ‘kwetsbaarheden in beeld brengen’ er één is. Om die kwetsbaarheden in beeld te krijgen moeten alle gemeenten uiterlijk in 2019 een stresstest hebben uitgevoerd. Dit moet gebeurd zijn voor de vier klimaatthema’s: wateroverlast, hitte, droogte en overstroming. Met de nieuwe tool kunnen gemeenten en private partijen per thema in één oogopslag zien waar maatregelen nodig zijn. Op basis van de Nationale Hittestresskaart (www.nationalehittestresskaart.nl) is er op dit moment op de locatie sprake van een normaal hittebeeld. De kaart toont voor elk adres in Nederland de impact op de leefomgeving bij warm weer, uitgedrukt in de gevoelstemperatuur. Zo spelen wind, straling, temperatuur, groen en schaduw een grote rol bij de berekening. Om de gemeente Schagenklimaatadaptief te maken wordt bij elke gebieds(her)ontwikkeling vooraf een (mini)klimaatstresstest uitgevoerd en worden eventuele knelpunten direct in het project meegenomen. De meest risicovolle knelpunten die uit de regionale klimaatstresstest komen worden apart in het uitvoeringsprogramma van Openbaar Gebied opgenomen.

Daarbij gaat het onder andere om het via gesprekken met elkaar inventariseren van de risico’s van te veel water, te weinig water en extreme hitte. Tegen hittestress werken (historische) groenstructuren met hoge bomen en waterpartijen als grachten en vijvers. Het bestemmingsplan Buitenvaert is in goed overleg met de gemeente tot stand gekomen. Uitgangspunt voor het plan is een zoveel mogelijk groene inrichting van de openbare ruimte, passend bij de ‘buitenplaats’: Om een groene afscherming, van de bebouwdeomgeving met het buitengebied van Schagerbrug te realiseren wordt er aan de buitenkant van het project een groensingel (met bomen) aangebracht. De windsingel is deels openbaar toegankelijk als onderdeel van het park, en deels privé-eigendom. De groensingel functioneert tevens als windsingel. De bomennorm betreft 1,5 boom per nieuw te bouwen woning, op openbaar terrein. Een deel daarvan wordt gerealiseerd in de achtertuinen: deze groene singels worden met dit bestemmingsplan middels een voorwaardelijke verplichting beschermd. Groen wordt zoveel mogelijk in samenhang ontworpen, in combinatie met verbreedde kavelsloten rond het terrein. Betekenis voor dit project: Duurzaamheid vormt een belangrijk onderwerp in het sociaal-maatschappelijke debat en is daarmee een belangrijk aandachtspunt in het beleid van de gemeente Schagen.

Het bestemmingsplan staat duurzaamheid niet in de weg, en andersom ook niet.

4.3

Water

De planlocatie valt binnen het beheersgebied van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK). Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier heeft samen met haar partners haar waterbeleid op lange termijn (Deltavisie) en op middellange termijn (Waterprogramma 2016-2021) opgesteld. In het