RV Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG) 2024

RAADSVOORSTEL Zaaknummer: Soort voorstel: Raadsvergadering: Portefeuillehouder: Status:

224244 Raadsvoorstel 5 november 2024 H. Erol Openbaar

Onderwerp: Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG) 2024

Samenvatting De Meerjarenprogramma Grondbeleid 2024 van de gemeente Schagen (MPG 2024) verschaft inzicht in de uitvoering van het gemeentelijk grondbeleid op het gebied van financiën, bouwprogramma, risico’s en weerstandsvermogen van onze ruimtelijke projecten. Hierbij wordt specifiek ingegaan op de voortgang op de gemeentelijke grondexploitaties, en de reserves en voorzieningen die hierbij relevant zijn. De grondexploitatiebegrotingen zijn conform wettelijke regelgeving met de MPG 2023 herzien. Dit is gebeurd op de stand per 1 juni 2024. Vanaf 2025 zal het MPG gelijktijdig met de jaarrekening worden herzien op basis van de stand 1 januari.

Voorgesteld besluit 1. Vaststelling van de Meerjarenprognose Grondexploitaties 2024 gemeente Schagen. Inclusief de financiële consequenties daarvan. 2. In te stemmen met de voorgenomen verandering van de MPG-cyclus, gekoppeld aan de jaarrekening.

Inleiding De bevoegdheid voor het openen en vaststellen van een grondexploitatiecomplex en de bijbehorende grondexploitatiebegroting ligt bij de raad. Deze bevoegdheid van de raad vloeit voort uit het budgetrecht dat de raad heeft bij het vaststellen van de begroting. De systematiek van de jaarlijkse verslaggeving bij gemeenten (artikel 24 Besluit begroting en verantwoording (BBV)) vraagt onder meer om het geven van een zo reëel mogelijk financieel beeld. Dit houdt ook in dat het beeld van de grondexploitaties jaarlijks wordt geactualiseerd en dat op zijn minst ook de realiteit van de waarderingen jaarlijks wordt bezien. Met vaststelling van de Meerjarenprogramma Grondexploitaties 2024 (MPG 2024) door de raad voldoen wij aan de wettelijke verplichting om jaarlijks de grondexploitatiebegrotingen te herzien. Tevens voldoen wij met vaststelling van de MPG 2024 aan onze eigen Financiële verordening waarin is opgenomen dat het college eenmaal per jaar een voortgangsrapportage grondexploitatie aanbiedt aan de gemeenteraad. De planning van een aantal gemeentelijke grondexploitaties is vertraagd ten opzichte van het

Pagina 1 van 4

MPG 2023 (zie paragraaf 5 en deel B). In 2024 kunnen 3 grondexploitaties worden afgesloten (zie paragraaf 4). Over alle grondexploitaties tezamen is er een verbetering van het resultaat. Dit is enerzijds het gevolg van het verbeterende marktomstandigheden, waardoor de kostenstijging minder wordt en de opbrengstenstijging toeneemt ten opzichte van het MPG 2023. Daarnaast zijn de geraamde nominale kosten in een aantal exploitaties afgenomen en de geraamde nominale opbrengsten toegenomen (zie paragraaf 5). De prognose voor de omvang van de reserve is hoger geworden ten opzichte van het MPG 2023. Aan het einde van de looptijd van de huidige grondexploitaties is voldoende weerstandsvermogen beschikbaar om de risico’s uit de grondexploitaties te dekken. Echter zijn hier ook een aantal onzekerheden. In het verloop van de reserve grondexploitaties is bijvoorbeeld nog geen rekening gehouden met nieuwe grondexploitaties die van invloed kunnen zijn op de omvang van het risicoprofiel (zie paragraaf 6).

Beoogd resultaat Met de Meerjarenprognose Grondexploitaties (MPG) geven wij inzicht in de wijze waarop wij onze projecten (financieel) uitvoeren en beheersen. Op deze manier zijn de kaders helder bij de raad en is een goede sturing hierop mogelijk.

Argumenten 1.1Met vaststelling van de MPG 2024 worden de nieuwe uitgangspunten bepaald die gelden voor de verdere uitvoering van grondexploitaties, Via de MPG worden de uitgangspunten vastgelegd die gelden voor de jaarlijkse herziening van de grondexploitatiebegrotingen, voor integrale herzieningen van grondexploitaties en voor nieuwe grondexploitaties. Dit geldt bijvoorbeeld voor de toe te passen parameters van kosten- en opbrengstenstijging en de toe te passen marktrisicoscenario’s. Met de vaststelling legt de raad opnieuw de kaders van de grondexploitaties vast waarbinnen het college tot verdere uitvoering en verantwoording over kan gaan. 1.2 Met vaststelling van de MPG 2024 worden de kaders van het (benodigd) weerstandsvermogen van grondbeleid vastgelegd. Via de MPG wordt aangegeven in hoeverre onze risicoreserves voldoende van omvang zijn om risico’s en begrote onttrekkingen meerjarig te kunnen afdekken. Op basis hiervan kunnen betere afwegingen worden gemaakt in het kader van voorbereiding en uitvoering van het gemeentelijk grondbeleid. 1.3Met vaststelling van de herziene begrotingen voldoet de gemeente aan de wettelijke verplichting tot jaarlijkse herziening van grondexploitatiebegrotingen.

Met vaststelling van de MPG voldoen wij aan de wettelijke verplichting van de BBV om minimaal jaarlijks een integrale herziening van grondexploitatiebegrotingen door de raad vast te laten stellen. Tevens kan de gemeentelijke begroting op de juiste manier worden aangepast op basis van de herziene exploitatiebegrotingen.

Pagina 2 van 4

1.3 Met dit besluit, met als onderdeel de voorgenomen afsluiting van enkele grondexploitaties, kunnen enkele grondexploitaties op een rechtmatige wijze bij de jaarrekening worden afgesloten. Na het akkoord van de raad kunnen wij de grondexploitaties Makado, KFW Oudesluis en KFW Schagen bij jaarrekening 2024 afsluiten indien zij voldoen aan de vereisten van BBV en ons eigen grondbeleid. Het voorstel tot afsluiting vindt uiteindelijk plaats bij de jaarrekening 2024.

1.4. Onderdeel van deze MPG 2024 is de verlaging van de verliesvoorziening op de reserve grondexploitatie bij jaarrekening 2023. De verliesvoorziening kan naar verwachting worden verlaagd met € 0,48 mln. Vanuit het zogenaamde voorzichtigheidsbeginsel dient een verwacht nadelig resultaat direct te worden afgedekt vanuit een voorziening. Deze verliesvoorziening wordt gelijkgesteld aan het nadelig resultaat op eindwaarde van het project. 2.1 We laten hiermee zien dat we gehoor geven aan de aanbeveling van de accountant. De accountant heeft het volgende geadviseerd: “Wij adviseren u tevens om te onderzoeken of u het MPG voortaan op een ander moment (aan het begin van het kalenderjaar) kunt opstellen, waarbij u uitgaat van boekwaarden per complex per ultimo van het boekjaar.” Als gemeente kunnen wij ons vinden in de aanbevelingen. De grondexploitaties uit het MPG sluiten dan 1-op1 aan bij de jaarrekening. Dit vereenvoudigt het controle proces voor de accountant en de gemeente. Daarnaast ontstaan er efficiëntievoordelen, doordat de grondexploitaties op één moment in het jaar worden herzien en neemt de raad bovendien een besluit over de getallen in de jaarrekening. Ten aanzien van deze proceswijziging wordt nog een addendum op de Nota Grondbeleid 2023 opgesteld en waarmee deze wijziging, na goedkeuring in de raad, formeel zal worden bekrachtigd.

Dit addendum zal in de raad december 2024 ter vaststelling aan de raad worden aangeboden.

Kanttekeningen en alternatieven Er zijn nog een aantal onzekerheden. In het verloop van de reserve grondexploitaties is bijvoorbeeld nog geen rekening gehouden met nieuwe grondexploitaties die van invloed kunnen zijn op de omvang van het risicoprofiel. Gezien de omvang is het aannemelijk dat deze onzekerheden geen risico vormen voor de financiële positie van gemeente Schagen.

Financiële aspecten In onderdeel A van de MPG is aangegeven wat het effect van de actualisatie (MPG 2024) van de opgenomen grondexploitatiebegrotingen betekent ten opzichte van vorig jaar (MPG 2023). Aangezien de gewijzigde saldi van baten (opbrengsten) en lasten (kosten) van de, in het MPG 2024 opgenomen, grondexploitatiebegrotingen rechtstreeks worden opgenomen in de gemeentelijke balans wordt de reguliere gemeentelijke begroting hiermee niet belast. In onderdeel B ‘actualisatie bouwgrond in exploitatie inclusief grondexploitatiebegroting’ zijn de eventuele inhoudelijke en financiële wijzigingen per project gedetailleerd in beeld gebracht en toegelicht. Op basis van de prognose reserve grondexploitatie wordt geconcludeerd dat

Pagina 3 van 4

de reserve grondexploitatie meerjarig van voldoende omvang is om de geanalyseerde risico’s op te kunnen vangen.

Communicatie Niet van toepassing.

Uitvoering en evaluatie Het college geeft na vaststelling van de MPG 2024 verdere uitvoering aan het gemeentelijk grondbeleid.

Bijlagen 1.Meerjarenprognose Grondexploitaties 2024

Pagina 4 van 4