RV Afval en Recycleplan 2021-2025

Raadsvoorstel Vergadering van Oordeelsvormende vergadering Datum vergadering Voorstel van Team Portefeuillehouder Onderwerp Openbaar

20 april 2021 Jelmer Cnossen Openbare Ruimte Hans Heddes Afval- en Recycleplan 2021-2025 Ja

Publiekssamenvatting Middels het Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 wordt lokaal uitvoering gegeven aan de vermindering van het huishoudelijke afval. Daarmee wordt invulling gegeven aan de zesde programmalijn: Circulaire economie, binnen het Duurzaamheidsprogramma ‘Samen bouwen aan een duurzaam Schagen 20202050’, wat door de gemeenteraad in juni 2020 is vastgesteld. Aan de hand van de verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 wordt getracht restafval te verminderen en een zo hoog mogelijk percentage materiaalhergebruik te bereiken, een en ander binnen het evenwicht van de zogenaamde afvaldriehoek: milieu(doelstelling), service(niveau) en kosten(aspect).

Voorgesteld besluit De gemeenteraad voor te stellen om: 1. Kennisnemen van het voorliggende Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025. 2. De visievorming als vermeld in hoofdstuk 4 van het Afval en recycleplan Gemeente Schagen vaststellen, waarbij de navolgende kaders op het gebied van serviceniveau, milieurendement en kostenniveau binnen de afvaldriehoek gedurende de periode 2021 – 2025 van toepassing zijn:  Serviceniveau: Betrouwbaar, herkenbaar en milieubewust;  Kostenniveau: Betaalbaar, waarbij de vervuiler meer betaalt;  Milieurendement: Belangrijk, maar niet tegen elke prijs en serviceverschraling. 3. De financiële middelen als vermeld in hoofdstuk 7 van het Afval en recycleplan Gemeente Schagen, zijnde een totaal van € 1.400.000,-, ter beschikking stellen om daarmee uitvoering te geven aan het Afval en recycleplan Gemeente Schagen gedurende de periode 2021 – 2025 (5 jaar).

Inleiding Aanleiding Het Rijksbrede programma ‘Nederland Circulair in 2050’ richt zich op de ontwikkeling naar een vóór 2050 te realiseren circulaire economie. In juni 2020 is het Duurzaamheidsprogramma ‘Samen bouwen aan een duurzaam Schagen 2020-2050’ vastgesteld. Dit programma beschrijft vier lange termijn doelen en ambities van de gemeente en zes programmalijnen, te weten: Duurzame warmte, Duurzame elektriciteit, Duurzame mobiliteit, Groen & biodiversiteit, Klimaatadaptatie en Circulaire economie. Binnen de programmalijn Circulaire economie staat de vermindering van ‘afval’ centraal. Binnen ‘afval’ worden 3 afstromen onderscheiden namelijk: Huishoudelijk afval, Bedrijfsafval en Zwerfafval. Met het oog op deze programmalijn en rekening houdend met de landelijke wetgeving en programma’s: Wet Milieubeheer (WM), Van

Raadsvoorstel

Pagina 1 of 4

afval naar Grondstof (VANG) en Landelijke Afvalplan (LAP) wordt middels voorliggend Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 lokaal uitvoering gegeven aan de vermindering van het huishoudelijke afval. Belang In Schagen produceren we per persoon ongeveer 500 kilogram afval per jaar (2020). Niet al dit afval belandt in de ’grijze bak’ of in de ’ondergrondse vuilcontainer’ en verdwijnt daarmee voorgoed in de verbrandingsoven van HVC. Van deze 500 kilogram weten we nog veel afval te scheiden en daarmee opnieuw te gebruiken of te recyclen tot nieuwe producten. Door goede bronscheiding en enige nascheiding wordt de hoeveelheid restafval anno 2020 gereduceerd tot 174 kilogram (25 kg grofafval en 149 kg fijn afval) per persoon per jaar. In vergelijking met andere gemeenten in de regio levert gemeente Schagen daarmee een goede prestatie. Schagen bevindt zich binnen de regio in het ‘linker rijtje’ van het gemeentevergelijk van de VANG-doelstellingen. De VANG doelstellingen van 100 kg restafval in 2020 en 30 kg restafval in 2025 worden echter nog niet gehaald. Daarvoor zijn verbeteringen en optimalisaties nodig. In het voorliggende Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 komen deze verbetermaatregelen en optimalisatie in alle volledigheid aan bod.

Veel uit afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 betreft ‘uitvoering’ en behoort daarmee tot de beslissingsbevoegdheid van het College van burgemeester en wethouders. Het betreft hier het beschrijvende deel (hoofdstuk: 1 tot en met 3), het uitvoerende deel (hoofdstuk 5 en 6) en de (concept)planning van de verschillende verbetermaatregelen en optimalisaties (hoofdstuk 8) voor de aankomende jaren. In hoofdstuk 4 (‘Visie op afval’) en hoofdstuk 7 (“Financiën’) is echter sprake van de kaderstellende rol en het budgetrecht van de gemeenteraad. De gemeenteraad wordt om haar visievorming gevraagd op het gebied van: serviceniveau, milieurendement en kostenniveau binnen de zogenaamde afvaldriehoek. Ook dient de gemeenteraad het uitvoeringsbudget ad. € 1.400.000 ter beschikking te stellen om het afval en recycleplan gedurende de periode 2021 – 2025 (5 jaar) uit te kunnen voeren. Centrale vraag Wenst u de visievorming als vermeld in hoofdstuk 4 op het gebied van: serviceniveau, milieurendement en kostenniveau binnen de afvaldriehoek vast te stellen alsmede de financiële middelen als vermeld in hoofdstuk 7, zijnde een totaal van € 1.400.000,-, ter beschikking te stellen om daarmee uitvoering te geven aan het Afval en recycleplan Gemeente Schagen gedurende de periode 2021 – 2025 (5 jaar)?

Beoogd effect Aan de hand van de verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 wordt getracht restafval te verminderen en een zo hoog mogelijk percentage materiaalhergebruik te bereiken, een en ander binnen het evenwicht van de zogenaamde afvaldriehoek: milieu(doelstelling), service(niveau) en kosten(aspect).

Kader Landelijk beleidskader:    

Het Rijksbrede programma Nederland Circulair in 2050 Landelijk afvalbeheerplan (LAP3) Wet Milieubeheer (WM) Van afval naar grondstof (VANG)

Lokaal beleidskader:     

Programma: Meer waarde uit afval (2015) Dienstverleningsovereenkomst (DVO) Gemeente Schagen – HVC (2017) Afvalstoffenverordening en Uitvoeringsbesluit gemeente Schagen (2019) Verordening afvalstoffenheffing 2021 (2020) Samen bouwen aan een duurzaam Schagen (2020-2050)

Argumentatie Middels voorliggend Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 wordt lokaal uitvoering gegeven aan de vermindering van het huishoudelijke afval. Daarmee wordt invulling gegeven aan de zesde programmalijn:

Raadsvoorstel

Pagina 2 of 4

Circulaire economie, binnen het Duurzaamheidsprogramma ‘Samen bouwen aan een duurzaam Schagen 20202050’, wat door de gemeenteraad in juni 2020 is vastgesteld. Rekening houdend met de wettelijke verplichtingen, maatschappelijke opgaven, noodzakelijke innovaties en de allerlei financiële onzekerheden binnen de afvalbranche en kijkend naar de meest recente en toekomstige ontwikkelingen binnen ‘afvalland’ zijn onderstaande strategische kaders in Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 geformuleerd.  Service: Betrouwbaar, herkenbaar en milieubewust.  Kosten: Betaalbaar, waarbij de vervuiler meer betaalt.  Milieu: Belangrijk, maar niet tegen elke prijs en serviceverschraling. De gemeenteraad wordt voorgesteld bovengenoemde kaders vast te stellen. Om uitvoering te geven aan het Afval en recycleplan Gemeente Schagen gedurende de periode 2021 – 2025 (5 jaar) wordt de gemeenteraad tevens voorgesteld om de benodigde financiële middelen, zijnde een totaal van € 1.400.000,-, ter beschikking te stellen.

Maatschappelijk draagvlak De diverse verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 zijn gericht op het voorkomen én verminderen van restafval. Bij de invoering van de voorgenomen verbetermaatregelen en optimalisaties is maatschappelijk draagvlak belangrijk. Derhalve wordt bij elk deelproject de belangrijke stakeholders in de uitvoering betrokken.

Financiële consequenties De verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het afval en recycleplan Gemeente Schagen 20212025 vergen urencapaciteit van gemeente Schagen en HVC. Ook vergen sommige tactische en operationele maatregelen en optimalisaties eenmalige investeringen. Denk hierbij aan de plaatsing van papiercontainers, ondergrondse restafvalcontainers en ondergrondse luiercontainers. In de begroting 2021 en het meerjarenperspectief is reeds geanticipeerd op de uitvoering van het Afval en recycleplan gemeente Schagen. Voor de jaarschijven 2021 tot en met 2024 is € 200.000,- per jaar gereserveerd. Voor jaarschijf 2025 is € 600.000,benodigd. Jaarschijf 2025 vergt een aanmerkelijk hogere investering omdat in dit jaar de bebouwde kom van de grote kernen: Warmenhuizen én Tuitjenhorn (inclusief Kerkbuurt) moet worden voorzien van ondergrondse restafvalcontainers en (blauwe) papiercontainers aan huis.

Actie

2021

Uitvoering Afval en recycleplan 200.000 Gemeente Schagen

2022

2023

2024

2025

TOTAAL

200.000

200.000

200.000

600.000

1.400.000

De financiële middelen, zijnde een totaal van € 1.400.000,- om daarmee uitvoering te geven aan het Afval en recycleplan Gemeente Schagen gedurende de periode 2021 – 2025 (5 jaar) wordt gekapitaliseerd in de afvalbegroting opgenomen. Ook de financiële gevolgtrekkingen van de diverse verbetermaatregelen en optimalisaties zullen in de diverse afvalbegrotingen worden opgenomen. Samen met de kosteninvloeden van externe factoren en het DVO-tarief van HVC zullen deze meer- en minderkosten jaarlijkse worden verrekend naar de 100% kostendekkende afvalstoffenheffing. De tarieven van de afvalstoffenheffing zullen vervolgens jaarlijks bij de behandeling van de kadernota en de begroting inzichtelijk worden gemaakt.

Communicatie Voor het welslagen van de diverse verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het Afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 is draagvlak alsmede goede en brede communicatie noodzakelijk. De verbetermaatregelen en optimalisaties worden gefaseerd en projectmatig in deelprojecten uitgevoerd. Elk deelproject wordt van een communicatieplan voorzien teneinde de verbetermaatregel en optimalisatie goed in de samenleving te laten landen.

Raadsvoorstel

Pagina 3 of 4

Realisatie van het besluit Na accordering van dit besluit zullen de verbetermaatregelen en optimalisaties zoals beschreven in het afval en recycleplan Gemeente Schagen 2021-2025 gefaseerd en projectmatig in deelprojecten uitgevoerd gaan worden. Onderstaande (concept)planning zal hierbij aangehouden worden. HVC en gemeente Schagen zullen hiervoor intern en getweeën verschillende projectteams gaan samenstellen. Elk deelproject wordt voorafgaand aan de uitvoering voorzien van een businesscase waarin doelen, kosten en (beoogde) resultaten worden opgenomen.

Uitvoeringsacties: Afval en recycleplan

2021

2022

2023

2024

2025

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

x

Maatregelen op serviceniveau: Gefaseerd doorgaan met omgekeerd inzamelen Introductie GFT/e inzameling bij hoogbouw Voorbereiding (businesscase) inzameling luiers

x

x

Inzameling luiers (bij positieve businesscase) Maatregelen op kostenniveau: Accuraat containermanagement

x

x

Met afvalpas toegang tot huishoudelijk afvalbrengstation

x

x

x

x

Inrekening bijdrage grofvuilinzameling aan huis

x

x

x

x

Verdere beoordeling beprijzen ('recycletarief') van restafval

x

Maatregelen op milieurendement: Aandacht voor hergebruik en kringloopgoederen

x

x

x

x

x

Communicatie afvalvermindering, afvalscheiding en afvalpreventie

x

x

x

x

x

Voorbereiding JA-sticker

x

x x

x

x

x

x

x

Introductie JA-sticker Flexibiliteit behouden bij discussie bronscheiding cq. nascheiding pmd

x

x

Bijlagen 1.

ARP Schagen EINDVERSIE februari 2021.pdf

Raadsvoorstel

Pagina 4 of 4