Reactie college Algemene beschouwingen

Algemene Beschouwingen – Eerste reactie college 11-2022

07-

Het college dankt het CDA, JessLokaal, de Seniorenpartij, de PvdA en de SP voor het schriftelijk ontvangen van hun algemene beschouwingen. Het college reageert daar graag op. Voordat het college inhoudelijk ingaat op de gestelde vragen, opmerkingen en constateringen het volgende: a) Het college zal nu niet reageren op de ingediende moties en amendementen. Dat gebeurt in een later stadium. b) Elke portefeuillehouder heeft een overkoepelende reactie geschreven op de onderwerpen die u heeft benoemd. Deze beschouwing ontvangt u allemaal. Specifieke vragen van uw fractie worden in eerste instantie alleen met uw fractie gedeeld. Deze worden staande de vergadering gedeeld met de andere fracties (8/11 19 uur). c) De Algemene Beschouwing vormt een eerste reactie. Dit betekent niet dat de tekst hieronder tijdens de mondelinge begrotingsbehandeling ook zo letterlijk wordt uitgesproken. Algemene beschouwing portefeuillehouder Ouderenbeleid, Inclusieve Samenleving en Financiën, Wethouder Quint Voor u ligt een sluitende begroting. Ondanks stijgende inkomsten, stijgen ook onze uitgaven flink. Door de inflatie, oorlog Oekraïne en stijgende kosten voor materialen en energie stijgen de belastingen en leges met 9%. Hiertoe heeft gemeenteraad bij de behandeling van de Kadernota 2023 besloten. Het college verhoogd de OZB-tarieven met 9%.

Dat betekent een stijging van de lasten van 30 euro op een huis met een WOZ-waarde van 350.000 euro. Uiteraard hadden wij dit liever niet gedaan. 9% is echt flink. Tegelijkertijd is deze stijging nodig om de begroting sluitend te maken. Dit hebben we ook zo afgesproken in het coalitieakkoord; eerder de inkomsten verhogen dan voorzieningen sluiten. De consequentie van een niet-sluitende begroting zijn namelijk bezuinigingen. Een voorbeeld van bezuinigen is het sluiten van voorzieningen. Het sluiten van voorzieningen is iets dat ik pertinent niet wil. Het verdwijnen van voorzieningen heeft een groot effect op de leefbaarheid van de dorpen. Daarom vragen wij de hele gemeente om bij te dragen aan het openhouden van de voorzieningen. Wat mij betreft is de voorgestelde lijn een verantwoordelijke lijn van het college en leidt het tot een kloppend huishoudboekje, ook straks. Heldere en regelmatige communicatie door ons van de beschikbare regelingen voor mensen die het niet meer redden heeft continue onze aandacht. Dan de opbouw van de reserves. Deze coalitieperiode sparen we jaarlijks een bedrag op in de algemene reserve, tot ruim 8 miljoen in 2026. De komende twee jaar zijn er weliswaar nog meevallers te verwachten, maar na 2026 verwachten we in 2027 een flinke korting van het Rijk. Daar moeten we klaar voor zijn. Juist omdat deze tijd zo onzeker is hebben we een buffer nodig.

Het college wenst liever in stapjes en rekening houdend met de rest van de begroting de reserve te laten groeien. Dat vergt bij financiële mee- en tegenvallers het eerst rekenschap nemen van de mogelijke gevolgen voor de reserve. U mag erop vertrouwen dat ik scherp toezie op het opbouwen van de reserve zoals afgesproken met uw raad. Het college hecht aan deze robuuste financiële positie en kijkt daarmee ook naar de toekomst. Wij zetten actief in op het versterken van onze financiële functie. Wij hebben als organisatie de juiste weg ingezet, onder meer dankzij het u bekende amendement van het CDA. Het versterken van de financiële functie blijkt uit onder meer: 1. Het voor de kerst afronden van de financiële prognose en het treasurybeleid; 2. Het op 1 januari voor de volle 100% draaien van de verplichtingenadministratie;

3. 4.

Het volledig digitaal inrichten van de activamodule. Deze module registreert onze bezittingen en vastgoed; Het opzetten van een belastingframework waardoor we meer grip krijgen op onze belastingen en de btw.

Tot slot rond de financiën een toelichting op de verschillende documenten. Het begrotingsboekje is niet sluitend, maar de begroting is dat met het raadsvoorstel wel. Het is voor ons ondoenlijk om vlak voor de publicatie van de begroting het begrotingsboekje te sluiten. Er gaat een heel proces aan vooraf. Tegelijk vinden er lopende het jaar mutaties plaats, wordt inzichtelijk dat er extra budget nodig is, of dat de gemeente juist extra geld krijgt. Wij moeten op een bepaald moment de knip maken. Dit heeft geresulteerd in een begrotingsboekje met een tekort van 240.000 euro, maar een sluitende begroting met een plus van 720.000 euro én een extra storting in de algemene reserve. Verschillende partijen hebben ook vragen gesteld over de WMO. Zoals aangegeven in de RIM op 17 september wordt er tijdens de Oordeelsvormende Vergadering van 29/30 november een uitgewerkt voorstel aan u voorgelegd rond de beoordeling van de financiële zelfredzaamheid in relatie tot de WMO-aanvraag hulp bij het huishouden. Deze stukken ontvangt u op zeer korte termijn. Ik verwijs voor de beantwoording van uw vragen daarom graag naar het raadsvoorstel en de Oordeelsvormende Vergadering van eind november.

Algemene beschouwing portefeuillehouder Jongeren, Sport en Werkgelegenheid, Wethouder de Nijs-Visser Als wethouder op het domein Jeugd, onderwijs en werkgelegenheid hecht ik waarde aan uw kritische beschouwingen. En zie ook net als u de uitdagingen waar wij voor staan met betrekking tot de diverse onderwerpen. Wie de jeugd heeft, heeft de toekomst. We willen graag de jeugd behouden voor de regio. Het is dan ook belangrijk om hen te betrekken bij het beleid. Daarom is het onze keuze om te investeren in de jongeren. Om de jeugd te behouden, moeten we investeren in de voorzieningen in onze kernen. Die moeten leefbaar blijven. Natuurlijk zien wij ook de uitdagingen waar wij voor staan op het gebied van jeugd en blijven hier over in gesprek met de partners en regio om hier meer grip op te kunnen krijgen. In mijn reactie op de algemene beschouwingen zal ik ingaan op de punten die op mijn portefeuille betrekking hebben. Kind / Jeugd Wij blijven de gemeente schagen op de kaart zetten als fijne gemeente voor jonge gezinnen. In de komende tijd blijven wij daarom beleidskeuzes maken die extra aandacht geven aan jonge gezinnen In de gemeente zijn we bezig met het beleid op buitenspeelplaatsen, we brengen op dit moment in kaart welke speeltuinen we hebben in de gemeente en waar er behoefte aan is bij de gebruikers: dus onze kinderen.

Ook met de ontwikkeling van sportvoorzieningen hebben wij oog voor de jeugd. Wij steunen de ontwikkeling en clustering van sport waar hier vraag naar is. Het College hecht er waarde aan om de kinderen in onze gemeente zwemles te bieden. Mocht dit voor ouders lastig zijn is het kind pakket toereikend om het zwemdiploma A te behalen. Als er hulp nodig is binnen een gezin moet dit op een laagdrempelige manier kunnen worden ingezet. Ook zetten wij in op het normaliseren van gedrag. Een dagje niet zo lekker in je vel mag en kan ook. Hulp die wij inzetten word gericht op het kind maar zeker ook op het systeem om een kind heen. Daarnaast zetten wij in op meer grip op de instroom van jeugdzorg vanuit verwijzers.

Sport Sporten is gezond, leerzaam en gezellig. Wij stimuleren in ons beleid een vitaal schagen. Als wethouder sport ben ik trots op de variëteit aan sport die in schagen word geboden en de mooie ontwikkeling van het sportcomplex Groenoord, waarbij samen met de diverse sportverenigingen word gewerkt aan een integrale visie op gebruik van sportcomplex. Om zo een iedere inwoner van jong tot oud in beweging te krijgen. Op zijn of haar eigen manier. Naast het kindpakket hebben wij hier in schagen een mooie meedoen regeling om ouderen die het niet breed hebben te ondersteunen om mee te kunnen doen. We hebben aandacht voor heldere communicatie om onze regelingen onder de aandacht te krijgen. En passen maatwerk toe waar nodig, bijvoorbeeld als het gaat om gevoelige onderwerpen. Naast sport hebben wij in de gemeente schagen een mooi cultuur aanbod, waar we echt trots op mogen zijn. Zeker de vrijwilligers die deze verenigingen maken tot een succes en samen tot mooie resultaten komen. Armoede De uitkering energietoeslag is door de gemeente voortvarend opgepakt. Ook is er maatwerk toegepast op het moment dat inwoners net een aantal euro boven de inkomensgrens uitkwamen. Maar we gaan verder dan alleen het uitkeren van energietoeslag.

Doordat voormalig wethouder Ben Blonk een goede start heeft gemaakt met het data center, hebben wij een mooie samenwerking met het CBS waarin we specifiek kunnen zien welke wijken en inwoners last hebben van de energiearmoede. Zo kunnen wij de inwoners die hieronder vallen gericht maatwerk bieden. Om hen op de juiste wijze te ondersteunen met doelgerichte maatregelen. Algemene beschouwing portefeuillehouder Wonen, RO en Economie, Wethouder Kruijer Wonen Op het gebied van wonen lees ik veel aandacht voor het realiseren van de gewenste aantallen. U onderkent met mij de noodzaak om de gestelde doelen van 300 tot 500 wooneenheden te halen. . Het creëren van wooneenheden voor de 1- en 2-persoonshuishoudens. starters en voor senioren ziet u net als ik als speerpunt. Dank voor uw steun voor deze ingezette lijn. Zorgen hebben we inmiddels allen dat stikstof, prijsstijgingen, arbeidsmarkt en/of energiecongestie roet in het eten gaan gooien. Duidelijk is al wel dat de recente stikstofuitspraak tot veel extra werk zal leiden, waaronder veel individuele stikstofberekeningen voor tijdens de bouwfase. Dit zal ook tot vertragen gaan leiden. Ik zal er alles aan doen om desondanks te blijven sturen en vooral te prioriteren op het behalen van de gewenste aantallen. De oproep voor extra aandacht voor woningen voor senioren en wonen met zorg ondersteun ik.

In mijn woonprogramma krijgen flexbouwen en doorstroming speciale aandacht. We willen per kern bouwen naar behoefte. Daarom doet bureau Companen momenteel een woonmarktonderzoek om daar gericht een antwoord op te geven. RO Ruimtelijke ordening staat voor mij hoog op de agenda. Het landschap in mij dierbaar en de door u vastgesteld omgevingsvisie is voor mij een belangrijke leidraad. Bedrijven op de juiste plek, kwaliteit voor kwantiteit en binnenstedelijke oplossingen zoeken is een speerpunt. Dat we niet helemaal weg kunnen blijven van bouwen in het buitengebied moge helder zijn. Economie

Ik wil ons bedrijfsleven op een verantwoorde manier laten groeien. Kwalitatieve groei gaat voor kwantiteit en het juiste bedrijf op de juiste plaats zijn de kernboodschappen van mijn economisch beleid. Ik beloof u scherp aandacht te blijven houden voor onze bedrijven die last hebben van een na-ijleffect van/door Corona. Structureel gezonde bedrijven mogen hier niet de dupe van worden. Juist binnen onze mooie toeristische sector geldt dat kwaliteit boven kwantiteit gesteld moet worden. De draagkracht van onze toeristische kustdorpen is eindig, maar ook lastig te bepalen. Inwoners ervaren de voordelen(bv. veel voorzieningen in het dorp), maar ook de lasten (piekdruktes op zonnige zomerse dagen). Daarnaast willen we duidelijk en helder zijn over de hoogte van de Toeristenbelasting. In ieder geval tijdig vaststellen, maar of dit alleen indexeren betekent laat ik nog even open. Algemene beschouwing portefeuillehouder Duurzaamheid, Mobiliteit en Openbare Ruimte, Wethouder Heddes Verschillende partijen hebben in de algemene beschouwingen aangegeven zich zorgen te maken over de herinrichtingen in het openbaar gebied, het riool en specifiek de kosten die daarvoor gemaakt worden om dit op niveau te houden. Het college heeft 24 oktober jl. aangegeven deze zorg te delen. Sober en doelmatig is nog steeds het belangrijkste criterium.

Op deze maandag in oktober hebben we ook aangegeven dat er enkele wegdelen wellicht in het komende jaar onder bv. c-niveau zouden kunnen gaan zakken. Deze wegstukken zijn in beeld en voordat er gevaarlijke situaties ontstaan wordt er ingegrepen. We hebben ook aangegeven het komende halfjaar met u samen op weg te gaan om richting de kadernota van 2024, die u gepresenteerd wordt in juni 2023, voorstellen te ontwerpen waardoor het mogelijk wordt dit niveau ook financieel te behappen. Het gemeenschappelijke riool- en stedelijk water-plan wordt u in het eerste kwartaal van 2023 aangeboden, voorafgaand zal er in december a.s. een informatieavond worden georganiseerd over dit onderwerp. In het verleden werden de kosten voor rioolprojecten niet altijd begroot met een herinrichting, nu wel. Het systeem, wat we nu nog “Basis Op Orde” noemen en Obsurv, wat daaraan vast zit, bewaakt tezamen met de metingen buiten, de kwaliteit van alle assets. De veiligheid van weggebruikers, maar ook van voetgangers mag nooit in het geding komen. Het project mobipunten begint voet aan de grond te krijgen. Op verschillende locaties in de Kop van Nrd-Holland staan deelauto’s klaar om inwoners en gasten van A naar B te vervoeren. Zodra dit systeem nog meer aanslaat zullen er ook deelauto’s in de kleinere kernen gaan verschijnen.

Dit is waar wij naar streven, zeker gezien het feit dat het openbaar vervoer richting deze kernen steeds meer te wensen over laat. Het college erkent dat het huidige openbaar vervoernetwerk voor een aantal dorpen in de gemeente Schagen niet ideaal is en idealiter verbeterd moet worden. Het college staat positief tegenover meer inzet van openbaar vervoer en meer knooppunten. Het openbaar vervoer staat op dit moment onder druk in Noord-Holland. Dat geldt nog meer voor het netwerk in de Noordkop. Als overheden in de regio stuitten we telkens op het feit dat Connexxion een vervoersbedrijf is dat rijdt op basis van het aantal betalende klanten en niet op basis van maatschappelijke belangen. Zo zijn er afgelopen jaren al vele ambtelijke gesprekken geweest met Connexxion en provincie om de verschraling van het openbaar vervoer zo klein mogelijk te houden. Het is daarom op dit moment niet vanzelfsprekend om verlengingen of uitbreidingen van lijnen of het toevoegen van knooppunten te bewerkstellingen. Desondanks is het college bereid om met Connexxion in gesprek te gaan om het verbinden van de dorpen met de stad aan te kaarten.

De toekomst qua energievoorziening zal er één zijn waarbij er verschillende mogelijkheden zijn. Is het elektrisch, is het waterstof, is het bio-gas of is het heel iets anders? In ieder geval zal het geen fossiele voorziening zijn. De grote verbouwing is begonnen. In de jaren 60 van de vorige eeuw heeft Nederland er 10 jaar over gedaan om van kolen naar gas over te schakelen. Deze periode zal het nu ook zeker beslaan om van fossiele brandstoffen over te schakelen naar duurzame, schoon opgewekte energie. Als gemeente Schagen met een goedgekeurde warmte-transitie-visie en een goedgekeurde Regionale Energiestrategie 1.0 zijn we op weg. Ook op het gebied van vergroening van de buitenruimte maken we stappen. Afgelopen winter hebben we, zoals gemeld in de 2e bestuursrapportage, samen met onze inwoners 36.000 bomen en struiken geplant. De komende winter hopen we er daar weer een flink aantal aan toe te voegen. Qua aantallen en tellingen wordt dit gemonitord, zodat we u in onze duurzaamheidsdoelstellingen op de hoogte kunnen houden. Verschillende maatschappelijke opgaven staan voor de deur: stikstofreductie, energiecongestie, woningbouwopgaven. De kunst is, hoe maken we de juiste keuzes? En daar zitten ook pijnlijke keuzes bij. Algemene beschouwing burgemeester van Kampen-Nouwen Berenschot Er wordt gevraagd naar de uitkomsten vervolgonderzoek Berenschot.

In juni 2022 hebben wij u geïnformeerd tijdens de informatiebijeenkomst uitkomst benchmark Berenschot. Er is u inderdaad een vervolg van dit onderzoek toegezegd. Het meeste van de onderzoeken zijn eind dit jaar klaar om met het college te delen. Uiteraard informeren we u aansluitend. De uitkomsten van het onderzoek naar de hoge kosten in het cluster Afval zijn reeds met u gedeeld tijdens de bijeenkomst van 24 oktober. Hierover wordt binnenkort een raadsinformatiememo met u gedeeld. Daarin schetsen we ook het vervolgproces van de andere onderzoeken. Alleen de resultaten van het onderzoek naar de clusters WMO & Publieke dienstverlening volgen eind maart 2023. Verbeteringen die al kunnen landen in de Kadernota 2024, nemen we daarin op. De rest volgt in de Kadernota 2025. Het traject wat we hebben ingezet sluit aan bij de besluiten die we in 2021 hebben genomen om op de bedrijfsvoeringskosten geld te besparen (taakstelling vanaf 2025). Oneigenlijk woninggebruik De raad wordt in november via een aparte raadsinformatiememo geïnformeerd over de voortgang van het project ‘oneigenlijk gebruik van woningen’. Dit project is nog steeds in uitvoering. Participatie Er zijn diverse vragen en opmerkingen gemaakt over goede participatie en communicatie. Ook wij als college hechten bijzonder veel waarde aan deelname van onze inwoners en ondernemers.

In februari heeft u beleidsuitgangspunten vastgesteld die ons helpen om beter te participeren. Maar, procesgarantie is nog geen uitkomstgarantie! Mensen kunnen natuurlijk ook besluiten niet mee te willen doen. Begin oktober hebben we als college een jaarlijkse bijeenkomst georganiseerd voor dorpsraden en wijkverenigingen. Samen hebben we met elkaar gesproken over hoe we de komende periode met elkaar in gesprek willen gaan en waarover. Met dat wat we hebben gehoord en opgehaald gaan we aan de slag om onze verdere samenwerking te verbeteren.

Op 23 november is er een avond met de gemeenteraad over bestuurlijke vernieuwing. Als eerste thema hebben we burgerparticipatie. Aanpak ondermijning De aanpak voor ondermijning wordt in het eerste half jaar 2023 opgeleverd. Dit is iets later dan gepland. De reden hiervoor is verschoven prioriteiten binnen het team veiligheid (o.a. vluchtelingencrisis). Dit betekent echter niet dat er in 2022 niets aan ondermijning is gedaan. Vooruitlopend op de aanpak ondermijning zijn al een aantal stappen gezet zoals; inrichten van een meldpunt ondermijning voor collega’s, integrale controles met politie, belastingdienst.