Onderzoek verkeersveiligheid

Aan

Naomi Bruijnooge, Prommenz Ruimte & Ontwikkeling B.V.

Van

Bas Eilert

Datum Projecnr Betreft

3 september 2024 24047 Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen

1. Inleiding Er bestaan plannen voor de herontwikkeling van een bedrijfshal tot padelhal aan de Lagedijkerweg 12 op bedrijventerrein Lagedijk in Schagen (zie figuur 1). Om deze herontwikkeling mogelijk te maken, moet een ruimtelijke procedure worden gevolgd. Een belangrijk onderdeel van deze procedure is een verkeerskundige onderbouwing. In deze onderbouwing staat de verkeersveiligheid voorop: is de locatie van de nieuwe padelhal op een veilige manier bereikbaar voor bezoekers? Daarnaast is het evident dat deze herontwikkeling een vraag naar parkeerplaatsen met zich mee zal brengen. Daarom is ook onderzocht hoeveel (fiets-)parkeerplaatsen er nodig zijn om aan de (fiets-)parkeerbehoefte van de padelhal te voldoen. Prommenz heeft BVA Verkeersadviezen gevraagd voorgenoemde vragen te beantwoorden. Graag voldoen wij aan dat verzoek en in voorliggende notitie doen wij verslag van onze bevindingen.

Figuur 1: Ligging ontwikkellocatie (rood: Bedrijventerrein Lagedijk)

BVA Verkeersadviezen | Hanzeplein 11-27, 8017 JD Zwolle | Postbus 40089, 8004 DB Zwolle info@bvaverkeer.nl | www.bvaverkeer.nl

2. Parkeerbehoeftebepaling Voor het bepalen van de parkeerbehoefte van nieuwe voorzieningen maken gemeenten over het algemeen gebruik van parkeernormen. De gemeente Schagen hanteert hiervoor de Nota Parkeernormen Schagen 2016. In deze nota wordt voor de parkeernormen verwezen naar de CROW-publicatie 317: ‘Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie’ uit 2012, waarbij de gemiddelde waarde van het minimale en maximale kengetal uit genoemde CROW-publicatie wordt gehanteerd. Padel is echter een vrij nieuwe sport, waarvoor in CROW-Publicatie 317 nog geen kengetallen waren opgenomen. In de meest recente, en pas onlangs verschenen CROW-publicatie 744 (‘Parkeerkencijfers – basis voor parkeernormering’) is dit wel het geval. Om deze reden wordt van de gegevens uit deze nieuwe publicatie uitgegaan. Publicatie 744 hanteert voor een padelhal een parkeerkengetal van 0,65 parkeerplaats per 100 m2 bvo. (gemiddelde waarde, rest bebouwde kom). Voor onderhavige situatie geldt dat de padelhal een oppervlakte heeft van 2.316 m2. Met de aangeven norm van 0,65 parkeerplaats per 100m2 betekent dit een parkeervraag van 15 parkeerplaatsen. De padelhal herbergt 5 double courts en 2 single courts, waarmee de parkeervraag per double court (uitgangspunt 2 single courts = 1 double court) 2,5 parkeerplaats per baan bedraagt.

Echter, in de publicatie wordt benadrukt dat deze cijfers slechts een globale indicatie geven. Door een beperkte hoeveelheid data en de grote variatie in de omstandigheden kan de daadwerkelijke parkeerbehoefte sterk variëren. Daarom wordt maatwerk aangeraden bij het bepalen van de parkeervraag. Om de parkeerbehoefte van padelhallen nauwkeuriger in kaart te brengen, hebben wij post-corona (2022) een onderzoek uitgevoerd naar de (fiets)parkeerbehoefte van padelhallen. Hierbij hebben wij meerdere padelhallen als referentie genomen. Het onderzoek omvatte het registreren van het aantal geparkeerde auto's en gestalde fietsen op verschillende momenten, evenals het vaststellen van de bezetting van het aantal banen. Voor het bepalen van de parkeerbehoefte van de ontwikkellocatie in Schagen vormt een padelhal in Zwolle de referentie. Op de onderzochte locatie vindt het parkeren min of meer geïsoleerd plaats, wat betekent dat de parkeerplaatsen nagenoeg uitsluitend worden gebruikt door bezoekers en personeel van de padelhal, zonder significante menging met parkeerders voor andere voorzieningen. Daarnaast kenmerkt ook deze padelhal zich in de aanwezigheid van kleedruimtes en een kantine. Een en ander dus vergelijkbaar met de situatie bij onderhavige ontwikkellocatie in Schagen.

In tabel 1 is de (fiets)parkeerbehoefte van referentie padelhal op verschillende registratiemomenten weergegeven, waarbij ook het aantal op dat moment gebruikte banen is opgenomen. De resultaten zijn omgerekend naar het aantal benodigde parkeerplaatsen voor auto’s en stallingsplaatsen voor fietsen (per baan).

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 2 van 11

banen

parkeerdruk

Kengetal per baan

dag

tijdstip

in gebruik

auto

fiets

auto

fiets

zaterdag

11.30 uur

11

27

22

2,45

2,00

zaterdag

13.30 uur

10

27

17

2,70

1,70

zondag

14.15 uur

11

31

25

2,82

2,27

dinsdag

20.30 uur

12

20

36

1,67

3,00

donderdag

20.00 uur

12

36

27

3,00

2,25

Tabel 1: (fiets-)Parkeerbehoefte referentie padelhal Uit tabel 1 blijkt dat de parkeerbehoefte voor auto's bij de referentielocatie in Zwolle varieert van 1,67 tot 3,00 parkeerplaatsen per baan. De behoefte aan fietsenstallingen varieert van 1,70 tot 3,00 stallingplaatsen per baan. Op de drukste momenten is de behoefte voor zowel auto- als fietsparkeerplaatsen 3,00 per baan. Hiermee ligt de parkeervraag dus redelijk in lijn (licht hoger) met de kengetallen van CROW. De empirisch bepaalde waarde hanteren wij in het vervolg van deze notitie als uitgangspunt.

In veel gevallen vindt wisseling op padelbanen zowel op het hele als het halve uur plaats. Hiermee is er sprake van spreiding van het aantal parkeerders. Naar verwachting zal dit bij de meeste padelhallen het geval zijn. Mede omdat banen vaak per uur (of een veelvoud daarvan) of per anderhalf uur geboekt kunnen worden. Als op basis van een parkeer-/stallingsbehoefte per baan wordt uitgegaan van 3,0 autoparkeerplaats en 3,0 fietsstallingsplaats en een bezetting van 1 persoon per auto en 1 persoon per fiets dan leidt dat tot 6 personen per baan. Hierbij is het uitgangspunt uit dat er niemand te voet komt naar de vestiging komt. Anders geredeneerd betekent dit dat iedere baan in theorie 1,5 keer wordt gebruikt. Dit komt overeen met de aanname dat wisseling per baan steeds ieder half uur plaatsvindt (baan 1 wisselt om het hele uur en baan 2 om het halve uur). Immers in dat geval is ieder half en ieder heel uur de helft van de banen dubbel bezet. Dat kan zijn omdat op de wisselbanen de oorspronkelijke spelers er nog zijn, terwijl de nieuwe spelers al staan te wachten, of dat de ‘oude’ spelers nog even blijven hangen en napraten. Op de doorspelende baan staan 4 spelers op de wisselbaan 8. Voor twee banen geldt dan dus in totaal 12 spelers. Met andere woorden 6 spelers per baan, overeenkomstig de voorgaande berekening.

•

Parkeerbehoefte ontwikkellocatie Schagen In de ontwikkelplannen voor de voormalige bedrijfshal aan de Lagedijkerweg 12 op bedrijventerrein Lagedijk in Schagen zijn 5 double en 2 single courts voorzien. Met als uitgangspunt dat 2 single courts functioneren als 1 double court, betekent dit 6 dubbel courts. Een en ander leidt tot de volgende parkeeren stallingsbehoefte.

baantype

aantal

Dubbel court

6

kengetal per baan

parkeerbehoefte

auto

fiets

auto

fiets

3

3

18

18

Tabel 2: (fiets-)Parkeerbehoefte ontwikkellocatie

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 3 van 11

Uit tabel 2 blijkt dat de te ontwikkelen padelhal een totale behoefte heeft van 18 parkeerplaatsen en 18 fietsenstallingsplaatsen. Met de voorgenomen realisatie van 19 parkeerplaatsen op eigen terrein, worden er geen parkeerproblemen voor auto's verwacht. Autoparkeerders hoeven naar verwachting geen beroep te doen op openbare parkeervoorzieningen.

3. Verkeersgeneratie De verkeersgeneratie van de ontwikkellocatie is afhankelijk van verschillende factoren, waaronder de openingstijden de gemiddelde speelduur en uiteraard de bezetting van de banen. Bij een worstcasescenario benadering gaan we uit van:

• • •

openingstijden: 8:00 uur tot 23:00 uur; ieder uur volledige wisseling van baan; 100% bezetting over gehele openingsperiode.

Deze benadering levert 720 verkeersbewegingen per dag op, gelijkmatig verdeeld over het aantal auto- en fietsbewegingen.

aantal ritten aankomend vertrekkend

openings- aantal spelers parkeerbehoefte per speler uren 15

per uur 24 24

auto

fiets

0,5

0,5

totaal

verkeersgeneratie auto

fiets

180

180

180

180

360

360

Tabel 3: Verkeersgeneratie ontwikkellocatie Zoals al aangegeven betreft dit een worst case situatie. In de praktijk zal de verkeersgeneratie op de meeste dagen aanzienlijk lager liggen. Enerzijds omdat er geen sprake zal zijn van een volledige bezetting over de gehele openingstijd, en anderzijds omdat de speelduur over het algemeen langer is dan één uur.

•

Oriëntatie verkeer Om het effect van deze ontwikkeling op het omliggende wegennet inzichtelijk te kunnen maken is niet alleen het aantal verkeersbewegingen van belang, maar ook de oriëntatie van het verkeer. Op basis van de ligging van de hal ten opzichte van de kern Schagen en omliggende kernen zal naar verwachting 20% afkomstig zijn uit Schagerbrug en 80% uit Schagen. Voor gemotoriseerd verkeer uit Schagerbrug is de route evident. Dit verkeer zal volledig gebruik maken van de Lagedijkerweg. Voor gemotoriseerd verkeer uit Schagen geldt dat op de rotonde met de Scholeksterlaan een keuze wordt gemaakt. Hier kan een keuze worden gemaakt voor de route via de Zijperweg of via de Lagedijkerweg. De route via de Lagedijkerweg is korter dan via de Zijperweg (600 versus 900 meter), maar de route via de Zijperweg is comfortabeler te berijden (minder aansluitingen, voorrangsweg en breder dwarsprofiel). In theorie kan ook nog de route Zijperweg – Passage worden gevolgd, maar deze route ligt niet voor de hand. Wij merken op dat op het meest zuidelijke deel van de Lagedijkerweg een éénrichting regime van toepassing is (verplichte rijrichting van zuid naar noord), waardoor het voor verkeer vanaf het bedrijventerrein niet mogelijk is het terrein via deze route te verlaten. Voor de automobilisten die op de heenweg een keuze

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 4 van 11

maken de Lagedijkerweg te gebruiken geldt dus dat de terugweg een andere route moet worden gereden. In dat geval kan de route via de Zijperweg worden gevolgd of de route via de Passage. In het vervolg gaan wij uit van een gelijkmatige verdeling over beide routes. Voor het fietsverkeer gelden deels dezelfde uitgangspunten. Echter fietsers zijn veel meer dan auto’s afstandsgevoelig en voor deze doelgroep geldt het eenrichtingverkeer op de Lagedijkerweg niet. Het ligt dan ook niet voor de hand dat fietsers uit Schagen de route via de Zijperweg zullen gaan volgen. Daarnaast geldt voor fietsers uit oostelijke richting dat er nog een alternatieve route beschikbaar is. Zij kunnen de route vanaf de Sportlaan via de Westerweg volgen. Op basis van de voorgaande uitganspunten is de routekeuze van het auto en fietsverkeer weergegeven in respectievelijk figuur 2 en figuur 3. De verkeersbewegingen zijn afgerond naar boven op 5-tallen.

Figuur 2: Verwachte aantal verkeersbewegingen auto

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 5 van 11

Figuur 3: Verwachte aantal verkeersbewegingen fiets Wellicht ten overvloede merken wij op de genoemde waarden geen toename betreffen ten opzichte van de huidige situatie. Dit omdat de oorspronkelijke (industriële) functie ook een verkeer aantrekkende werking heeft (gehad).

4. Verkeersveiligheid •

Ligging De ontwikkellocatie bevindt zich op bedrijventerrein Lagedijk, dat kan worden opgesplitst in twee delen. Ten zuidwesten van de Zijperweg (figuur 1) bevinden zich voornamelijk kleine bedrijven zoals autobedrijven en woonwinkels. Ten noordoosten van de Zijperweg is er vooral grootschalige industrie, zoals transport- en bouwbedrijven. De ontwikkellocatie is gevestigd in dit industriële deel, in een voormalige bouwmaterialenhal. Direct ten noorden van de locatie ligt een loswal aan het Noordhollands Kanaal, waar binnenvaartschepen worden geladen en gelost. Deze bedrijven resulteren in een aanzienlijke hoeveelheid zwaar verkeer. Desondanks is een sport- en ontspanningsvoorziening niet ongebruikelijk op dit bedrijventerrein. Zo bevindt sportschool Crossfit Schagen zich direct ten westen van de ontwikkellocatie en Spa & Thaise Massage Schagen direct ten zuidwesten.

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 6 van 11

•

Ontsluiting De Lagedijkerweg, waar de ontwikkellocatie aan ligt, en de Zijperweg vormen de hoofdaders van dit bedrijventerrein (figuur 1). Dit zijn gebiedsontsluitingswegen met een maximumsnelheid van 50 kilometer per uur. De wegen zijn breed en geasfalteerd, zoals gebruikelijk op industrieterreinen. De Zijperweg fungeert tevens als verbindingsweg tussen de kernen Schagen en Schagerbrug en is aan de westzijde voorzien van een in twee richtingen te berijden, vrijliggende fietspad. De Lagedijkerweg beschikt niet over aparte voorzieningen voor het fietsverkeer. Op deze weg is er sprake van een volledig gemengde verkeersafwikkeling zoals dat op de meeste wegen op bedrijventerreinen het geval is.

•

Verkeersveiligheid In het algemeen lopen kwetsbare verkeersdeelnemers, waaronder fietsers, in het verkeer een aanzienlijk groter risico dan automobilisten. Als de verkeersveiligheid in ogenschouw wordt genomen richt de aandacht zich dan ook met name op het fietsverkeer. In algemene zin geldt dat het niet de voorkeur heeft belangrijke fietsverbindingen via bedrijventerreinen te laten verlopen. Desondanks is fietsverkeer op bedrijventerreinen niet ongebruikelijk. Immers werknemers en bezoekers van bedrijven zullen ook per fiets naar de bestemmingen komen. Dit zal voor een padelhal niet anders zijn. Voor de padelhal geldt echter wel dat de grootste verkeersdruk zich voor zal doen in de avondperiode en op de weekenddagen. Juist op die momenten dat de overige voorzieningen op het terrein niet of nauwelijks verkeer aantrekken. De extra gevaarzetting, als hiervan al sprake is, is hierdoor in ieder geval zeer beperkt. Daarnaast geldt dat fietsverkeer niet alleen op het bedrijventerrein rijdt, maar eerst via andere wegen naar het bedrijventerrein is gereden. Hierbij worden locaties gepasseerd die wellicht als gevolg van het kruisen van wegen met een hogere verkeersintensiteit (bijvoorbeeld de rotonde Scholeksterstraat) een grotere gevaarzetting kennen. Het (eventuele extra) risico op het laatste deel van de route dient derhalve ook om die reden in perspectief te worden geplaatst.

Omdat het risico voor fietsverkeer het grootst is op kruispunten beschouwen we in het navolgende de kruispunten op de hoofdroutes naar de padelhal op en in de directe omgeving van het bedrijventerrein. De routes zoals weergegeven in figuur 3 bevatten in totaal 5 ‘kruispunten’, die hierna afzonderlijk worden beschouwd. In figuur 4 zijn deze locaties weergegeven.

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 7 van 11

Figuur 4: Te beschouwen locaties 1. Kruispunt Lagedijkerweg – Zijperweg Fietsers die vanuit Schagerbrug komen, moeten vanaf de fietsoversteek over de Lagedijkerweg gebruik maken van de rijbaan. Deze oversteek bevindt zich binnen een 30 km/u zone en is voorzien van een plateau. De snelheid van het gemotoriseerde verkeer op de Lagedijkerweg is hierdoor laag, waardoor fietser veilig de rijbaan op kunnen rijden. Fietsers vervolgen de route naar de Zijperweg die zij min of meer over moeten steken. Hoewel dit een weg betreft waar formeel 50 km/uur mag worden gereden, ligt de snelheid hier naar verwachting over het algemeen lager. Enerzijds omdat er sprake is van gelijkwaardige aansluitingen met de Lagedijkerweg, waar dus voorrang moet worden verleend aan bestuurders van rechts, anderzijds omdat het wegverloop hier zeer bochtig is. Deze lage snelheid maakt het in combinatie met het goede uitzicht vanaf de Lagedijkerweg in beide richtingen mogelijk om veilig over te kunnen steken. Voor verkeer in de tegenrichting geldt dat dit gewoon rechtsaf kan slaan en geen belemmeringen kent.

Figuur 5: Locatie 1 (blauwe lijn: fietsroute van/naar ontwikkellocatie)

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 8 van 11

2. Kruispunt Lagedijkerweg – De Langeloop Wat voor de voorgaande situatie geldt, geldt vrijwel volledig ook voor dit kruispunt. Het kruispunt bevindt zich in een bocht met ruim voldoende uitzicht. Ook hier is sprake van gelijkwaardigheid en relatief lage snelheden van het autoverkeer en is oversteken eveneens veilig mogelijk. Hier geldt in tegenstelling tot de vorige locatie dat juist verkeer dat de padelhal verlaat moet oversteken. Het naar de padelhal toerijdende fietsverkeer kan hier zonder belemmeringen rechts afslaan.

Figuur 6: Locatie 2 (blauwe lijn: fietsroute van/naar ontwikkellocatie)

3. Aansluiting Lagedijkerweg-De Langeloop-toegang padelhal De toegang van de padelhal is min of meer gelegen ter hoogte van de aansluiting met De Langeloop. Het betreft hier een gelijkwaardige aansluiting met een ondergeschikte weg (De Langeloop). Het overzicht op deze locatie is goed te noemen. Afhankelijk van de exacte vormgeving van de toegang en de situering en zichtbaarheid van de stallingsvoorzieningen zal voor automobilisten duidelijk worden dat hier activiteiten plaatsvinden. Dit in combinatie met een lage snelheid als gevolg van de gelijkwaardigheid van de aansluiting maakt dat deze locatie niet als onveilig aangemerkt kan worden.

Figuur 7: Locatie 3

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 9 van 11

4. Kruispunt Lagedijkerweg – Passage De Lagedijkerweg gaat over in de Passage, op deze locatie is zogenaamd voorrang in de bocht ingesteld. Voor zuid-noord fietsverkeer heeft dit weinig impact, er moet weliswaar voorrang worden verleend aan verkeer op de route Passage - Lagedijkerweg-noord, maar verder kan vrij ongestoord de route worden vervolgd. Voor fietsverkeer in noordzuidrichting is deze aansluiting minder gelukkig. Dat geldt in algemene zin altijd voor rechtdoor gaand fietsverkeer bij afbuigende voorrang. Reden waarom dergelijke kruispuntvormen bij voorkeur niet worden toegepast. Hoewel oncomfortabel voor fietsverkeer, kan de situatie niet als onveilig worden beoordeeld. Dit omdat de snelheid van het autoverkeer hier vanwege de haakse bocht laag ligt.

Figuur 8: Locatie 4 (blauwe lijn: fietsroute van/naar ontwikkellocatie) (doorgaande auto-verbinding buigt af naar rechts)

5. Aansluiting Lagedijkerweg op rotonde Scholeksterlaan Fietsers die de rotonde verlaten en de Lagedijkerweg in willen rijden moeten voorrang verlenen aan het verkeer op de route Halerweg – Lagedijkerweg. De intensiteit is hier naar verwachting laag vanwege het feit dat de Halerweg een doodlopende weg is, waarop slechts enkele percelen worden ontsloten. Daarnaast is de snelheid er laag vanwege de aanwezigheid van de rotonde en de haakse bocht in de verbinding Lagedijkerweg-Halerweg. Ten slotte is het overzicht op deze locatie goed te noemen. Allemaal ingrediënten op basis waarvan deze aansluiting als veilig kan worden aangemerkt.

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 10 van 11

Figuur 9: Locatie 5 (blauwe lijn: fietsroute van/naar ontwikkellocatie)

5. Conclusie De herontwikkeling van de bedrijfshal aan de Lagedijkerweg 12 in Schagen tot padelhal vraagt om een zorgvuldige verkeerskundige onderbouwing. Gebaseerd op kencijfers van het CROW en aanvullende studies bij vergelijkbare ontwikkelingen, hebben we een parkeerbehoefte vastgesteld van 18 fietsenstallingsplaatsen en 18 autoparkeerplaatsen. Met de geplande 19 parkeerplaatsen op eigen terrein verwachten we geen parkeerproblemen. Daarnaast hebben we gekeken naar de verkeersgeneratie en vastgesteld dat de padelhal dagelijks ongeveer 360 autobewegingen en 360 fietsbewegingen zal genereren. Hierbij merken wij op dat deze waarden de worst case situatie zijn. In de praktijk zal de verkeersgeneratie (aanzienlijk) lager liggen, vanwege het feit dat niet alle banen over de gehele openingsperiode in gebruik zullen zijn en omdat de speelduur over het algemeen langer is dan een uur (waarvan in de berekeningen is uitgegaan). Gezien de gering aantallen leidt deze hoeveelheid verkeer naar verwachting niet tot afwikkelingsproblemen op de kruispunten. Bovendien betreft het geen volledige toename van verkeer omdat ook de oorspronkelijke functie verkeer genereerde. Het heeft doorgaans niet de voorkeur om belangrijke fietsverbindingen door bedrijventerreinen te laten lopen. Toch is fietsverkeer op bedrijventerreinen niet ongewoon.

Voor de padelhal geldt bovendien dat de grootste verkeersdruk in de avonduren en tijdens het weekend zal optreden, juist op momenten dat andere voorzieningen op het terrein weinig tot geen verkeer aantrekken. Hierdoor blijft de mogelijke extra gevaarzetting, indien aanwezig, beperkt. Een beschouwing van de routes van fietsers van en naar de padelhal leidt tot de conclusie dat er geen specifiek onveilige locaties zijn aan te merken. Kortom, de herontwikkeling van de bedrijfshal tot padelhal leidt naar verwachting niet tot parkeer en veiligheidsissues.

24047 | Verkeersveiligheid bedrijventerrein Lagedijk Schagen BVA Verkeersadviezen

pagina 11 van 11