Inspraak dhr Langelaan OV 11 juni 2024 Tiny houses in Omgevingsvisie Stad Schagen 2040

Schagen

11-06-2024

Geachte Raadsleden, Het “wat, waarom en hoe” van tiny houses in de Omgevingsvisie Stad Schagen 2040. Mijn naam is Jorne Langelaan, ik spreek hier mede namens Nescio, het tiny house project Schagen. Nadat ik lange tijd beroepsmatig de zeven zeeën had bevaren besloot ik aan wal te gaan wonen. Eerst woonde ik jaren samen met mijn vriendin op een houten jacht van ongeveer 10 m2 woonruimte. Daarna verhuisden we naar het westen van Ierland, naar de Slieve Aughty Mountains waar we semi-zelfvoorzienend leefden. De afgelopen 5 jaar woonden we in een 16e eeuws monument in de binnenstad van Alkmaar. Onlangs zijn we toegetreden tot het tiny house project Nescio hier in Schagen. Deze laatste stap heeft ons geïnspireerd om na te denken over wat een tiny house project precies inhoudt. De directe vertaling van een tiny house is natuurlijk gewoon: een klein huis. Hier in Nederland wordt er vanuit gegaan kleiner dan 50m2 woonoppervlak, ik weet niet precies waarom, maar hier in Schagen zelfs kleiner dan 35 m2. Op het project Nescio staat het woonoppervlak (maximaal 35 m2) op een kavel van meer dan 200 m2 per huisje, maar dat hoeft natuurlijk niet zo te zijn. Het is heel redelijk en logisch om op andere locaties een kaveloppervlakte te bepalen die gelijkwaardig is aan de gemiddelde kaveloppervlakte van een tussenwoning (130 m2).

Dit heeft ook te maken met in hoeverre je je zelfvoorzienendheid in z’n geheel off-grid door wilt voeren. Immers als je off-grid leeft heb je ook minder voorzieningen (externe energie, water, waterzuivering) en ruimte buiten je kavel nodig. Op dit moment hebben we een tijdelijk huurcontract van 10 jaar, we streven nu reeds naar verlenging, of voortzetting op een andere locatie. Want, denkt u zich in hoe het is: te leven in de wetenschap dat u na enkele jaren wordt gedwongen te vertrekken. Tot zover het “wat” van een tiny house. Het belangrijkste van een tiny house is echter niet dat het een klein huis is. Het belangrijkste is wat dat voor haar bewoners en de maatschappij in de praktijk oplevert. Het waarom! The Why! Hier komt de eenvoud van het concept naar voren. Het is niet voor niks dat in het verleden huizen kleiner waren. Dat is namelijk simpelweg economisch, duurzamer en zorgt voor een sterkere gemeenschap. Doordat er minder materiaal nodig is om een dergelijk klein huis te bouwen en onderhouden, blijven er meer middelen over voor de bewoners om te spenderen aan de lokale middenstand.

Naarmate een klein huis zelfvoorzienender is, hoeft de gemeente minder aan faciliteiten te besteden. Minder bebouwde oppervlakte per bewoner zorgt voor meer groen en biodiversiteit wat weer bijdraagt aan meer verkoeling in de zomer en een betere waterhuishouding in natte periodes. Alles bij elkaar zorgt dit voor een betere klimaatadaptatie en een gemeenschap beter aangepast aan de natuur en seizoenen. Doordat wonen in een klein huis betaalbaarder is voor haar bewoners blijft er meer tijd over om zich in te zetten voor de gemeenschap. Het is wetenschappelijk aangetoond dat meer groen zorgt voor een betere mentale en fysieke gezondheid, wat ook bijdraagt aan een grotere welvaart. Binnen Nescio heb ik persoonlijk ervaren dat er een zeer brede groep mensen geïnteresseerd is in deze vorm van wonen. Er wonen, en werken, daar ondernemers, studenten, een journalist en marineofficier en nog veel meer mensen met uiteenlopende beroepen in dezelfde gemeenschap bij elkaar. Een onderzoek van woonvisie heeft aangetoond dat 30% van de woningzoekenden geïnteresseerd is in particulier opdrachtgeverschap. Dit is geen niche stroming meer, maar een substantieel deel van de bevolking vertegenwoordigd door aanhangers van uiteenlopende politieke stromingen. Dit kan bijna een tegenbeweging voor de polarisatie genoemd worden.

De reden dat ik nu hier voor u sta is, dat ik de kans niet wil verspelen om: een woonvorm die zoveel voordelen biedt, niet in de omgevingsvisie en nog belangrijker, het daaruit voortvloeiende omgevingsplan, verankerd te zien. Hoe zou dit verhaal zich concreet naar de omgevingsvisie kunnen vertalen? 1). Om te beginnen denken wij dat het goed zou zijn om, op voorhand, voor alle aangewezen bouwlocaties een optie van 30% van de oppervlakte (of wooneenheden), aan te bieden voor particulier opdrachtgeverschap. Uiteraard met duidelijke randvoorwaarden die aansluiten op de doelstellingen van de omgevingsvisie. Met name aan de randen van de verschillende gebieden kunnen kleine woningen in combinatie met groen en natuur goede overgangszones vormen. 2). Daarnaast het aanwijzen van expliciete locaties voor bepaalde vormen van particulier opdrachtgeverschap. Bijvoorbeeld in het havengebied bij de Lagedijk. Hier zouden wonen en ondernemen in tiny houses goed gecombineerd worden. 3). In de omgevingsvisie meenemen dat het bestaande beleidsplan voor tiny houses in overleg met ervaringsdeskundigen (de bewoners van Nescio e.a.) en de gemeente flexibel kan worden aangepast, naarmate lessen worden geleerd. Dit zodat een breed gedragen ruimtelijk kader voor tiny houses (klein wonen) kan worden ontwikkeld speciaal bestemd voor het omgevingsplan.

Tot slot, er ligt reeds een mooie omgevingsvisie, maar nu is het hét moment om ook het kleine wonen en particulier opdrachtgeverschap hierin mee te nemen. Dat kan gedaan worden, voorbeelden te over, bij omgevingsvisies van andere gemeenten (bijvoorbeeld de omgevingsvisies van de stad Delft en van het buitengebied Wageningen). Laten we daarom ook in Schagen de voordelen van klein wonen optimaal benutten om een duurzame, welvarende toekomst met een sterke gemeenschap te creëren. Dank u! Hartelijke groet, Jorne Langelaan