CConstaterende datSchagen
Koppel je AI →
Document · PDF

BMW Beeldkwaliteitsplan Bogtmanweg 211124 FINAL apr2022

Oordeelsvormende vergadering 15 juni 2022, gemeente SchagenBij agendapunt: Vaststellen beeldkwaliteitsplan en grondexploitatiecomplex woningbouwproject Bogtmanweg te Tuitjenhorn4.989 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Beeldkwaliteitsplan Bogtmanweg Tuitjenhorn April 2022

2

INHOUDSOPGAVE

1 | Inleiding

4

2 | Identiteit

8

3 | Stedenbouwkundig plan

12

4 | Duurzaamheid

30

5 | Beeldkwaliteit bebouwing en perceel

32

6 | Beeldkwaliteit openbare ruimte

38

3

1 | INLEIDING Locatie Bogtmanweg

Voor u ligt het beeldkwaliteitsplan voor het woningbouwplan aan de

feitelijke criteria waaraan de welstandscommissie zal toetsen. Wanneer

Bogtmanweg in Tuitjenhorn. Het plangebied van 3,1 hectare ligt aan de

er onduidelijkheid bestaat over de wijze van interpreteren van de criteria,

rand van de bebouwde kom van Tuitjenhorn en bestaat in de huidige

kunnen de toelichtende teksten, tekeningen of de beelden uitsluitsel bieden.

situatie uit onbebouwde percelen. Het plangebied wordt ten noorden

Op de volgende pagina’s wordt de gewenste beeldkwaliteit per onderdeel

begrenst door de Dorpsstraat en ten oosten door de Bogtmanweg. Ten

en deelgebied omschreven in technische eisen en verbeeld middels

westen grenst het plangebied deels aan een particuliere kavel, deels aan

referentiebeelden.

een poldervaart. De zuidelijke rand grenst aan een agrarisch perceel. Met het

wordt

invulling

gegeven

aan

de

een

van de toekomstige woonbuurt en wordt de samenhang tussen het

belangrijke rol bij de toetsing van bouwplannen. In het kader van de

openbaar gebied, de percelen en de architectuur van uitgangspunten en

omgevingsvergunningaanvraag dient ieder bouwplan namelijk te worden

richtlijnen voorzien. In dit beeldkwaliteitsplan worden uitspraken gedaan

getoetst aan een vastgesteld welstandskader. Dit beeldkwaliteitsplan

over de uitstraling, materialen en de stedenbouwkundige samenhang van

voorziet

voornamelijk

de woningen en de openbare ruimte binnen het projectgebied. Dit zijn de

kwantitatieve toets uit het bestemmingsplan, doorloopt ieder bouwplan

kwalitatieve aspecten uit het stedenbouwkundig plan die in beelden en

een kwalitatieve toets aan de hand van dit beeldkwaliteitsplan.

criteria leidend zijn voor de beoordeling door gemeente of supervisor.

Het beeldkwaliteitsplan is opgebouwd uit het stedenbouwkundig plan

Tevens dienen de beelden en criteria ter referentie en inspiratie voor

en de onderdelen ‘bebouwing en perceel’ en ‘openbare ruimte’. Het

ontwerpers.

in

bestemmingsplan

dit

speelt

welstandskader.

het

Tezamen

beeldkwaliteitsplan

met

de

beeldkwaliteitsplan bestaat per onderdeel uit een beschrijving en referentiebeelden. Deze twee onderdelen zijn opgenomen om de visie op het gebied over te dragen en te vertalen in beelden. Voor ieder (deel) gebied is ook een criteriaschema opgenomen. Dit schema bevat de

4

beeldkwaliteitsplan

landschappelijke, stedenbouwkundige en architectonische kwaliteiten

Leeswijzer

Naast

dit

ZIJBELHUIZEN Dorpsstra

at

Sportla

an

Stiegerstr aat

Bogtmanw eg

Veilignweg

Plangebied

Sint Jozefpark

TUITJENHORN

Dorpsstraat

Koorn d

ijk

Locatie plangebied in Tuitjenhorn

5

Foto’s bestaande situatie plangebied

6

Kruising Bogtmanweg - Stiegerstraat

Bogtmanweg

Dorpsstraat

Dorpsstraat terugkijkend op Bogtmanweg

Omgeving

Positie plangebied ten opzichte van de lokale ontsluitingswegen

Groenblauwe structuur in de omgeving

7

2 | IDENTITEIT Historie

Tuitjenhorn is een lintdorp dat stamt vanuit de middeleeuwen. Men

de woonbuurten aan de oostzijde van de Dorpsstraat is de openheid

woonde op het nu nog bestaande dijkje met de weg ervoor langs. De

naar het landschap op veel plaatsen verloren gegaan. Het plangebied is

lintdorpen in dit deel van Westfriesland ontstonden door woonterpen te

nog een van de weinige plekken nabij het centrum van de kern waar een

verbinden of zijn ontstaan langs de wegen die op de dijken lagen. De

open blik op het landschap is.

linten met bebouwing en erfbeplantingen zorgden voor enige verdichting in het weidse, agrarisch gebruikte zeekleilandschap. Het agrarisch

Huidige karakteristiek

landschap werd ontsloten door sloten. Halverwege de 20e eeuw is het

De bebouwing langs het lint wordt nog altijd gekenmerkt door een rijke

omliggende landschap ingrijpend veranderd en zijn laanbeplantingen

verscheidenheid aan bebouwing. Hoofdmateriaal is baksteen maar hout

aangebracht langs de ruilverkavelingswegen. De weg- en waterstructuur

en pleisterwerk komen ook veelvuldig voor. De bebouwing richt zich

rondom het dorp volgen nog de oorspronkelijke verkavelingsrichting.

nadrukkelijk naar het lint. Voortuinen zijn ondiep en meer bedoeld als een overgangszone naar de woning dan een verblijfsruimte.

De afwisseling van open zicht op het landschap, doorzichten en gesloten

8

bebouwing is een van de kwaliteiten van het lint van Tuitjenhorn en heeft

De Bogtmanweg loopt ongeveer parallel aan de Dorpsstraat en wordt

veel invloed op hoe het dorp beleefd wordt. Een andere kwaliteit van

gekenmerkt door een bomenrij aan weerszijden. Er zijn een aantal

het lint is de afwisseling van oude en nieuwe bebouwing en een grote

doorsteken naar de Dorpsstraat. Aan de uiteinden is woningbouw

diversiteit aan bebouwingstypen. Daarin zijn de oudste delen van het lint

aanwezig maar het middendeel heeft een open landschappelijk

en de groei ervan te herleiden.

karakter rondom het Sint Jozefpark. De begraafplaats valt op als een

Tuitjenhorn is heel lang een klein dorp geweest met organische,

sterk geometrisch element in het landschap. De woonbuurt tussen

kleinschalige groei. In de jaren ‘60 werd de Bogtmanweg aangelegd, min

Dorpsstraat en Bogtmanweg heeft een ingetogen karakter. Kenmerkend

of meer parallel aan de Dorpsstraat. Aan de Bogtmanweg ontstonden de

in de Stiegerstraat zijn de eenvoudige hoofdvolumes in baksteen met

eerste kleinschalige uitbreidingen van het dorp. Pas eind jaren ‘70 werd

een sterk omkaderde hoofdentree. Aan de Bogtmanweg valt de lichte tint

het dorp uitgebreid met de volwaardige woonbuurten achter het lint. Door

baksteen op die veelvuldig gebruikt wordt.

1850

1900

1975

2020

Historische ontwikkeling van de locatie

9

Historische bebouwing aan het lint

Eigenheid en detail in de bebouwing

Informele inrichting van de openbare ruimte

Slingerende paden door het groen

Afwisseling in beplanting

Dorpsstraat

Parklandschap

Sint Jozefpark

10

Ondiepe voortuinen aan de openbare ruimte

Accent hoofdentree: sterke randen om de deuren

Lage hagen als erfafscheiding en natuurlijke inrichting met volwassen bomen op het erf

Doorzichten naar het landschap

Variatie in hoogte en aanbouw: aanpasbaar en duurzaam bouwen

Eigentijdse interpretatie van oorspronkelijke bebouwing

Bebouwing en erfinrichting rondom de Bogtmanweg

11

3 | STEDENBOUWKUNDIG PLAN Landschap als basis

van het Sint Jozefpark. Door de open, landschappelijke opzet is het

Het stedenbouwkundig plan vormt de basis voor een nieuwe woonbuurt

mogelijk een rondje te lopen langs het water rondom het project en vomt

met een groen karakter en veel ruimte voor gezond bewegen, ontmoeting

de openbare ruimte een prettig, logisch vervolg op de openheid van het

en verbinding. Het plan voorziet in woningbehoefte en voegt daarnaast

Sint Jozefpark.

kwalitatieve openbare ruimte toe waar ook de omliggende buurt van kan

Er wordt aansluiting gezocht bij de sfeer en uitstraling van de aangelegen

profiteren. Het landschap is een belangrijke onderlegger in het plan. Waar

bebouwing. De nieuwe woningen zijn qua maat en schaal vergelijkbaar

in de naastgelegen buurt de straat dominant is en leidend in de opzet,

met de woningen in de directe omgeving. De hoofdmassa van de

vormen in dit stedenbouwkundige plan de landschappelijke lijnen en

woningen bestaat in essentie uit een of twee bouwlagen met een kap. De

doorzichten de belangrijkste basis. De klassieke autostraat met stoepen

inrichting van de openbare ruimte heeft een landschappelijke uitstraling

en parkeerplaatsen aan weerszijden is niet terug te vinden in het plan.

met doorkijken vanaf de Dorpsstraat en de Bogtmanweg richting het

De uitstraling is parkachtig en het plangebied is met groen omzoomd.

open landschap.

De bebouwing staat als het ware met de voeten in het landschap en de voetganger en fietser kunnen zich vrij en veilig door het gebied bewegen.

Groen en waterberging

Het landschap vormt de grondlaag van het plan. Het groen speelt in

12

Door deze landschappelijke opzet wijkt het plan in hoofdopzet enigszins

het kader van klimaatadaptatie een belangrijke rol door schaduw tegen

af van zjin omgeving. Naast het voorzien in woningbehoefte is de

hittestress te bieden en ruimte te maken voor biodiversiteit door een

stedenbouwkundige structuur gericht op het vormen van een hechte

verscheidenheid aan planten, bloemen en bomen. Daarbij wordt zo min

buurt. Er is veel variatie in bebouwing en woontypen. Qua bebouwing

mogelijk verharding toegepast om opvang en infiltratie van regenwater

wordt de aansluiting met de omgeving gevonden in een aantal relaties.

maximaal mogelijk te maken. De noodzakelijke waterberging van

In het noorden sluit de opzet met vrije kavels aan op de gevarieerde

de ontwikkeling wordt deels in het landschap opgelost en deels door

bebouwing aan de Dorpsstraat. Het middenblok, in het hart van het plan,

het toevoegen van een significante hoeveelheid oppervlaktewater. In

sluit aan op de woonbuurt aan de oostzijde van de Bogtmanweg. Het

principe wordt regenwater afgevoerd van het noordoosten van het plan

zuidelijke deel sluit aan op de open structuur en landschappelijke setting

richting de poldervaart in het zuidwesten van het plangebied.

Landschap als onderlegger met veelvuldige doorzichten

Bebouwing staat met de voeten in het landschap

Besloten binnenwerelden

Stedenbouwkundige principes

13

af af af af af af af af af af af af af

af af af

af af

af

Deelgebieden

af af

af

1. Middenblok 2. Hof 3. Buurtpark met park specials

Dorpsstraat

af

1 Uitgeefbaar:

Uitgeefbaar:

kavel

ontwikkelveld Openbaar gebied:

bebouwing berging / bijgebouw

shared space

parkeren op eigen terrein

fietspad halfverhard voetpad verhard

Openbaar gebied: shared space

voetpad halfverhard

fietspad halfverhard

parkeerplaats, -vlak

voetpad verhard

bomen grootte 1, 2 en 3

voetpad halfverhard

bomen bestaand

af

3

haag

parkeerplaats, -vlak vb

vb

Stiegerstraat

vb

2

Stiegerstraat

bomen grootte 1, 2 en 3

gras / bloemenweide

bomen bestaand

speelvoorziening

haag

water af

af

duiker

gras / bloemenweide vb

af

af

af

af

speelvoorziening

Stedenbouwkundig raamwerk

14

water duiker

af

milieucontour geurhinder

Ontsluiting en parkeren

het blok terwijl voor het hof en de park specials geparkeerd wordt in een

De openbare ruimte is ingericht op voetgangers en fietsers en waar

parkeerkoffer aan de straat. Door het parkeren compact op te lossen hoeft

mogelijk vrij van geparkeerde auto’s. Voor de vrije kavels en de twee-

in het plan geen interne straat met parkeerplaatsen worden aangelegd en

onder-een-kapwoningen wordt op eigen terrein geparkeerd. In het

kan de openbare ruimte maximaal ingezet worden voor landschappelijke

middenblok wordt het autoparkeren opgelost in het binnengebied van

inrichting, buurtactiviteiten, klimaatadaptatie en speelplekken.

Fijnmazig voetgangersnetwerk aansluitend op het Sint Jozefpark en de Dorpsstraat

Fietsnetwerk aansluitend op de omliggende straten

Wegennetwerk aantakkend op de Bogtmanweg

Ontsluiting 15

Uitgeefbaar:

Woonprogramma

Uitgeefbaar:

kavel

Het project bestaat uit een mix aan verschillende woningtypen (vrijstaand,

ontwikkelveld

twee-onder-een kap, rijwoningen, hof, park specials) om tegemoet te

Openbaar gebied:

bebouwing berging / bijgebouw

shared space

komen aan de woonwensen in het dorp en om een gevarieerde opbouw

parkeren op eigen terrein

fietspad halfverhard

van het buurtje te krijgen. Het plan bevat in totaal een minimum van 70

voetpad verhard

woningen. Het maximum aantal woningen voor het totale plan is 80. De

shared space

voetpad halfverhard

kaart op deze pagina geeft een voorbeeldverkaveling weer die ruimtelijk

fietspad halfverhard

parkeerplaats, -vlak

als uitgangspunt voor de ontwikkeling geldt.

voetpad verhard

bomen grootte 1, 2 en 3

Verdeling woonprogramma bij 70 woningen voorbeelduitwerking

voetpad halfverhard

bomen bestaand

parkeerplaats, -vlak

haag

bomen grootte 1, 2 en 3

gras / bloemenweide

bomen bestaand

speelvoorziening

haag

water

gras / bloemenweide

duiker

speelvoorziening

milieucontour geurhinder

Dorpsstraat

Openbaar gebied:

Verdeling woonprogramma bij 80 woningen alternatief

water duiker

Opdrachtgever

bestaande riolering

Project

Voorbeelduitwerking milieucontour geurhinder

16

T P E ONC

-

Gemeente Schagen

C

©

Woningbouwlocatie Bogtmanweg Tuitjenhorn Onderdeel

Stedenbouwkundig plan Projectnummer

374182 Blad

1

Tekeningnummer

Versie

Datum van uitgave

Ontwerpfase

A3P_DO-01

01

19.10.2021

Definitief Ontwerp

-

Van

Schaal

Formaat

Kantoor

Get.

Contractnummer

Gez.

Acc.

1

1:1.000

A3

Amsterdam

PP

BH

BH

374182 - Bogtmanweg_MP_DO 211117

grens plangebied

Parkeerplaatsen bij voorbeeldprogramma's van 70 tot 80 woningen: Middenblok Eigen terrein 38 26 Openbare ruimte 47 72 Zuid - Hof en park specials Openbare ruimte 49 54 134 152

Vrije kavels sluiten aan op de Dorpsstraat

Het middenblok sluit aan op de Bogtmanweg

De losse setting van het hof en de park specials sluit aan op het Sint Jozefpark

Aansluiting bebouwing op de omgeving 17

Ontwikkelvrijheid

af af af af af af af af af af af af af

af af af

af af

af af

A. Ontwikkelvelden middenblok B. Park specials C. Hof

af

af

Op meerdere plekken biedt het stedenbouwkundig raamwerk vrijheid voor collectief opdrachtgeverschap of alternatieve ontwikkelvormen. Op

Dorpsstraat

deze locaties zijn de individuele kavels niet vastgelegd. Afhankelijk van

af

de ontwikkelvorm kan dit in een later stadium worden bepaald.

In het middenblok worden minimaal 42, maximaal 49 woningen gerealiseerd. Aan de noordrand is plek voor vijf vrijstaande woningen en aan de zuidkant voor acht twee-onder-eenkapwoningen. In de drie

A

oostelijke ontwikkelvelden van het middenblok kunnen tot 20 woningen gerealiseerd worden, in de drie westelijke ontwikkelvelden is er ruimte voor 14-16 woningen. De aantallen woningen zijn hier afgestemd op de gewenste uitstraling naar de omgeving met veel ruimte tussen de bebouwing en het maken van een prettige binnenstraat met een speelse uitstraling waarin groen en parkeren elkaar afwisselen. af

B

vb

C

vb

Stiegerstraat

vb

Stiegerstraat

In het zuidelijke deel (hof en park specials) wordt gezamenlijk een minimum aantal woningen van 28 gerealiseerd, maximaal 31.

af

af

Op de volgende pagina’s worden de ontwikkelkaders geschetst.

vb

af

af

af

af

af

Plekken in het plan met vrijheid in ontwikkelvorm af

vb

vb

af

af

18

Dorpss

traat

af

A. Ontwikkelvelden middenblok Ontwikkelkader

In

het

middenblok

zijn

zes

ontwikkelvelden

gedefinieerd.

De

ontwikkelvelden worden gescheiden door tussenpaden van verschillende breedte. In de zes velden is in totaal ruimte voor 29-34 woningen. De woningen aan de oostzijde zijn met de voorkant op de Bogtmanweg

A4

georiënteerd, aan de westzijde op het open landschap.

A1 Op de velden aan de Bogtmanweg (A1, A2, A3) is het maximale bouwvlak ingepast binnen de marges van de kavel, hier wordt 2 meter aangehouden aan de noord- en zuidkant en 1,5 meter aan de oostkant. Het bouwvlak van het middelste veld (A2) ligt iets verder

A5

naar achteren (2,5m) ten opzichte van de kavelgrens dan de andere

A2

twee bouwvlakken om te voorkomen dat er een te strakke gevellijn aan de Bogtmanweg ontstaat.

A6

A3

af

vb

Voorbeeldmassa rijwoningen Bogtmanweg

vb vb

Stiegerstr

aat

Stiegerstr

aat

Zoekgebied bebouwing

19

Dorpss traat

Aan de westzijde (ontwikkelvelden A4, A5, A6) verspringen zowel de kavels als de bebouwing zodat een speels beeld ontstaat richting het landschap als de binnenstraat. Parkeren wordt hier deels op eigen terrein, deels in de openbare ruimte opgelost.

A4 A1

Twee-onder-een-kapwoningen

en

rijwoningen

wisselen

elkaar

af. In ontwikkelvelden A4 en A5 is ruimte voor 6 twee-onder-eenkapwoningen op ruime kavels met parkeren op eigen terrein. Deze diepe kavels lopen door tot aan de binnenstraat en zorgen voor verspringingen ten opzichte van de minder diepe kavels van

A5

de rijwoningen waarbij in de openbare ruimte wordt geparkeerd.

A2

Hierdoor wordt een eentonige binnenstraat met alleen parkeren voorkomen. Op ontwikkelveld A4 is er ruimte om een extra woning te realiseren. In plaats van twee twee-onder-een-kapwoningen is daar een rij van woningen mogelijk.

A6

A3

Voorbeelduitwerking ontwikkelvelden middenblok

20

B. Park specials In het buurtpark is ruimte voor 4-6 park specials. Deze kunnen afhankelijk van de behoefte worden ontwikkeld als losse objecten of als geschakelde woningen. Ook is hier een aantal beneden-bovenwoningen denkbaar. De entrees van de woningen zijn via een pad aan de noordzijde van het kavel.

Uitgangspunt is dat er eenheid in de uitstraling is, de woningen klein van maat zijn en lichtgewicht. De bebouwing ligt 2,5 meter terug van af

de zuidelijke en 1,5 meter van de noordelijke, oostelijke en westelijke vb

begrenzing. De bebouwing heeft een principehoogte van maximaal vb

vb

Stiegerstra

at

Stiegerstra

4,5 meter. 30% van het bebouwde oppervlakte kan daarnaast een bouwhoogte hebben tot maximaal 7,0 meter voor kapvormen (zie voorbeelden).

af

af

vb

af

vb

Stiegerstr

vb

aat

Stiegerstr

aat

Zoekgebied bebouwing

vb

af

af

af

af

af

af

af

Enkele voorbeelden van mogelijke invullingen van de park specials

vb

af

af

af

af

af

21

at

C. Hof Ontwikkelkader

In het hof is ruimte voor ca. 25 woningen. Dit zijn over het algemeen relatief kleine woningen. De exacte locatie van bebouwing en parkeren is nog niet vastgelegd. Dit kan met een ontwikkelende partij worden gedaan. Er gelden wel een aantal uitgangspunten: af

- Bebouwing 

vb

is

geplaatst

binnenplaats

vb vb

rondom Stiegerstra

at

een

collectieve

groene

Stiegerstra

at



- Het hof heeft een collectief karakter en is voorzien van een of meerdere toegankelijke gemeenschapsruimte(n) - Entrees van de woningen zijn vanaf de binnenplaats van het hof 

- Aan de entreezijde van de woningen is er ruimte voor een private buitenruimte

af

af



- Bebouwing van het hof ligt minimaal 20m vanaf de oostrand van het kavel

vb

af

af

af

- De bebouwing volgt de rand van het kavel of loopt er evenwijdig af

af



af

aan. Er is aan de buitenzijde van de bebouwing indien gewenst af

vb

ruimte voor een terras of tuintje van maximaal 2m diep.

vb

Stiegerstr

vb

aat

Stiegerstr

aat

Zoekgebied bebouwing (bebouwing, groen en beperkt autoparkeren toegestaan) vb

vb

Stiegerstr

vb

aat

Stiegerstr

aat

Parkeerzone (geen bebouwing, wel ruimte voor parkeren en groen)

af

af

af

af

vb

af

af

af

af

22

af

af

vb

af

af vb

af

vb

af

af

af

af

- Het autoparkeren wordt zo dicht mogelijk bij de straat opgelost. Autoparkeren aan de westzijde van het kavel is niet toegestaan - Het autoparkeren wordt langs de Bogtmanweg zoveel mogelijk uit het zicht genomen door een groene omzoming met heesters van tenminste 1m breed en 70cm hoog. Entree van het parkeren bevindt zich aan de zuidoostzijde. Op het kavel dient ook het parkeren voor de park specials te worden voorzien. - Het hof heeft tenminste twee doorsteken met een minimumbreedte van 5m. Een vanaf de parkeerzone en een die aansluit op de padenstructuur aan de noordwestzijde. Daarnaast zijn meerdere doorsteken mogelijk. Voorbeelden van breed hof met parkeren langs de Bogtmanweg

Voorbeelduitwerking met langgerekt hof en parkeren deels langs de zuidzijde

23

24

25

26

27

Doorsnede 1

1

Doorsnede 2 3

2

Positie principedoorsnedes

28

Doorsnede 3

29

4 | DUURZAAMHEID Het project dient duurzaam en toekomstbestendig te worden uitgevoerd.

woonwijk heeft een groen en waterrijk karakter met bloemrijke gazons

Hierbij wordt nadrukkelijk aandacht gevraagd voor de thema’s energie,

en natuurvriendelijke oevers. Waterkwantiteit en kwaliteit dimensioneren

klimaatadaptatie, circulaire economie en leefbaarheid.

zoals natuurvriendelijke oevers. De nieuwe woonwijk heeft voldoende waterberging en staat in verbinding met de waterstructuur, dit zorgt

Energie

voor natuurlijke afvoer van hemelwater. We stimuleren groene daken

Energiebesparing en duurzame energie hebben prioriteit in het

op woningen en bijgebouwen zodat hemeltwater geabsorbeerd wordt

woningbouwplan. Het energieverbruik van de woningen is zo laag

of vertraagd afgevoerd. Regenwater kan ook worden opgevangen in

mogelijk. Het streven is om energieneutrale woningen te realiseren.

regentonnen, grindkoffers in tuinen en retentieruimtes in de openbare

Woningen zijn waar mogelijk zelfvoorzienend voor ruimteverwarming,

ruimte alvorens het wordt afgevoerd naar openbaar water.

ruimtekoeling, warmwatergebruik, ventilatie en verlichting. Het verdient

Om biodiversiteit te stimuleren wordt inheemse beplanting (bomen,

de voorkeur om energievraagstukken zoveel mogelijk collectief op

struiken, grassen) in een rijke variatie toegepast. Bomen met een groot

te lossen. Daarbij moet onderzocht worden of er gebruik kan worden

bladerdek zorgen voor schaduw en beperken de hittestress terwijl de

gemaakt van duurzame warmtebronnen uit de omgeving. Als dat niet

vele oost-west doorsteken in het plan ‘s zomers koele windstromen

lukt dan per woning, bijvoorbeeld in de vorm van warmtepompen,

vanuit het omringend landschap door de buurt laten stromen. Bebouwing

zonnepanelen en zonnecollectoren. Om energiezuinige (deel)mobiliteit

kan bijdragen aan biodiversiteit door ‘poreus’ te bouwen zodat vogels en

te promoten wordt het gebied zoveel mogelijk ingericht op de voetganger

insecten in de gevels kunnen nestelen.

en de fietser, met optimale verbindingen richting voorzieningen en openbaar vervoer haltes in het dorp. Parkeerplaatsen zijn zo ingericht

Circulaire economie

dat laadpalen voor elektrische voertuigen geplaatst kunnen worden.

Grondstoffen worden steeds schaarser. Geprobeerd moet worden om zoveel mogelijk grondstoffen her te gebruiken en afvalstromen tot een

30

Klimaatadaptatie

minimum te beperken. Duurzaam en circulair bouwen (gerecyclede,

De nieuwe woonwijk is voorbereid op een veranderend klimaat en bestand

gezonde en ecologische bouwmaterialen) is de norm en er moet rekening

tegen extremere regenval, hittestress, en langdurige droogte. De nieuwe

gehouden worden met de milieubelasting van toegepaste materialen. In

de openbare ruimte worden zoveel mogelijk cradle-to-cradle materialen

park en/of groenzone aanwezig. Het realiseren van aantrekkelijke

gebruikt. Voor de bebouwing wordt het aangeraden materialenpaspoorten

ontmoetingsplaatsen in de openbare ruimte kan eenzaamheid helpen

aan te leggen en zo veel mogelijk met gebouwelementen te bouwen die

voorkomen. Om betrokkenheid en eigenaarschap van het groen te

gemakkelijk demontabel zijn zodat in de toekomst eenvoudig materialen

stimuleren worden (toekomstige) bewoners betrokken bij de inrichting

‘geoogst’ kunnen worden en elders opnieuw toegepast. In dit kader wordt

van de openbare ruimte.

ook voorgesteld woningbouw als meegroeiwoningen te zien door bij de bouw van woningen al rekening te houden met veranderend gebruik door de jaren heen. Woningen dienen gemakkelijk uitbreidbaar te zijn en eventueel op termijn weer te verkleinen. Idealiter zijn toevoegingen aan woningen gemakkelijk te demonteren en aan andere woningen in de buurt te koppelen.

Basiswoning: eenvoudig aanpasbaar

Leefbaarheid (welzijn, bewegen en recreëren)

In een toekomstbestendige woonwijk is het aangenaam verblijven en prettig en gezond oud worden. De wijk is een levensloopbestendige wijk door een mix van woontypen en voorzieningen (levensloopbestendige woningen, diversiteit in ontmoetingsplekken, speelvoorzieningen etc.) met goede, logische routes naar voorzieningen als scholen en winkels in de buurt. Het hof speelt in op een maatschappelijke behoefte aan vormen van woningbouw met een meer collectief karakter. Groen speelt een belangrijke rol in leefbaarheid. De woningen kijken zoveel mogelijk uit op groen, water of groene openbare ruimte. De openbare ruimte nodigt In de buurt van de woningen is een

Uitbreidingsmogelijkheden

Meegroeiwoningen

31

5 | BEELDKWALITEIT BEBOUWING EN PERCEEL Dorps karakter

in de omgeving. Hierbij is het niet de bedoeling om historiserend te

Het plan moet aansluiten bij het dorpse karakter van Tuitjenhorn.

bouwen, maar een eigentijdse interpretatie te geven van in de omgeving

Dorps bouwen is echter een ruim begrip. Wat betreft bebouwing

aanwezige bouw- en stijlkenmerken. Karakteristiek voor nieuwe

gaat het onder andere om niet te hoog en te grootschalig te bouwen.

bebouwing is dat er mogelijkheden zijn tot ‘meegroeien’. Hiermee wordt

Lintdorpen kenmerken zich ook door een grote variatie in bebouwing,

gedoeld op het uitbreiden van de woning door middel van een uitbouw

een geleidelijke, kavelsgewijze groei en het vrij kunnen vormgeven van

of een opbouw. Dit kan ten behoeve van een woonfunctie zijn maar

de persoonlijke woonbehoefte. Bebouwing is vaak herkenbaar door

ook voor bijvoorbeeld werken aan huis. Door deze verscheidenheid

bepaalde tijdgebonden stijlkenmerken en details.

onstaat er een speels en aantrekkelijk straatbeeld. Tegelijkertijd wordt er door materiaal en kleurgebruik een grote mate van samenhang in

Kavelsgewijze, organische groei is, behalve aan de Dorpsstraat, met dit

het straatbeeld bereikt. Uit- en aanbouwen worden in harmonie met de

plan niet te realiseren. Maar diversiteit en variatie kan wel ontstaan door

architectuur van de hoofdmassa gerealiseerd.

het toestaan van zelfbouw, het aanbieden van ruime keuzemogelijkheden Richtlijnen:

zijn tussen een aansluiting op de bestaande bebouwing in de omgeving

•



door ontwikkelaars en het toepassen van stijlkenmerken die een balans

maar ook typerend voor deze tijd waarin groen en duurzaam bouwen belangrijke aandachtspunten zijn.

Voorkomen van lange repeterende gevels door variatie in rooilijn, gevelbekleding of goothoogte

•

Uitgangspunt is maximaal driemaal dezelfde woning naast elkaar. Deze richtlijn geldt niet voor het hof en de park specials

Bouwmassa

•

Goothoogte is variabel tussen 4,0 - 6,0m

Zorgvuldigheid, terughoudendheid en proportionaliteit staan voorop in

•

Variatie in nokhoogte en kapvorm zijn wenselijk in het plangebied

de vormgeving van de bebouwing. De hoofdvorm van de bebouwing is

•

Woningen worden aan de voorzijde ca. 1,0-2,0m terugliggend en

eenvoudig en sluit aan op de bestaande bebouwing in de omgeving.

evenwijdig aan de kavelgrens gebouwd zodat een informele overgang

Het uitgangspunt is een of tweelaagse bebouwing met een kap. Qua

tussen openbare ruimte en woning ontstaat

stijl sluit de bebouwing aan op de karakteristieken van de bebouwing

32

•

De woning binnen een rij is deel van het geheel, de hoeken van rijen

krijgen geen bijzondere nadruk in de massa •  Kopse gevels op de hoeken mogen geen blinde wand hebben •  Grote gevelvlakken bestaan uit kleine elementen of hebben een duidelijke textuur

een kader, luifel of terugligging •

Bij de detaillering wordt gezocht naar elementen die het dorpse karakter versterken. Dit kunnen zorgvuldig ontworpen gevelpatronen of ornamenten zijn, of meeontworpen natuurinclusieve maatregelen

Detaillering, materialen en kleurgebruik

De bebouwing heeft een natuurlijke uitstraling. Het algemene beeld is baksteenarchitectuur of houtbouw. Detaillering is rijk, gevarieerd, zorgvuldig en passend bij het ontwerp van de bebouwing. De specifieke materialisering van bebouwing sluit aan bij de materialen en kleuren die in de omgeving worden toegepast: •

Langs de Bogtmanweg: baksteen in het gele spectrum, eventueel gecombineerd met hout, passend bij de bebouwing aan de oostzijde van de Bogtmanweg

•

Hofje: rode baksteen buitenzijde, passend bij de bebouwing in het Sint Jozefpark. Binnenzijde houten gevelbekleding.

•

Dorpsstraat en west-rand middenblok: baksteen, pleisterwerk of hout, al dan niet gecombineerd, passend bij de variatie van de bebouwing aan de Dorpsstraat

•

Park specials: hout of metaal met een lichtgewicht uitstraling

•

Hoofdentrees zijn duidelijk herkenbaar in de gevel door middel van

33

Erfafscheidingen

De erfafscheidingen zijn bepalend voor een hoge beeldkwaliteit van

Principes:

het openbare gebied. De overgang van privé naar openbaar dient de

•

dorpssfeer te accentueren. Om dit te bereiken is ervoor gekozen om een

. Verbinding tussen hekwerk, bij voorkeur niet hoger dan 1 meter.

aantal lage elementen te gebruiken die de ruimtelijke samenhang tussen

woningen zoveel mogelijk promoten, bijvoorbeeld door een gedeeld

privé en openbaar versterken. Om visuele kakofonie te voorkomen

bankje op de woningscheiding

worden er drie typen van erfafscheiding voorgesteld die als eenheid

•

Achterzijde: Oplopende erfafscheiding tot 2,00m. Materialisering in

kunnen fungeren: een lage haag langs het dorpslint, een hogere haag

open hekwerk of beplanting. Bergingen en eventuele carports worden

voor de achtertuinen en een erfafscheiding die deel uit maakt van de

in hout uitgevoerd en dienen integraal met de architectuur van de

architectuur. Het dorpslint krijgt een lage beukenhaag als scheiding

bebouwing ontworpen te worden.

tussen voortuin en openbare ruimte waarmee het groene, dorpse karakter versterkt wordt. Dit groene karakter zien wij ook terug bij de begrenzing van de kavels (zijtuinen en achtertuinen) met openbaar gebied, ook in de vorm van hagen. Daar waar dit moeilijk te realiseren is, kunnen ook groendragers (bijvoorbeeld gaashekwerken met hedera) op eigen terrein worden toegepast. Als een achter- of zijtuin grenst aan de straat, wordt dit gedeelte afgeschermd middels een erfafscheiding die in samenhang met de woning is vormgegeven. De voortuinen van de woningen kunnen optioneel een andere vorm van erfafscheidingen hebben. Deze zullen gerelateerd zijn aan de architectuur in de vorm van bijvoorbeeld bakstenen muurtjes. Ook hier is een haag mogelijk.

34

Voorzijde: Een open of lage afscheiding middels haag of open

35

Rand middenblok: steen hout, pleisterwerk

Middenblok: steen in geeltinten

hout

Hof: rode steen buitenzijde, hout binnenzijde

Materialisering en kleurstelling bebouwing

36

Een afwisselend straatbeeld door variatie in materialisering, bouwhoogte of kapvorm

Park specials: lichtgewicht bouwen

Binnenzijde hof en middenblok in hout

Eigentijdse detaillering met een dorps karakter

Baksteen en hout gecombineerd

Referentiebeelden bebouwing

37

6 | BEELDKWALITEIT OPENBARE RUIMTE Sfeer

De openbare ruimte dient een parkachtige uitstraling te krijgen. De groene

Bomen en lichtmasten worden speels in de openbare ruimte geplaatst om

structuren straalt rust uit en vormt zoveel mogelijk een aaneengesloten

het losse, landschappelijke karakter te versterken. Bomen worden op een

geheel. De focus ligt op de voetganger en fietser, de auto is zo min

aantal plaatsen in kleine clusters geplaatst zodat kleine ‘klimaatbosjes’

mogelijk aanwezig in de openbare ruimte. Dit wordt bevestigd door de

ontstaan.

materialisering: de plekken waar de auto kan komen worden ingericht als shared space, stoepranden en andere hoogteverschillen dienen te worden vermeden. Parkeerplekken

Richtlijnen:

hebben halfopen verharding en

worden omzoomd door hagen of binnen het bouwblok gesitueerd.

Verharding Uitgangspunt bij de verharding is zoveel mogelijk een natuurlijke,

De voetganger is leidend in de openbare ruimte. Het is mogelijk om een

landschappelijke uitstraling na te streven.

rondje om het plan te lopen. Deze wandelroute sluit aan op het Sint

• Circulair karakter; onderzoeken of bestaand materiaal van elders (bij

Jozefpark en de Dorpsstraat en kan daarmee onderdeel worden van een groter rondje wandelen in Tuitjenhorn en het te voet bezoeken van de

•  Shared space wordt verhard met klinkers, stoepranden vermijden.

voorzieningen aan de Dorpsstraat stimuleren. Aan de zuid-westzijde van

Onderscheid in gebruik subtiel ontwerpen door aanpassing legverband

het plangebied bevindt zich een grote open ruimte, bestaande uit een

of tint klinkers

glooiend grasveld met halfverharde voetpaden. Dit gebied heeft tevens

• Fietspad en voetpaden halfverhard in natuurlijke tint

de functie van regenwaterretentie. Een natuurspeeltuin maakt slim

•  Parkeerplekken

halfopen

verharding,

behalve

gebruik van de hoogteverschillen in dit deel. Het gebied loopt langzaam

toegankelijkheid voor mindervaliden gewenst is

over in de natuurvriendelijke oever van het verbrede water langs de

• Kleur van verharding in het grijsgele spectrum

poldersloot.

38

voorkeur lokaal) hergebruikt kan worden

waar

optimale

Openbare ruimte als waterberging en met solitaire beplanting

Natuurvriendelijke speelplekken

Autoparkeren uit het zicht

Ruimte voor buurtinitiatieven

Shared space: space stoeprandloos

Halfopen verharding ten behoeve van infiltratie

Referentiebeelden openbare ruimte 39

Beplanting

Water

.  Inheemse beplanting gericht op het stimuleren van biodiversiteit.

. O  evers natuurvriendelijk en onderhoudsarm ingericht

Gevarieerde beplanting die

vlinders, vogels en insecten aantrekt

en door de seizoenen heen kleur geeft. Losse groepjes bomen en

Speelvoorzieningen

solitairen, geen eentonige bomenrijen.

. Natuurlijk spelen: touwen, keien, boomstammen. speeltoestellen in

. Bodem: bloemenrijke graslanden (papavers, klaprozen), bolgewassen .  Hagen en vakbeplanting: ligusterhaag, beukenhaag, cornus mas, hulsthaag of hederahaag. . Bomen: een mix van inheemse soorten: kastanje, iep, (knot)wilg, els en fruitbomen . C  ollectieve tuin in overleg met toekomstige bewoners

Verlichting, vuilnisbakken en meubilair . Straatmeubilair in dezelfde kleur en passend bij het dorpse karakter. Ingetogen lichtmasten met armatuur passend bij of overeenkomstig met bestaande verlichting . B  ankjes bij of rondom een boom . B  uurtpicknicktafel, trampoline in samenspraak met bewoners . N  atuurvriendelijke, energiebesparende LED verlichting

40



hout of biobased materiaal

Natuurlijke uitstraling van de openbare ruimte

Insectenhotels

Bloemenrijke graslanden

Halfverharding padenstructuur

Fruitbomen

Natuurlijke uitstraling meubilair

Referentiebeelden openbare ruimte

41

42

COLOFON Titel:

Beeldkwaliteitsplan Bogtmanweg Tuitjenhorn

Referentienummer: Projectnummer:

374182 / 51002460

Datum:

November 2021, revisie april 2022

Auteur(s):

Bas Horsting, Paul van der Pijl, Andrea Hulsebosch, Oleguer Teixidor, Domna Paskaloglu

E-mail adres:

info@sweco.nl

Contact:

Sweco Nederland B.V. Kraanspoor 48 1033 SE Amsterdam +31 88 811 66 00 www.sweco.nl

43

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/14680386/1