Bijlage 4 Onderzoeken bestemmingsplan

Notitie DNS Planvorming BV Van:

R. Dekker

Datum:

15 februari 2022

Betreft:

Berekening stikstofdepositie Piet Ottstraat te Schagen en Melchiorstraat te Oudesluis

1.

DNS Planvorming B.V. Klaprozenweg 75 C 1033 NN Amsterdam info@dnsplanvorming.nl www.dnsplanvorming.nl Handelsregister 65633741 BTW: NL856196319B01

Inleiding

Wooncompagnie is voornemens om op twee locaties in de gemeente Schagen sociale huurwoningen te realiseren. Het betreft een locatie aan de Piet Ottstraat in Schagen en een locatie aan de Melchiorstraat in Oudesluis. Om de stikstofdepositie van de projecten te berekenen is de meest recente versie van de rekentool ‘Aerius’ (Aerius 2021) gebruikt. Omdat sprake is van één bestemmingsplan voor beide projecten is de stikstofdepositie van de twee projecten gezamenlijk bepaald.

2.

Uitgangspunten

Voor de berekening zijn de effecten ingeschat op de meest dichtbij zijnde stikstofgevoelige habitattypen. De afstand van het projectgebied in Schagen tot aan het meest nabijgelegen Natura 2000-gebied Zwanenwater & Pettemerduinen en Duinen Den Helder – Callantsoog bedraagt circa 7,8 kilometer. De afstand van het projectgebied in Oudesluis tot aan het meest nabijgelegen Natura 2000-gebied Duinen Den Helder – Callantsoog bedraagt circa 6 kilometer. De Wet stikstofreductie en natuurverbetering voorziet per 1 juli 2021 in een partiële vrijstelling van de vergunningplicht voor stikstofemissies afkomstig van bouw- en sloopwerkzaamheden. De aanlegfase kan vanaf die datum buiten beschouwen gelaten worden voor de beoordeling van de vergunningplicht. Om die reden is enkel een stikstofberekening voor de gebruiksfase uitgevoerd. Aanvullend wordt opgemerkt dat de woningen worden uitgevoerd in een modulair bouwsysteem waardoor de stikstofuitstoot op de bouwplaatsen zeer beperkt is.

3.

Gebruiksfase

Piet Ottstraat Schagen Aan de Piet Ottstraat in Schagen is een appartementengebouw met 44 woningen voorzien. In het gebouw worden reguliere sociale huurwoningen opgenomen en woningen voor zogenaamde spoedzoekers die niet binnen de reguliere toewijzingssystematiek op korte termijn in aanmerking komen voor een woning. De woningen worden gerealiseerd zonder gasaansluiting en andere stookinstallaties, zodat van emissie uit het gebouw geen sprake is. Alleen de verkeersaantrekkende werking is relevant. Bij de bepaling van het aantal verkeersbewegingen van de woningen per dag is bij het project uitgegaan van de categorie ‘Huur, appartement, midden/goedkoop (incl. sociale huur)’, ligging ‘weinig stedelijk’, ‘rest bebouwde kom’ en ‘maximale verkeersgeneratie’. Dit komt dan op 4,5 verkeersbewegingen per dag (CROW 2018) per woning. De totale verkeersgeneratie bedraagt 198 verkeersbewegingen. Hierbij wordt opgemerkt dat gelet op de specifieke doelgroepen de daadwerkelijke verkeersgeneratie lager zal zijn. Gezien het gebruik van de woningen is dit verkeer in de ‘lichte verkeerscategorie’ gemodelleerd. Het verkeer is gemodelleerd vanaf het plangebied naar de provinciale weg N245. Vanaf daar wordt aangenomen dat het verkeer opgaat in het heersende verkeersbeeld en niet meer aan het project kan worden toegerekend.

Melchiorstraat Oudesluis Op de locatie van een voormalig handbalveld aan de Melchiorstraat te Oudesluis worden twee woningblokken met sociale huurappartementen gerealiseerd. De woningen zijn Pagina 1

Notitie gericht op het huisvesten van 1 of 2 persoonshuishoudens van alle leeftijden. De woonblokken bestaan uit twee bouwlagen met op elke bouwlaag 3 woningen. Het betreft in totaal 12 woningen. De woningen worden gerealiseerd zonder gasaansluiting en andere stookinstallaties, zodat van emissie uit de gebouwen geen sprake is. Alleen de verkeersaantrekkende werking is relevant. Bij de bepaling van het aantal verkeersbewegingen van de woningen per dag is bij het project uitgegaan van de categorie ‘Huur, appartement, midden/goedkoop (incl. sociale huur)’, ligging ‘weinig stedelijk’, ‘rest bebouwde kom’ en ‘maximale verkeersgeneratie’. Dit komt dan op 4,5 verkeersbewegingen per dag (CROW 2018) per woning. De totale verkeersgeneratie bedraagt 54 verkeersbewegingen. Gezien het gebruik van de woningen is dit verkeer in de ‘lichte verkeerscategorie’ gemodelleerd.

DNS Planvorming B.V. Klaprozenweg 75 C 1033 NN Amsterdam info@dnsplanvorming.nl www.dnsplanvorming.nl Handelsregister 65633741 BTW: NL856196319B01

Het verkeer is gemodelleerd vanaf het plangebied naar de provinciale weg N249. Vanaf daar wordt aangenomen dat het verkeer opgaat in het heersende verkeersbeeld en niet meer aan het project kan worden toegerekend.

4.

Berekeningsresultaat

De uitkomst van de berekeningen is opgenomen in bijlage 1. Uit de berekeningen blijkt dat op alle rekenpunten de projectbijdrage van de gebruiksfase van het initiatief 0,00 mol/ha/jaar is. Deze bijdrage wordt als verwaarloosbaar beschouwd. De stikstofdepositie leidt niet tot significante gevolgen waardoor de instandhoudingsdoelstellingen van de betrokken Natura 2000-gebieden in gevaar zouden kunnen komen. Het aanvragen van een vergunning Wet natuurbescherming voor stikstofdepositie is niet nodig.

Pagina 2

Projectberekening

Dit document geeft een overzicht van de invoer en rekenresultaten van een Projectberekening met AERIUS Calculator. De berekening is uitgevoerd binnen stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden, op rekenpunten die overlappen met habitattypen en/of leefgebieden die aangewezen zijn in het kader van de Wet natuurbescherming, gekoppeld aan een aangewezen soort, of nog onbekend maar mogelijk wel relevant, en waar tevens sprake is van een overbelaste of bijna overbelaste situatie voor stikstof.

Overzicht Samenvatting situaties Resultaten Detailgegevens per emissiebron

Meer toelichting over deze PDF kunt u vinden in een bijbehorende leeswijzer. Deze leeswijzer en overige documentatie is te raadplegen via: www.aerius.nl/handleidingen-en-leeswijzers

Projectberekening

Contactgegevens Rechtspersoon Inrichtingslocatie

Activiteit

Omschrijving Toelichting

Berekening

DNS Planvorming BV 2 locaties, 2 locaties Schagen en Oudesluis Piet Ottstraat Schagen en Melchiorstraat Oudesluis 44 sociale huurwoningen aan de Piet Ottstraat in Schagen 12 sociale huurwoningen aan de Melchiorstraat in Oudesluis

AERIUS kenmerk Datum berekening Rekenconfiguratie

RsiWoPz5ppa5 15 februari 2022, 09:32 Wnb-rekengrid

Totale emissie

Rekenjaar 2023

Gebruiksfase - Beoogd

Resultaten

Emissie NH3 < 0,1 ton/j

Hoogste depositie Hexagon Gebruiksfase - Beoogd Gekarteerd oppervlak met toename (ha) 0,00 ha Gekarteerd oppervlak met afname (ha) 0,00 ha Grootste toename van depositie 0,00 mol/ha/j Grootste afname van depositie 0,00 mol/ha/j

RsiWoPz5ppa5 (15 februari 2022)

Emissie NOx < 0,1 ton/j Gebied

2/6

Projectberekening

Gebruiksfase (Beoogd), rekenjaar 2023 Emissiebronnen  Verkeersnetwerk

RsiWoPz5ppa5 (15 februari 2022)

Emissie NH3 < 0,1 ton/j

Emissie NOx < 0,1 ton/j

3/6

Projectberekening

Hoogste af- en toename op (bijna) overbelaste stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden.

1000 m Habitatrichtlijn Vogelrichtlijn

Vogelrichtlijn, Habitatrichtlijn Niet bepaald

Grootste afname van depositie Grootste toename van depositie Hoogste totale depositie De bronnen op de kaart horen bij de Beoogde situatie. RsiWoPz5ppa5 (15 februari 2022)

4/6

Projectberekening

Resultaten stikstofgevoelige Natura 2000 gebieden situatie "Gebruiksfase" (Beoogd) incl. saldering e/o referentie Totaal

RsiWoPz5ppa5 (15 februari 2022)

Berekend (ha Hoogste totale Met toename Grootste gekarteerd) depositie (ha gekarteerd) toename (mol/ha/jr) (mol/ha/jr)

0,00

0,00

0,00

0,00

Met afname (ha Grootste gekarteerd) afname (mol/ha/jr)

0,00

0,00

5/6

Projectberekening

Disclaimer Hoewel verstrekte gegevens kunnen dienen ter onderbouwing van een vergunningaanvraag, kunnen er geen rechten aan worden ontleend. De eigenaar van AERIUS aanvaardt geen aansprakelijkheid voor de inhoud van de door de gebruiker aangeboden informatie. Bovenstaande gegevens zijn enkel bruikbaar tot er een nieuwe versie van AERIUS beschikbaar is. AERIUS is een geregistreerd handelsmerk in Europa. Alle rechten die niet expliciet worden verleend, zijn voorbehouden. Rekenbasis Deze berekening is tot stand gekomen op basis van: AERIUS versie 2021.0.2_20220128_2eee9c6138 Database versie 2021_2eee9c6138 Voor meer informatie over de gebruikte methodiek en data zie: https://www.aerius.nl/

RsiWoPz5ppa5 (15 februari 2022)

6/6

Groepsrisicoberekening Buisleidingen A-591, A-593 en A-616 t.b.v. locatie Melchiorstraat te Oudesluis

Prevent

Adviesgroep

Groepsrisicoberekening Buisleidingen A-591, A-593 en A-616 t.b.v. locatie Melchiorstraat te Oudesluis

Titel Groepsrisicoberekening buisleidingen A-591, A-593 en A-616 vanwege de voorgenomen ontwikkeling van de woningbouwlocatie Melchiorstraat te Oudesluis (toetsing aan normering voor het plaatsgebonden risico en berekening van het groepsrisico).

Opdrachtgever

Contactpersoon

DNS Planvorming B.V. Klaprozenweg 75C 1033 NN Amsterdam

DNS Planvorming B.V. De heer R. Dekker dekker@dnsplanvorming.nl

Rapportdatum

Projectnummer

Versie

20 januari 2022

566 D1

V.01

Prevent Adviesgroep B.V.

Projectleider

Rapporteur

De Dijken 7f, 1747 EE Tuitjenhorn Postbus 82, 1800 AB Alkmaar T 0224 55 28 88 F 0224 55 11 90 info@preventadviesgroep.nl

De heer D.P. Barten T 0224 55 28 88 p.barten@preventadviesgroep.nl

De heer D.P. Barten T 06 53 540 730 p.barten@preventadviesgroep.nl

Prevent

Adviesgroep

Inhoudsopgave 1

Inleiding

3

1.1

Aanleiding

3

1.2

Toelichting wettelijk kader en gebruikte begrippen

3

2

Juridisch kader

4

2.1

Plaatsgebonden risico

4

2.2

Aangeven ligging leidingen en belemmeringenstroken in bestemmingsplannen

5

2.3

Groepsrisico

5

3

Plangebiedgegevens

7

3.1

Ligging plangebied ten opzichte van buisleidingen

7

3.2

Beschouwing groepsrisico

8

3.3

Gevolgen personendichtheid door voorgenomen ontwikkeling in plangebied

8

3.3.1

Bestaande (bestemde) situatie

8

3.3.2

Nieuwe situatie

9

3.3.3

Gevolgen voor de personendichtheid voor de locatie

9

4

Leidinggegevens

10

5

Gegevens personendichtheid rondom de buisleiding

11

5.1

Handreiking verantwoordingsplicht groepsrisico

11

5.2

Populatieservice

11

5.3

Gehanteerde werkwijze bepaling personendichtheid

12

5.3.1

Bestaande situatie

13

5.3.2

Nieuwe situatie

13

6

Berekening groepsrisico

14

6.1

Risicoberekeningsmethodiek CAROLA

14

6.2

Groepsrisico buisleiding A-591, A-593 en A-616

14

6.2.1

A-591

18

6.2.2

A-593

19

6.2.3

A-616

20

7

Toetsing aan het Bevb

21

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 1 van 24

Prevent

Adviesgroep

7.1

Plaatsgebonden risico

21

7.2

Belemmeringenstrook

21

7.3

Groepsrisico buisleiding A-591, A-593 en A-616

21

7.4

Beperkte verantwoording groepsrisico

21

7.5

Rampbestrijding en zelfredzaamheid

22

7.5.1

Scenario fakkelbrand buisleiding

22

7.5.2

Bestrijdbaarheid

23

7.5.3

Zelfredzaamheid

23

8

Conclusie en advies

24

Bijlage 1 : Toelichting externe veiligheidsbegrippen Bijlage 2 : Ingevoerde personendichtheid per object

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 2 van 24

Prevent

Adviesgroep

1

Inleiding

1.1

Aanleiding Op de locatie Melchiorstraat (terrein tussen het voetbalveld en bebouwing aan de Sportlaan) te Oudesluis bestaat het voornemen om op de locatie van het voormalige handbalveld twee woonblokken met sociale huurappartementen te realiseren (voor in totaal 12 appartementen). Voor deze transformatie wordt een bestemmingsplanprocedure voorbereid. Het plangebied is gelegen is binnen het invloedsgebied van drie hoge druk aardgasbuisleidingen. Op grond van Besluit externe veiligheid buisleidingen moet bij een bestemmingsplan of bij een omgevingsvergunning voor het afwijken van een bestemmingsplan worden getoetst aan de normen voor het plaatsgebonden risico en moet worden beoordeeld wat de consequenties van het besluit zijn voor de hoogte van het groepsrisico (GR). Voor deze ontwikkeling is op grond van het Besluit externe veiligheid buisleidingen een (beperkte) verantwoording vereist van het groepsrisico. Een onderdeel hiervan is het berekenen van de hoogte van het groepsrisico. Omdat het plangebied is gelegen binnen het invloedsgebied van de buisleidingen A-591, A-593 en A-616 van Gasunie is de uitvoering van een groepsrisicoberekening met CAROLA vereist om de hoogte van het groepsrisico te kunnen bepalen voor de bestaande en de nieuwe situatie.

In deze rapportage wordt voor buisleidingen A-591, A-593 en A-616 het groepsrisico met CAROLA berekend voor de bestaande situatie en nieuwe situatie met 12 appartementen in het plangebied.

1.2

Toelichting wettelijk kader en gebruikte begrippen In de wetgeving over externe veiligheid worden diverse afkortingen en complexe begrippen gehanteerd. In bijlage 1 worden deze begrippen toegelicht.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 3 van 24

Prevent

Adviesgroep

2

Juridisch kader Op 24 juli 2010 is in Staatsblad 686 het Besluit externe veiligheid buisleidingen (Bevb) gepubliceerd. Op 31 december 2010 is in Staatscourant 21009 de Regeling externe veiligheid buisleidingen (Revb) gepubliceerd. Het besluit en de regeling zijn met ingang van 1 januari 2011 in werking getreden. Het Bevb stelt net als het Besluit externe veiligheid inrichtingen normen ten aanzien van het plaatsgebonden risico en de verantwoording van het groepsrisico met de wijze waarop deze risico’s berekend moeten worden. Verder wordt een belemmeringenstrook rond de buisleidingen gehanteerd. De Regeling externe veiligheid buisleidingen bevat een nadere invulling van het besluit met de vaststelling van de rekenmethodiek, enkele specifieke uitzonderingen en een nadere invulling van de hoogte van het groepsrisico en de toename van het groepsrisico waarbij een volledige verantwoording van het groepsrisico is vereist. In de regeling is CAROLA als rekeninstrument aangewezen. Sinds 1 mei 2010 is CAROLA verkrijgbaar. Het rekenpakket CAROLA is gebaseerd op het rekenpakket PipeSafe dat door een aantal internationale gastransportbedrijven, waaronder de Gasunie, is ontwikkeld. PipeSafe is niet openbaar beschikbaar gesteld. Daarom is voor openbaar gebruik voor hoge druk aardgasleidingen het rekenprogramma CAROLA ontwikkeld.

Met CAROLA kunnen de PR-contouren en invloedsgebieden van buisleidingen zichtbaar worden gemaakt met de door de leidingexploitant aan te leveren buisleidinggegevens. Vervolgens kan de populatie binnen het invloedsgebied worden ingevoerd en kunnen groepsrisicoberekeningen worden uitgevoerd. De strekking van het Bevb en Revb is onderstaand nader toegelicht.

2.1

Plaatsgebonden risico De plaatsgebonden risicocontour (PR=10-6-contour) moet worden berekend. De PR=10-6-contouren moeten per buisleiding apart berekend en getoetst worden (geen cumulatieve PR-contour rond leidingtrace’s). Voor situaties die ontstaan na 1 januari 2011 (nieuwe situaties) geldt dat: •

De exploitant bij aanleg/vervanging van een buisleiding deze zodanig uitvoert dat de PR=10-6-contour, van het hart van de leiding gerekend, kleiner is dan 5 meter.

•

Binnen de PR=10-6-contour geen kwetsbare objecten mogen worden gerealiseerd (is grenswaarde). Bij het vaststellen van een bestemmingsplan mag de aanleg, bouw of vestiging van een kwetsbaar object niet worden toegelaten binnen deze PR-contour.

Voor beperkt kwetsbare objecten geldt de PR=10-6-contour als richtwaarde (inspanningsverplichting). Van een richtwaarde kan gemotiveerd worden afgeweken. Het bovenstaande geldt ook voor het toelaten van risicoverhogende objecten (zoals windturbines) in de directe omgeving van buisleidingen.

•

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 4 van 24

Prevent

Adviesgroep

Voor aanwezige en geprojecteerde kwetsbare objecten die zijn toegelaten op grond van het bestemmingsplan op 1 januari 2011 (bestaande situaties) geldt de norm voor het plaatsgebonden risico (PR=10-6): •

voor aanwezige kwetsbare objecten op 1 januari 2014;

• voor geprojecteerde kwetsbare objecten 3 jaar na het moment van realisatie van het object. De exploitant moet binnen genoemde termijnen maatregelen treffen waardoor het risico van het kwetsbare object lager is dan PR=10-6. Voor aanwezige (geprojecteerde) beperkt kwetsbare objecten zijn geen verplichtingen voor de exploitant opgenomen.

2.2

Aangeven ligging leidingen en belemmeringenstroken in bestemmingsplannen Binnen 5 jaar na het in werking treden van het Besluit externe veiligheid buisleidingen moet in het bestemmingsplan:

2.3

•

De ligging van de buisleidingen op de plankaart worden weergegeven;

•

De ligging van de belemmeringenstrook langs de buisleidingen op de plankaart worden weergegeven (de belemmeringenstrook heeft, gerekend vanuit het hart van de buisleiding, een breedte van 5 meter langs beide zijden, bij buisleidingen met een werkdruk tot 40 bar is deze strook 4 meter langs beide zijden). Deze belemmeringenstrook is ten behoeve van eventueel onderhoud aan de leiding. Voor de belemmeringenstrook moeten in het bestemmingsplan de volgende bepalingen worden opgenomen: •

Een verbod tot het oprichten van bouwwerken (alleen mogelijk met een ontheffing en goedkeuring van de leidingexploitant);

•

Een aanlegvergunningstelsel voor werken of werkzaamheden die van invloed kunnen zijn op de integriteit en werking van de buisleiding (niet zijnde graafwerkzaamheden als bedoeld in de Wet informatie-uitwisseling ondergrondse netten).

Groepsrisico Voor het groepsrisico is in het Bevb de oriëntatiewaarde opgenomen. Deze waarde is geen harde grenswaarde, maar een waarde die gebruikt moet worden door het bevoegd gezag bij de verantwoording van het groepsrisico. Het groepsrisico moet worden verantwoord bij het vaststellen van een bestemmingsplan (of het afwijken daarvan door middel van een omgevingsvergunning) waarbij de aanleg van een buisleiding of de aanleg, bouw of vestiging van (beperkt) kwetsbare objecten binnen het invloedsgebied van een buisleiding wordt toegelaten. Deze verantwoording houdt het volgende in: a. de personendichtheid in het invloedsgebied moet worden aangegeven (bestaande situatie en de nieuw te bestemmen situatie); b. het groepsrisico moet per buisleiding worden berekend voor de bestaande situatie en de nieuw te bestemmen situatie en weergegeven door middel van een fN-curve. Tevens moet worden getoetst aan de oriëntatiewaarde; c. indien mogelijk de risicoreducerende maatregelen weergeven die door de leidingexploitant worden toegepast ter vermindering van het groepsrisico;

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 5 van 24

Prevent

Adviesgroep

d. e. f.

de voor- en nadelen van andere mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkelingen met een lager GR moeten worden aangegeven; de mogelijkheden en de voorgenomen maatregelen tot beperking van het groepsrisico in de nabije toekomst; ten aanzien van de mogelijkheden om de omvang van de ramp te beperken en de mogelijkheden tot zelfredzaamheid moet een advies worden gevraagd aan de veiligheidsregio. Dit advies moet worden betrokken bij de verantwoording en besluitvorming.

De omvang van het invloedsgebied van een buisleiding wordt bepaald door de afstand tot de 1% letaliteitsgrens die per buisleiding moet worden berekend. Als het plangebied (en/of de ontwikkelingen binnen het plangebied): •

gelegen zijn tussen de 100% letaliteitgrens en de 1% letaliteitsgrens, of;

resulteren in een toename van minder dan 10% van het groepsrisico (waarbij het groepsrisico kleiner dan 1 x de oriëntatiewaarde blijft) of het groepsrisico kleiner is dan 0,1 x de oriëntatiewaarde; is geen volledige verantwoording van het groepsrisico vereist. De onder punt c t/m e genoemde aspecten hoeven dan niet te worden beschouwd. •

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 6 van 24

Prevent

Adviesgroep

3

Plangebiedgegevens

3.1

Ligging plangebied ten opzichte van buisleidingen In figuur 3.1 is de ligging van het plangebied en het invloedsgebied van de buisleidingen A-591, A-593, A-616 en W-574-12 weergegeven.

Legenda buisleidingen Buisleiding Gebied 1% letaliteit (invloedsgebied) 100% letaliteitscontour Figuur 3.1 Ligging plangebied en invloedsgebied buisleidingen

Het plangebied ligt geheel binnen het invloedsgebied van de buisleiding A-591, A-593 en A-616. Het plangebied is buiten de 100% letaliteitscontouren van de buisleidingen A-591, A-593 en A-616 gelegen. Het plangebied is gelegen buiten het invloedsgebied van buisleiding W-574-12.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 7 van 24

Prevent

Adviesgroep

3.2

Beschouwing groepsrisico Het invloedsgebied van de buisleidingen A-591, A-593 en A-616 is gelegen over het plangebied. Op grond van het Bevb is voor deze buisleidingen een berekening van het groepsrisico vereist.

3.3

Gevolgen personendichtheid door voorgenomen ontwikkeling in plangebied Op de locatie Melchiorstraat (terrein tussen het voetbalveld en bebouwing aan de Sportlaan) te Oudesluis bestaat het voornemen om op de locatie van het voormalige handbalveld twee woonblokken met sociale huurappartementen te realiseren (voor in totaal 12 appartementen).

3.3.1 Bestaande (bestemde) situatie In de bestaande situatie is in het plangebied het voormalige handbalveld aanwezig (B1 in figuur 3.2). Het handbalveld is bestemd als “Sport”, het overige terrein binnen het plangebied heeft de bestemming “Groen”. Voor de maximale personendichtheid is voor de bestaande (bestemde) situatie uitgegaan van de aanwezigheid van 2 handbalteams van 7 personen per team op het handbalveld gedurende een deel van de dagperiode en een deel van de avond/nachtperiode. De rekenkundig bepaalde maximale personendichtheid in het plangebied bedraagt daarmee 14 personen in de dagperiode en de avond/nachtperiode.

Figuur 3.2 bestaande situatie in plangebied

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 8 van 24

Prevent

Adviesgroep

3.3.2 Nieuwe situatie Op de locatie van het voormalige handbalveld worden twee woonblokken met sociale huurappartementen met ieder 6 appartementen gerealiseerd (N1 en N2 in figuur 3.3). Het totale aantal woningen in het plangebied komt hiermee op 12 woningen. De totale rekenkundig bepaalde personendichtheid komt hiermee op 14,4 personen in de dagperiode en 28,8 personen in de avond/nacht periode.

Figuur 3.3: bestemming plangebied in nieuwe situatie

3.3.3 Gevolgen voor de personendichtheid voor de locatie Het maximaal aantal personen neemt door de ontwikkeling in het plangebied in de dagperiode rekenkundig toe met 0,4 personen en in de avond/nacht periode met 14,8 personen.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 9 van 24

Prevent

Adviesgroep

4

Leidinggegevens In de onderstaande tabel zijn de gegevens weergegeven, zoals deze op de risicokaart en in CAROLA zijn vermeld, van de hoge druk aardgasbuisleidingen waarvan het invloedsgebied is gelegen over het plangebied. Verder is van deze leidingen de 1% letaliteitscontour en 100% letaliteitscontour aangegeven zoals aangegeven in CAROLA. Gegevens leiding

Risicocontour en effectafstanden

Buisleiding nummer

Exploitant

Max. werk- Diameter druk(bar) (inch)

PR=10-6 –contour

Letaliteitcontour

A-616

Gasunie

66,2

48

Niet aanwezig

540

210

A-591

Gasunie

67,5

42

Niet aanwezig

490

190

A-593

Gasunie

67,5

36

Niet aanwezig

430

180

1%

100%

Tabel 4.1 Buisleidinggegevens

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 10 van 24

Prevent

Adviesgroep

5

Gegevens personendichtheid rondom de buisleiding Uitgangspunt voor de bepaling van de personendichtheid zijn: •

Handreiking verantwoordingsplicht groepsrisico, Ministerie VROM, versie 1.0 november 2007

•

PGS 1 deel 6 : aanwezigheidsgegevens.

•

Handleiding risicoberekening Bevb, versie 2.0 – 1 juli 2014

•

Kentallen en gegevens populatieservice

Voor het groepsrisico moet de aanwezige bevolking in kaart worden gebracht voor het volledige gebied waarbinnen nog dodelijke slachtoffers kunnen vallen, dat wil zeggen het gebied tussen de buisleiding en de 1% letaliteitsgrens.

5.1

Handreiking verantwoordingsplicht groepsrisico De nauwkeurigheid van de inventarisatie van de bevolking moet aansluiten bij de relatieve bijdrage aan het groepsrisico. Volgens de Handreiking moet de inventarisatie van de bevolking binnen de risicocontour van 10-8 nauwkeuriger plaatsvinden dan daarbuiten:

5.2

•

tussen de buisleiding en de PR=10-8-contour moet de personendichtheid per object worden bepaald op basis van de kentallen in tabel 16.2 van de Handreiking (deze zijn opgenomen in bijlage 2), voor specifieke objecten die niet in tabel 16.2 genoemd zijn moet een zo nauwkeurig mogelijke inschatting worden gemaakt. In eerste instantie moet van tabel 16.2 worden uitgegaan indien nodig kan aanvulling worden gezocht bij tabel 16.3 van de Handreiking (bevolkingsdichtheden per gebiedstype).

•

tussen de PR=10-8-contour en de 1% letaliteitsgrens kan volstaan worden met een grove inventarisatie op basis van gebiedstypen en bijbehorende kentallen (tabel 16.3 van de Handreiking en PGS 1, deel 6).

Populatieservice De overheid heeft een populatiebestand groepsrisicoberekeningen laten ontwikkelen. Deze landelijke bevolkingsdataset wordt ten behoeve van risicoberekeningen verstrekt via de website populatieservice.nl. Populatieservice is een geautomatiseerde populatie inventarisatie service. De informatie hiervoor is (hoofdzakelijk) afkomstig uit de basisadministratie adressen en gebouwen (BAG). De informatie bevat veel maar niet alle benodigde gegevens en kan leemtes bevatten. Met name niet gebouwgebonden activiteiten zoals recreatie, sportvelden e.d. ontbreken nog. De aangeleverde populatie door populatieservice betreft een vertaling van de actueel gebouwde omgeving (plus evt. bouwplannen). De populatieservice voorziet niet in het leveren van bestemmingsplan capaciteit. Deze landelijke bevolkingsdataset kan gebruikt worden als startpunt voor de invoer van bevolkingsgegevens voor groepsrisicoberekeningen en op basis van locale inzichten (qua gebruik en functie van gebouwen, actualiteit van gegevens en bestemmingsplaninformatie) verder worden aangepast.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 11 van 24

Prevent

Adviesgroep

5.3

Gehanteerde werkwijze bepaling personendichtheid Het buisleidingtracé van de buisleidingen A-591, A-593 en A-616 is over een afstand van 1.000 meter aan weerszijden van het plangebied beschouwd. Voor het gebied van 540 meter rondom de bovengenoemde buisleidingtracés zijn de populatiegegevens opgevraagd bij populatieservice.nl. De populatie binnen het invloedsgebied is nagelopen op juistheid/volledigheid. Hierbij is het noodzakelijk gebleken om het populatiebestand op 1 locatie aan te passen. In figuur 5.1 is deze locatie blauw weergegeven. De locaties die niet zijn aangepast in het populatiebestand zijn paars weergegeven in figuur 5.1 . De verkregen populatiebestanden (gridpunten 10 x 10 meter) zijn ingelezen in CAROLA en op basis van de aard van de populatie indeeld als “wonen”, “werken”, of “evenement” met bijbehorende aanwezigheidspercentages voor de dag- en avond-/nachtperiode. In bijlage 2 is aangegeven op welke wijze de bestanden zijn verwerkt in CAROLA. Voor 1 locatie is de bevolking handmatig aangevuld in CAROLA. In figuur 5.1 is deze locatie groen weergegeven.

Voor de gewijzigde locaties in het populatiebestand en de handmatig ingevoerde locaties zijn de adresgegevens en de gebruiksfunctie van objecten en het aantal m2 b.v.o van objecten bepaald door middel van de BAG-viewer en waar nodig aangevuld/gecorrigeerd met informatie van street view, google.nl/maps, bing.com/maps of websites van instanties/bedrijven. In bijlage 2 is aangegeven op welke wijze het maximaal aanwezige aantal personen per object is bepaald voor de dagperiode en avond-/nachtperiode. De nummering van de handmatig ingevoerde objecten en aangepaste populatieservice objecten in figuur 5.1 komt overeen met de nummering in bijlage 2.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 12 van 24

Prevent

Adviesgroep

Legenda

Legenda bebouwingsobjecten Buisleidingen 1% letaliteitcontour

Ondergrond: luchtfoto en BAG

Populatieservice, ongewijzigd Populatieservice, aangepast Handmatig ingevoerd object

Figuur 5.1: Ingevoerde omgevingsobjecten in CAROLA

5.3.1 Bestaande situatie Voor de bestaande (bestemde) situatie is de bebouwing in het plangebied handmatig in CAROLA ingevoerd met het in paragraaf 3.3.1 aangegeven aantal personen (gebouwnummer B1 t/m B3 in figuur 3.2 en in bijlage 2). 5.3.2 Nieuwe situatie Voor de nieuwe situatie in het plangebied zijn de gebouwvlakken handmatig in CAROLA ingevoerd conform het in paragraaf 3.3.2 aangegeven aantal personen (gebouwvlakken B1, B2 en N1 t/m N3 in figuur 3.3 en in bijlage 2).

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 13 van 24

Prevent

Adviesgroep

6

Berekening groepsrisico

6.1

Risicoberekeningsmethodiek CAROLA De wijze waarop de risicoberekening bij hoge druk aardgasbuisleidingen moet plaatsvinden is voorgeschreven in de Handleiding risicoberekening Bevb, versie 2.0 – 1 juli 2014. Groepsrisicoberekeningen moeten worden uitgevoerd met CAROLA. Om deze berekening uit te kunnen voeren is een leidingenbestand nodig van de leidingexploitant. De wijze waarop de risicoberekening binnen CAROLA wordt uitgevoerd op basis van dit leidingenbestand is beschreven in de Handleiding risicoberekening Bevb. Het leidingenbestand is een door de leidingexploitant versleuteld bestand dat niet te wijzigen valt en niet inzichtelijk is voor Prevent Adviesgroep. Een deel van de informatie in dit bestand is opvraagbaar binnen CAROLA (druk, diameter, en indien van toepassing: de risicoreducerende maatregelen). De overige informatie die CAROLA gebruikt voor de risicoberekening is niet zichtbaar (wanddikte, rekgrens, diepteligging, charpy energie en extra gronddekking). De leidingexploitant is hiermee zelf verantwoordelijk voor het aandragen van de juiste gegevens voor de risicoberekeningen. In CAROLA is een gebiedsselectie aangemaakt. Op 15 december 2021 is het CAROLA gebiedsselectiebestand naar Gasunie verzonden. Op 16 december 2021 heeft Gasunie het leidingenbestand naar Prevent Adviesgroep B.V. verzonden.

De risicoberekeningen die in dit rapport zijn beschreven zijn uitgevoerd met CAROLA versie 1.0.0.52. De gehanteerde parameterfile heeft versienummer 1.3. De berekeningen zijn uitgevoerd op 19 januari 2022. Voor de berekeningen is door CAROLA gebruik gemaakt van de meteorologische gegevens van het weerstation Den Helder.

6.2

Groepsrisico buisleiding A-591, A-593 en A-616 Met de ingevoerde bebouwing voor de bestaande situatie en de nieuwe situatie is voor buisleiding A-591, A-593 en A-616 het groepsrisico berekend met CAROLA. De ligging van de PR=10-7-contour en de PR=10-8-contour van buisleiding A-591, A-593 en A-616, de ingevoerde objecten in CAROLA en het kilometertraject met het hoogste groepsrisico voor de bestaande en de nieuwe situatie is weergegeven in figuur 6.1. t/m 6.3.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 14 van 24

Prevent

Adviesgroep

Bestaande situatie A-591

Nieuwe situatie A-591

Legenda buisleiding

Legenda bebouwingsobjecten

Geselecteerde buisleiding Kilometertraject met hoogste GR PR=10-7 contour PR=10-8 contour

Polygoon wonen Polygoon werken Polygoon evenement Puntlocatie grid wonen Puntlocatie grid werken

Figuur 6.1: Ingevoerde omgevingsobjecten in CAROLA en PR-contouren en hoogste GR-tracé leiding A-591

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 15 van 24

Prevent

Adviesgroep

Bestaande situatie A-593

Nieuwe situatie A-593

Legenda buisleiding

Legenda bebouwingsobjecten

Geselecteerde buisleiding Kilometertraject met hoogste GR PR=10-7 contour PR=10-8 contour

Polygoon wonen Polygoon werken Polygoon evenement Puntlocatie grid wonen Puntlocatie grid werken

Figuur 6.2: Ingevoerde omgevingsobjecten in CAROLA en PR-contouren en hoogste GR-tracé leiding A-593

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 16 van 24

Prevent

Adviesgroep

Bestaande situatie A-616

Nieuwe situatie A-616

Legenda buisleiding

Legenda bebouwingsobjecten

Geselecteerde buisleiding Kilometertraject met hoogste GR PR=10-7 contour PR=10-8 contour

Polygoon wonen Polygoon werken Polygoon evenement Puntlocatie grid wonen Puntlocatie grid werken

Figuur 6.3: Ingevoerde omgevingsobjecten in CAROLA en PR-contouren en hoogste GR-tracé leiding A-616 Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 17 van 24

Prevent

Adviesgroep

Om in één oogopslag een indruk te krijgen van het groepsrisico wordt het groepsrisico gescreend alvorens voor specifieke segmenten FN-curves te visualiseren. Voor elk van de leidingen wordt per stationing de overschrijdingsfactor van de oriëntatiewaarde van het groepsrisico weergegeven. Deze is berekend door rondom elk punt op de leiding één kilometer segment te kiezen die gecentreerd ligt ten opzichte van dit punt. Voor deze kilometer leiding is een FN-curve berekend en voor deze FN-curve de overschrijdingsfactor. De resultaten van deze groepsrisico screening zijn opgenomen in figuur 6.4, 6.6 en 6.8. De overschrijdingsfactor is de verhouding tussen de FN-curve en de oriëntatiewaarde. Daarmee is de overschrijdingsfactor een maat die aangeeft in hoeverre de oriëntatiewaarde wordt genaderd of overschreden. Een overschrijdingsfactor kleiner dan 1 geeft aan dat de FN-curve onder de oriëntatiewaarde blijft. Bij een waarde van 1 zal de FN-curve de oriëntatiewaarde raken. Bij een waarde groter dan 1 wordt de oriëntatiewaarde overschreden. 6.2.1 A-591

Bestaande en nieuwe situatie

 Stationing Figuur 6.4 Groepsrisico screening voor A-591 van Gasunie bestaand en nieuw

Bepalend voor de hoogte van het groepsrisico in de bestaande en nieuwe situatie is het kilometertracé van leiding A-591 die gekarakteriseerd wordt door stationing 3280.00 tot en met 4280.00. Voor de bestaande en nieuwe situatie is de maximale overschrijdingsfactor voor dit tracé gelijk aan 0,000447 maal de oriëntatiewaarde (bij 21 slachtoffers en een frequentie van 1,01E-008). Voor de bestaande en nieuwe situatie is de FN-curve van het bovengenoemde leiding tracé weergegeven in figuur 6.5.

Bestaande en nieuwe situatie

 Aantal slachtoffers Figuur 6.5 FN curve voor buisleiding A-591 van Gasunie voor de kilometer tussen stationing 3280.00 en 4280.00 (bestaande en nieuwe situatie)

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 18 van 24

Prevent

Adviesgroep

6.2.2 A-593

Bestaande en nieuwe situatie

 Stationing Figuur 6.6 Groepsrisico screening voor A-593 van Gasunie bestaand en nieuw

Bepalend voor de hoogte van het groepsrisico in de bestaande en nieuwe situatie is het kilometertracé van leiding A-593 die gekarakteriseerd wordt door stationing 3230.00 tot en met 4230.00. Voor de bestaande en nieuwe situatie is de maximale overschrijdingsfactor voor dit tracé gelijk aan 0,0002777 maal de oriëntatiewaarde (bij 10 slachtoffers en een frequentie van 2,78E008). Voor de bestaande en nieuwe situatie is de FN-curve van het bovengenoemde leiding tracé weergegeven in figuur 6.7.

Bestaande en nieuwe situatie

 Aantal slachtoffers Figuur 6.7 FN curve voor buisleiding A-593 van Gasunie voor de kilometer tussen stationing 3230.00 en 4230.00 (bestaande en nieuwe situatie)

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 19 van 24

Prevent

Adviesgroep

6.2.3 A-616

Bestaande en nieuwe situatie

 Stationing Figuur 6.8 Groepsrisico screening voor A-616 van Gasunie bestaand en nieuw

Bepalend voor de hoogte van het groepsrisico in de bestaande en nieuwe situatie is het kilometertracé van leiding A-616 die gekarakteriseerd wordt door stationing 3290.00 tot en met 4290.00. Voor de bestaande en nieuwe situatie is de maximale overschrijdingsfactor voor dit tracé gelijk aan 0,0003471 maal de oriëntatiewaarde (bij 22 slachtoffers en een frequentie van 7,17E009). Voor de bestaande en nieuwe situatie is de FN-curve van het bovengenoemde leiding tracé weergegeven in figuur 6.9.

Bestaande en nieuwe situatie

 Aantal slachtoffers Figuur 6.9 FN curve voor buisleiding A-616 van Gasunie voor de kilometer tussen stationing 3290.00 en 4290.00 (bestaande en nieuwe situatie)

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 20 van 24

Prevent

Adviesgroep

7

Toetsing aan het Bevb

7.1

Plaatsgebonden risico Hoge druk aardgasbuisleiding A-591, A-593 en A-616 beschikken niet over een PR=10-6-contour. De normen voor het plaatsgebonden risico in het Bevb vormen geen belemmering voor de ontwikkeling in het plangebied.

7.2

Belemmeringenstrook Voor de beschouwde hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 moet op grond van het Bevb en het Revb een belemmeringenstrook van 5 meter worden gehanteerd. De belemmeringenstroken zijn gelegen buiten het plangebied. De normen voor de belemmeringenstroken in het Bevb vormen geen belemmering voor de ontwikkeling in het plangebied.

7.3

Groepsrisico buisleiding A-591, A-593 en A-616 In tabel 7.1 zijn de resultaten van de uitgevoerde groepsrisicoberekeningen samengevat. Buisleiding

Berekend groepsrisico (weergegeven als maximale waarde van het GR ten opzichte van de oriëntatiewaarde) Bestaande en nieuwe situatie

A-591

0,0004 (21 slachtoffers, kans 1,01x10-8)

A-593

0,0003 (10 slachtoffers, kans 2,78x10-8)

A-616

0,0003 (22slachtoffers, kans 7,17x10-9)

Tabel 7.1: overzicht maximale waarden berekend groepsrisico

De ontwikkeling van de personendichtheid in het plangebied heeft geen effect op de hoogte van het groepsrisico van buisleiding A-591, A-593 en A-616. In de bestaande (bestemde) situatie en de nieuwe situatie is het groepsrisico gelijk (geen toename) en is het groepsrisico ruim onder de 0,1 maal de oriëntatiewaarde. Op grond van het Bevb kan volstaan worden met een beperkte verantwoording van het groepsrisico.

7.4

Beperkte verantwoording groepsrisico Bij de toelichting van het bestemmingsplan of omgevingsbesluit moet bij de beperkte verantwoording worden ingegaan op: 1. de personendichtheid in het invloedsgebied (bestaande situatie en de nieuw te bestemmen situatie);

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 21 van 24

Prevent

Adviesgroep

2. 3.

het groepsrisico per buisleiding voor de bestaande situatie en de nieuw te bestemmen situatie; ten aanzien van de mogelijkheden om de omvang van de ramp te beperken en de mogelijkheden tot zelfredzaamheid moet de Veiligheidsregio in de gelegenheid worden gesteld om advies uit te brengen. Dit advies moet worden betrokken bij de verantwoording en besluitvorming.

Ad. 1 De personendichtheid in het plangebied bedraagt in de bestaande (bestemde) situatie maximaal 14 personen in de dagperiode en de avond/nachtperiode. In de nieuwe situatie bedraagt de personendichtheid maximaal 14,4 personen in de dagperiode en 28,8 personen in de avond/nacht periode. Het maximaal aantal personen neemt door de ontwikkeling in het plangebied in de dagperiode rekenkundig toe met 0,4 personen en in de avond/nacht periode met 14,8 personen. Ad. 2 De ontwikkeling van de personendichtheid in het plangebied heeft geen effect op de hoogte van het groepsrisico van buisleiding A-591, A-593 en A-616. In de bestaande(bestemde)situatie en de nieuwe situatie is het groepsrisico gelijk (geen toename) en is het groepsrisico ruim onder de 0,1 maal de oriëntatiewaarde. Ad. 3. Zie verder paragraaf 7.5.

7.5

Rampbestrijding en zelfredzaamheid

7.5.1

Scenario fakkelbrand buisleiding Maatgevend scenario is een breuk van een hoge druk aardgas buisleiding. Het aardgas stroomt onder hoge druk continu uit. Het gas ontsteekt waardoor een fakkelbrand optreedt die duurt totdat na inblokken van de leiding de druk afneemt. De grootte van de fakkel is afhankelijk van: •

de grootte van het gat in de buisleiding (een klein gat resulteert in een kleinere fakkel dan een totale leidingbreuk);

•

de diameter en druk in de buisleiding (bij een grotere diameter en grotere druk stroomt er meer gas uit en ontstaat een grotere fakkel);

•

de weerscondities (bij een lage windsnelheid zal de fakkel met name omhooggericht zijn, bij grotere windsnelheden zal de fakkel meer schuin gericht zijn waardoor op grotere afstand de fakkel zich op een kortere afstand tot de grond zal bevinden.

Deze fakkel kan bij een totale leidingbreuk bij buisleiding A-591, A-593 en A-616 tot een hoogte van enkele honderden meters reiken. Deze fakkelbrand leidt tot hittestraling in de omgeving (uitgedrukt in kW/m²). De fakkelbrand is gedurende de eerste paar minuten het hoogst en neemt na verloop van tijd in hoogte af. De tijdsduur van de aanwezigheid van de fakkel is afhankelijk van de locaties van afsluiters en hoe snel deze zijn dichtgestuurd door de leidingeigenaar. Nadat de afsluiters zijn gesloten duurt het nog enige minuten voordat de fakkelbrand vrijwel gedoofd is. Als deze breuk optreedt ter hoogte van het plangebied kan de optredende warmtestraling van deze

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 22 van 24

Prevent

Adviesgroep

fakkelbrand in het plangebied meer dan 10 kW/m2 bedragen maar is deze lager dan 35 kW/m2. Buiten de 35 kW/m2 contour van de leidingbreuk is schuilen binnen/achter een gebouw mogelijk. Na verloop van tijd is brandoverslag naar het gebouw mogelijk en moeten aanwezige personen alsnog het gebouw ontvluchten. 7.5.2 Bestrijdbaarheid Bij optreden van een fakkelbrand in de buisleiding zijn er vanuit bestrijdbaarheidsperspectief geen mogelijkheden om dit scenario te voorkomen of te bestrijden zolang door de leidingbeheerder de afsluiters in de buisleiding nog niet zijn gesloten. Na het optreden van een fakkelbrand bij de buisleiding kunnen in het plangebied branden ontstaan die door de brandweer kunnen worden geblust nadat de afsluiters in de buisleiding zijn gesloten. Hierbij is het van belang dat het plangebied goed bereikbaar is voor hulpdiensten. Het plangebied is via 2 richtingen (noordoostzijde en zuidoostzijde) vanaf de Melchiorstraat te bereiken via 1 toegangsweg. Er is sprake van een redelijke bereikbaarheid. 7.5.3 Zelfredzaamheid Zelfredzaamheid is het zichzelf kunnen onttrekken aan een dreigend gevaar, zonder daadwerkelijke hulp van hulpverleningsdiensten. De mogelijkheden voor zelfredzaamheid bestaan globaal uit schuilen en ontvluchten.

Mobiliteit van de aanwezigen Binnen het plangebied zijn geen nieuwe functies voorzien die specifiek gericht zijn op minder zelfredzame personen. De planvorming betreft de realisatie van woningen. Uitgangspunt is dat de betreffende personen zelfredzaam zullen zijn. Mogelijkheden voor ontvluchting/schuilen Bij incidenten zal een afweging gemaakt moeten worden tussen schuilen of vluchten. Bij een volledige breuk van een buisleiding zal vrijwel direct een fakkelbrand ontstaan waardoor er geen gelegenheid is om het gebied te ontruimen. In eerste instantie is schuilen binnen/achter een gebouw in het plangebied mogelijk. Na verloop van tijd is brandoverslag naar de gebouwen mogelijk en moeten aanwezige personen alsnog het gebouw ontvluchten. Via de openbare weg (Melchiorstraat-> Sportlaan) kan in oostelijke richting worden gevlucht naar veilig gebied.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 23 van 24

Prevent

Adviesgroep

8

Conclusie en advies Ligging plangebied ten opzichte van buisleidingen Buisleiding nummer

Plangebied gelegen in:

A-591 A-593 A-616

1% letaliteits contour (Invloedgebied)

Ligt buisleiding en belemmeringenstrook in plangebied ?

100% letaliteitscontour

PR=10-6-contour

Ja

Nee

Nee, niet aanwezig

Nee

Ja

Nee

Nee, niet aanwezig

Nee

Ja

Nee

Nee, niet aanwezig

Nee

Tabel 7.1 Overzicht buisleiding

Ontwikkeling personendichtheid in plangebied De personendichtheid in het plangebied bedraagt in de bestaande (bestemde) situatie maximaal 14 personen in de dagperiode en de avond/nachtperiode. In de nieuwe situatie bedraagt de personendichtheid maximaal 14,4 personen in de dagperiode en 28,8 personen in de avond/nacht periode. Het maximaal aantal personen neemt door de ontwikkeling in het plangebied in de dagperiode rekenkundig toe met 0,4 personen en in de avond/nacht periode met 14,8 personen. Plaatsgebonden risico en belemmeringenstroken De normen voor het plaatsgebonden risico en belemmeringenstroken in het Bevb vormen geen belemmering voor de voorgenomen ontwikkeling. Groepsrisico De ontwikkeling van de personendichtheid in het plangebied heeft geen effect op de hoogte van het groepsrisico van buisleiding A-591, A-593 en A-616. In de bestaande(bestemde)situatie en de nieuwe situatie is het groepsrisico gelijk (geen toename) en is het groepsrisico ruim onder de 0,1 maal de oriëntatiewaarde. Op grond van het Bevb kan volstaan worden met een beperkte verantwoording van het groepsrisico. De aspecten voor een beperkte verantwoording van het groepsrisico zijn in deze rapportage beschouwd. De inhoud van deze rapportage kan door het bevoegd gezag, samen met het advies van de Veiligheidsregio, worden gebruikt voor de beperkte verantwoording voor het groepsrisico.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 24 van 24

Bijlagen

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 1 van 2

Bijlage 1: Toelichting externe veiligheidsbegrippen

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 2 van 2

Bijlage 1 : Toelichting externe veiligheidsbegrippen Afkortingen Bevb Besluit externe veiligheid buisleidingen GR Groepsrisico fN-Curve Grafiek waarin het groepsrisico wordt weergegeven. Zie voor uitleg het begrip groepsrisico. PR plaatsgebonden risico. Zie voor uitleg het begrip plaatsgebonden risico. QRA Quantitative Risk Analysis (= kwantitatieve risico analyse): berekening van kansen op het overlijden ten gevolge van een calamiteit met gevaarlijke stoffen). Uitleg begrippen Bebouwingsafstand De kleinste horizontale afstand tussen het hart van de leiding en woonbebouwing, een bijzonder object, recreatieterrein of industrieterrein die in acht moet worden genomen. De bebouwingsafstanden gelden op basis van de circulaire "Zonering langs hogedruk aardgastransportleidingen" (1984). Er is daarbij onderscheid gemaakt in verschillende afstanden per bebouwingscategorie. Daarnaast zijn de druk en diameter van de leiding van belang bij het bepalen van de aan te houden bebouwingsafstand. Belemmeringenstrook De belemmeringenstrook is vastgelegd in het privaatrecht en gereserveerd voor werkzaamheden van de leidingexploitant. Deze strook wordt ook wel zakelijk recht strook genoemd. In deze strook mag enkel bebouwing ten behoeve van de leiding worden gerealiseerd. Daarnaast mogen er zonder aanlegvergunning geen grondroerende activiteiten plaatsvinden.

De belemmeringenstrook bedraagt ten minste vijf meter aan weerszijden van een buisleiding gemeten vanuit het hart van de buisleiding. Beperkt kwetsbaar object (volgens definitie Besluit externe veiligheid buisleidingen) -

Verspreid liggende woningen, woonschepen en woonwagens van derden met een dichtheid van maximaal twee woningen, woonschepen en woonwagens per hectare;

-

Lintbebouwing voor zover deze loodrecht of nagenoeg loodrecht is gelegen op de risicocontour van de buisleiding;

-

Dienst- en bedrijfswoningen van derden;

-

Kantoorgebouwen en hotels met een bruto vloeroppervlak van minder of gelijk aan 1500 m2 per object;

-

Restaurants, voor zover hierin geen grote aantallen personen gedurende een groot gedeelte van de dag aanwezig plegen te zijn;

-

Winkels met een totaal bruto vloeroppervlak van minder of gelijk aan 2000 m2, voor zover zij geen onderdeel uitmaken van een complex waarin meer dan 5 winkels zijn gevestigd, waarvan het gezamenlijk bruto oppervlak meer dan 1000 m2 bedraagt en waarin een supermarkt, hypermarkt of warenhuis is gevestigd;

-

Sporthallen, sportterreinen, zwembaden en speeltuinen;

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 1 van 4

-

Kampeerterreinen en andere terreinen bestemd voor recreatieve doeleinden, voor zover zij niet bestemd zijn voor het verblijf van meer dan 50 personen gedurende meerdere aaneengesloten dagen;

-

Bedrijfsgebouwen, voor zover zij geen gebouwen zijn waarin grote aantallen personen gedurende een groot gedeelte van de dag aanwezig plegen te zijn zoals: –

kantoorgebouwen en hotels met een bruto oppervlak van meer dan 1500 m2 per object;

–

complexen, waarin meer dan 5 winkels zijn gevestigd en waarvan het gezamenlijk vloeroppervlak meer dan 1000 m2 bedraagt, en winkels met een totaal oppervlak van meer dan 2000 m2 per object, voor zover in die complexen of in die winkels een supermarkt, hypermarkt of warenhuis is gevestigd;

-

Objecten die met het bovengenoemde (m.u.v. sport- kampeerterreinen < 50 personen) gelijkgesteld kunnen worden uit hoofde van de gemiddelde tijd per dag gedurende welke personen daar verblijven, het aantal personen dat daarin doorgaans aanwezig is en de mogelijkheden voor zelfredzaamheid bij een ongeval, voorzover die objecten geen kwetsbare objecten zijn; en

-

Objecten met een hoge infrastructurele waarde, zoals een telefoon- of elektriciteitscentrale of een gebouw met vluchtleidingsapparatuur, voorzover die objecten wegens de aard van de gevaarlijke stoffen die bij een ongeval kunnen vrijkomen, bescherming verdienen tegen de gevolgen van dat ongeval.

Groepsrisico Het groepsrisico geeft inzicht over hoeveel personen worden bedreigt bij een calamiteit bij het transport van gevaarlijke stoffen door een buisleiding. Het aantal getroffen personen is per mogelijke calamiteit verschillend (omdat de effecten per type calamiteit verschillen). Het transport van gevaarlijke stoffen door een buisleiding kan leiden tot verschillende soorten calamiteiten (breuk, lekkage) met bijbehorende effecten (dus slachtoffers) en kansen. Een ander punt is de aanwezigheid van personen binnen het effectgebied van de calamiteit. Als er geen personen in het gebied aanwezig zijn kunnen er geen slachtoffers vallen en is het groepsrisico dan ook “nihil”. Het groepsrisico kan niet in 1 getal worden uitgedrukt. Maar wordt als een hoekige curve weergegeven in een grafiek waarin het aantal dodelijk slachtoffers is uitgezet tegen de kans dat een calamiteit met dit aantal slachtoffers kan optreden. Zie onderstaande voorbeeldgrafiek. Een dergelijk grafiek wordt een fN-curve genoemd. Waarbij f staat voor de kans per jaar en N voor het aantal dodelijke slachtoffers.

Het groepsrisico is gedefinieerd als de kans per jaar dat 10, 100 of 1000 personen overlijden per kilometer buisleiding als rechtstreeks gevolg van een calamiteit met het transport van gevaarlijke stoffen door een buisleiding. Het groepsrisico kent geen harde grenswaarde. Voor het groepsrisico is een oriëntatiewaarde vastgesteld die afhankelijk is van het aantal dodelijke slachtoffers per kilometer buisleiding: •

voor 10 of meer dodelijke slachtoffers is de oriëntatiewaarde gelijk aan 10-4;

•

voor 100 of meer dodelijke slachtoffers is deze gelijk aan 10-6;

•

voor 1000 of meer dodelijke slachtoffers is deze gelijk aan 10-8.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 2 van 4

Deze waarde geld als een richtwaarde waaraan getoetst moet worden (is in bovenstaande grafiek als rode lijn aangegeven) en is een soort maat voor wat binnen Nederland nog als maatschappelijk geaccepteerde kans geldt voor calamiteiten waarbij meerdere dodelijke slachtoffers kunnen vallen. De oriëntatiewaarde is zodanig gedefinieerd dat bij iedere factor 10 toename van het aantal slachtoffers de kans hierop met een factor 100 moet afnemen. Hiermee wordt tot uitdrukking gegeven dat bij een groter aantal slachtoffers het maatschappelijk draagvlak hiervoor snel afneemt aangezien dit tot een ontwrichting van de locale samenleving kan leiden. De oriëntatiewaarde is geen “sanerings”waarde. Dit betekent dat als deze overschreden wordt bij bestaande situaties dit niet tot een verplichte sanering hoeft te leiden. Wel moet altijd geprobeerd worden om het groepsrisico zo veel mogelijk te beperken. Invloedsgebied Is het gebied langs een buisleiding waarbij bij risicoberekeningen het aantal aanwezige personen nog wordt meegeteld. Hiervoor wordt in principe de 1% letaliteitsgrens aangehouden (is de afstand waar bij de grootst mogelijke calamiteit nog 1% van de aanwezige personen binnen het gebied komt te overlijden). Bij hoge druk aardgasleidingen bedraagt deze afstand maximaal 850 m.

Gebleken is dat de fN-curves voor aardgastransportleidingen nauwelijks worden beïnvloed door de bebouwingsdichtheid in het relatief grote gedeelte van het invloedsgebied dat gelegen is tussen de 100%- en 1%-letaliteit. Daarom is het een onnodige administratieve belasting om gedetailleerde populatie-gegevens voor dat grote gebied te inventariseren en berekeningen uit te voeren, en kan voor hoge druk aardgasleidingen worden volstaan met een berekening met een gedetailleerde populatie-inventarisatie tussen de buisleiding en de 100%letaliteitsgrens (tot 35 kW/m²; maximaal 200 m) en een grovere inventarisatie (met grovere aantallen/kentallen tussen 100%- letaliteit en 1%- letaliteit; maximaal 850 m). Kwetsbaar object (volgens definitie Besluit externe veiligheid buisleidingen) -

-

Woningen, woonschepen en woonwagens, niet zijnde: –

verspreid liggende woningen, woonschepen en woonwagens van derden met een dichtheid van maximaal twee woningen per hectare

–

dienst- en bedrijfswoningen van derden;

–

lintbebouwing voor zover deze loodrecht of nagenoeg loodrecht is gelegen op de risicocontour van de buisleiding;

Gebouwen bestemd voor het verblijf, al dan niet gedurende een gedeelte van de dag, van minderjarigen, ouderen, zieken of gehandicapten, zoals: – ziekenhuizen, bejaardenhuizen en verpleeghuizen; – scholen; – gebouwen of gedeelten daarvan, bestemd voor dagopvang van minderjarigen;

-

Gebouwen waarin grote aantallen personen gedurende een groot gedeelte van de dag aanwezig plegen te zijn, zoals: – kantoorgebouwen en hotels met een bruto vloeroppervlak van meer dan 1500 m2 per object; – complexen, waarin meer dan 5 winkels zijn gevestigd en waarvan het gezamenlijk bruto vloeroppervlak meer dan 1000 m2 bedraagt, en winkels met een totaal bruto vloeroppervlak van meer dan 2000 m2 per object, voor zover in die complexen of in die winkels een supermarkt, hypermarkt of warenhuis is gevestigd;

-

Kampeer- en andere recreatieterreinen bestemd voor het verblijf van meer dan 50 personen gedurende meerdere aaneengesloten dagen van het jaar.

Oriëntatiewaarde Zie toelichting bij groepsrisico. Plaatsgebonden risico. Het plaatsgebonden risico geeft aan hoe vaak een calamiteit bij een buisleiding voorkomt waarbij dodelijke slachtoffers vallen. Het plaatsgebonden risico is de kans per jaar dat een persoon, die zich continu en onbeschermd op een bepaalde plaats in de omgeving van een buisleiding bevindt, overlijdt ten gevolge van een ongeval met het transport van gevaarlijke stoffen door die buisleiding. Het plaatsgebonden risico wordt uitgedrukt in kans per jaar. Omdat deze kansen

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 3 van 4

zeer klein zijn worden deze met de volgende wiskundige notatie aangegeven: bijvoorbeeld 10-6/jaar. Dit is hetzelfde als 0,000001/jaar, of een kans van 1 op de 1.000.000 per jaar. Soms wordt dit voor de beeldvorming ook wel uitgedrukt als 1 keer per miljoen jaar. Wat niet betekent dat dit zich dan pas over 1 miljoen jaar voor kan doen. Dit kan b.v. ook morgen al gebeuren. Plaatsgebonden risico – contour (PR-contour) Rondom een buisleiding kan een lijn worden getrokken waarbij het plaatsgebonden risico overal gelijk is. Bijvoorbeeld overal 10-6/jaar. Deze lijn loopt aan beide zijden van de buisleiding. Deze contour wordt dan in dit voorbeeld de PR=106-contour genoemd en kan op een kaart/plattegrond worden weergegeven.

Groepsrisicoberekening hoge druk aardgasbuisleidingen A-591, A-593 en A-616 Projectnummer: 566D1

Pagina 4 van 4

Bijlage 2 : Ingevoerde personendichtheid per object

TU Delft Stroomschema toetsing BRZO 2015 Projectnummer: 368

Bijlagen: pagina 1 van 1

Bijlage 2: Ingevoerde personendichtheid per object Kentallen Handreiking verantwoording groepsrisico

In de handreiking verantwoording groepsrisico zijn de volgende kentallen voor personendichtheden ( tabel 16.2), en aanwezigheidsfactoren (tabel 16.4) aangegeven die gehanteerd moeten worden binnen de PR=10-8 contour: functie

aantal personen per eenheid

Wonen

2,4 per woning

Industrie, bedrijvigheid

1 werknemer per 100 m2 bedrijfsvloer oppervlak

Kantoren Winkels Scholen

1 werknemer per 30 m2 bedrijfsvloer oppervlak (b.v.o.) 1 werknemer/bezoeker per 30 m2 bedrijfsvloer oppervlak (b.v.o.) 1,1 persoon per leerling

Recreatie en evenementen

geen kental, specifiek bepalen (zie PGS 1, deel 6)

overig

geen kental, specifiek bepalen (zie PGS 1, deel 6)

kental

dag volcontinu : kantoorgedeelte volcontinu : overig bedrijfsopp.

Aanwezigheid dag 0,5

1

0,01 0,0333 0,01 0,0333 0,0333 1,1

1 1 1 1 1 1

0 0 1 spec. spec. 0

Buiten de PR=10-8 contour kan volstaan worden met een grove inventarisatie op basis van gebiedstypen en bijbehorende kentallen (tabel 16.3) Type gebied Woongebieden

Industriegebieden

Recreatiegebied (in seizoen)

Natuurgebied Buitengebied Incidentele woonbebouwing Rustige woonwijk Drukke woonwijk Stadsbebouwing met hoogbouw Personeeldichtheid - laag Personeeldichtheid - midden Personeeldichtheid - hoog kantoren- hoogbouw Camping, bungalowpark

bevolkingsdichtheid (personen/hectare) 0

1 5 25 70 120 5 40 80 200 60-200

Populatieservice

Gebruikte data-versie

Opgevraagd gebied in populatieservice Voor het gehele invloedsgebied is gebruik gemaakt van de gegevens van Populatieservice. Bij diverse locatie binnen het invloedsgebied is na controle van de locatie op basis van BAG gegevens, luchtfotos en www.ruimtelijkeplannen.nl de personendichtheid in populatieservice aangepast of handmatig aangevuld in CAROLA. Voor deze locaties is in de tabel onder bestaande situatie de gebruikte personendichtheid weergegeven. Inlezing populatiebestanden in CAROLA Door populatieservice worden automatisch 10x10m gridpunten genereerd waarbij per punt het maximale aanwezige personen wordt weergegeven. Door populatieservice worden diverse populatiegridbestanden aangeleverd (tekst bestand met X- en Y- coordinaten en het aantal personen per coordinaat). De onderstaande gridbestanden zijn ingelezen in CAROLA . In CAROLA kan verder worden aangegeven welk percentage van het aantal personen aanwezig is in de dagperiode en nachtperiode. Naam gridbestand

Type in CAROLA

Aantal personen in grid-bestand

bijeen_sport_cel_zkh-dag100-nacht80.txt industrie-dag100-nacht30.txt kantoor_kliniek_onderwijs_winkel-dag100-nacht0.txt

Werken, aangepast Werken Werken

54 74 22

wonend_vakantiehuis-dag50-nacht100.txt

Wonen

793

nacht

2,4

Percentage Personen dag nacht 100% 80% 100% 0% 100% 0% 50%

100%

Aangepaste objecten in populatieservice en handmatig ingevoerde objecten in CAROLA Bestaande (bestemde) situatie

bestaande situatie in plangebied

Nr

Aard object

Adres en BAG ID Gebouw

Bestemming (www.ruimtelijkeplannen.nl)

Naam aangepast gridbestand Aantal personen (populatieservice) of handmatig ingevoerd populatietype CAROLA Aantal

1

Sportlaan 57 (0476100000009223)

2

Melchiorstraat

B1

Melchiorstraat

A)

Eenheid Aantal

7 woningen (te realiseren conform BP Sportlaan 57) sportvelden(voetbal/tennis)

wonen

wonend_vakantiehuis-dag50nacht100.txt

7 wooneenheden

Evenement

handmatig, evenement

1,5 hectare

Voormalig handbalveld, beschouwd als handbalveld

Sport

handmatig, evenement

1,0 handbalveld

aanwezigheidspercentage

Bron

kental

BP Sportlaan 57 GIS meting via luchtfoto

Eenheid kental

Personen dag avond/nacht (8.00-18.30) (18.30-8.00)

Aantal personen aanwezig Tijdsduur ingevoerde CAROLA(ingevoerd in CAROLA) objecten (% gedurende een jaar)

dag

avond/nacht dag

avond/nacht

2,4 personen/woning