240318 Bijlage 2; Gebundelde adviezen adviesraden aangaande de Regiovisie SD

Adviezen Adviesraden Regiovisie Sociaal Domein 2024-2029

Pagina

Adviesorgaan

1.

Adviesraad Sociaal Domein Den Helder

4.

Jongeren AdviesRaad Den Helder

7.

Wmo Adviesraad Hollands Kroon

8.

Cliëntenraad Participatiewet Hollands Kroon

9.

Adviesraad Sociaal Domein Schagen

13.

Adviesraad Sociaal Domein Texel

1

Adviesraad Sociaal Domein T.a.v. het secretariaat Boterzwin 1302 1788 WP JULIANADORP adviesraadsociaaldomein@outlook.com

Aan het college van B en W T.a.v. het kabinet Postbus 36 1780 AA DEN HELDER kabinet@denhelder.nl Den Helder, 23 februari 2024

Betreft: gevraagd advies inzake regiovisie sociaal domein

Geacht college, Aan de totstandkoming van ons advies op de Regiovisie is een aanzienlijk traject vooraf gegaan: • Op 16 augustus 2023 heeft de ASD voor het eerst kennis genomen van de Regiovisie middels een eerste mail van Job Laghuwitz, projectleider regiovisie, waarin een eerste bijeenkomst over de Regiovisie werd aangekondigd. • Op 25 september 2023 is ASD lid Rita van Kleef aanwezig geweest bij een Bijeenkomst ‘Op weg naar een regiovisie voor het Sociaal Domein’ • Op 16 november 2023 is de heer Laghuwitz vervolgens bij onze ASD vergadering geweest. • Op 6 februari 2024 is de (bijna) voltallige ASD aanwezig geweest bij een tweede Bijeenkomst van de Adviesraden over de Regiovisie voor het Sociaal Domein in de Kop van Noord Holland. • Tenslotte is de heer Laghuwitz bij de ASD vergadering van 15 februari 2024 om nogmaals met de ASD in gesprek te gaan over de Regiovisie. Voorafgaand aan de vergadering heeft de ASD een viertal stukken ontvangen welke bij de vergaderstukken gevoegd zijn en door de leden bestudeerd zijn. De ASD waardeert de aanwezigheid van de heer Laghuwitz. Er is zeer duidelijk geprobeerd de ASD mee te nemen in de totstandkoming van dit stuk. Naar aanleiding van bovenstaand proces geeft de ASD een positief advies op de regiovisie met daarbij volgende voorwaarden/ opmerkingen/ kanttekeningen:

2

• •

De ASD is van mening dat er heel scherp moet worden toegezien op de implementatie, dat het idee van de Regiovisie ook landt bij de lokale ambtenaren, zodat het niet verzandt. Tevens zou de ASD graag geïnformeerd willen worden over de voortgang van het verdere proces (wanneer wat aangepakt gaat worden).

Graag verneem ik een bevestiging van ontvangst van ons advies en uiteraard een reactie. Ook worden wij graag op de hoogte gehouden en/of meegenomen in het evaluatiemoment te zijner tijd. Hoogachtend,

Namens de Adviesraad Sociaal Domein: Mevrouw Karin van der Wal, voorzitter

3

Jongerenadviesraad Den Helder Advies Regiovisie 2024/2029.

Geachte college en raad van Den Helder,

De Jongerenadviesraad Den Helder heeft zich ingelezen in het concept Regiovisie 2024/2029 en sluit zich in grote lijnen hierop aan, toch heeft de Jongerenadviesraad Den Helder een aantal punten gevonden waarop wij willen aanhaken wat toegevoegd en/of aangepast kan worden wat momenteel in het concept genoteerd staat. De JAR ziet graag een extra toevoegingen waarvan wij overtuigd zijn die zeer toepasselijk zijn. Voor gemak hebben wij “citaten” uit de regiovisie gehaald en vervolgens beantwoord. Onze punten vindt u op de volgende pagina’s tegemoet. Wij zijn ervan overtuigd en adviseren u erop dat door ons aangegeven punten de regiovisie enorm zult versterken voor niet alleen de jongeren, maar zelfs voor alle bevolkingsgroepen. Wij hopen dat u dit advies meeneemt in uw besluitvorming wat ten goede doet aan de samenleving van onze gemeente.

Met vriendelijke groet, De Jongerenadviesraad Den Helder. Jardenhelder.nl Info@jardenhelder.nl

4

Onze bevindingen en toevoegingen op de Regiovisie 2024/2029. 1. Een stabiel en waardig bestaan voor iedere inwoner. “We streven ernaar dat alle inwoners, ongeacht hun achtergrond of omstandigheden een stabiel en waardig bestaan hebben. Om mee te kunnen doen in de maatschappij is een inkomen, een woning, toegang tot onderwijs, toegang tot zorg en een buffer voor onverwachte uitgaven nodig.” Wat volgens de JAR ontbreekt is een budget voor vrijetijdsbestedingen, dit staat hier niet bij, ondanks dat wij denken dat dit wel een belangrijke factor is om mentale gezondheid te kunnen waarborgen (denk aan hobby’s.). Het leven draait niet alleen om leren en werken. Het hoort ook te gaan om plezier, genot en vrijheid in je vrijetijd wat essentieel is voor een stabiel en waardig leven. “• Wonen: We sluiten aan bij de woonopgave voor de regio Kop van Noord-Holland en zetten kennis, kunde en capaciteit in om ervoor te zorgen dat er passende huisvesting komt voor mensen met specifieke behoeften zoals ouderen, jongeren, mensen met een beperking of kwetsbare gezinnen.” Het is de uitdaging en taak aan de regio om een vergelijkbaar woonbeleid toe te passen dat gemeentes als Oosterhout & Breda ook gebruiken. Een selectie woningen beschikbaar stellen waarop jongeren meer kans krijgen om op uitgekozen te worden.

Momenteel hebben wij in de regio een soort gelijke regeling, maar dat wordt alleen toegepast voor 50+ & 65+, maar nog niet voor jongeren. Het wordt tijd dat hier verandering in komt en dat het opgenomen wordt in de regiovisie (en eigenlijk ook de woonzorgvisie regio Noordkop.)

“• Onderwijs: …Daarom faciliteren we meer opleidingsmogelijkheden, zodat inwoners binnen onze regio de kans krijgen om hun onderwijsambities na te streven…” Wij als JAR begrijpen wat hiermee bedoeld wordt, aangezien wij dit met elkaar (de JAR & Job) behandeld hebben. In de regiovisie staat het redelijk summier beschreven. Het is te begrijpen dat het volgende meer in de uitvoeringsfase bevindt, maar kan wel duidelijkheid geven aan de raad als zij dit lezen. Door het benoemen van verschuivende industrie wat in de regio groeit, denk aan energie, maritiem en agrarisch geeft het kansen om meer opleidingsmogelijkheden te faciliteren in de regio op middel beroeps en hoger beroepsonderwijs. Op deze manier geeft het meer context en duidelijkheid met wat er bedoeld wordt in de visie.

“• Leefomgeving en zorg: We streven voor al onze inwoners naar een gezonde leefomgeving (van opgroeien tot vitaal oud worden). Hierbij gaan we niet uit van ziekte, klachten of problemen, maar van mensen zelf. We investeren in preventie, voorlichting en hulp om ongezond gedrag tegen te gaan, gezonde keuzes te bevorderen en, daar waar dat toch nodig is, samen met de inwoner (en personen uit de directe omgeving) klachten en problemen zo goed mogelijk op te lossen.” Er wordt uit dit kopje niet per se duidelijk of het om zowel mentale als fysieke gezondheid gaat. Het zou fijn zijn als dit duidelijker wordt vastgesteld. Maak onderscheid tussen lichamelijke en mentale gezondheid(zorg). Het gaat inderdaad allebei om zorg maar zijn in praktijk heel verschillend van elkaar en hoort zijn eigen visie te hebben, net als wat wij in het eerste gesprek

5

hadden aangegeven, geven wij het nu opnieuw aan. 2. Optimaal deelnemen aan de maatschappij. “• Verzilvering: We stimuleren ouderen om hun kennis en ervaring in te zetten voor de maatschappij.” Wij zijn benieuwd hoe hier specifiek invulling aan gegeven gaat worden en wat er al loopt op dit gebied.

3. Voorkomen en. Vroegtijdig verhelpen van problemen. “• Het versterken van de sociale basis: Inwoners ontmoeten elkaar en zien naar elkaar om. Door ontmoetingen tussen inwoners te faciliteren dragen we bij aan het versterken van het netwerk van de inwoner en kunnen problemen worden voorkomen. We versterken de sociale basis door initiatieven uit wijken/kernen te stimuleren, laagdrempelige ontmoetingsplekken te creëren, vrijwilligerswerk te bevorderen en ruimte te maken voor innovatieve initiatieven uit de woonkern/wijk.” Wij beamen het versterken van de sociale basis, om daar toevoeging op te geven zien meerdere JAR-leden zelf en in de omgeving van vrienden en familie dat het gemeenschapsleven in de omgeving nog minimaal terug en ontbreekt dit in de samenleving. Het is super dat de visie op versterking gefocust is. “• Preventie en vroeg signalering: We hebben, door de aanwezigheid van vrijwilligers en professionals, voelsprieten in de wijken/kernen. We zetten in op voorlichting en preventieve interventies.

We werken outreachend, door aanwezig en zichtbaar te zijn in de wijken/kernen, op scholen, bij verenigingen en andere plaatsen waar mensen samenkomen.’ Wordt dit overal gelijk geïmplementeerd, of zal er meer focus komen te liggen op wijken/kernen waar er een mindere sociale basis is om zo de gemeente recht te trekken? Het is belangrijk om ook goed te investeren in het zelfvoorzienend houden van buurthuizen en andere ontmoetingsplekken, om te voorkomen dat deze afhankelijk zijn van enkele individuen. Uit eigen ervaring heb ik vaak gemerkt dat buurthuizen snel verdwijnen wanneer er geen netwerk van vrijwilligers is om uitval op te vangen.

4. Veilig, gezond en vitaal. “• Vitaal ouder worden: …comfortabel en veilig in een eigen huis kunnen blijven wonen.” Wij vinden dit een heel goed punt, maar ik vind ook dat benadrukt moet worden dat het verhuizen van zelfstandige ouderen naar een kleinere woning essentieel is voor het behouden van een goede doorstroom in de woningmarkt, en dat er dus genoeg ondersteuning moet zijn om dit te faciliteren. Als er hulpmiddelen beschikbaar zijn om thuis te blijven wonen, dan is het ook belangrijk dat de kennis nodig voor de aanvraag van deze hulpmiddelen beschikbaar is voor alle ouderen. De informatie hierover moet aan iedereen kunnen worden aangeboden.

6

Wmo-adviesraad

Secretariaat: Huub Hermans E-mail: huub.hermans55@gmail.co m www.wmoadviesraadhollandskroon.nl

Ons kenmerk: U1 2024 Datum: 29 februari 20242024 Onderwerp: Advies Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord Holland

Aan

Het college van B&W van de gemeente

Hollands Kroon Geacht college, Op 1 februari 2024 heeft de wethouder ons gevraagd advies uit te brengen op de Regiovisie Kop van Noord Holland. De Adviesraad Wmo van Hollands Kroon heeft het advies besproken in haar vergadering van 14 februari 2024. De projectleider heeft op die bijeenkomst nog een uitgebreide toelichting gegeven op het plan. Daarbij kwamen ook uitgebreid de voorbereiding, het ontwikkelen en het proces ter sprake als mede wat er in de loop van dit jaar van de vier Wmo-adviesraden van de Noordkop aan inzet verwacht wordt. De Adviesraad van Hollands Kroon onderschrijft de visie en uitgangspunten van het plan en geeft derhalve een positief advies aan de wethouder over dit plan. De Adviesraad is vooral nieuwsgierig naar de praktische uitwerking van het plan en zal zich zeker inspannen een positieve bijdrage te leveren aan de realisering van het plan.

Als u naar aanleiding van deze brief vragen heeft, horen wij dat graag van u..

Hoogachtend, Namens de Wmo-adviesraad, H. Hermans

7

Aan het college van Burgemeester en Wethouders gemeente Hollands Kroon t.a.v. Herman de Ruiter / Carina Haakman Postbus 8 1761 VM Anna Paulowna

Hippolytushoef, 4 maart 2024. Betreft: advies regiovisie voor het sociaal domein Noord-Holland Geacht college, We zijn gevraagd om advies uit te brengen over de plannen voor samenwerking binnen het sociaal domein in onze regio. We begrijpen dat deze plannen een grote invloed kunnen hebben op mensen die te maken hebben met bestaansonzekerheid, en daarom willen we enkele belangrijke punten benadrukken: Duidelijke Communicatie en Betrokkenheid: Het is cruciaal dat alle betrokkenen, waaronder (cliënten)raden die te maken hebben met bestaansonzekerheid, worden uitgenodigd om deel te nemen aan het opstellen van de regiovisie. We hebben gemerkt dat de Cliëntenraad Participatiewet Hollands Kroon pas recentelijk is geïnformeerd, en we vragen ons af of ook anderen zijn ‘vergeten’. Budget en Capaciteit: We maken ons zorgen over de kosten en capaciteit die nodig zijn voor de voorgestelde samenwerking binnen de regiovisie. Het is van groot belang om duidelijkheid te krijgen over hoe deze samenwerking wordt gefinancierd en welke middelen en mensen beschikbaar zijn, zodat er voldoende ondersteuning is voor inwoners die dit het meest nodig hebben. Concreetheid in Doelstellingen: De regiovisie lijkt op sommige punten vaag en algemeen, vooral met betrekking tot operationele doelen.

Het is belangrijk dat de doelstellingen specifiek worden geformuleerd, zodat mensen die te maken hebben met bestaansonzekerheid weten wat ze kunnen verwachten en hoe ze kunnen profiteren van deze initiatieven. De Cliëntenraad wil graag meer duidelijkheid over deze punten voordat we een positief advies kunnen geven, hoewel we de voordelen van de samenwerking zien. We adviseren om een verhelderende fase in te lassen voordat er veel middelen worden geïnvesteerd in de opzet van de regionale samenwerking. Kortom, de huidige regiovisie is nog te vaag en te vrijblijvend, zonder concrete onderbouwing van kosten en baten. Namens de Cliëntenraad Participatiewet Hollands Kroon, Ronald van Huizen voorzitter/secretaris

8

Adviesraad Sociaal Domein Schagen, p/a dhr. P.H. Sleutelberg A. Mauvestraat 42 1741 JJ Schagen

College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente Schagen Laan 19 1741 EA Schagen

Schagen, 15-03-2024 Onderwerp: gevraagd advies concept Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord Holland

Geacht College, De Adviesraad Sociaal Domein van de gemeente Schagen heeft uw verzoek van 20-02-2024 om advies betreffende de concept Regiovisie Sociaal Domein Kop van Noord Holland 2024–2029 in goede orde ontvangen en in behandeling genomen. De aanleiding van dit verzoek is het feit dat de gemeente Schagen haar samenwerking met de gemeenten in de regio Kop van Noord-Holland en de partners in het Sociaal Domein wil intensiveren. Daarvoor is er een regiovisie voor het Sociaal Domein in de Kop van Noord-Holland opgesteld. De regiovisie beschrijft de ambities die de vier regiogemeenten willen verwezenlijken en hoe zij dat in samenwerking/partnerschap met de zorgaanbieders willen gaan doen. In september 2023 heeft de ASD Schagen voor het eerst kennis genomen van de eerste proeve van de regiovisie m.b.t. het sociaal domein van de vier betrokken gemeenten. Wij hebben dit op prijs gesteld en zouden dit in de toekomst ook bij andere beleidsstukken graag zien. In de begeleidende oplegger werden door het College van de gemeente Schagen onderstaande concrete vragen geformuleerd, waarop wij de weergegeven antwoorden hebben geformuleerd. 1.

Kan de adviesraad Sociaal Domein de Regiovisie voor het Sociaaldomein van de Kop van Noord-Holland 2024-2029 onderschrijven? Antwoord: De ASD Schagen is positief over de voorgenomen intensieve samenwerking tussen de vier gemeenten en de betrokken zorgorganisaties om te komen tot meer kwaliteit van dienstverlening en voorzieningen voor de inwoners van de regio Kop van Noord Holland. De regiovisie is een globale beschrijving waarbij de visie in grote lijnen wordt geschetst en die we als ASD kunnen onderschrijven. 2. Welke aanbevelingen/aandachtspunten wil de Adviesraad Sociaal Domein meegeven aan de gemeente Schagen? Antwoord: De uitwerking van deze visie is op veel aspecten nog onduidelijk en roept vragen, zorgen en aandachtspunten op die we hieronder hebben beschreven. We willen deze hierbij meegeven aan het samenwerkingsverband regiovisie Kop van Noord Holland en in het bijzonder aan de gemeente Schagen. In onderstaand stuk zijn wij uitgegaan van uw vraagstelling en proberen we vanuit het perspectief van de inwoners het College een aantal aandachtspunten mee te geven. Definitie sociaal domein De ambitie van de vier gemeenten is om samen een regiovisie te ontwikkelen en vast te stellen over het sociaal domein. In de overgelegde conceptstukken is naar ons idee geen definitie te lezen wat door deze vier gemeenten onder sociaal domein wordt verstaan.

Dat maakt het ingewikkelder om te kunnen toetsen of het begrip sociaal domein in alle vier de gemeenten op dezelfde wijze wordt ingevuld en beleefd, zowel door politiek, bestuur, ambtelijke organisatie en adviesraad. Wij stellen het college voor om eerst tot een afbakening te komen wat de gemeente Schagen onder sociaal domein verstaat en om dit vervolgens met de partners af te stemmen In deze benadering past ook de programmabegroting 2024 van de gemeente Schagen. In het programma 1 “sociaal domein” wordt een goed leesbaar en transparant overzicht inclusief de kosten weergegeven.

9

Vergelijking met de drie andere gemeenten is voor de ASD niet mogelijk gebleken. Noch qua beschrijving van de activiteiten noch qua financiering. We stellen u voor als bijlage bij de regiovisie op te nemen een overzicht van de activiteiten en de gemeentelijke financiering van de vier gemeenten voor het Sociaal Domein naar het model van de programmabegroting van de gemeente Schagen. Daarmee wordt het startpunt duidelijk, kunnen veranderingen in de loop der jaren helder worden verklaard en kan worden beoordeeld wat deze regiovisie voor de inwoners van de gemeente Schagen heeft opgebracht. Verschillen De vier gemeenten hebben de intentie om samen te werken vanuit verschillen in problematiek, ernst van de problemen en financiële problemen. Alleen al qua inwoneraantal verschillen de gemeenten (Den Helder 56.000, Schagen 47.500, Hollands Kroon 49.431 en Texel 14.000). Daarnaast zijn er verschillen in het voorzieningenniveau en in problematiek: de concentratie van probleemwijken in de stad en sociale armoede, vergrijzing en het wegtrekken van voorzieningen in het buitengebied. Om vanuit de verschillen te werken aan één regiovisie voor vier gemeentes van deze omvang, lijkt ons een hele uitdaging. In de conceptregiovisie zien we dit onvoldoende gedifferentieerd en lijkt het of er sprake is van één globale aanpak.

Samenhang De ambities in de Regiovisie is een goed en idealistisch streven maar naar onze mening ook hoog gegrepen. De acht ambities met 31 thema’s uitwerken met 4x acht werkgroepen lijkt ons complex en organisatorisch een grote opgave zoals; het verkrijgen van een goed beeld van knelpunten en kansen, het vinden van relevante partijen voor de werkgroepen, het zorgen voor samenwerking en verbinding tussen de verschillende organisaties, het periodiek evalueren van het proces en het monitoren van de resultaten. Het is de ASD Schagen niet duidelijk geworden op welke wijze hier invulling aan gegeven zal worden en op welke manier er een monitoring plaatsvindt waardoor voor iedereen de resultaten en de stip op de horizon in 2029 helder blijft. De ASD Schagen zou in de concept regiovisie concreter uitgewerkt willen zien welke doelen er gesteld worden en hoe de projectorganisatie vormgegeven wordt. In de notitie “Op weg naar een regiovisie voor het Sociaal Domein” (november 2023) worden er 14 doelen concreet beschreven waaronder een aantal financiële en kwaliteitsdoelstellingen. We missen Er zijn een groot aantal lokale, regionale, provinciale en doelgroepgerichte programma’s zoals het Regioplan, de aanpak Positieve Gezondheid, een lokale Preventieaanpak, een Integraal Zorg Akkoord, een Lokale Inclusie Agenda enz.

Ook hier missen we in de concept regiovisie op welke wijze gezorgd zal worden dat er samenwerking en verbinding plaats zal vinden tussen de verschillende programma’s en organisaties. Wij merken daarbij op dat de gemeente Schagen meer en meer vanuit het sociaal domein ook op het terrein van de gezondheidszorg zal moeten acteren. De verschuivingen in de intramurale zorg (kortere opnames in ziekenhuis) hebben effect op de toestroom naar de thuiszorg. Juist nu er vanuit het IZA keuzes worden gemaakt (of al zijn gemaakt) krijgen de gemeenten meer te maken met de effecten voor hun burgers. Zelfredzaamheid Uitgangspunt van de regiovisie en de ambities is de zelfredzaamheid van inwoners en het zoveel mogelijk aansluiten bij de sociale basis of infrastructuur zoals; (sport)verenigingen, kerken, buurthuizen, vrijwilligersorganisaties enz. In de afgelopen jaren zijn er veel subsidies weggevallen voor o.a. verenigingen. Voor wat betreft de zelfredzaamheid van inwoners die problemen moeten oplossen met het eigen netwerk: voor de “kwetsbare” groepen geldt veelal dat zij geen of nauwelijks een netwerk hebben, terwijl bijvoorbeeld eenzaamheid, mentale problemen en schulden zorgen dat mensen geïsoleerd raken.

De ASD Schagen vindt het zorgelijk dat er gekoppeld aan de regiovisie en de ambities geen extra geld gereserveerd is voor het versterken van de sociale basis, voor nieuw aanbod of projecten daar waar witte vlekken in het zorglandschap zijn gesignaleerd. In de ambities missen we voorgenomen acties om proactief en creatief aan de slag te gaan met het verkrijgen van (interne en externe) financiële middelen. Bijvoorbeeld voor programma’s gericht op jeugd en tegen eenzaamheid, via zon MW, of door het aanboren van extra middelen door het ontwikkelen van pilots met zorgverzekeraars voor bijvoorbeeld chronisch zieken. Preventie We missen in de nota de nadruk op preventie als basisvisie. Voor het behalen van de ambities is o.i. veel winst te halen uit een aanpak en/of hulp die zo vroeg en kort mogelijk en zo snel en zo dichtbij mogelijk plaatsvindt. Dit versterkt de hulpvrager en vergroot zijn/haar zelfredzaamheid. Voorbeelden: juist bij een vroeg begin van mantelzorg is preventieve hulp effectief, het belang van vroegtijdige signalering en ondersteuning op het primair onderwijs, vroegtijdige signalering van schulden, het stimuleren en ondersteunen van lotgenotengroepen.

Ook het inzetten op het ontwikkelen van een sociale basis en sociale infrastructuur is een randvoorwaarde en heeft een preventief effect: zorgen voor een fysieke plek en inloop voor jongeren in de eigen buurt, dorp of wijk, betaalbare ruimtes voor verenigingen.

10

Vrijwilligers Het werven van vrijwilligers is in de notitie zowel een randvoorwaarde als een ambitie. We signaleren dat de uitvoering van vrijwilligerswerk nu vaak door senioren wordt gedaan terwijl er op hen vaak al een zwaar beroep gedaan wordt als mantelzorgers van ouders of partner. Wij denken dat het van belang is om breder in te zetten op het ontwikkelen van een sociale samenleving waarbij bijvoorbeeld jongeren een maatschappelijke stage doen. Gemeente Schagen (bestuur en ambtelijk apparaat) Uitgangspunt van de regiovisie is een integrale samenwerking tussen de verschillende domeinen en doelgroe- pen van de vier Kop van Noord-Holland gemeenten. Dat geldt ook voor de ambtelijke afdelingen van de ge- meente Schagen. De ASD Schagen maakt zich zorgen om de continuïteit en samenhang van het beleid doordat de Gemeente Schagen te maken heeft met grote personele wisselingen en een tekort aan eigen ambtelijke capaciteit. Daar- naast signaleren we dat veel nieuwe personeelsleden van buiten de regio komen. In een aantal gevallen zijn ze afkomstig uit andere vakgebieden/beroepen en moeten ze zich nog inwerken in het Sociale Domein en de sociale kaart van de gemeente. Sommige processen en beoogde veranderingen verlopen daardoor moei- zamer.

Deelname van beleidsmedewerkers aan de structuur die aan de regiovisie hangt vraagt om ervaring en kennis van de lokale situatie en het Sociale Domein. In 2013 is de nieuwe gemeente Schagen (een fusie tussen de gemeente Schagen, Harenkarspel en Zijpe) van start gegaan. Drie gemeenten met hun eigen kenmerken, waarden, samenleving, dorpen, voorzieningen- niveau etc. In het sociaal domein is nu opnieuw een grote verandering aanstaande. De ASD vraagt bijzondere aandacht van uw college om bij de samenwerking met de drie andere gemeenten het voorzieningenniveau in de gemeente Schagen tenminste in stand te houden. Regionale trends We missen in de vastgestelde ambities aandacht voor het ontwikkelen van een regio die aantrekkelijk is voor nieuwe inwoners, die voldoende werkgelegenheid en opleidingsmogelijkheden biedt en die goed bereikbaar is met het openbaar vervoer. Het behouden van jeugd in de Kop is wat ons betreft een belangrijk aandachts- punt: meer jongerenhuisvesting, een MBO bovenbouw, HBO en WO, meer aanbod van sociale activiteiten en goede openbaar vervoersopties. Regionale organisatie Onduidelijk is voor ons wat de positie en rol zal zijn van het te ontwikkelen regiokantoor. Hoe verhoudt de regio organisatie zich tot de verschillende gemeentelijke organisatie?.

Heeft het regiokantoor mandaat om namens de vier gemeenten naar buiten te treden? Hoe bindend of vrijwillig verbinden gemeenten zich aan de regiovi- sie? Wat betekent de regionale samenwerking voor de medewerkers werkzaam binnen het Sociaal Domein, hoe kan voorkomen worden dat dit leidt tot onrust en onvoorzien verloop? Kwaliteit Het doel van de aanpak die voortvloeit uit de regiovisie is om te komen tot meer kwaliteit van dienstverlening en voorzieningen. Volgens ons is daarbij het welzijn en de klanttevredenheid van de inwoners zelf een belang- rijke indicator. De feedback van cliëntenpanels, adviesraden, ervaringsdeskundigen, jongerenraden, belan- genverenigingen, lotgenotengroepen e.d. zijn daarbij cruciaal. Belangrijke onderwerpen om te toetsen zijn o.a. bureaucratie binnen gemeenten en organisaties, toegankelijkheid (voor b.v. laaggeletterden en anderstaligen) en bereikbaarheid van voorzieningen binnen de gemeente. Wat betekent een grotere werkorganisatie voor de bereikbaarheid van de inwoners? Het is belangrijk om aandacht te blijven houden voor de kwetsbare groe- pen. Het gebruik van internet is niet meer weg te denken. Lang niet iedereen is in staat om ingewikkelde problemen digitaal op te lossen, zoals het invullen van aanvraagformulieren invullen of het chatten met een robot. Om dit in de praktijk te laten werken is voor de burger vaak ingewikkeld.

Wij verzoeken u dit aspect niet uit het oog te verliezen. Bestuurlijke dilemma’s Waar de regiovisie vooral beschrijft hoe gemeenten in gezamenlijkheid werken aan doelen en ambities is naar ons idee onderbelicht hoe zich dat verhoudt tot de autonomie en doorzettingskracht van de vier gemeenten onderling. Als er bijvoorbeeld keuzes gemaakt worden waardoor het voorzieningenniveau dreigt te dalen voor de inwoners van de Gemeente Schagen heeft het College van de Gemeente Schagen dan een vetorecht? Kunnen gemeenten kiezen voor een koers die afwijkt van de regiovisie? Hoe wordt er met geschillen omgegaan? De ASD raadt de gemeente Schagen aan om al in dit voortraject deze bestuurlijke dilemma’s nader uit te werken.

11

De ASD wil de gemeente bedanken voor het betrekken van de adviesraad bij het voorgenomen beleid. Met vriendelijke groet, namens de Adviesraad Sociaal Domein Schagen, Peter Sleutelberg -voorzitter-

12

Texel, 25 februari 2024 Aan:

College van Burgemeester en Wethouders

Betreft:

Advies Regiovisie Sociaal Domein van de kop van Noord Holland 2024-2029

Geacht College: De Adviesraad Sociaal Domein heeft zicht gebogen over de concept Regiovisie Sociaal Domein van de kop van Noord-Holland 2024-2029. De Adviesraad heeft tijdens de vergadering van 21 februari hierover een gesprek gehad met de regiomanager de heer Job Laghuwitz. Binnen het Sociaal Domein zijn verschillende ontwikkelingen gaande die gemeente overstijgend zijn. Dat daarvoor binnen de regio contacten tot nauwe(re) samenwerking gezocht worden juichen wij toe. Dat voorkomt onnodige versnippering en leidt tot een efficiënte(re) inzet van middelen en menskracht. En dat is gezien de druk die binnen en op het Sociaal Domein ligt geen overbodige luxe. Samenwerken zoals in de concept-nota wordt bepleit juichen we toe. Daarbij willen we graag uw aandacht vragen voor het volgende: Wij adviseren u een duidelijke prioriteitsstelling aan te brengen binnen de vele zaken die (regionaal) op u af komen. Door (te) veel in een keer aan te willen pakken is o.i. de kans op verwatering of uit zicht raken van doelstellingen en uitvoering groot. Duidelijke, overzichtelijke en behapbare keuzes maken de kans van slagen voor alle betrokkenen reëel en tastbaar. Wij adviseren u om bij de regionale aanpak de lokale kleur niet uit het oog te verliezen.

Dat er zaken, van invloed zijnde op het beleid binnen de gemeente, vanuit de regio geregeld (gaan) worden spreekt gezien de huidige ontwikkelingen voor zich. Het is van belang om de inwoners duidelijk te maken dat sommige zaken, die van invloed kunnen zijn op hun leven, nu eenmaal regionaal geregeld moeten worden. Goede communicatie en duidelijk beargumenteren waarom iets regionaal wordt gedaan in plaats van lokaal is essentieel voor begrip en acceptatie. Dit voorkomt een gevoel van “vervreemding” omdat “toch allemaal op afstand geregeld wordt”. Herkenbaarheid en betrokkenheid verhoogt de kans van slagen. Zoals al eerder gesteld neemt de druk op en binnen het Sociaal Domein meer en meer toe. Hier en daar zal tegen de grenzen van de zorg aangelopen worden en/of dreigen grenzen overschreden te worden. Dat betekent dat steeds meer zaken die vroeger vanzelfsprekend

13

waren binnen de zorg en maatschappelijke ontwikkelingen minder vanzelfsprekend worden en dat er een groter beroep gedaan zal worden op het individu (o.a. vrijwilligerswerk, mantelzorg). Het is belangrijk om de inwoners nauw bij die ontwikkelingen te betrekken. Wij adviseren u om hierover tijdig en helder te communiceren met de inwoners. Wij achten het daarbij van belang om goed te kijken welke groepen op welk moment (onderwerp afhankelijk) geïnformeerd en bij de gang van zaken betrokken moeten worden. Ook zal daarbij aandacht besteed moeten worden aan de wijze van faciliteren vanuit de gemeente, opdat de processen naar ieders wens kunnen verlopen. Betrokkenheid en herkenbaarheid van en voor de inwoners is van belang om samen met de gemeente te komen tot een adequate aanpak. Als Adviesraad Sociaal Domein hebben we gemerkt dat regionale samenwerking op gemeenteniveau ook van invloed is op de werkwijze van de Adviesraad. In de afgelopen periode heeft onze Adviesraad regelmatig contacten gehad met instanties en Adviesraden aan de “overkant”. Dat vinden we, gezien de ontwikkelingen, een goede zaak. Wat daarbij van belang is dat de Adviesraad tijdig in het bezit komt van de relevantie (beleids)stukken (zowel op lokaal als op regionaal niveau) en vanaf het begin van het proces meegenomen worden.

Nu gebeurt het helaas te vaak dat we stukken onder ogen krijgen waarin hoogstens nog een punt of komma verplaatst kan worden. Wij adviseren u om de Adviesraad vanaf het begin “mee te nemen” in het proces van (beleids)ontwikkeling, zodat er door de betrokken partners proactief gereageerd kan worden. Het woord “communicatie” is hiervoor al eens gevallen. Goede communicatie is van groot belang. Te dikwijls, al of niet voortkomend uit de waan van de dag, laat communicatie te wensen over. Een gebrek aan of onvoldoende communicatie is een gemiste kans. Een goede communicatie kan in hoge mate bijdragen aan het (zo) soepel (mogelijk) laten verlopen van de verschillende processen. Wij adviseren u het onderdeel “communicatie” voortdurend een hoge prioriteit toe te kennen. Uiteraard zijn we te allen tijde bereid ons advies nader mondeling toe te lichten. Met vriendelijke groet, Namens de Adviesraad Sociaal Domein, Albert Hoven (voorzitter)

14