9 b&w Jaarverslag welstand en monumenten 2020

Gemeenteraad Rucphen Binnentuin 1 4715 RW Rucphen

Onze referentie:

Z21/053194-D21/1144967

Uw referentie:

Rucphen, Onderwerp:

Behandelaar:

B. van Huijgevoort

Telefoonnummer:

0165-349766

18 MEI 2021 Jaarverslag welstand en monumenten 2020

Geachte raad, Op grond van artikel 12c van de Woningwet leggen wij eenmaal per jaar een verslag aan u voor over welstand. Met deze brief geven wij hier invulling aan. Daarnaast heeft de welstands- en monumentencommissie een jaarverslag opgesteld over zijn werkzaamheden. Wij zenden u dit verslag ter kennisname toe. Jaarverslag welstand en monumenten In dit verslag geven wij aan op welke wijze wij zijn omgegaan met de adviezen van de welstandscommissie. Daarnaast zetten wij ook uiteen of er gevallen zijn waarin is overgegaan tot het opleggen van een last onder dwangsom of een last onder bestuursdwang wanneer er sprake is van strijd met redelijke eisen van welstand, beoordeeld naar de criteria, zoals vastgelegd in de welstandsnota. Aan het einde gaan wij in op welstandsadvisering in de toekomst. Hoe is er in 2020 omgegaan met adviezen van de welstands- en monumentencommissie? In 2020 is niet afgeweken van een welstandsadvies. Er zijn in 2020 geen adviezen uitgebracht in het kader van de excessenregeling (ernstige strijdigheid met redelijke eisen van welstand). Er is geen dwangsom of last onder bestuursdwang opgelegd in 2020 In 2020 hebben wij geen last onder dwangsom of een last onder bestuursdwang opgelegd wanneer er sprake zou zijn van strijd met redelijke eisen van welstand, beoordeeld naar de criteria, zoals vastgelegd in de Nota uiterlijk van bouwwerken Rucphen 2019.

Naar een nieuwe adviescommissie voor welstand en monumenten In september 2019 heeft u de Nota uiterlijk van bouwwerken Rucphen 2019 vastgesteld. Daarmee heeft u veel ruimte gegeven aan inwoners en ondernemers op het gebied van ruimtelijke kwaliteit. Dit heeft ook gevolgen voor de invulling van de taken van de huidige welstands- en monumentencommissie. Op basis van de nieuwe Omgevingswet blijft een gemeentelijke adviescommissie verplicht. In aanloop naar de inwerkingtreding van de nieuwe Omgevingswet ontvangt u te zijner tijd een voorstel voor invulling van deze nieuwe commissie.

Binnentuin 1 Postbus 9 4715 ZG Rucphen T: 0165 34 95 00 F: 0165 34 13 75 Banknummer: 2850 07 319 IBAN: NL37BNGH0285007319 KvK-nr. 20164997 Gemeente Rucphen

Rucphen

Schijf

Sprundel

St. Willebrord

Zegge

gemeente©rucphen.ni www.rucphen.ni

2

Jaarverslag welstands- en monumentencommissie Op basis van artikel 12b, lid 3 van de Woningwet en de Bouwverordening gemeente Rucphen 2018 legt de welstands- en monumentencommissie de gemeenteraad eenmaal per jaar een verslag voor van de door haar verrichte werkzaamheden. Onderstaand is een beknopte samenvatting van het jaarverslag opgenomen. Overzicht werkzaamheden 2020 Het aantal bouwplannen dat aan de commissie is voorgelegd is t.o.v. 2019 vanwege de nieuwe Nota uiterlijk van bouwwerken Rucphen 2019 sterk gedaald: van 25 in 2019 naar 7 in 2020. Het totale aantal adviezen over deze plannen daalde ook: van 35 in 2019 naar 12 in 2020. Het gemiddeld aantal behandelingen per plan is licht gestegen: van 1,67 naar ongeveer 1,71 behandelingen per plan. Dit hangt logischerwijs samen met het feit dat de plannen waarover nog wel advies is gevraagd, een bijzondere betekenis hebben voor Rucphen, vanwege de cultuurhistorische waarde of de ligging in het Leisuregebied Binnentuin. Er zijn in 2020 geen adviezen uitgebracht in het kader van de excessenregeling (ernstige strijdigheid met redelijke eisen van welstand). De gemeente heeft niet afgeweken van de advisering in het kader van cultuurhistorie en uiterlijk van bouwwerken. Er zijn geen aanvragen geweigerd op basis van een negatief advies, en er zijn geen second opinions aangevraagd.

Daaruit kan worden opgemaakt dat de sturing via welstand en de monumentencommissie gemiddeld binnen 1,71 behandelingen tot een acceptabel resultaat heeft geleid. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Rucphen, de burgemeester, de secretaris,

Sandor Michielse

Marjolein vA3n der Meer Mohr

Bijlage: Jaarverslag 2020 welstands- en mónumentencomnnissie gemeente Rucphen

JAARVERSLAG 2020 WELSTANDS- EN MONUMENTENCOMMISSIE GEMEENTE RUCPHEN

OMGEVINGSDIENST

ZUIDOOST-BRABANT \imp ‘11,

JAARVERSLAG 2020

OMGEVINGSDIENST ZUIDOOST-BRABANT

OMGEVINGSDIENST

JAARVERSLAG 2020

ZUIDOOST-BRABANT

JAARVERSLAG 2020

WELSTANDS- EN MONUMENTENCOMMISSIE GEMEENTE RUCPHEN

In opdracht van Opgesteld door

gemeente Rucphen ir. J.P.A. Ahsmann Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant Wal 28 Postbus 8035 5601 KA Eindhoven

Auteur

Joost Ahsman n Voorzitter welstands- en monumentencommissie

Projectnummer

257972

Datum

28 april 2021

Status

definitief

JAARVERSLAG 2020

OMGEVINGSDIENST ZUIDOOST-BRABANT

Inhoudsopgave 1

Jaarverslag van de welstands- en monumentencommissie

1

1.1

Voorwoord

1

1.2

Inleiding

1

1.3

Samenstelling en werkwijze van de commissie

1

1.4

Overleg met de wethouder

2

1.5

Ervaringen met de welstandsnota

2

1.6

Openbaarheid

3

1.7

Monumenten en cultuurhistorisch waardevolle gebouwen

3

1.8

Evaluatie effecten verruimde welstand

3

1.9

Bijzondere projecten

4

JAARVERSLAG 2020

OMGEVINGSDIENST ZUIDOOST-BRABANT

1

Jaarverslag van de welstands- en monumentencommissie

1.1

Voorwoord

Vorig jaar schreven we dat dit het laatste jaarverslag in de huidige vorm zou zijn. Dat bleek wat voorbarig: de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2021 bleek niet haalbaar en werd een jaar uitgesteld. En ook nu is nog onduidelijk of de Wet op 1 januari 2022 in werking zal treden. Veel gemeenten kampen met achterstanden in de voorbereiding van de uitvoering, en ook het digitale stelsel lijkt nog niet op orde. De Coronacrisis heeft hier ongetwijfeld enige invloed op gehad. Hoe dan ook, de kans is zelfs aanwezig dat we ook over 2021 weer een jaarverslag in deze vorm zullen uitbrengen. De vorm van dit jaarverslag is dan weliswaar vertrouwd, de inhoud bepaald niet. 2020 was het eerste jaar dat in Rucphen het verruimde welstandsbeleid werd toegepast, en dat is te zien in de cijfers.

1.2

Inleiding

Conform Art 12b.3 van de Woningwet dient de welstandscommissie de gemeenteraad eenmaal per jaar een verslag te doen van de door haar verrichte werkzaamheden. In het verslag wordt ten minste uiteengezet op welke wijze zij toepassing heeft gegeven aan de criteria, bedoeld in artikel 12a, eerste lid, onderdeel a. In de bouwverordening is dit als volgt vertaald: "De welstandscommissie stelt jaarlijks een verslag op van haar werkzaamheden voor de gemeenteraad, waarin ten minste aan de orde komt: op welke wijze toepassing is gegeven aan de welstandscriteria uit de welstandsnota; •

de werkwijze van de welstandscommissie;

•

op welke wijze uitwerking is gegeven aan de openbaarheid van vergaderen;

•

de aard van de beoordeelde plannen;

•

de bijzondere projecten.

De welstandscommissie kan in haar jaarverslag aanbevelingen doen ten aanzien van het gemeentelijk

ruimtelijk kwaliteitsbeleid in het algemeen en de aanpassing van de gemeentelijke welstandsnota in het bijzonder." Dit verslag fungeert tevens als jaarverslag van de monumentencommissie.

1.3

Samenstelling en werkwijze van de commissie

In 2020 is afscheid genomen van dhr. Hurkmans als vervangend commissielid. Vanaf 1 januari 2021 zal ook dhr. Peters zijn lidmaatschap overdragen aan zijn opvolger. De samenstelling van de commissie is vanaf 1 januari aldus: •

dhr. J.P.A. Ahsmann, adviseur bij Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant en rayonarchitect;

•

dhr. M. Schafer, adviseur bij Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant en commissielid.

Indien beide leden verhinderd zijn worden zij vervangen door dhr. A. Dieleman, adviseur bij Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant, of een van de externe commissieleden.

pagina 1 van 4

OMGEVINGSDIENST

JAARVERSLAG 2020

ZUIDOOST-BRABANT

Ten behoeve van de advisering over monumenten wordt de commissie uitgebreid met een monumentendeskundige van de Omgevingsdienst. De welstandsadvisering voor de gemeente Rucphen wordt georganiseerd door de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant. De Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant heeft daartoe met de gemeente Rucphen

afspraken gemaakt over onder meer de tarieven, de commissiesamenstelling, vervangend commissieleden en communicatie over het al dan niet doorgaan van vergaderingen. De werkwijze van de commissie is t.o.v. 2019 niet veranderd. De advisering wordt in principe "op afstand" uitgevoerd door een lid van de bureaucommissie van de Omgevingsdienst Zuidoost-Brabant. De welstandscommissie komt slechts bijeen op verzoek van de gemeente, wanneer daartoe aanleiding is, bijvoorbeeld voor een belangrijk plan of een complexe situatie die ter plekke moet worden beoordeeld.

Voor deze werkwijze is gekozen vanwege de sterke terugloop van het planaanbod, waardoor de kosten per plan bij een behandeling in commissieverband in de gemeente zelf te hoog zouden worden. Door de behandeling in de bureaucommissie kan toch steeds op korte termijn een welstandsadvies worden uitgebracht. Door de beschikbaarheid van omgevingsinformatie via internet is een afgewogen advies op

afstand meestal ook goed te geven. In gevallen waarin deze informatie ontoereikend is, wordt de aanvrager gevraagd nadere informatie aan te leveren. De welstandscommissie of bureaucommissie wordt uitgebreid met een monumentendeskundige bij de beoordeling van bouwplannen bij rijksmonumenten en bouwplannen met een cultuurhistorische waarde ingevolge het bestemmingsplan, en functioneert dan als monumentencommissie. Er zijn in 2020 12 adviezen uitgebracht, alle "op afstand" door de bureaucommissie. Dit is in overeenstemming met de werkwijze die in 2014 is afgesproken en bij de invoering van het verruimde beleid is gecontinueerd.

1.4

Overleg met de wethouder

Het afgelopen jaar heeft geen overleg met het gemeentebestuur over de ontwikkelingen op het gebied van dorpsvernieuwing, centrumontwikkeling, bouwen en wonen en monumenten plaatsgevonden.

1.5

Ervaringen met de welstandsnota

Op 18 september 2019 heeft de gemeenteraad van Rucphen een nieuwe "Nota Uiterlijk van Bouwwerken"

vastgesteld, waardoor alleen bij Rijksmonumenten, (nog aan te wijzen) cultuurhistorisch waardevolle panden en in het Leisuregebied Binnentuin nog welstandsregels gelden en een advies van de commissie benodigd is. Vandaar dat sinds die datum het aantal adviesaanvragen sterk is teruggelopen.

Het aantal bouwplannen dat aan de commissie is voorgelegd is t.o.v. 201 9 vanwege het raadsbesluit sterk gedaald: van 25 in 2019 naar 7 in 2020. Het totale aantal adviezen over deze plannen daalde ook: van 35

in 2019 naar 12 in 2020. Het gemiddeld aantal behandelingen per plan is licht gestegen: van 1,67 naar ongeveer 1,71 behandelingen per plan. Dit hangt logischerwijs samen met het feit dat de plannen waarover

nog wel advies is gevraagd, een bijzondere betekenis hebben voor Rucphen, vanwege de cultuurhistorische waarde of de ligging in het Leisuregebied Binnentuin.

pagina 2 van 4

JAARVERSLAG 2020

OMGEVINGSDIENST ZUIDOOST-BRABANT

Er zijn in 2020 geen adviezen uitgebracht in het kader van de excessenregeling (ernstige strijdigheid met redelijke eisen van welstand). De gemeente heeft voor zover bekend niet afgeweken van de advisering i.h.k.v. cultuurhistorie en uiterlijk van bouwwerken. Er zijn geen aanvragen geweigerd op basis van een negatief advies, en er zijn geen second opinions aangevraagd. Daaruit kan worden opgemaakt dat de sturing via welstand en de monumentencommissie gemiddeld binnen 1,71 behandelingen tot een acceptabel resultaat heeft geleid.

1.6

Openbaarheid

Een welstandscommissievergadering is openbaar. De toetsing op afstand is dit niet. Dit kan, sinds de aanpassing van het BOR in 2013, ook niet meer als een verplichting worden gezien. De vergaderingen van de welstandscommissie vinden wanneer dat nodig is plaats in openbaar toegankelijke vergaderruimten in het gemeentehuis van Rucphen. De gemeente draagt in dat geval zorg voor de agendering van de vergadering. In 2020 heeft geen enkele openbare vergadering in Rucphen plaatsgevonden. De mogelijkheid tot overleg tussen aanvrager en commissie blijft aanwezig; wanneer daaraan behoefte is kan dit op korte termijn worden georganiseerd, of eventueel telefonisch plaatsvinden. Telefonisch overleg met aanvragers en/of ontwerpers heeft wel verscheidene keren plaatsgevonden.

1.7

Monumenten en cultuurhistorisch waardevolle gebouwen

In 2020 zijn in totaal 8 adviezen uitgebracht in de geïntegreerde commissie welstand-monumenten, voor 5 verschillende plannen. (In 201 9 was dit nog 12 adviezen over 7 plannen.) In 2 gevallen betrof het een Rijksmonument: het plaatsen van antennes in de toren van de kerk aan de Raadhuisstraat in Rucphen en van de kerk aan de Pastoor Bastiaansensingel in St. Willebrord. Verder is nog 1 keer geadviseerd over de verplaatsing, herbestemming en wijziging van een (niet beschermde) Vlaamse schuur aan de Langendijksestraat, het plaatsen van dakkapellen op een cultuurhistorisch waardevol pand aan de Zundertseweg en het verbouwen en uitbreiden van een cultuurhistorisch waardevol pand aan Steenpaal 3.

1.8

Evaluatie effecten verruimde welstand

Op 18 september 201 9 heeft de gemeenteraad van Rucphen een nieuwe "Nota Uiterlijk van Bouwwerken" vastgesteld. Deze nota (vanaf 2022 een beleids-maatwerkregel onder het Omgevingsplan) is een logisch vervolg op de al jaren lopende deregulering van het welstandsbeleid in Rucphen ten behoeve van vrijheid van de initiatiefnemer. De nota stelt dat voor de activiteit bouwen geen welstandsadvies meer is benodigd, behalve wanneer er tevens sprake is van een (Rijks)monument, bij cultuurhistorisch waardevolle panden, en in het gebied waarvoor recent een beeldkwaliteitplan is vastgesteld: het Leisuregebied Binnentuin. Voor een evaluatie van de effecten van de invoering van dit beleid is het nog te vroeg. De commissie raadt de gemeenteraad wel aan een dergelijke evaluatie binnen enkele jaren te houden.

pagina 3 van 4

C

OMGEVINGSDIENST

JAARVERSLAG 2020

ZUIDOOST-BRABANT

In 2022 zal de Omgevingswet waarschijnlijk formeel in werking treden. Hierin zal het onderscheid tussen de verschillende aspecten van de ruimtelijke kwaliteit (omgevingskwaliteit) vervagen en uiteindelijk wellicht verdwijnen. Alle voorwaarden voor de activiteit bouwen en de activiteit wijzigen monumenten zullen immers in het omgevingsplan moeten worden opgenomen. Garanties voor de omwonenden zullen moeten terugkeren in de vorm van een Omgevingsdialoog, waarvoor de gemeenten een participatiebeleid zullen moeten opstellen (zoals vorig jaar door de Eerste Kamer als voorwaarde voor instemmen met de Invoeringswet werd geëist). Verder zal de gemeente de huidige welstands- en adviescommissies (in het geval van Rucphen is dat een geïntegreerde commissie) moeten ontbinden en een nieuwe Gemeentelijke Adviescommissie moeten instellen. Beide zaken zullen voor 2022 moeten worden doorgevoerd.

1.9

Bijzondere projecten

De planvorming voor het pand aan Steenpaal 3 laat zien dat het nieuwe beleid t.a.v. gebouwd erfgoed ook resultaat oplevert: aanvankelijk was het de bedoeling van de opdrachtgever het pand te slopen en een nieuwe woning te bouwen. Goed overleg tussen ontwerper en commissie heeft ertoe geleid dat het pand behouden blijft en wordt uitgebreid met een goed vormgegeven hedendaagse aanbouw, waarin een groot deel van het programma is ondergebracht.

VCORGEVEL

RECHTER ZWEVEL

1 I IMKER ZIJGEVEL

IMKER ZUGEVEL DOKSNEDE

Ontwerp uitbreiding Steenpaal 3 Schijf.

pagina 4 van 4

.

c