5. b&w Invoering landelijk tarief jeugdbescherming

Onze referentie:

Gemeenteraad Rucphen Postbus 9 4715 ZG RUCPHEN

Z20/049885-D24/1211051

Uw referentie: Behandelaar:

M. Diepstraten

Telefoonnummer:

0165-349905

wiRT

Rucphen,

u

Onderwerp:

Invoering landelijk tarief jeugdbescherming

Geachte raad, De afgelopen periode bent u met regelmaat geïnformeerd over de situatie binnen de organisatie van jeugdbescherming in Brabant. Vanwege de omvang van dit dossier wordt er samengewerkt op schaal van de vijf jeugdhulpregio's in Brabant. De brief die nu voorligt, is dan ook op provinciale schaal voorbereid en aan alle gemeenteraden in Brabant verstuurd. Met deze brief brengen wij u op de hoogte van de meest recente ontwikkelingen in de jeugdbescherming: de implementatie van het landelijke tarief. Investering en resultaten De jeugdbescherming staat onder grote druk. Er is een crisissfeer rondom de Gecertificeerde Instellingen (GI's): we zien een haperend stelsel, een toenemende complexiteit en juridisering van de gezinsproblematiek, veranderende opvattingen over jeugdbescherming en een oplopende werkdruk. GI's kampen met een toename van verzuim en verloop en komen moeilijk aan personeel. Ten opzichte van de landelijke trend staan we er in Brabant relatief goed voor. De Brabantse jeugdzorgregio's hebben de afgelopen jaren veel geïnvesteerd in de samenwerking onderling en met de GI's. Zo is er nu een provinciale Leading Coalition1 tussen gemeenten, zorgen veiligheidspartners. Daarnaast hebben de regio's ook veel geïnvesteerd in de organisatie Jeugdbescherming Brabant (JBB), op samenwerking en in financiën.

JBB heeft een interne doorontwikkeling gemaakt, die hoopvolle resultaten laat zien. Het aantal kinderen dat wacht op een vaste jeugdbeschermer is sterk terug gelopen. Hier mogen we met elkaar trots op zijn en tegelijk is er nog veel te doen. Met gepast optimisme kunnen we vooruit kijken. Landelijk tarief In opdracht van het ministerie van J&V heeft KPMG onderzoek gedaan naar de gemiddelde kostprijsberekening en bekostigingsvormen voor de GI's. Met de uitkomsten van de onderzoeken zijn Rijk, VNG en GI's om de tafel gegaan om tot bestuurlijke afspraken en bijbehorende handreiking te komen over een landelijk tarief vanaf 2024. Na een lang traject zijn sinds 18 oktober 2023 de afspraken over een landelijk tarief voor de GI's vanaf 2024 een feit.

1 Op provinciaal niveau is er een netwerkverband opgericht; de Leading Coalition. Een samenwerking tussen

bestuurders van regiogemeenten en partijen als Veilig thuis, Raad voor de Kinderbescherming, GI's, jeugdhulpaanbieders etc.

Binnentuin 1 Postbus 9 4715 ZG Rucphen T: 0165 34 95 00 F: 0165 34 13 75 Banknummer: 2850 07 319 IBAN: NL37BNGH0285007319 KvK-nr. 20164997

Gemeente Rucphen

Rucphen

Schijf

Sprundel

St. Willebrord

Zegge

gemeente@rucphen.nl www.rucphen.ni

2

Om tot een uitwerking van het landelijk tarief voor de Brabantse gemeenten te komen, is een provinciale projectgroep ingericht. Deze projectgroep heeft een advies opgesteld over de hoogte van de tarieven en bijbehorende afspraken tussen gemeenten en JBB. Voor de landelijk werkende GI's, Wiliam Schrikker Groep Jeugdbescherming & Jeugdreclassering (WSG) en het Leger des Heils Jeugdbescherming & -Reclassering (LdH) heeft de VNG een advies opgesteld voor gemeenten. Het landelijk tarief maakt het mogelijk dat: 1. Kinderen, gezinnen en betrokkenen kunnen vertrouwen op de oplettendheid, zorg en aandacht vanuit de jeugdbescherming 2. De werkdruk voor professionals omlaaggaat. 3. Er rust en ruimte ontstaat voor de beweging naar het toekomstscenario Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming Er wordt met het Toekomstscenario gewerkt aan een toekomstbestendig en eenvoudiger stelsel. Op dit moment krijgen kinderen en gezinnen niet altijd de hulp en ondersteuning die zij nodig hebben. Het rijk wil de jeugdbescherming daarom vereenvoudigen en beter organiseren. Het Toekomstscenario Kind- en gezinsbescherming biedt perspectief voor de langere termijn. Regio West-Brabant West is één van de elf proeftuinen. De proeftuinen laten bemoedigende resultaten zien, maar brengen nog geen verlichting voor GI's op de korte termijn. Het landelijk tarief is een interventie voor de korte termijn.

Landelijke Tarieven verwerkt voor JBB De VNG heeft voor het invoeren van de landelijke tarieven een handreiking uitgebracht. Het landelijk tarief dat wordt gehanteerd in de handreiking is een basistarief. Dit is gebaseerd op een gemiddelde kostprijs van alle GI's. Het landelijk tarief wordt uitgedrukt als een bedrag per maatregel ondertoezichtstelling, voogdij of jeugdreclassering. Mede vanwege de incidentele middelen van gemeenten en Rijk in voorgaande jaren heeft JBB voldoende jeugdbeschermers aan kunnen trekken om aan deze norm te kunnen voldoen. Dit betekent dat JBB met ingang van 2024 het basistarief ontvangt. Vanuit de handreiking van de VNG zijn ook een aantal onderwerpen waarover je regionaal afspraken kunt maken. Een provinciale werkgroep heeft dit gedaan met JBB. Uitkomst van deze onderhandelingen is dat JBB bovenop het basistarief een opslag van 3% ontvangt voor de beschikbaarheidsfunctie en innovatie. Een 'beschikbaarheidsfunctie' betekent het beschikbaar hebben van voldoende capaciteit, rekening houdend met fluctuaties in het aantal maatregelen gedurende het jaar. Met een verhoging ten behoeve van de beschikbaarheidsfunctie aanvaarden gemeenten dat er gemiddeld genomen sprake is van een overcapaciteit aan jeugdbeschermers.

Hier staat tegenover dat het risico op wachtlijsten kleiner is omdat JBB, bij een verhoging van de instroom, direct personeel beschikbaar heeft. Op het moment dat er geen sprake is van extra instroom, zorgt JBB ervoor dat dit extra personeel zo efficiënt mogelijk wordt ingezet, vooral op het gebied van innovatie. JBB en de jeugdzorgregio's bepalen uiterlijk op 1 oktober 2025, of en zo ja in hoeverre de opslag voor de beschikbaarheidsfunctie en innovatie gehandhaafd blijft vanaf 2026. Bijzondere pupilkosten2 in Brabant Uit de recent uitgevoerde evaluatie van de bijzondere pupilkosten door de Brabantse jeugdzorgregio's en GI's blijkt dat men positief is over de uitvoering van de bijzondere pupilkosten in Brabant. We worden hierin landelijk ook als voorbeeldregio gezien. Daarom wordt de regeling bijzondere pupilkosten gehandhaafd zoals vastgesteld per 1 januari 2024.

2 'Bijzondere pupilkosten hebben geen betrekking op de dagelijkse kosten voor opvoeding en verzorging van een jeugdige. Het gaat om specifieke kosten zoals aanvullende ziektekosten en forensische diagnostiek.

3

Tarieven voor landelijk werkende instellingen WSG en LdH Met de landelijk werkende GI's , William Schrikker Groep (WSG) en het Leger des Heils (LdH), zijn overleggen gevoerd onder regie van de VNG. Hieruit is geconcludeerd dat het Leger des Heils geen inlooppad nodig heeft om te voldoen aan de nieuwe workloadnorm, zij krijgt vanaf 1 januari 2024 het volledig basistarief. Met William Schrikker Groep is een inlooppad afgesproken voor de duur van 1 jaar. Voor beide GI's geldt wel dat zij een bufferopslag krijgen van 2%. Deze bufferopslag ontvangen zij, totdat zij een buffer van 10% hebben opgebouwd. Voor wat betreft de bijzondere pupilkosten hanteren we de Brabantste regeling, zoals hierboven beschreven. De ontwikkelingen van de landelijk werkende GI's worden gemonitord door de VNG. Afspraken worden vastgelegd via een addendum Hoewel de VNG, Rijk en GI's de landelijke tarieven gezamenlijk hebben vastgesteld en vastgelegd in bestuurlijke afspraken en een handreiking zijn deze afspraken vanuit juridisch oogpunt niet bindend. Daarom is gekozen voor het toevoegen van addenda aan de huidige overeenkomsten 3BJR. In deze addenda zijn de nieuwe tarieven en de daarbij horende afspraken vastgelegd. Voor zover er sprake is van specifiek Brabantse aanvullende afspraken zijn deze per GI in de separate aanvullende overeenkomsten vastgelegd.

Kosten De uiteindelijke kostenstijging is afhankelijk van het aantal ingezette jeugdbeschermingsmaatregelen per gemeente. Rijk en gemeenten hebben de afspraak gemaakt dat zij beiden structureel bij zullen dragen aan de extra kosten voortkomende uit de handreiking. Het verschil tussen de huidige tarieven en het nieuwe tarief bedraagt landelijk € 60 miljoen op jaarbasis. Het Rijk draagt hieraan vanaf 2024 structureel € 30 miljoen per jaar bij, gemeenten betalen het overige bedrag. Deze Rijksbijdrage zal via het Gemeentefonds beschikbaar komen. Lokale paragraaf kosten Het is moeilijk om een inschatting van de extra kosten te maken, omdat op voorhand niet in te schatten is hoeveel maatregelen er worden uitgesproken. Wel kunnen we inzichtelijk maken wat het effect van de nieuwe tarieven is bij gelijkblijvend zorgverbruik (62 maatregelen). Bij gelijkblijvende aantallen is het effect op onze begroting ruim € 103.000,00. We stellen uw raad in de le Bestuursrapportage 2024 voor om de budgetten jeugdbescherming (€ 93.000,00) en jeugdreclassering (€ 10.000,00) te verhogen. Er is voor deze kosten geen dekking binnen de bestaande budgetten voor jeugdzorg. Om het tekort te dekken wordt het begrotingssaldo 2024 ingezet.

Voor de structurele financiële consequenties willen we een claim opnemen in de Kadernota 2025, zodat dit kan worden meegenomen in de integrale afweging en ook inzichtelijk blijft voor uw raad.

Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Rucphen, de secre ris, de bu

Edwin Kolen

eester,

der Meer Mohr