5 b&w Burgerinitiatief Schijf

GEMEENTE RUCPHEN INGEKOMEN:

1 2 NOV. 2024 ZAAK:

REG.NR: VERBLIJF:

AFD. WEEK:

Raad van de gemeente Rucphen Postbus 9 4715 ZG RUCPHEN

Onze referentie: Uw referentie: Behandelaar:

D. Santbergen/J. Schrauwen

Telefoonnummer:

Rucphen, Onderwerp:

1 1 NOV 2024 Raadsinformatiebrief Burgerinitiatief Schijf

Geachte raad, Op 17 juni 2024 hebben vier initiatiefnemers het burgerinitiatief Schijf ingediend. Dit is gesteund met ruim driehonderd handtekeningen van inwoners uit Schijf. Het burgerinitiatief heeft als doel om een ontwikkelvisie voor het dorp Schijf op te stellen. Op 3 juli 2024 hebben de indieners dit burgerinitiatief tijdens de raadsvergadering aan u gepresenteerd. Daarbij hebben ze drie belangrijke speerpunten benadrukt: • • •

Het transformeren van het kerkgebouw naar een maatschappelijke voorziening; Het bepalen van ontwikkelruimte voor woningen voor de komende 10 jaar; Het verbreden en verbinden van de sportlocatie met het dorp.

De initiatiefnemers vragen de gemeente om zich actief in te zetten om het woon- en leefklimaat in Schijf te versterken door met twee punten concreet aan de slag te gaan. 1. Het opstellen van een visie voor Schijf, waarin de ontwikkelruimte voor woningbouw in Schijf wordt vastgelegd (inbreidings- én uitbreidingsmogelijkheden). De visie en het uitvoeringsprogramma zijn integraal onderdeel van de op te stellen ontwerp omgevingsvisie 2.0 en worden eind 2024 samen met de omgevingsvisie vastgesteld. 2. Ze vragen de gemeente om na de zomer te starten samen met de indieners en het parochiebestuur met een haalbaarheidsonderzoek naar het herbestemmen van het kerkgebouw naar een maatschappelijk functie. Met als doel om dit onderzoek voor de zomer van 2025 te hebben afgerond, zodat in het najaar van 2025 een besluit genomen kan worden over de benodigde gemeentelijke investeringen. Middels een raadsinformatiebrief bent u op 14 augustus tussentijds geïnformeerd over de stand van zaken. Samenwerking Burgerinitiatief Er zijn al enkele gesprekken gevoerd met de indieners van het burgerinitiatief. Er is nader kennisgemaakt en het initiatief is toegelicht. Hierdoor is een beter beeld ontstaan over de achtergrond van het indienen van het burgerinitiatief. Ook heeft er een eerste kennismaking met

Binnentuin 1 Postbus 9 4715 ZG Rucphen T: 0165 34 95 00 F: 0165 34 13 75

Banknummer: 2850 07 319 IBAN: NL37BNGH0285007319 KvK-nr. 20164997 Gemeente Rucphen Rucphen

Schijf

Sprundel

St. Willebrord

Zegge

gemeente@rucphen.nl www.rucphen.nl

2

de gemeente, het burgerinitiatief en de parochie plaatsgevonden. Hierbij is toen ook een bezoek aan de kerk in Schijf gebracht. Het procesvoorstel is in samenspraak met de indieners opgesteld. Klankbordgroep als participatie werkvorm voor ontwikkelvisie Schijf Burgerinitiatief Schijf draagt bij aan "Participatie versterken". Betrokken inwoners, ondernemers en (maatschappelijke) initiatiefnemers; ze hebben allemaal hun eigen opvattingen, belangen en kanalen. Het burgerinitiatief bij de ontwikkeling betrekken, biedt kansen: je krijgt als gemeente toegang tot een enorme hoeveelheid kennis en kunde, vergroot het draagvlak voor de ontwikkelplannen voor het dorp Schijf en vergroot de betrokkenheid bij de buurt. Burgerinitiatief Schijf gaat als klankbordgroep fungeren bij de ontwikkelvisie voor het dorp Schijf. De rollen zijn: denktank en raadplegend. De klankbordgroep brengen hier hun visies, ideeën, meningen, knelpunten en wensen in. Natuurlijk kunnen zij zelf ook suggesties aandragen om een plan te verbeteren. Ze gevenzwaarwegende adviezen, maar de inbreng is niet bindend bij de besluitvorming. Een andere functie van klankbordgroep Burgerinitiatief Schijf is zowel intern als extern draagvlak te creëren. De rol van de gemeente is om samen te werken met Burgerinitiatief Schijf door hen te faciliteren.

Het procesvoorstel is er op gericht dat de gemeente zodanig het proces faciliteert, dat de initiatiefnemers met elkaar hun rol pakken en zich eigenaar voelen van de opgave. De gemeente is daarbij de verbinder en procesbegeleider. Daarbij reserveert de gemeente een bedrag van €20.000,00 ter financiering van eventuele onderzoeken ter bevordering en ondersteuning van het haalbaarheidsonderzoek. Dit bedrag wordt gedekt uit een reeds beschikbaar gesteld budget. Naast een rol voor Burgerinitiatief Schijf en de gemeente, ligt er ook een cruciale rol en verantwoordelijkheid voor de parochie en Bisdom als beheerder/eigenaar van het kerkgebouw in Schijf. Vervolg: U wordt over het verder verloop van het Burgerinitiatief Schijf geïnformeerd middels de bestuursrapportages, de jaarrekening en de programmabegroting.

Vertrouwende u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Met vriendelijke groet, Burgemeester en wethouders van Rucphen, de secr taris, de burg-

Edwin Kolen

Marjolein

eester,

der Meer Mohr

Procesvoorstel Burgerinitiatief Schijf: het burgerinitiatief

Aanleiding Op 17 juni 2024 is door vier initiatiefnemers het Burgerinitiatief Schijf ingediend bij de gemeente Rucphen. Dit is gesteund door de inwoners van Schijf met ruim 300 handtekeningen. Het burgerinitiatief heeft als doel om een ontwikkelvisie voor het dorp Schijf aan te jagen. De initiatiefnemers willen samenwerken met de gemeente om dit burgerinitiatief verder vorm te geven, waarbij wordt ingezet op de volgende speerpunten:

1. Het transformeren van het kerkgebouw naar een maatschappelijke voorziening. In mei 2024 heeft het parochiebestuur laten weten dat de kerk in Schijf op termijn 'aan de eredienst wordt onttrokken'. Het parochiebestuur wil het gebouw verkopen en geeft de voorkeur aan een maatschappelijke invulling. Behoud van het gebouw staat hierbij voorop. Herbestemming is dus aan de orde en dat biedt kansen. Zowel voor bestaande voorzieningen in Schijf als voor het uitbreiden van de voorzieningen.

bepalen van ontwikkelruimte voor woningen voor de komende 10 jaar. d . Op2. Het dit moment wordt er op 1 locatie in het dorp gebouwd en zijn er enkele kleinschalige locaties in ontwikkeling. De noodzaak voor het bouwen van passende woningen is groot, dus we moeten nu nadenken over waar deze woningen de komende 10 jaar gerealiseerd kunnen worden om te voorkomen dat de bouw van woningen weer stilvalt.

3. Het verbreden en verbinden van de sportlocatie met het dorp. De inwoners van Schijf zien kansen om het sportpark beter te benutten en beter te verbinden met de dorpskern. Het Burgerinitiatief Schijf vraagt de gemeente om zich actief in te zetten om het woon- en leefklimaat in Schijf te versterken door samen met hen aan de slag te gaan met deze punten; 1. Het opstellen van een visie voor Schijf, waarin de ontwikkelruimte voor woningbouw✓ in Schijf wordt vastgelegd (inbreidings- én uitbreidingsmogelijkheden). De visie en het uitvoeringsprogramma zijn integraal onderdeel van de op te stellen ontwerp omgevingsvisie 2.0. 2. Ze vragen de gemeente om na de zomer te starten samen met de indieners en het parochiebestuur met een haalbaarheidsonderzoek naar het herbestemmen van het kerkgebouw naar een maatschappelijke functie. Procesvoorstel Dit voorliggend procesvoorstel is door de gemeente en Burgerinitiatief Schijf opgesteld naar aanleiding van het startgesprek tussen gemeente en Burgerinitiatief Schijf op 26 augustus jl. Uitgangspunt is dat het procesvoorstel voorziet in samenwerkingsafspraken voor de komende periode. Dit blijft een cyclisch proces om zo daadwerkelijk samen verder inhoud te geven aan de benodigde beweging. Doel procesvoorstel Het burgerinitiatief en gemeente geven met elkaar vorm aan de inhoudelijke opgave, de 'ontwikkelvisie' van het dorp Schijf.

Het burgerinitiatief weet wat er echt speelt in Schijf, wat de opgave is. Er wordt gezamenlijk nagedacht over oplossingen en wie daarvoor nodig zijn. Met elkaar worden prioriteiten bepaald en wordt de aanpak besproken en afgestemd. Het burgerinitiatief pakt daarbij een proactieve rol ten opzichte van de gemeente. Opgave E De inhoudelijke opgave wordt deels bepaald door de speerpunten zoals benoemd in het burgerinitiatief. Voor deze opgave zijn wetgeving en gemeentelijk beleid leidend. Maar daarnaast is het van belang dat de initiatiefnemers van het burgerinitiatief continu de actuele opgave ook kennen.

Ten aanzien van punt 1: Het opstellen van een visie voor Schijf, waarin de ontwikkelruimte voor woningbouw in Schijf wordt vastgelegd (inbreidings- én uitbreidingsmogelijkheden).

Omgevingsvisie Het burgerinitiatief is een belangrijke inbreng voor de participatie rondom de omgevingsvisie. Het voorstel is om het burgerinitiatief mee te nemen in de totstandkoming van de gebiedsgerichte uitwerking van de kern Schijf, waarin speerpunten 2 en 3 nader worden uitgewerkt. Dit zal in samenspraak met de initiatiefnemers van het burgerinitiatief plaatsvinden. De vaststelling van de omgevingsvisie zal plaatsvinden in het eerste kwartaal van 2025. Onder de omgevingsvisie komen een aantal programma's te hangen, waaronder ook het volkshuisvestingsprogramma (vhp). Een onderdeel van het vhp wordt een uitvoeringsprogramma. Over welke onderdelen worden opgenomen in het uitvoeringsprogramma vindt nu onderzoek plaats. De exacte inhoud van het uitvoeringsprogramma is op dit moment niet bekend. De input van Burgerinitiatief Schijf zal in de besluitvorming door de gemeenteraad worden meegenomen.

Klankbordgroep als participatie werkvorm voor ontwikkelvisie Schijf Burgerinitiatief Schijf draagt bij aan "Participatie versterken". Betrokken inwoners, ondernemers en (maatschappelijke) initiatiefnemers; ze hebben allemaal hun eigen opvattingen, belangen en kanalen. Hen bij de ontwikkeling betrekken, biedt kansen: je krijgt als gemeente toegang tot een enorme hoeveelheid kennis en kunde, vergroot het draagvlak voor ontwikkelplannen voor het dorp Schijf en de (maatschappelijke) betrokkenheid bij de buurt. Burgerinitiatief Schijf gaat als klankbordgroep fungeren bij de (integrale)ontwikkelvisie voor het dorp Schijf. De rollen zijn: denktank en raadplegend. De klankbordgroep brengt hier haar visie, ideeën, meningen, knelpunten en wensen in. Natuurlijk kunnen zij zelf ook suggesties aandragen om een plan of planproces te verbeteren. Ze geven zwaarwegende adviezen, maar de inbreng is niet bindend bij de besluitvorming. Een andere functie van klankbordgroep Burgerinitiatief Schijf is zowel intern (binnen eigen organisatie en achterban) als extern (overige betrokkenen) draagvlak vergroten.

Ten aanzien van punt 2: Het opstarten van een haalbaarheidsonderzoek naar de transformatie van het kerkgebouw naar maatschappelijke voorziening De Sint-Martinuskerk in Schijf wordt op termijn aan de eredienst onttrokken. Het parochiebestuur wil het gebouw verkopen en geeft de voorkeur aan een maatschappelijke invulling. Via Burgerinitiatief Schijf wordt de gemeente gevraagd om na de zomer gezamenlijk te starten met de initiatiefnemers en het parochiebestuur met een haalbaarheidsonderzoek naar het herbestemmen van het kerkgebouw naar een maatschappelijk functie. De kerk is op dit moment eigendom van de kerkelijke organisatie 'Rooms Katholieke Parochie Van De Heilige Martinus'. De huidige bestemming van de kerk is 'maatschappelijk'. Naast de kerk bevindt zich de pastorie. Voor deze locatie is een initiatief ingediend om deze te herontwikkelen naar woningbouw.

In het haalbaarheidsonderzoek kunnen de volgende aspecten aan bod komen, met bijbehorende rolverdeling: • De cultuurhistorische kenmerken van het gebouw en alles wat erbij hoort (bijzondere bouwkundige kenmerken, tuin, bijgebouwen, etc) rol burgerinitiatief • Beleidstechnisch en planologisch onderzoek = rol gemeente • Inventarisatie wensen en behoefte = rol burgerinitiatief • De bouwtechnische staat van de kerk = rol parochie • Mogelijke nieuwe functies; hoe groot is de kans op succes, passen ze bij het gebouw en verhouden ze zich tot bestaande maatschappelijke voorzieningen zoals d'n hoge Dries? = rol gemeente/burgerinitiatief • De financiële haalbaarheid = rol parochie/gemeente • Ruimtelijke randvoorwaarden, zoals monumentenstatus en bestemmingsplannen = rol gemeente

Voor eventuele aanvullende onderzoekskosten en ter ondersteuning van het haalbaarheidsonderzoek is door de gemeente een bedrag van €20.000,- gereserveerd. Op dit moment is niet concreet wat de eventuele kosten voor onderzoek zullen zijn. Uit onder andere de inventarisatie zal blijken op welke onderdelen nader, extern onderzoek nodig is en wat hiervan de kosten zullen zijn. Eventuele financiële uitgaven zullen in overleg met het burgerinitiatief en na goedkeuring door de gemeente plaatsvinden. Gemeente faciliteert daarnaast een toolkit voor Burgerinitiatief Schijf voor het beschrijven van de kansen en toekomstpad van het kerkgebouw. Het doel van deze toolkit is het proberen om zo veel mogelijk mensen uit de gemeenschap te betrekken in een open verhaal waarbij mensen naar elkaar luisteren en van gedachten wisselen over de verschillende opvattingen die leven. Met deze aanpak bouwt het burgerinitiatief samen verder met de gemeenschap op de ingebrachte ideeën naar een gedeeld en gedragen beeld voor de toekomst. IIIIIIII

Rol gemeente De rol van de gemeente is om samen te werken met Burgerinitiatief Schijf. Het procesvoorstel is er op gericht dat de gemeente het proces faciliteert, dat de initiatiefnemers met elkaar hun rot pakken en zich eigenaar voelen van de opgave. De gemeente is daarbij de verbinder en procesbegeleider. Naast een rol voor Burgerinitiatief Schijf en de gemeente, ligt er ook een belangrijke rol en verantwoordelijkheid voor de parochie en Bisdom als beheerder/eigenaar van het kerkgebouw in Schijf. Beoogd resultaat Wat willen we met elkaar opleveren of realiseren? Het is wenselijk dat de gemeente en het burgerinitiatief: • elkaar kennen; • elkaars belangen en perspectieven kennen; • een gezamenlijke opvatting hebben over het eindpunt, de visie/ koers/ stip op de horizon; • een gezamenlijke opvatting hebben over de huidige situatie; • ieder inbreng leveren die wordt meegenomen in de stappen die je moet zetten om bij dat gezamenlijk eindpunt te komen; • gezamenlijk een plan (van aanpak) opstellen met de stappen om te komen van de huidige situatie naar de toekomstige situatie; • allen een ambassadeur/ trekker/ aanjager/ facilitator zijn van een deel van de inhoudelijke opgave en dat helder is wie welk aandeel heeft in het proces. Resultaat • Het burgerinitiatief levert input op de gebiedsgerichte uitwerking kern Schijf (als onderdeel van de Omgevingsvisie 2.0).

Koers en perspectief • Het Burgerinitiatief Schijf treedt op als klankbordgroep voor de op te stellen integrale ontwikkelvisie voor Schijf. • Gemeente en Burgerinitiatief Schijf leveren voor de zomer van 2025 naar een haalbaarheidsonderzoek voor de transformatie van de kerk naar een maatschappelijke voorziening.

Vervolgstappen Er wordt een gezamenlijk plan van aanpak opgesteld, een totaalaanpak voor de inhoudelijke opgave, waarbij trekkers/ ambassadeurs per thema worden afgestemd. Zodra deze gezamenlijke basis er ligt, is een vorm van overleg en communicatie met elkaar nodig, om goed met elkaar te blijven samenwerken en afstemmen. Voor deze periode dienen suggesties voor overleg- en communicatievormen opgenomen te worden. Het voorstel is om de volgende stappen te doorlopen met elkaar: • Stappen benoemen om van nu naar toekomst te komen — plan van aanpak • Ambassadeurs benoemen voor deel-opgaven • Bepalen overlegvorm(en) • Afspreken wijze van communicatie Hierna is het van belang om bovenstaande stappen uit te werken in een projectplan en de volgende 6 fasen van projectmanagement te doorlopen met elkaar; • Initiatiefase • Definitiefase • Ontwerpfase • Uitvoeringsfase • Evaluatiefase

/4 - V. >1

Fase 1: Het initiatief: de inwoner(s) komen met een idee of initiatief In fase 1 stellen we scherp wat de behoeftes zijn van de initiatiefnemers. De gemeente staat open voor het initiatief en komen er door het stellen van vragen achter wat het initiatief inhoudt, wat dit van de gemeente vraagt en hoeveel kracht er vanuit de initiatiefnemers achter zit. We hebben als uitgangspunt learning by doing'en zijn daar open en eerlijk over.

En Fase 2: Definitie; wat?

In deze fase stellen we samen de doelen vast en het resultaat, ook in termen van tijd en planning.

Fase 3: Ontwerp en besluit; hoe? Bij stap 3 gaan we samen het project meer in detail plannen. Er moet op een rij gezet worden welke kosten daarbij horen, welke deelresultaten we willen bereiken, welke risico's er zijn en uiteraard wie wat doet in welke fase.

Q a

* **

Fase 4: Voorbereiding; hoe uit te voeren? Tijdens deze fase gaat de gemeente met de initiatiefnemers en het project-/initiatiefontwerp aan de slag.

Fase 5: Uitvoering: doen Plannen en anticiperen. Uitvoering via projectmanagement en deelaspecten: Tijd, Geld, Organisatie, Kwaliteit en Informatie. Uitwerking en monitoring via een checklist.

Fase 6: Nazorg: continuïteit en leren Deze fase is erop gericht om het project te evalueren. Dit om te leren en goodwill van betrokkenen te behouden en te versterken.