3. RWB Kaderbrief RWB begroting 2026
Tekst van het document
1 REGIO WEST-BRABANT
Aan de raads- en collegeleden van de 16 RWB-gemeenten
Uw kenmerk:
Ons kenmerk: Onderwerp: Bijlage:
RWB/2025-011 Kaderbrief RWB begroting 2026 Overzicht ontvangen richtlijnen met reactie
Datum Contactpersoon Telefoon: E-mail:
29 januari 2025 Olga Arandjelovic 06 10 21 71 74 olga.arandjelovic@west-brabant.eu
Beste leden van de West-Brabantse raden en colleges, in de periode oktober-december ontvingen we van u de richtlijnen voor onze begroting 2026. Daarin dringt u aan op demping van de indexering van de gemeentelijke bijdrage aan RWB of op een verdergaande bezuiniging. U vroeg ons in de kaderbrief 2026 aan te geven hoe we hieraan tegemoet gaan komen. In de vergadering van het algemeen bestuur op 4 december hebben we de beantwoording van uw vraag besproken. De door het algemeen bestuur aangegeven denkrichting hebben we uitgewerkt in deze kaderbrief die we op 29 januari vaststelden. Algemene en specifieke richtlijnen Allereerst merken we op dat wij goed uit de voeten kunnen met de algemene financiële richtlijnen, de specifieke financiële richtlijn voor Kleinschalig Collectief Vervoer en de beleidsmatige richtlijnen die betrekking hebben op de strategische agenda van RWB. De algemene richtlijnen komen uit de vastgestelde Nota Verbonden Partijen en de KCV-richtlijn sluit aan op onze contractafspraken met de vervoerder. De vragen over de strategische agenda beantwoorden we bij de begroting. We ronden voor de start van de zienswijzetermijn van de ontwerpbegroting 2026 het jaarplan 2025-2026 af, zodat u dat bij de beoordeling van de financiële stukken kunt betrekken.
Bezuinigingsopgave 2026 Om inzicht te krijgen in de gemeentelijke bijdragen aan RWB zijn de geraamde kosten in de begroting 2025 op de volgende pagina in beeld gebracht. De begroting 2025 van RWB omvat € 30 miljoen. Daarvan is 23 miljoen toe te schrijven aan de shared services Kleinschalig Collectief Vervoer, het Mobiliteitscentrum en Regioarcheologie. De subsidie aan B.V. REWIN West-Brabant bedraagt € 2,8 miljoen. € 4,2 miljoen hangt samen met overhead, algemeen (voor het totaal van de organisatie) en voor de uitvoering van de strategische agenda (1,5 miljoen €).
Regio West-Brabant 1 Postbus 503 1 4870 AM Etten-Leur Tel: (076) 502 72 00 e-mail: info@west-brabant.eu 1 www.west-brabant.eu Inschrijvingsnr. KvK: 51448122 1 IBAN NL31BNGH0285150308
Geraamde kosten begroting RWB 2025
Geraamde inkomsten begroting RWB 2025
De bijdragen van gemeenten worden grotendeels (voor 19 miljoen €) bepaald door de afname van producten van de shared services. RWB heeft zelf geen invloed op de omvang van deze afname. RWB heeft wel de opdracht de prijs van producten zo laag mogelijk te houden, m.n. door gezamenlijke aanbestedingen. De in 2024 afgeronde aanbesteding van het deeltaxivervoer bijvoorbeeld, leidt naar verwachting in 2025 tot een kostendaling met ruim 3 miljoen €. Gemeenten betalen aan RWB in 2025 3 bijdragen gerelateerd aan de inwoneraantallen: •
De bedrijfsvoering en de strategische agenda (algemene bijdrage/inwoner, 3,4 miljoen €).
•
B.V. REWIN West-Brabant (2,8 miljoen €). RWB is hierbij doorgeefluik.
•
Het Onderzoek- en Ontwikkelfonds (4,7 ton €). Dit bedrag wordt nooit geïndexeerd.
Kortom: onze sturingsmogelijkheden om de bijdragen van gemeenten te verminderen zijn beperkt. De hoogte van de bezuinigingsopgave relateren we daarom aan de algemene bijdrage per inwoner. Om de indexatie van de loon- en prijsstijging niet alleen te dempen maar volledig te compenseren is een bezuiniging van € 150.000 nodig. Bezuinigingsmogelijkheden Het algemeen bestuur kiest er niet voor om die opgave door te zetten naar de verschillende organisatieonderdelen (kaasschaaf). Daarvoor is het nu niet het geschikte moment. Zoals u wellicht weet onderzoeken wij in 2025 in afstemming met de stedelijke regio's, B.V. REWIN West-Brabant en vertegenwoordigers van de shared services, de gewenste rolopvatting, inrichting, financiering en rechtsvorm van de verschillende RWB-onderdelen. Daarbij kijken we uitdrukkelijk ook naar de mogelijkheden van kostenbesparing.
Tegelijkertijd denken we graag met u mee met oog op het ravijnjaar. Daarom zullen we in onze begroting een besparing van € 157.000 realiseren die de indexering van de algemene bijdrage per inwoner compenseert. Dit doen we door aanpassingen van het Onderzoek- en Ontwikkelfonds, waaraan u sinds de instelling € 0,65 per inwoner bijdraagt. Het O&O-fonds is een waardevol instrument voor het realiseren van onze economische doelen. Gemiddeld ondersteunen we per jaar vanuit het fonds 15 vernieuwende projecten van uiteenlopende (en samenwerkende) partijen in onze regio. We willen dit fonds graag behouden, maar door een aantal aanpassingen verwachten we met een kleinere gemeentelijke bijdrage evenveel projecten te kunnen blijven steunen. We brengen het aantal subsidieronden terug van 3 naar 2. Daarmee verminderen we de administratieve last. We handhaven het beschikbare bedrag per ronde. Door het terugbrengen van het aantal rondes verlagen we uw bijdrage met 1/3: van € 0,65 met € 0,22 naar € 0,43 per inwoner. Omdat we onlangs de eisen ten aanzien van cofinanciering door de initiatiefnemers hebben aangescherpt, verwachten we met minder geld evenveel projecten als voorheen te kunnen subsidieren. Conclusie Samenvattend nemen we in de begroting 2026 structureel een verlaging van € 0,22/inwoner van de bijdrage aan het O&O-fonds op.
In 2026 compenseren we hiermee de reguliere indexatie van de algemene bijdrage per inwoner. In 2025 ronden wij het onderzoek naar de gewenste toekomstige rolneming, inrichting, financiering en rechtsvorm van de RWB-onderdelen af. We zetten er op in om per 2026 de daaruit voortvloeiende veranderingen in gang te zetten. Als u vragen heeft over deze brief of bijlagen, neemt u dan gerust contact op met Marijke Riksen, manager organisatie en bestuurszaken, mariike.riksen@west-brabant.eu , 06 129 630 29.
Met vriendelijke groet, namens het strategisch beraad
P. Depla voorzitter
O. Árandj lovic directe
s—e reta ns
Bijlage 1 bij kaderbrief
OVERZICHT DOOR RADEN VASTGESTELDE RICHTLIJNEN BEGROTING RWB 2026
versie 29 januari 2025
Gemeente
Richtlijnen
Reactie strategisch beraad
Altena Alphen-Chaam Baarle-Nassau Bergen op Zoom Breda Drimmelen Etten-Leur Geertruidenberg Halderberge Moerdijk Oosterhout Roosendaal Rucphen Steenbergen Woensdrecht Zundert (alle gemeenten)
1. We verwachten van het bestuur van de gemeenschappelijke regeling dat zij een structureel sluitende meerjarenbegroting, waarin vier jaar vooruit wordt gekeken, aanbiedt aan de deelnemers. De gemeenschappelijke regeling vermeldt duidelijk de uitgangspunten die gebruikt zijn voor de begroting voor het komende jaar. In de begroting voor het komende jaar neemt de gemeenschappelijke regeling ook een overzicht op met de bijdragen voor de komende vier jaar per deelnemer.
Deze richtlijn nemen we onverkort over.
2. De begroting wordt opgesteld op basis van ongewijzigd beleid. Er worden dus geen nieuwe taken of uitbreiding van bestaande taken in de primitieve begroting opgenomen, behalve als dit eerder door het algemeen bestuur is besloten.
Deze richtlijn nemen we onverkort over.
3. De begroting bevat een overzicht met het verloop van aanwezige reserves. In dit overzicht is te zien wanneer de reserve wordt ingezet en voor welk bedrag per jaar. Hierin wordt ook het doel van de reserve omschreven. Wanneer een reserve 2 jaar of langer niet wordt ingezet, dan legt de gemeenschappelijke regeling de instandhouding of vrijval van deze reserve in de besluitvorming bij de ontwerpbegroting voor. Het uitgangspunt is dat deze reserve op dat moment vrijvalt. Wordt er niet besloten tot vrijval dan geeft de gemeenschappelijke regeling in de ontwerpbegroting de planning en het doel van de uitgaven voor deze reserve opnieuw aan. Via de ontwerpbegroting worden de gemeenteraden in de gelegenheid gesteld hierop een zienswijze in te dienen.
Deze richtlijn nemen we onverkort over. We presenteren bij de ontwerpbegroting ook een nota reserves en voorzieningen.
4. De bijdrage van de deelnemende gemeenten in de begroting voor het komende jaar stijgt maximaal met de geldende CAO-indexering, overige CAO-afspraken en de prijsontwikkeling uit de meest recente circulaire. Voor het opstellen van zowel de kaderbrief als de begroting gebruikt de gemeenschappelijke regeling de dan meest recente circulaire voor zowel de loon- als de prijsindex. Hiervoor gebruiken we de meest recente ramingen zoals opgenomen in het Centraal Economisch Plan van het Centraal Plan Bureau. Voor de loonontwikkeling wordt hierbij ‘de index van de loonvoet sector overheid’ gevolgd en voor de prijsontwikkeling ‘de index van de netto materiele consumptie’. De verbonden partij geeft bij de kaderbrief en de begroting een specificatie weer van de verhouding lonen/prijzen in haar exploitatiebegroting. Voor het opvangen van afwijkingen tussen de indexeringen die in de begroting zijn opgenomen en de werkelijke CAO-indexering, overige CAO-afspraken en de werkelijke prijsontwikkeling
Dit betekent vooralsnog (in procenten): Indexering Loonkosten Overige kosten
2025* 5,8 2.5
2026 3,8 2,4
*uitgangspunt zijn de reële kosten 2024, geïndexeerd met de prognoses voor 2025 en 2026 uit de septembercirculaire 2024.
1 Overzicht begrotingsrichtlijnen 2026
Gemeente
Richtlijnen
Reactie strategisch beraad
houdt de verbonden partij een beperkte algemene reserve aan om de bedrijfsvoering in het lopende boekjaar te kunnen continueren zonder dat hiervoor een beroep moet worden gedaan op de deelnemers en een zienswijzenprocedure moet worden gevolgd. Uiteraard wijzigt de deelnemersbijdrage ook wanneer er wijzigingen zijn in de kwantiteit van de dienstverlening die de deelnemers afnemen.
Alphen-Chaam Bergen op Zoom Etten-Leur Halderberge Moerdijk Oosterhout Rucphen Woensdrecht Zundert
5. Een besluit van het algemeen bestuur van een verbonden partij tot instelling van een algemene reserve is goed gemotiveerd, onderbouwd en voorzien van bijbehorende spelregels. Op dit besluit van het algemeen bestuur wordt een zienswijzemogelijkheid geboden aan de deelnemende gemeenten bij de concept-begroting(wijziging). De algemene reserve wordt aangevuld tot de maximale hoogte zoals vastgesteld door het algemeen bestuur. Voor het bepalen van de omvang van de (beperkte) algemene reserve kan het algemeen bestuur een advies vragen aan de accountant, maar de algemene reserve bedraagt niet meer dan 8% van de totale lasten in de begroting (uitgangspunt is en blijft dat de weerstandscapaciteit bij de deelnemers wordt aangehouden).
In de ontwerpbegroting 2026 doen wij een voorstel voor een beperkte reserve waarmee het verschil tussen werkelijke en geraamde loon- en prijsontwikkeling afgedekt kan worden.
6. Een positief jaarrekeningresultaat wordt uitgekeerd aan de deelnemers. De gemeenschappelijke regeling kan hier alleen van afwijken door een duidelijk en gemotiveerd voorstel voor resultaatbestemming voor te leggen aan het algemeen bestuur. Over een dergelijk voorstel besluit het algemeen bestuur.
Deze richtlijn nemen we over.
7. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing beschrijft de gemeenschappelijke regeling de risico’s met de meeste impact en de getroffen beheersingsmaatregelen. Ook geeft de gemeenschappelijke regeling inzicht in de benodigde weerstandscapaciteit.
En dat geldt ook voor deze.
Aanvullende financiële richtlijn voor alle verbonden partijen: In verband met de verwachte neerwaartse bijstelling van het Gemeentefonds in 2026 beschrijft de gemeenschappelijke regeling in de kadernota en de begroting 2026 in hoeverre de bijdrage van de gemeente/deelnemers gelijk blijft aan c.q. beperkt stijgt ten opzichte van de bijdrage voor 2025. Dit kan door besparingen voor te stellen of beleidsinhoudelijke keuzes aan te geven.
In onze begroting 2026 verlagen we de gemeentelijke bijdrage aan het Onderzoek- en Ontwikkelfonds met € 0,22 per inwoner (gaat van € 0,65 naar € 0,43 per inwoner). Dit levert een besparing van € 157.000 op waarmee we de verwachte indexering van de algemene bijdrage per inwoner (€ 150.000) compenseren. We brengen het aantal subsidieronden terug van 3 naar 2, waarmee we de administratieve last denken te verlichten. Doordat we meer eisen stellen aan cofinanciering verwachten we met een kleiner budget eenzelfde aantal projecten te kunnen ondersteunen.
Overzicht begrotingsrichtlijnen 2026
2
Gemeente
Richtlijnen
Reactie strategisch beraad Verder onderzoeken we in 2025 in afstemming met de stedelijke regio’s, B.V. REWIN West-Brabant en vertegenwoordigers van de shared services, de gewenste rolopvatting, inrichting, financiering en rechtsvorm van de verschillende RWB-onderdelen. Daarbij kijken we uitdrukkelijk ook naar de mogelijkheden van kostenbesparing.
Altena
De gemeente Altena gaat alleen akkoord met conceptbegrotingen van de gemeenschappelijke regelingen voor 2026 als daarin slechts een inflatiecorrectie wordt nagestreefd, tenzij afwijking van die lijn noodzakelijk is om te kunnen voldoen aan wettelijk verplichte taken of door onze raad vastgestelde beleidsdoelstellingen.
Zie onze reactie op de aanvullende financiële richtlijn van Alphen-Chaam, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Rucphen, Woensdrecht, Zundert. We voldoen aan uw voorwaarde.
Baarle-Nassau
Wij verwachten dat onze verbonden partijen rekening houden met de verwachte neerwaartse bijstelling van het Gemeentefonds in 2026. De gemeenschappelijke regeling beschrijft in de kadernota en de begroting 2026 op welke manier zij ervoor kunnen zorgen dat de bijdrage van de gemeente/deelnemers gelijk blijft aan of vermindert ten opzichte van de bijdrage voor 2025. Dit kan door besparingen voor te stellen of beleidsinhoudelijke keuzes aan te geven.
Zie onze reactie op de aanvullende financiële richtlijn van Alphen-Chaam, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Rucphen, Woensdrecht, Zundert. We compenseren de indexatie van de algemeen bijdrage per inwoner met een verlaging van de bijdrage aan het O&Ofonds.
Breda
In verband met de verwachte neerwaartse bijstelling van het Gemeentefonds in 2026 beschrijft de gemeenschappelijke regeling in de kadernota en de begroting 2026 de beleidsinhoudelijke keuzes en daar uit voortvloeiende effecten als de bijdrage van de gemeente/deelnemers gelijk blijft, dan wel daalt met 5%, 10% en 15% ten opzichte van de bijdrage voor 2025.
Zie onze reactie op de aanvullende financiële richtlijn van Alphen-Chaam, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Rucphen, Woensdrecht, Zundert. We beperken ons nu tot de compensatie van de indexering van de algemene bijdrage per inwoner. We nemen een verdergaande kostenbesparing mee in ons onderzoek naar de rolopvatting, inrichting, financiering en rechtsvorm van de verschillende RWB-onderdelen.
Geertruidenberg
De gemeente Geertruidenberg gaat enkel akkoord met de begrotingen 2026 van de Verbonden Partijen als daarin de nul-lijn voor 2026 wordt gehanteerd, tenzij afwijking van die lijn noodzakelijk is om te kunnen voldoen aan wettelijk verplichte taken of door de gemeenteraad van Geertruidenberg vastgestelde beleidsdoelstellingen.
Steenbergen
De gemeenteraad van Steenbergen heeft een motie van de VVD met een dergelijke strekking aangenomen.
Zie onze reactie op de aanvullende financiële richtlijn van Alphen-Chaam, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Rucphen, Woensdrecht, Zundert. We voldoen aan uw voorwaarde.
Overzicht begrotingsrichtlijnen 2026
3
Gemeente
Richtlijnen
Reactie strategisch beraad
Roosendaal
Benoemd bezuinigingsdoel: € 200.000.
Zie onze reactie op de aanvullende financiële richtlijn van Alphen-Chaam, Bergen op Zoom, Etten-Leur, Halderberge, Moerdijk, Oosterhout, Rucphen, Woensdrecht, Zundert. We realiseren nu een bezuiniging van € 157.000.
Alle gemeenten
Specifieke financiële richtlijn voor de Regio West-Brabant: Bij de uitvoeringsgerichte taak Kleinschalig Collectief Vervoer geldt voor de vervoersprijs per eenheid een aanpassing aan de hand van de branchegerichte NEA-index. Verder worden de vervoerslasten begroot aan de hand van het geprognosticeerde gebruik van de vervoersvoorziening. Doorbelasting van kosten aan gemeenten en provincie vindt plaats op basis van realisatie. Beleidsmatige richtlijn Regio West-Brabant: In de begroting 2026 wordt in heldere taal aangegeven: 1. Welke doelen uit de strategische agenda en actieprogramma 2024 – 2028 in 2026 worden gerealiseerd en welke doelen in de periode 2027-2028 worden beoogd; 2. Wat de financiële en personele inzet van de RWB hierbij is en welke aanvullende middelen (capaciteit en financiën) van de gemeenten worden gevraagd; 3. Of, en zo ja op welke wijze er voor de uitvoering van de actieagenda samenwerking nodig is met de Stedelijke Regio’s en REWIN en hoe deze samenwerking wordt vormgegeven; 4. Op welke wijze de verbinding met onderwijs en bedrijfsleven wordt gelegd bij de uitvoering van het actieprogramma.
Alle gemeenten
Deze richtlijn komt overeen met de indexeringsafspraken die vastgelegd zijn in de vervoersovereenkomst en nemen we dus over.
We werken aan het jaarplan 2025-2026 voor de strategische agenda 2024-2028. Dit leveren we gelijktijdig met de ontwerpbegroting 2026 op. Daarin komen uw vragen aan bod.
Overzicht begrotingsrichtlijnen 2026
4