19. WVS Uitnodiging en agenda openbare vergadering
Tekst van het document
•
De toelichting met een overzicht van de gehanteerde grondslagen voor financiële verslaggeving en andere toelichtingen, waaronder de rechtmatigheidsverantwoording van het dagelijks bestuur over de financiële rechtmatigheid van baten, lasten en balansmutaties over 2024.
•
De bijlage met het overzicht van de gerealiseerde baten en lasten per taakveld.
De basis voor ons oordeel met beperking De beperking in ons oordeel heeft betrekking op WNT-aangelegenheden bij intra-groep detachering. Gemeenschappelijke Regeling WVS heeft in de jaarrekening op pagina 39 toegelicht op welke topfunctionarissen bij welke WNT-instellingen de omstandigheden, zoals hierna nader toegelicht, toezien. Wij zijn niet in staat geweest: •
Vast te stellen of in de overige doorbelaste kosten nog bezoldigingscomponenten zijn opgenomen die aan het vervullen van de topfunctie moeten worden toegerekend, omdat de bepalingen bij en krachtens de WNT niet voorzien in een limitatieve opsomming van de componenten die tot de WNT-bezoldiging gerekend moeten worden bij intra-groep detachering.
Deloitte Accountants B.V. is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 24362853. Deloitte Accountants B.V. is een zogenoemde affiliate van Deloitte NSE LLP en maakt onderdeel uit van het internationale netwerk van Deloitte Touche Tohmatsu Limited.
2505051F1B/AG/1
•
Vast te stellen of de verantwoorde deeltijdfactor van de betreffende topfunctionarissen overeenkomt met de praktijk, onder meer omdat de bepalingen bij en krachtens de WNT niet voorzien in de wijze van toerekening van groepsbrede activiteiten aan individuele WNT-instellingen, alsmede als gevolg van het ontbreken van een vorm van tijdsregistratie.
Als gevolg hiervan zijn wij niet in staat geweest voldoende en geschikte controle-informatie te verkrijgen om vast te stellen dat de WNT-gegevens over zowel 2024 als 2023 van de topfunctionarissen bij de WNT-instelling, inclusief een eventuele onverschuldigde betaling als gevolg van WNT-bezoldigingselementen die mogelijk in de overige doorbelaste kosten zijn begrepen’, zoals in de jaarrekening op pagina 39 toegelicht, in overeenstemming zijn met de bepalingen bij en krachtens de WNT. Wij hebben onze controle uitgevoerd volgens het Nederlands recht, waaronder ook de Nederlandse controlestandaarden, het Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado), het controleprotocol en het normenkader voor de financiële rechtmatigheid die zijn vastgesteld door het algemeen bestuur op 18 december 2023 en het Controleprotocol WNT 2024 vallen. Onze verantwoordelijkheden op grond hiervan zijn beschreven in de sectie ‘Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening’. Wij zijn onafhankelijk van Gemeenschappelijke Regeling WVS zoals vereist in de Wet toezicht accountantsorganisaties (Wta), de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assuranceopdrachten (ViO) en andere voor de opdracht relevante onafhankelijkheidsregels in Nederland. Verder hebben wij voldaan aan de Verordening gedrags- en beroepsregels accountants (VGBA).
Wij vinden dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel.
Informatie ter ondersteuning van ons oordeel Wij hebben onze controlewerkzaamheden bepaald in het kader van de controle van de jaarrekening als geheel en bij het vormen van ons oordeel hierover. Onderstaande informatie ter ondersteuning van ons oordeel en onze bevindingen moeten in dat kader worden bezien en niet als afzonderlijke oordelen of conclusies. Materialiteit Op basis van onze professionele oordeelsvorming hebben wij de materialiteit voor de getrouwheid van de jaarrekening als geheel bepaald op € 1.050.000. De bij onze controle toegepaste goedkeuringstolerantie bedraagt voor fouten 1% en voor onzekerheden 3% van de totale lasten inclusief toevoegingen aan reserves, zoals voorgeschreven in artikel 2 lid 1 Bado en het controleprotocol vastgesteld met bestuursbesluit d.d. 18 december 2023. Daarbij zijn voor de controle van de in de jaarrekening opgenomen WNT-informatie de materialiteitsvoorschriften gehanteerd zoals vastgelegd in het Controleprotocol WNT 2024. Wij houden ook rekening met afwijkingen en/of mogelijke afwijkingen die naar onze mening voor de gebruikers van de jaarrekening om kwalitatieve redenen relevant zijn, zoals ook bedoeld in artikel 3 Bado.
Wij zijn met het algemeen bestuur overeengekomen dat wij aan het algemeen bestuur tijdens onze controle geconstateerde afwijkingen boven de € 100.000 rapporteren alsmede kleinere afwijkingen die naar onze mening om kwalitatieve of WNT-redenen relevant zijn.
2505051F1B/AG/2
Controleaanpak frauderisico's Wij hebben risico's geïdentificeerd en ingeschat op een afwijking van materieel belang in de jaarrekening die het gevolg is van fraude. Wij hebben tijdens onze controle inzicht verkregen in de gemeenschappelijke regeling en haar omgeving, de componenten van het interne beheersingssysteem, waaronder het risico-inschattingsproces en de wijze waarop het dagelijks bestuur inspeelt op frauderisico's en het interne beheersingssysteem monitort en de wijze waarop het algemeen bestuur toezicht uitoefent, alsmede de uitkomsten daarvan. Wij constateren dat het dagelijks bestuur beschikt over een actuele frauderisicoanalyse. Wij hebben de opzet en de relevante aspecten van het interne beheersingssysteem en in het bijzonder de frauderisicoanalyse geëvalueerd alsook de gedragscode. Wij hebben de opzet en het bestaan geëvalueerd, en voor zover wij noodzakelijk achten, de werking getoetst van interne beheersmaatregelen gericht op het mitigeren van frauderisico's. Als onderdeel van ons proces voor het identificeren van risico's op een afwijking van materieel belang in de jaarrekening die het gevolg is van fraude, hebben wij frauderisicofactoren overwogen met betrekking tot frauduleuze financiële verslaggeving, oneigenlijke toe-eigening van activa en omkoping en corruptie.
Wij hebben geëvalueerd of deze factoren een indicatie vormden voor de aanwezigheid van het risico op afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude. Het door ons geïdentificeerde frauderisico en uitgevoerde specifieke werkzaamheden zijn als volgt: a) Het risico het risico van het doorbreken van interne-beheersmaatregelen door het management: -
Het toetsen of specifieke journaalposten en andere aanpassingen die tijdens het opstellen van de financiële overzichten zijn aangebracht aanvaardbaar zijn.
-
Het toetsen of specifiek (op basis van fraudekarakteristieken) geselecteerde journaalboekingen die gedurende het boekjaar en tijdens het opstellen van het financiële overzicht zijn aangebracht aanvaardbaar zijn.
-
Het beoordelen van significante transacties buiten het kader van de normale bedrijfsvoering van gemeenschappelijke regeling WVS.
In onze controle bouwen wij een element in van onvoorspelbaarheid. Ook hebben wij de uitkomst van andere controlewerkzaamheden beoordeeld en overwogen of er bevindingen zijn die een aanwijzing geven voor fraude of het niet-naleven van wet- en regelgeving. Wij hebben kennisgenomen van de beschikbare informatie en om inlichtingen gevraagd bij leden van het dagelijks bestuur, management en het algemeen bestuur. Hieruit volgden geen signalen van fraude die kunnen leiden tot een afwijking van materieel belang. Wij hebben getoetst of de in het grootboek vastgelegde journaalposten en andere aanpassingen die tijdens het opstellen van de jaarrekening zijn aangebracht aanvaardbaar zijn. Wij hebben geëvalueerd of de keuze en toepassing van de grondslagen voor financiële verslaggeving door de gemeenschappelijke regeling, met name die welke betrekking hebben op subjectieve waarderingen en complexe transacties, mogelijk wijzen op frauduleuze financiële verslaggeving.
2505051F1B/AG/3
Wij hebben geëvalueerd of de oordeelsvormingen en beslissingen van het management bij het maken van de in de financiële overzichten opgenomen schattingen wijzen op een mogelijke tendentie bij het management van de gemeenschappelijke regeling die mogelijk een risico vormt op een afwijking van materieel belang die het gevolg is van fraude. Voor significante transacties hebben wij beoordeeld of de zakelijke beweegredenen voor de transacties doen vermoeden dat ze mogelijk zijn aangegaan met het oog op frauduleuze financiële verslaggeving of het verhullen van een oneigenlijke toe-eigening van activa. Hieruit volgden geen signalen van fraude die kunnen leiden tot een afwijking van materieel belang. Controleaanpak naleving van wet- en regelgeving Wij hebben een algemeen inzicht verworven in het wet- en regelgevingskader dat van toepassing is op de gemeenschappelijke regeling door inlichtingen in te winnen bij het management, het lezen van notulen van de vergaderingen van het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur Voor zover materieel voor de gerelateerde financiële overzichten, hebben wij op basis van onze risicoanalyse, en rekening houdende met het feit dat het effect van niet-naleving van wet- en regelgeving aanzienlijk varieert, de wet- en regelgeving overwogen die is opgenomen in het controleprotocol als wet- en regelgeving met een directe invloed op de financiële overzichten.
Wij hebben voldoende en geschikte controle-informatie verkregen omtrent het naleven van de bepalingen van die wet- en regelgeving die gewoonlijk wordt geacht van directe invloed te zijn op de financiële overzichten. Daarnaast is de gemeenschappelijke regeling onderworpen aan overige wet- en regelgeving waarvan de gevolgen van niet-naleving een van materieel belang zijnde invloed kunnen hebben op de financiële overzichten, bijvoorbeeld ten gevolge van boetes of rechtszaken. Gezien de aard van de activiteiten van de gemeenschappelijke regeling en de complexiteit van WSW wet- en regelgeving bestaat het risico dat niet wordt voldaan aan de vereisten van deze wet- en regelgeving. Ten aanzien van de wet- en regelgeving die geen direct effect heeft op de vaststelling van de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening, zijn onze werkzaamheden beperkter. Naleving van wet- en regelgeving kan van fundamenteel belang zijn voor de operationele aspecten van de gemeenschappelijke regeling dan wel voor het voorkomen van sancties van materieel belang (bijv. het naleven van de voorwaarden van een vergunning voor het uitvoeren van een activiteit, of het naleven van regelgeving betreffende het milieu); niet-naleving van dergelijke wet- en regelgeving kan daarom van materieel belang zijnde invloed hebben op de financiële overzichten.
Onze verantwoordelijkheid is beperkt tot het uitvoeren van gespecificeerde controlewerkzaamheden ter bevordering van het identificeren van niet-naleving van wet- en regelgeving die een invloed van materieel belang kan hebben op de financiële overzichten. Onze werkzaamheden ter bevordering van het identificeren van gevallen van nietnaleving van overige wet- en regelgeving die een invloed van materieel belang kan hebben op de financiële overzichten, zijn beperkt tot (i) het management en het dagelijks bestuur, en, in voorkomend geval, het algemeen bestuur vragen of de gemeenschappelijke regeling dergelijke wet- en regelgeving naleeft; (ii) de eventuele correspondentie met de desbetreffende vergunningverlenende of regelgevende of toezichthoudende instanties inspecteren. Uiteraard zijn wij gedurende de controle alert op indicaties van (vermoedens) van niet-naleving van wet- en regelgeving.
2505051F1B/AG/4
Ten slotte hebben wij een schriftelijke bevestiging verkregen dat alle bekende gevallen van niet-naleving of vermoede niet-naleving van wet- en regelgeving, ons ter kennis zijn gebracht. Controleaanpak veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie Onze verantwoordelijkheden inzake het beoordelen van de door de gemeenschappelijke regeling gehanteerde veronderstellingen inzake haar financiële risico’s in relatie tot de financiële positie zijn beschreven in het hoofdstuk "Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening". Bij het invullen van onze verantwoordelijkheden hebben wij – rekening houdend met de materialiteit voor de jaarrekeningcontrole ad € 1.050.000 – een aantal werkzaamheden uitgevoerd, waaronder: - Het kennis nemen van de financiële uitgangspunten zoals opgenomen in de gemeenschappelijke regeling alsmede de aangegane overeenkomsten met haar deelnemende gemeenten. - Het kennis nemen van de primaire begroting 2025 teneinde vast te stellen dat voldaan wordt aan de financiering van de gemeenschappelijke regeling door de deelnemende gemeenten.
- Het inwinnen van inlichtingen bij het dagelijks en algemeen bestuur en het management over hun kennis van eventuele significante risico’s die zijn ontstaan na de periode van de door het dagelijks en algemeen bestuur verrichte werkzaamheden in het kader van het opstellen van de risicoparagraaf. Op basis van onze werkzaamheden hebben wij geen bevindingen ten aanzien van de risico-inschattingen zoals opgenomen in de risico-paragraaf. Conform de gemeenschappelijke regeling worden financiële tekorten aangevuld door de deelnemende gemeenten. De aard en diepgang van de risico-paragraaf en risico-inschattingen achten wij passend voor de financiële situatie van de gemeenschappelijke regeling WVS. Naleving anticumulatiebepaling WNT niet gecontroleerd In overeenstemming met het Controleprotocol WNT 2024 hebben wij de anticumulatiebepaling, bedoeld in artikel 1.6 sub a WNT en artikel 5, lid 1, sub n en o Uitvoeringsregeling WNT, niet gecontroleerd. Dit betekent dat wij niet hebben gecontroleerd of er wel of niet sprake is van een normoverschrijding door een leidinggevende topfunctionaris vanwege eventuele dienstbetrekkingen als leidinggevende topfunctionaris bij andere WNT-plichtige instellingen, alsmede of de in dit kader vereiste toelichting juist en volledig is.
Verklaring over de in de jaarstukken opgenomen andere informatie De jaarstukken omvatten andere informatie, naast de jaarrekening en onze controleverklaring daarbij. De andere informatie bestaat uit: •
Het jaarverslag, waaronder de programmaverantwoording en de paragrafen.
Op grond van onderstaande werkzaamheden zijn wij van mening dat de andere informatie: •
Met de jaarrekening verenigbaar is en geen materiële afwijkingen bevat.
•
Alle informatie bevat die op grond van het BBV voor het jaarverslag is vereist.
Wij hebben de andere informatie gelezen en hebben op basis van onze kennis en ons begrip, verkregen vanuit de jaarrekeningcontrole of anderszins, overwogen of de andere informatie materiële afwijkingen bevat.
2505051F1B/AG/5
Met onze werkzaamheden hebben wij voldaan aan de vereisten in de Nederlandse Standaard 720. Deze werkzaamheden hebben niet dezelfde diepgang als onze controlewerkzaamheden bij de jaarrekening. Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor het opstellen van de andere informatie, waaronder het jaarverslag in overeenstemming met het BBV.
Beschrijving van verantwoordelijkheden met betrekking tot de jaarrekening Verantwoordelijkheden van het dagelijks bestuur en het algemeen bestuur voor de jaarrekening Het dagelijks bestuur is verantwoordelijk voor het opmaken en getrouw weergeven van de jaarrekening in overeenstemming met het BBV. Het dagelijks bestuur is ook verantwoordelijk voor de financiële rechtmatigheid van de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties, in overeenstemming met de begroting en met de in de relevante wet- en regelgeving, waaronder verordeningen van de gemeenschappelijke regeling, opgenomen bepalingen, zoals opgenomen in het controleprotocol (hierna: het normenkader), en voor het getrouw toelichten van de financiële rechtmatigheid in de jaarrekening. In dit kader is het dagelijks bestuur verantwoordelijk voor een zodanige interne beheersing die het dagelijks bestuur noodzakelijk acht om het opmaken van de jaarrekening en de naleving van die relevante wet- en regelgeving mogelijk te maken zonder afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten.
Bij het opmaken van de jaarrekening moet het dagelijks bestuur de veronderstellingen inzake de financiële risico’s in relatie tot de financiële positie onderbouwen, en afwegen of de gemeenschappelijke regeling in staat is de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen zonder tussenkomst van de toezichthouder. Het dagelijks bestuur moet gebeurtenissen en omstandigheden waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de financiële risico’s kunnen worden opgevangen, toelichten in de jaarrekening. Het algemeen bestuur is verantwoordelijk voor het vaststellen van het normenkader voor de financiële rechtmatigheid en het uitoefenen van toezicht op het proces van financiële verslaggeving van de gemeenschappelijke regeling. Onze verantwoordelijkheden voor de controle van de jaarrekening Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel. Onze controle is uitgevoerd met een hoge mate maar geen absolute mate van zekerheid waardoor het mogelijk is dat wij tijdens onze controle niet alle afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude en fouten ontdekken.
Afwijkingen kunnen ontstaan als gevolg van fraude of fouten en zijn materieel indien redelijkerwijs kan worden verwacht dat deze, afzonderlijk of gezamenlijk, van invloed kunnen zijn op de economische beslissingen die gebruikers op basis van deze jaarrekening nemen. De materialiteit beïnvloedt de aard, timing en omvang van onze controlewerkzaamheden en de evaluatie van het effect van onderkende afwijkingen op ons oordeel.
2505051F1B/AG/6
Wij hebben deze accountantscontrole professioneel-kritisch uitgevoerd en hebben waar relevant professionele oordeelsvorming toegepast in overeenstemming met de Nederlandse controlestandaarden, het Bado, het controleprotocol en het normenkader voor de financiële rechtmatigheid die zijn vastgesteld door het algemeen bestuur op 18 december 2023, het Controleprotocol WNT 2024, ethische voorschriften en de onafhankelijkheidseisen. Onze controle bestond onder andere uit: •
Het identificeren en inschatten van de risico’s dat de jaarrekening afwijkingen van materieel belang bevat als gevolg van fraude of fouten, het in reactie op deze risico’s bepalen en uitvoeren van controlewerkzaamheden en het verkrijgen van controle-informatie die voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Bij fraude is het risico dat een afwijking van materieel belang niet ontdekt wordt groter dan bij fouten. Bij fraude kan sprake zijn van samenspanning, valsheid in geschrifte, het opzettelijk nalaten transacties vast te leggen, het opzettelijk verkeerd voorstellen van zaken of het doorbreken van de interne beheersing.
•
Het verkrijgen van inzicht in de interne beheersing die relevant is voor de controle met als doel controlewerkzaamheden te selecteren die passend zijn in de omstandigheden. Deze werkzaamheden hebben niet als doel om een oordeel uit te spreken over de effectiviteit van de interne beheersing van de gemeenschappelijke regeling.
•
Het evalueren van de geschiktheid van de gebruikte grondslagen voor financiële verslaggeving en het evalueren van de redelijkheid van schattingen door het dagelijks bestuur en de toelichtingen die daarover in de jaarrekening staan.
•
Het vaststellen dat de door het dagelijks bestuur gehanteerde veronderstellingen aanvaardbaar zijn inzake de afweging dat de gemeenschappelijke regeling in staat is de financiële risico’s vanuit de reguliere exploitatie en onverwachte tegenvallers financieel op te vangen zonder tussenkomst van de toezichthouder. Tevens het op basis van de verkregen controle-informatie vaststellen of er gebeurtenissen en omstandigheden zijn waardoor gerede twijfel zou kunnen bestaan of de gemeenschappelijke regeling haar financiële risico’s kan opvangen. Als wij concluderen dat er een onzekerheid van materieel belang bestaat, zijn wij verplicht om aandacht in onze controleverklaring te vestigen op de relevante gerelateerde toelichtingen in de jaarrekening. Als de toelichtingen inadequaat zijn, moeten wij onze verklaring aanpassen. Onze conclusies zijn gebaseerd op de controle-informatie die verkregen is tot de datum van onze controleverklaring. Toekomstige gebeurtenissen of omstandigheden kunnen echter van materiële betekenis zijn voor de financiële positie van de gemeenschappelijke regeling.
•
Het evalueren van de presentatie, structuur en inhoud van de jaarrekening en de daarin opgenomen toelichtingen.
•
Het evalueren of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de onderliggende transacties en gebeurtenissen.
2505051F1B/AG/7
Wij communiceren met het algemeen bestuur onder andere over de geplande reikwijdte en timing van de controle en over de significante bevindingen die uit onze controle naar voren zijn gekomen, waaronder eventuele significante tekortkomingen in de interne beheersing. Eindhoven, 2 mei 2025 Deloitte Accountants B.V.
Was getekend,
B. Blomjous MSc RA
2505051F1B/AG/8
WVS Accountantsverslag voor het boekjaar geëindigd op 31 december 2024 2 mei 2025
Deloitte Accountants B.V. Flight Forum 1 5657 DA Eindhoven Postbus 376 5600 AJ Eindhoven Nederland Tel: 088 288 2888 www.deloitte.nl
VERTROUWELIJK Aan het algemeen en dagelijks bestuur van WVS Postbus 1130 4700 BC ROOSENDAAL Onderwerp: Accountantsverslag 2024 Datum: 2 mei 2025 Behandeld door: A.A. Maas MSc RA 088 288 4345 Kenmerk: 2505051F1B/AG
Geachte leden van het algemeen en dagelijks bestuur, In opdracht van het algemeen bestuur hebben wij de jaarrekening 2024 van WVS gecontroleerd. Deze jaarrekening is opgesteld onder de verantwoordelijkheid van het dagelijks bestuur. Onze verantwoordelijkheid is het geven van een onafhankelijk oordeel over de getrouwheid van deze jaarrekening, inclusief de daarin opgenomen rechtmatigheidsverantwoording van het dagelijks bestuur. De controle die wij hiertoe hebben uitgevoerd, is verricht overeenkomstig hetgeen hieromtrent is vastgelegd in de schriftelijke opdrachtbevestiging van 17 december 2024 (met kenmerk: 2412A7C4BC.01/DD). Wij zijn van mening dat de reikwijdte van onze controle en de resultaten daarvan een deugdelijke basis vormen voor ons oordeel. In dit accountantsverslag geven wij een nadere toelichting op de belangrijkste aangelegenheden in de jaarrekening 2024 van WVS en onze controle. Wij benadrukken dat de zaken die wij rapporteren geen afbreuk doen aan ons oordeel over de jaarrekening 2024 van WVS. Wij maken u er op attent dat het accountantsverslag een vertrouwelijk karakter heeft en alleen voor u is bestemd. Dit impliceert dat dit verslag niet zonder onze toestemming geheel of gedeeltelijk aan derden ter beschikking mag worden gesteld.
Tot slot willen wij de medewerkers van WVS bedanken voor de open en constructieve samenwerking bij het uitvoeren van onze controlewerkzaamheden en de totstandkoming van deze rapportage.
Hoogachtend, Deloitte Accountants B.V.
Was getekend, B. Blomjous MSc RA
Op alle opdrachten verricht door Deloitte, behoudens M&A Diensten, zijn de Algemene Voorwaarden Dienstverlening Deloitte Nederland, januari 2020 gedeponeerd bij de Kamer van Koophandel van toepassing. Deloitte Accountants B.V. is ingeschreven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel onder nummer 24362853. Deloitte Accountants B.V. is een zogenoemde affiliate van Deloitte NSE LLP en maakt onderdeel uit van het internationale netwerk van Deloitte Touche Tohmatsu Limited. © 2025 Deloitte Nederland
Accountantsverslag 2024
Inhoudsopgave Contact
1. Managementsamenvatting
3
De contactpersonen voor de inhoud van dit accountantsverslag zijn:
2. Analyse vermogen en resultaat
7
3. Overige onderwerpen
9
Bart Blomjous Eindverantwoordelijk accountant Deloitte Accountants B.V. Tel: 06 8355 5440 BBlomjous@deloitte.nl
Bijlagen
14
Arjen Maas Manager Deloitte Accountants B.V. Tel: 06 2089 7167 Amaas@deloitte.nl
© 2025 Deloitte Nederland
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/2
Hoofdstuk 1
Managementsamenvatting
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/3
De jaarrekening 2024 van WVS is opgesteld onder verantwoordelijkheid van het dagelijks bestuur. Wij hebben deze jaarrekening gecontroleerd met als doel een onafhankelijk oordeel omtrent de getrouwheid hiervan af te geven. In deze samenvatting treft u de belangrijkste aspecten van deze jaarrekening en onze werkzaamheden aan. WNT Tijdens de jaarrekeningcontrole hebben wij geconstateerd dat de bezoldiging van de algemeen directeur in voorgaande jaren ten onrechte als topfunctionaris in dienstbetrekking is gecategoriseerd in de WNT verantwoording. Doordat de algemeen directeur in loondienst van Flexkompaan B.V. is, classificeert de algemeen directeur voor de WNT als topfopfunctionaris zonder dienstbetrekking. Voor een topfunctionaris zonder dienstbetrekking behoort de in rekening gebrachte vergoedingen door Flexkompaan B.V. aan WVS tot de WNT bezoldiging. In voorgaande jaren heeft WVS per abuis de looncomponenten uit de salarisadministratie van Flexkompaan verantwoord. Deze fout is hersteld in de jaarrekening van 2024 voor de jaren 2023 en 2024. Doordat de verloning van de algemeen directeur plaats vindt vanuit Flexkompaan B.V. (100% dochter van WVS, via Propeople Holding B.V.), is sprake van een intra-groep detachering. Door de NBA is op 12 maart 2024 een alert uitgebracht over de invloed van intra-groep detachering op de controle van de WNT verantwoording.
Gezien de intra-groep detachering en de onduidelijkheid over welke componenten tot de WNTbezoldiging voor een topfunctionaris buiten dienstbetrekking moeten worden gerekend (normonduidelijkheid), alsook het (mogelijk) ontbreken van tegenstrijdige belangen tussen de groepsentiteiten, is de accountant niet in staat om voldoende en geschikte controle-informatie te verkrijgen (landelijk probleem). Dit leidt ertoe dat wij hierdoor een controleverklaring met beperking dienen te verstrekken voor de WNT verantwoording van de bezoldiging van de algemeen directeur. Wij benadrukken daarbij dat de oorzaak van de onzekerheden waardoor wij een controleverklaring met beperking verstrekken, is gelegen in de normonduidelijkheid in de regelgeving en buiten de invloedssfeer van WVS ligt.
Wij wijzen u er op dat de intra-groep problematiek ook over de WNT verantwoording 2023 van toepassing was. Ten onrechte is een goedkeurende controleverklaring bij de jaarrekening 2023 verstrekt, over 2023 (inclusief vergelijkende cijfers 2022) was ook sprake van normonduidelijkheid en had een controleverklaring met beperking verstrekt dienen te worden. Controleverklaring Wij zijn van oordeel dat de jaarrekening 2024 van WVS, met uitzondering van de onzekerheid in de WNT verantwoording als gevolg van intra-groep detachering, een getrouw beeld geeft van de grootte en de samenstelling van het eigen vermogen op 31 december 2024 en het resultaat over 2024.
Dit houdt in dat: • De jaarrekening is opgesteld met inachtneming van de verslaggevingsvoorschriften, meer specifiek het Besluit begroting en verantwoording provincie en gemeenten (BBV), en dat de grondslagen voor waardering en resultaatbepaling consistent zijn toegepast. • Het jaarverslag aan de inrichtingseisen van BBV voldoet en, voor zover wij kunnen overzien, geen tegenstrijdigheden met de jaarrekening bevat. © 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/4
Naar aanleiding van onze controle zijn geen cijfermatige aanpassingen in de concept jaarrekening doorgevoerd, wel is sprake van een ongecorrigeerde controleverschillen in de jaarrekening hier door is het resultaat € 196.000 te laag weergegeven en het eigen vermogen € 196.000 te laag. Aangezien deze ongecorrigeerde verschillen binnen de materialiteitsgrens (€ 1.050.000) blijft heeft dit geen invloed op door ons te verstrekken verklaring. Rechtmatigheidsverantwoording Het dagelijks bestuur verantwoord zich in een rechtmatigheidsverantwoording in de jaarrekening over de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties (inclusief begrotingsrechtmatigheid). Uit de in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording blijkt dat voor een bedrag van € 477.477 aan financiële onrechtmatigheden is geconstateerd, met betrekking tot een tweetal crediteuren welke ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed. Wij vragen de directeur nader te onderzoeken hoe soortgelijke onrechtmatigheden in de toekomst voorkomen kunnen worden.
Daarnaast blijkt uit de rechtmatigheidsverantwoording begrotingsonrechtmatigheden welke voor een bedrag van € 999.000 de verantwoordingsgrens te boven gaan. Deze zijn echter conform uw financiële verordening als acceptabel aangemerkt. Analyse vermogen en resultaat Het eigen vermogen van uw gemeenschappelijke regeling is in 2024 met een bedrag € 2.951.000 toegenomen. Dit bestaat uit een toename van het eigen vermogen vanwege het saldo baten en lasten over 2024 van € 5.218.000 en een afname van het eigen vermogen als gevolg van de uitkering aan de deelnemende gemeenten overeenkomstig de vastgestelde resultaatbestemming over 2023 van € 2.267.000. Begroot was een resultaat van € 0. In het jaarverslag is een analyse opgenomen van de belangrijkste afwijkingen tussen de realisatie en de begroting 2024. Deze positieve afwijking is vooral te danken aan niet bedrijfsvoering gerelateerde zaken zoals een betere rijksbijdrage per SW-er dan verwacht.
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/5
Overige onderwerpen • De eindejaarscontrole is in goede samenwerking met uw medewerkers verlopen. Bij aanvang van de jaarrekeningcontrole waren de jaarstukken 2024, inclusief het onderliggend balansdossier, gereed.
© 2025 Deloitte Nederland
•
Uit onze interim-controle komen geen bevindingen naar voren die er op duiden dat de interne beheersmaatregelen die WVS binnen de voor de jaarrekening relevante bedrijfsprocessen heeft ingesteld in opzet en bestaan niet voldoen aan de randvoorwaarden die hier vanuit de accountantscontrole van de jaarrekening voor gelden. Wij hebben hierbij ook de geautomatiseerde beheersingsomgeving in overweging genomen. Het voorgaande laat onverlet dat wij een aantal bevindingen hebben geconstateerd waarvan opvolging zou bijdragen aan een efficiënter en adequater beheersingskader, waarover wij in de brief naar aanleiding van de interim-controle 2024 van 20 december 2024 met kenmerk 24126B976F/SS afzonderlijk hebben gerapporteerd.
•
Wij hebben kennis genomen van de viertal werknemersfraudecasussen over 2023 die door de algemeen directeur aan het dagelijks bestuur in een rapportage van 9 februari 2024 zijn gedeeld. Wij hebben deze casussen geëvalueerd en zijn van mening dat de casussen door WVS op adequate wijze zijn opgepakt. Deze casussen zijn beperkt van omvang en uit navraag aan de concerncontroller hebben wij vernomen dat er fraudecasussen over boekjaar 2024 zijn geconstateerd. Gelet op bovenstaande, hebben wij geen aanleiding gezien om onze controlestrategie en onze risicoanalyse aan te passen. Wij merken volledigheidshalve op dat, hoewel wij een kritische houding hebben ten opzichte van het risico van fraude in de jaarrekening, onze controle niet specifiek is gericht op het ontdekken van fraude. Wij hebben tijdens onze controle geen aanwijzingen gehad die wijzen op fraude.
•
In onze controlestandaarden is de veronderstelling opgenomen dat frauderisico’s in de opbrengstverantwoording bestaan, tenzij deze veronderstelling goed onderbouwd kan worden weerlegd. De verschillende opbrengststromen van WVS hebben wij in samenwerking met functionarissen van WVS uitgebreid geanalyseerd, met als conclusie dat het veronderstelde frauderisico met betrekking tot de opbrengstenverantwoording effectief kan worden weerlegd. Het ontbreken van prikkels voor frauduleus gedrag, de vele functionarissen die per proces betrokken zijn en de aard en samenstelling van de diverse opbrengststromen, dragen bij aan deze conclusie.
•
Waar het onze onafhankelijkheid als certificerend accountant van WVS betreft, concluderen wij op basis van de toetsing van onze dienstverlening aan het hiervoor geldende normenkader (de verordening inzake onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten), dat deze is gewaarborgd.
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/6
Hoofdstuk 2
Analyse vermogen en resultaat
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/7
Het vermogen is in 2024 met € 2.951.000 toegenomen.
Het saldo van baten en lasten is € 5.581.000 voordelig
© 2025 Deloitte Nederland
Vermogen Het eigen vermogen van uw gemeenschappelijke regeling is in 2024 met een bedrag € 2.951.000 toegenomen. Dit bestaat uit een toename van het eigen vermogen vanwege het saldo baten en lasten over 2024 van € 5.218.000 en een afname van het eigen vermogen als gevolg van de uitkering aan de deelnemende gemeenten overeenkomstig de vastgestelde resultaatbestemming over 2023 van € 2.267.000. Resultaat Het saldo van baten en lasten bedraagt € 5.581.000 voordelig. Begroot was een saldo van € 0. Het saldo wordt beïnvloed door enkele aanvullende (deels incidentele) baten welke in de (herziene) begroting nog niet konden worden voorzien. Deze positieve afwijking is vooral te danken aan niet bedrijfsvoering gerelateerde zaken zoals een hoger dan begrote rijksubsidie per SW-er.
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/8
Hoofdstuk 3
Overige onderwerpen
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/9
Uit de in de jaarrekening opgenomen rechtmatigheidsverantwoording blijkt € 477.477 aan financiële onrechtmatigheden als gevolg dat een tweetal crediteuren ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed. Verder blijken begrotingsonrechtmatigheden welke de verantwoordingsgrens te boven gaan. Deze zijn echter conform uw financiële verordening als acceptabel aangemerkt.
© 2025 Deloitte Nederland
Rechtmatigheid In de rechtmatigheidsverantwoording verantwoord het dagelijks bestuur zich over de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties (inclusief begrotingsrechtmatigheid). Een uitgebreidere toelichting op de onrechtmatigheden en de vervolgacties om deze op te lossen/te voorkomen is opgenomen in de paragraaf bedrijfsvoering van het jaarverslag. Verantwoordings- en rapportagegrens Via het controleprotocol heeft het algemeen bestuur de verantwoordings- en rapportagegrens vastgesteld op 1% van de totale lasten inclusief dotaties aan de reserves (= gelijk aan de goedkeuringstolerantie voor de getrouwheid). Fouten en onduidelijkheden die de verantwoordingsgrens niet overschrijden, zorgen voor een positieve uiting van het dagelijks bestuur waaruit blijkt dat de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten alsmede de balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen. De rapporteringsgrens bepaalt de diepgang van de toelichting van het dagelijks bestuur in de paragraaf bedrijfsvoering. Voorwaardencriterium: Onrechtmatigheden niet-naleving Europese aanbestedingswetgeving WVS heeft voor de controle op de naleving van de wet-en regelgeving op het gebied van Europese aanbestedingen een spendanalyse uitgevoerd.
Wij hebben deze spendanalyse gecontroleerd en hebben hierbij voor € 477.477 aan financiële onrechtmatigheden vastgesteld, als gevolg een tweetal crediteuren die ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed. Wij hebben vastgesteld dat WVS deze onrechtmatigheden in de rechtmatigheidsverantwoording heeft gerapporteerd. Wij dringen nadrukkelijk aan op maatregelen om de rechtmatigheidsfouten in de toekomst te voorkomen. Begrotingscriterium Bij de rechtmatigheidsverantwoording vormt het begrotingscriterium een belangrijk toetsingscriterium. Financiële beheershandelingen, die ten grondslag liggen aan de baten, lasten en balansmutaties, dienen tot stand te zijn gekomen binnen de grenzen van de geautoriseerde begroting en de hiermee samenhangende programma’s (begrotingscriterium). Uitgangspunt hiervoor is het niveau waarop het algemeen bestuur de budgetten in de begroting en bij investeringen geautoriseerd heeft. In de begroting zijn de bedragen voor de lasten en baten vermeld die door het algemeen bestuur zijn vastgesteld. Dit houdt in dat de financiële beheershandelingen dienen te passen binnen de begroting.
Het algemeen bestuur en het dagelijks bestuur hebben afspraken gemaakt in welke situatie lastenoverschrijdingen onrechtmatig maar acceptabel zijn (lastenoverschrijdingen zijn en blijven onrechtmatig, maar zijn onder voorwaarden acceptabel wat betekent dat het dagelijks bestuur deze niet hoeft toe te lichten in de paragraaf bedrijfsvoering). Dit is door WVS ook gedaan in financiële verordening. Uit de rechtmatigheidsverantwoording van de jaarrekening 2024 blijkt dat begrotingsonrechtmatigheden zijn geconstateerd, welke voor een bedrag van € 999.000 de verantwoordingsgrens te boven gaan. Aangezien deze overschrijdingen passen binnen het bestaande beleid van WVS zijn deze onrechtmatigheden als acceptabel aangemerkt.
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/10
Misbruik & oneigenlijk gebruik criterium Ten aanzien van het misbruik en oneigenlijk gebruik (M&O) criterium zijn geen onrechtmatigheden geconstateerd door het dagelijks bestuur. Uit onze controle is gebleken dat deze conclusie voldoende onderbouwd is.
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/11
Bevestiging bij de jaarrekening Wij hebben van het dagelijks bestuur een ondertekende schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen. Er zijn geen meningsverschillen met de algemeen directeur geweest en er waren geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze controle-opdracht volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad. Interne beheersing Onze bevindingen uit de interim-controle hebben wij gerapporteerd in een brief naar aanleiding van de interim-controle d.d. 20 december 2024 met kenmerk 24126B976F/SS en besproken met de algemeen directeur en de controller. Uit onze controlewerkzaamheden tijdens de interim-controle zijn geen bevindingen naar voren gekomen die er op duiden dat de interne beheersmaatregelen die WVS binnen de voor de jaarrekening relevante bedrijfsprocessen heeft ingesteld in opzet en bestaan niet voldoen aan de randvoorwaarden die hier vanuit de accountantscontrole van de jaarrekening voor gelden. Het voorgaande laat onverlet dat wij een aantal bevindingen hebben geconstateerd waarvan opvolging zou bijdragen aan een efficiënter en adequater beheersingskader.
Deze bevindingen zien toe op de controle van memoriaalboekingen, de functiescheiding bij de controle op inkoopfacturen, zichtbare autorisatie van de gunningsmatrix van EU aanbestedingen (tijdens jaarrekeningcontrole vastgesteld dat deze bevinding is opgevolgd), de functiescheiding tussen invoeren en controleren van salarismutaties en aandachtspunten voor de interne bewaking van volledigheid van de omzetverantwoording.
Tijdens de uitvoering van onze werkzaamheden zijn ons geen aanwijzingen voor fraude gebleken noch gemeld.
Betrouwbaarheid en continuïteit van de automatiseringsomgeving Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen daaromtrent raken dan ook slechts díe onderdelen die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening, wat wil zeggen dat wij terzake geen volledigheid pretenderen. Wij maken ten behoeve van de controle van de jaarrekening slechts in beperkte mate gebruik van de geautomatiseerde gegevensverwerking binnen WVS, aangezien wij onze controlebevindingen overwegend baseren op de in uw organisatie aanwezige brondocumenten, zoals facturen, bankafschriften en overeenkomsten. Uit de door ons uitgevoerde werkzaamheden zijn geen bijzonderheden gebleken waarop wij u via deze rapportage willen attenderen. Fraude De primaire verantwoordelijkheid voor het voorkomen en ontdekken van fraude ligt bij het dagelijks en algemeen bestuur van WVS. Als accountants hebben wij de verantwoordelijkheid om het risico te beoordelen dat de jaarrekening 2024 als gevolg van fraude, onjuistheden of verduistering van activa, afwijkingen van materieel belang zou kunnen bevatten.
In dit verband wordt het doorbreken van de interne beheersing door het management als een verondersteld significant risico aangemerkt. Wij hebben hiertoe een aantal werkzaamheden uitgevoerd, zoals: • Het bespreken van het frauderisico met de algemeen directeur en de controller. Hiertoe hebben wij onder meer kennis genomen van de door WVS opgestelde interne frauderisico-analyse.
•
© 2025 Deloitte Nederland
Het evalueren van de impact van de door WVS ingevoerde beheersingsmaatregelen ter beperking van geïdentificeerde frauderisico’s.
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/12
• • •
Het beoordelen van de zakelijke onderbouwing voor eventuele omvangrijke (incidentele) transacties.
•
In onze controlestandaarden is de veronderstelling opgenomen dat frauderisico’s in de opbrengstverantwoording bestaan, tenzij deze veronderstelling goed onderbouwd kan worden weerlegd. De verschillende opbrengststromen van WVS hebben wij in samenwerking met functionarissen van WVS uitgebreid geanalyseerd, met als conclusie dat het veronderstelde frauderisico met betrekking tot de opbrengstenverantwoording effectief kan worden weerlegd. Het ontbreken van prikkels voor frauduleus gedrag, de vele functionarissen die per proces betrokken zijn en de aard en samenstelling van de diverse opbrengststromen, dragen bij aan deze conclusie.
Toetsing van handmatige journaalposten en overige aanpassingen, ondersteund door data-analysetechnieken. Wij hebben kennis genomen van de viertal werknemersfraudecasussen over 2023 die door de algemeen directeur aan het dagelijks bestuur in een rapportage van 9 februari 2024 zijn gedeeld. Wij hebben deze casussen geëvalueerd en zijn van mening dat de casussen door WVS op adequate wijze zijn opgepakt. Deze casussen zijn beperkt van omvang en uit navraag aan de concerncontroller hebben wij vernomen dat er geen fraudecasussen over boekjaar 2024 zijn geconstateerd. Gelet op bovenstaande, hebben wij geen aanleiding gezien om onze controlestrategie en onze risicoanalyse aan te passen. Wij merken volledigheidshalve op dat, hoewel wij een kritische houding hebben ten opzichte van het risico van fraude in de jaarrekening, onze controle niet specifiek is gericht op het ontdekken van fraude. Wij hebben tijdens onze controle geen aanwijzingen gehad die wijzen op fraude.
Ofschoon wij benadrukken dat een beoordeling van de interne beheersing van WVS in relatie tot het frauderisico niet tot de scope van onze opdracht en verantwoordelijkheid hoort, vermelden wij dat ons bij de controle van de jaarrekening 2024 geen aanwijzingen van fraude zijn gebleken, danwel aan ons gemeld (anders dan de casussen over 2023 die op 9 februari 2024 zijn gerapporteerd aan het dagelijks bestuur en bij afronding van het jaarverslag 2023 aan ons zijn gemeld). Onafhankelijkheid Wij monitoren voortdurend onze onafhankelijkheid als accountant van WVS. In overeenstemming met de onafhankelijkheidsvoorschriften voor accountants, bevestigen wij dat door ons geen werkzaamheden voor WVS zijn verricht die (in wezen of in schijn) hiermee conflicterend zijn danwel een bedreiging hiervoor zouden kunnen vormen. Ook zijn ons geen persoonlijke, zakelijke en/of financiële relaties tussen WVS en onze organisatie bekend die naar onze professionele oordeelvorming onze onafhankelijkheid zouden kunnen beïnvloeden. Evenmin hebben wij geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid van WVS ontvangen of aan medewerkers van WVS gegeven.
© 2025 Deloitte Nederland
Inhoudsopgave
1
2
3
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/13
Hoofdstuk 5
Bijlagen Bijlage A: Tijdsbesteding Bijlage B: Reikwijdte van de controle
© 2025 Deloitte Nederland
Bijlagen
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/14
Bijlage A: Tijdsbesteding 2024 In verband met de NBA-aanbeveling uit het rapport ‘In het publieke belang’, rapporteren wij u over de uren die wij tot en met 2 mei 2025 hebben besteed aan de jaarrekeningcontrole 2024:
Begroot
Gerealiseerd
Eindverantwoordelijke accountant
30
58
Controleleider
120
184
Staff/assistenten
270
370
0
61
420
673
Specialisten Totaal
© 2025 Deloitte Nederland
Bijlagen
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/15
Bijlage B: Reikwijdte van de controle De opdracht die u ons heeft verstrekt Binnen het kader van de meerjarige overeenkomst tussen uw gemeenschappelijke regeling en Deloitte Accountants B.V. tot het controleren van uw jaarrekening bevestigen wij formeel elk jaar de onderlinge afspraken met een opdrachtbevestiging met datum 17 december 2024. De doelstelling van de controle is het afgeven van een controleverklaring bij de jaarrekening van de WVS. In dit accountantsverslag geven wij een toelichting op de bevindingen naar aanleiding van de controle. Onze controleaanpak bestaat in hoofdlijnen uit drie fasen: de risicoanalyse, de interim-controle en de jaarrekeningcontrole. Gezamenlijke risicoanalyse als basis Onze controle start met het maken van een analyse van de risico’s waar u als gemeenschappelijke regeling mee te maken heeft. Deze risicoanalyse zien wij als een gezamenlijke actie van ons controleteam en vertegenwoordigers van uw gemeenschappelijke regeling en maakt deel uit van ons pre-auditgesprek. Het doel hiervan is om op basis van gezamenlijke kennis van uw organisatie en uw omgeving tot een zo volledig en bruikbaar mogelijke risicoanalyse te komen, die als basis voor de verdere controlewerkzaamheden kan dienen. Het gaat hierbij primair om de externe risico’s en de risico’s in de bedrijfsvoering.
Bij deze inventarisatie ligt primair de focus op de risico’s op afwijkingen van materieel belang in de jaarrekening als gevolg van fraude of fouten. Interim-controle Wij onderzoeken tijdens de interim-controle de procesrisico’s, om te bepalen of hierin voldoende beheersmaatregelen (de AO/IB) zijn getroffen. Het product van deze fase van de controle is een managementletter/brief met daarin opgenomen verbeterpunten ter verdere optimalisatie van de interne beheersing. Jaarrekeningcontrole Bij de jaarrekeningcontrole stellen wij vast of de jaarrekening is opgesteld volgens de geldende verslaggevingsvoorschriften, of de door u opgestelde jaarrekening een getrouw beeld geeft. Ook stellen wij vast dat de posten in de jaarrekening adequaat zijn toegelicht. Onze controle houdt niet in dat wij alle posten integraal controleren. Onze aanpak heeft als doel om belangrijke onjuistheden of onrechtmatigheden te ontdekken, rekening houdend met de materialiteitsgrenzen zoals vastgelegd in het controleprotocol 2024. Het product van de jaarrekeningcontrole is de controleverklaring bij de jaarrekening en het accountantsverslag.
In het accountantsverslag rapporteren wij fouten en onzekerheden die de vastgestelde rapportagetolerantie overschrijden en overige bijzonderheden die naar onze mening van belang zijn voor de behandeling van de jaarrekening (zoals governance, financiële positie, ontwikkeling resultaten en de kwaliteit van de interne beheersing). Scope van de opdracht Onze controleverklaring is gebaseerd op onze controlewerkzaamheden als accountant van de WVS.
© 2025 Deloitte Nederland
Bijlagen
Accountantsverslag 2024
2505051F1B/AG/16
Onder Deloitte wordt verstaan één of meer van Deloitte Touche Tohmatsu Limited (“DTTL’’ of ‘’Deloitte Global’’), haar wereldwijde netwerk van member firms en aan hen verbonden entiteiten (tezamen, de “Deloitte-organisatie”). DTTL en haar wereldwijde netwerk van member firms en aan hen verbonden entiteiten zijn juridisch gescheiden en onafhankelijke entiteiten, die elkaar niet kunnen verplichten of binden ten aanzien van derden. DTTL en iedere DTTL member firm en aan hen verbonden entiteiten zijn aansprakelijk voor hun eigen handelen en nalaten, en niet voor het handelen of nalaten van een andere entiteit. DTTL verleent geen diensten aan cliënten. Raadpleeg www.deloitte.com/about voor meer informatie. Deloitte levert toonaangevende audit- en assurance-, belastingadvies- en juridische diensten, en diensten op het gebied van consulting, financial advisory, en risk advisory aan bijna 90% van de Fortune Global 500® en duizenden particuliere bedrijven. Onze professionals leveren meetbare en blijvende resultaten die het vertrouwen van het publiek in kapitaalmarkten helpen versterken, klanten in staat stellen te transformeren en bloeien, en de weg wijzen naar een sterkere economie, een meer rechtvaardige samenleving en een duurzame wereld. Voortbouwend op haar meer dan 175-jarige geschiedenis, omvat het bereik van Deloitte meer dan 150 landen en gebieden.
Ontdek hoe de meer dan 415.000 mensen van Deloitte wereldwijd een impact maken die ertoe doet op www.deloitte.com. Deze communicatie bevat louter algemene informatie en noch DTTL, noch haar wereldwijde netwerk van member firms of aan hen verbonden entiteiten verleent door middel van deze communicatie professioneel advies of diensten. Voordat u een beslissing neemt of actie onderneemt die van invloed kan zijn op uw financiën of uw bedrijf, dient u een gekwalificeerde professionele adviseur te raadplegen. Geen enkele entiteit in de Deloitte-organisatie is verantwoordelijk voor enig verlies dat wordt geleden door een persoon die op deze communicatie vertrouwt.
© 2025 Deloitte Nederland
Onderwerp: voorstel tot vaststelling van de begroting 2026 en de meerjarenraming t/m 2029
No. 3 - 2025 Dos. 3/45 A
Aan het algemeen bestuur.
Voor u ligt de ontwerp begroting 2026 (en de meerjarenraming t/m 2029) van WVS. Deze ontwerp begroting is gebaseerd op de (voorlopige) cijfers (o.a. voorlopige Participatiebudgetten) uit de mei- en septembercirculaire van 2024. De aannames voor het jaar 2026 zullen ongetwijfeld nog wijzigen. Dit zal blijken uit de mei- en september circulaire van 2025. In verband hiermee zullen wij in het najaar van 2025 een herziene begroting 2025 presenteren. De ontwerp begroting 2026 is gebaseerd op de volgende pijlers: • een (verdere) daling van het aantal Wsw-dienstverbanden omdat a.g.v. de in werking treding van de Participatiewet geen nieuwe instroom meer plaatsvindt van Wswdienstverbanden per 1 januari 2015; • de aan de deelnemende gemeenten toe te kennen Particpatiebudgetten / Wsw 2026 waarbij er vanuit wordt gegaan dat deze budgetten volledig aan WVS zullen worden overgemaakt; in de begroting is uitgegaan van de gemiddelde rijksbijdrage SW ad € 40.339,- per arbeidsjaar (SE), inclusief de door het Rijk te verstrekken loonprijscompensatie (3 %); • de door het ministerie in het vooruitzicht gestelde ‘rijksbijdrage infrastructuur’; deze gelden zijn bedoeld voor het creeëren van landelijk 10.000 extra banen; voor het werkgebied van WVS zou het gaan om 150 tot 175 extra banen waarmee (voor 2026) een bedrag gemoeid is van € 869.000,- (€ 527.000,- impulsbudget voor projecten behoud
infrastructuur en € 342.000,- voor begeleiding van de doelgroep); in de herziene begroting 2025 was nog (uitgaande van een verdeling van de gelden op basis van de rijksbijdrage Wsw) uitgegaan van een bedrag van bijna € 1,7 miljoen; de uitkering vindt echter plaats op basis van ‘doelgroep register gemeentelijke doelgroep’; dit pakt dus voor WVS ruim € 8 ton nadeliger uit; • het door het Rijk toegekende lage inkomens voordeel (LIV) is vanaf 2025 vervallen; voor de SW is in de rijksbijdrage Wsw een compensatie opgenomen; voor de medewerkers beschut werk wordt de compensatie aan de gemeenten uitgekeerd via het participatiebudget beschut werk; in de begroting 2026 is er vanuit gegaan dat de compensatie volledig aan WVS wordt uitgekeerd; • vanaf 1 juli 2026 wordt de compensatie voor de betaling van de transitievergoedingen bij uitdiensttreding wegens langdurige ziekte afgeschaft; WVS ontving jaarlijks een fors bedrag aan compensatie; nu die komt te vervallen betekent dit een flinke financiële aderlating van € 500.000,-; met name werkontwikkelbedrijven worden hard getroffen door deze maatregel omdat zij verhoudingsgewijs veel werknemers hebben die wegens langdurige ziekte uit dienst gaan;
• • •
•
•
instroom van medewerkers / cliënten vanuit de Participatiewet (met behoud van uitkering, met en zonder loonkostensubsidie, alsmede instroom van beschut werk conform de landelijke berekeningen); een (lichte) stijging van het aantal regulier personeel vanwege uitstroom van SWmedewerkers (die vervangen dienen te worden door regulier personeel), alsmede de invulling van nieuwe functies in verband met de omvorming tot werkontwikkelbedrijf; een ongeveer gelijkblijvende omzet / toegevoegde waarde van derden; de omzet / toegevoegde waarde kan eventueel toenemen bij een (hogere) instroom van medewerkers / cliënten vanuit de Participatiewet (met behoud van uitkering, met en zonder loonkostensubsidie, alsmede beschut werkers); op basis van de werkelijke resultaten over 2024 wordt de gemeentelijke omzet iets hoger ingeschat dan in de herziene begroting 2025; een behoudend investeringsbeleid waarbij wel rekening moet worden gehouden met het voldoen aan een CO2 neutrale organisatie hetgeen een uitdaging is; vanwege de onvoorspelbaarheid van eventuele (forse) prijsstijgingen wordt hierbij wel een marge van 10 % aangehouden; in de begroting 2026 is ook een meerjarenraming t/m 2029 opgenomen; in deze meerjarenraming zijn de aantallen medewerkers / cliënten vanuit de Participatiewet gebaseerd op de aantallen die zijn opgenomen in de ketenbegroting (= gecomprimeerd overzicht van de begrotingen
van de ISD Brabantse Wal, het Werkplein en WVS); wij wijzen u er op dat er sprake is van een aantal onzekere factoren, hetgeen afbreuk doet aan de reële ‘waarde’ van de meerjarenramingen.
De begroting 2026 sluit met een tekort van € 7.386.000,-. In de herziene begroting 2025 werd voor 2026 een tekort geraamd van € 6.381.000,-. De grootste afwijkingen ten opzichte van de herziene begroting 2025 zijn: - Rijksbijdrage Wsw daalt van € 53,8 miljoen (2025) naar € 53 miljoen (2026) als gevolg van de uitstroom van SW-medewerkers, een verlies van € 8 ton. - Rijksbijdrage infrastructuur (inclusief het impulsbudget) daalt van bijna € 1,7 miljoen (2025) naar € 8,5 ton (2026), een verlies van € 8,5 ton. - Compensatie transitievergoedingen vervalt per 1 juli 2026, een verlies van € 3 ton. - Toegevoegde waarde stijgt van € 24,1 miljoen (2025) naar € 25,2 miljoen, een voordeel van € 1,1 miljoen. Met betrekking tot de wens van de deelnemende gemeenten dat de gemeentelijke bijdrage gelijk blijft aan (0-lijn) c.q. beperkt stijgt ten opzichte van de bijdrage voor 2025, merken wij het volgende op. De hoogte van de gemeentelijke bijdrage ten behoeve van WVS wordt in zeer belangrijke mate bepaald door de hoogte van de toe te kennen rijksbijdrage Wsw en de loonprijs compensatie die door het Rijk wordt toegekend. Voor het jaar 2025 bleek de rijksbijdrage en de loon-prijs compensatie een financiële meevaller.
De totale gemeentelijke bijdrage over 2025 kon hierdoor zeer substantieel worden verlaagd (van € 7.431.000,- in de oorspronkelijke begroting 2025 naar € 4.866.000,- in de vastgestelde herziene begroting 2025). Hoe zich dit voor het jaar 2026 ontwikkelt is nu nog lastig te voorspellen. De hoogte van de rijksbijdrage 2026 en de loon-prijs compensatie is pas definitief bekend bij het verschijnen van de mei circulaire in 2025. Daarnaast is WVS, vanwege het hoge aantal dienstbetrekkingen, in belangrijke mate (financieel) afhankelijk van de uitkomsten van de diverse Caoonderhandelingen.
pagina 2 van 5
Vanzelfsprekend doen wij er alles aan om de gemeentelijke bijdrage in 2026 zo laag mogelijk te houden. WVS zal hierin zeker zijn eigen verantwoordelijkheid oppakken voor zover het de eigen bedrijfsvoering betreft, maar of het lukt om de gemeentelijke bijdrage niet veel te laten stijgen ten opzichte van het niveau in 2025, is vooral afhankelijk van de besluitvorming op andere beleidstafels waarop WVS nauwelijks invloed heeft. Wij wijzen u er op dat u het (negatieve) resultaat van WVS dient te beoordelen tegen het totale financiële resultaat wat in de samenwerking met het Werkplein en de ISD Brabantse Wal wordt behaald. WVS heeft zich ontwikkeld tot een werkontwikkelbedrijf voor de partners ISD en Werkplein. Mede dankzij de activiteiten die WVS voor het Werkplein en de ISD uitvoert is in 2024 in ons werkgebied een besparing op de uitkeringen gerealiseerd van € 1.170.000,- en een maatschappelijke besparing van € 210.600,-. In de begroting wordt uitgegaan van één bedrag aan gemeentelijke bijdrage. Het verlies in de begroting 2026 ad € 7.386.000,- zal gedekt moeten worden uit de gemeentelijke bijdragen (€ 4.133,- per geplaatste Wsw-medewerker, beschut werker en participant, zie bijlage 6 van de begroting). U kunt er van uit gaan dat WVS er alles aan zal doen om de verliezen zoveel mogelijk te beperken.
Hierbij geldt dat de deelnemende gemeenten ook zelf kunnen bijdragen in het terugdringen van het verlies door de mogelijkheden van inbesteding optimaal te benutten. Dit laatste staat wel in toenemende mate onder druk vanwege de krimp van de SW-populatie. In de samenwerking met de ISD en het Werkplein zijn de laatste jaren belangrijke stappen gezet. Binnen de samenwerking vervult WVS de rol van werkontwikkelbedrijf voor de inwoners met een grote afstand tot de arbeidsmarkt. Daartoe is een gezamenlijke routekaart opgesteld waarlangs inwoners (via onderzoek en / of leerroute) worden begeleid naar betaald werk. Begin 2024 is een gezamenlijk centrum voor verdiepende analyse ingericht en in gebruik genomen (het Startpunt). Er wordt continue gewerkt aan een verbetering van de ontwikkeltrajecten, medewerkers van de 3 organisaties maken gebruik van gezamenlijke huisvesting en er wordt gewerkt aan nieuwe dienstverlening in het kader van sociale activering. Dankzij de samenwerking bieden we inwoners weer perspectief op een betaalde baan en vindt een besparing plaats aan maatschappelijke kosten. Door slim te opereren in de samenwerking kunnen we tevens zorgen voor het behoud van vooral laaggeschoold werk voor de (grootste) doelgroep van de Participatiewet. WVS opereert volop in de open Nederlandse economie met alle voor- en nadelen van dien.
WVS is kwetsbaar voor mondiale ontwikkelingen (denk bijvoorbeeld aan de energieprijzen). Deze ontwikkelingen hebben niet alleen financiële gevolgen maar ook gevolgen voor de beschikbaarheid van voldoende en passend werk voor onze doelgroep. Dit is een continue punt van aandacht en zorg. Om goed en betrouwbaar te kunnen opereren dient WVS te beschikken over een adequate algemene reserve. In 2024 is door Deloitte Accountants onderzocht wat het meest passende niveau van het weerstandsvermogen van WVS is, rekening houdend met de liquiditeitsbehoefte en de financiële risico’s. Het gaat hierbij dan met name om risico’s die onvoorzien zijn en waarvoor op korte termijn dekking gevonden moet worden. Uit het onderzoek van Deloitte is gebleken dat een weerstandsvermogen van € 7 miljoen voor WVS noodzakelijk is. Dit bedrag past binnen de in de Nota Verbonden Partijen aangegeven bandbreedte. Een reserve van € 7
pagina 3 van 5
miljoen is ten opzichte van de begrote lasten in de begroting 2026 een percentage van 7 %. Uw algemeen bestuur heeft naar aanleiding van het advies van Deloitte op 1 juli 2024 besloten om spelregels vast te stellen met betrekking tot de reserve van WVS. Eén van de spelregels is dat, mits het financiële resultaat dit toestaat, de algemene reserve geleidelijk zal groeien tot maximaal € 7 miljoen. Tot en met ultimo 2024 bedraagt de reserve € 4 miljoen. Het financiële resultaat over 2024 bedraagt (vóór accountantscontrole) ruim € 5,5 miljoen. In het voorstel tot vaststelling van de jaarrekening wordt voorgesteld om ten laste van het resultaat 2024 een bedrag van € 2,5 miljoen toe te voegen aan de reserve. Dit is wat lager dan de afgesproken 50 % van het jaarresultaat. Het overige resultaat van ruim € 3 miljoen zal dan worden uitgekeerd aan de 9 deelnemende gemeenten, conform de verdeling zoals die is afgesproken in de gemeenschappelijke regeling WVS. Voor een uitgebreide toelichting op de cijfers verwijzen wij u kortheidshalve naar de bijgevoegde begroting en de daarin opgenomen informatie. Voorafgaand aan de vaststelling van de begroting en meerjarenraming zullen de deelnemende gemeenten in de gelegenheid worden gesteld een zienswijze in te dienen.