10 RV RB Beleid Klimaatbestendig Rucphen

RAADSVOORSTEL Raadsvergadering 2 november 2022

Agendanummer 10

Commissievergadering EROM 12 oktober 2022

Agendanummer 08

Vaststelling beleid Klimaatbestendig Rucphen Voorstel: 1. Het beleid Klimaatbestendig Rucphen vast te stellen; 2. De financiële consequenties op te nemen in de programmabegroting 2023. Samenvatting: Alle gemeenten in Nederland moeten aan de slag met klimaatadaptatie. Met het beleid Klimaatbestendig Rucphen wordt de koers bepaald om onze gemeente klimaatbestendig in te richten, zodat wij beter kunnen inspelen op de knelpunten die ontstaan door de veranderende klimaatomstandigheden. Motivering: Beleid geeft uitvoering aan het DPRA Zoals gezegd moeten alle gemeenten in Nederland aan de slag met klimaatadaptatie. In het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie (DPRA) hebben gemeenten, waterschappen, provincies en het Rijk afgesproken dat Nederland uiterlijk in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust ingericht moet zijn. Met de informatie uit de lokaal uitgevoerde stresstesten gaan we hiermee aan de slag. Hoe we dit als gemeente Rucphen aanpakken staat beschreven in onderliggend beleid. Beleid legt de basis om te werken aan onze doelstellingen Voortbordurend op de uitkomsten van onder anderen de uitgevoerde stresstesten, formuleren we in onderliggend beleid de ambities en doelstellingen en onze aanpak om dit te bereiken. Klimaatadaptatie biedt kansen voor een betere woon-, werk- en leefomgeving binnen onze gemeente.

Zo maken we van Rucphen een nog aangenamere plek om te wonen, werken en verblijven. Wateroverlast verminderen Het doel is dat hevige neerslag niet leidt tot schade aan gebouwen, infrastructuur en voorzieningen. De knelpunten, zoals wateroverlast bij heftige neerslag, lossen we op conform de integrale aanpak zoals beschreven in het GRP. We koppelen af waar mogelijk en infiltreren zoveel mogelijk het hemelwater. Hittestress verminderen Het uitgangspunt is dat tijdens perioden van hitte de bebouwde omgeving een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving biedt door koelere plekken te realiseren. In onze dorpen is geconstateerd dat straten en verblijfplekken vaker heet worden door verstening en dat de hitte daar langer blijft hangen. Dit heeft een directe invloed op de gezondheid van onze inwoners, vooral die van de kwetsbare groepen. Ook kan ‘hittestress’ economische effecten hebben, doordat mensen bepaalde plekken op hete dagen gaan weren of doordat een slechte nachtrust ook overdag zijn doorwerking heeft. We verminderen hittestress door er in onze ontwerpprocessen rekening mee te houden, door voldoende koele plekken aan te bieden, te vergroenen en andere materialen te gebruiken.

2

Droogte tegengaan We streven ernaar dat langdurige droogte niet leidt tot structurele schade aan bebouwing, wegen, natuur, landbouw en watersystemen. Dit realiseren we door het bufferen en infiltreren van hemelwater in het groen bij onder anderen onze projecten. Maar ook door het vergroten van de bewustwording bij onze inwoners door voorlichting en acties. Ruimtelijke kwaliteit verbeteren De fysieke ingrepen die we in de openbare ruimte moeten nemen, bijvoorbeeld in het kader van beheer en onderhoud, grijpen we aan om de ruimtelijke kwaliteit te verbeteren. Zo kunnen we bijvoorbeeld de gemeente klimaatadaptiever maken door straten te vergroenen, wat ook gunstig is voor de leefbaarheid. Een groenere leefomgeving dient als een buffer waarin klimaatverandering kan worden opgevangen, maar biedt ook ruimte voor bewegen en ontmoeten én de versterking van de biodiversiteit. Kwetsbare groepen extra beschermen Bepaalde groepen in onze samenleving zijn extra kwetsbaar voor de effecten van het veranderende klimaat. Bijvoorbeeld kleine kinderen, ouderen en mensen die buiten werken. Deze groepen zijn extra gebaat bij een gezonde leefomgeving. We pakken het samen op met onze inwoners, ondernemers en stakeholders De gemeente is verantwoordelijk voor de inrichting van de openbare ruimte, maar het merendeel van het gemeentelijk oppervlak is in eigendom van derden.

Dit betekent dat er dus ook een belangrijke opgave ligt voor grondeigenaren, bewoners en ondernemers. Naast het oppakken van projecten intern en met stakeholders, hebben we als gemeente een stimulerende en faciliterende rol. Door onze inwoners meer bewust te maken kunnen we de actiebereidheid vergroten. Realiseren We pakken ons openbaar gebied aan. Hierbij lossen we de knelpunten op. Denk aan de herinrichting van de locaties waar wateroverlast ontstaat bij een heftige bui. We benutten hierbij de meekoppelkansen, ofwel werk met werk maken. Als een straat open moet voor bijvoorbeeld werkzaamheden aan het riool, dan bekijken we direct wat er in het kader van groen of wegen meegenomen wordt en welke klimaatadaptieve maatregelen worden ingezet. Integraal werken is aldus het uitgangspunt. Samenwerken We zoeken de samenwerking met partners zoals bijvoorbeeld Thuisvester, ZLTO, Groene Platform, Natuurwerkgroep Rucphen, de GGD etc. Ook benutten we de regionale samenwerking om de doelen te bereiken. Zo trekken we met omliggende gemeenten en het Waterschap Brabantse Delta op om de verdrogingsproblematiek aan te pakken. Stimuleren & Ondersteunen Om tot actie over te gaan is het belangrijk dat bewoners en partijen gestimuleerd worden door ondersteuning en informatie. Daarmee streven we ernaar om ‘hobbels’ waar mogelijk weg te nemen, zodat zoveel mogelijk mensen tot handelen overgaan.

Communiceren Om mensen in beweging te krijgen is de bewustwording van groot belang. Om bewustwording te vergroten, moet de kennis in de samenleving worden vergroot. Klimaatverandering gaat ons allemaal aan. Het is belangrijk dat iedereen goed geïnformeerd wordt: inwoners, ondernemers, onderwijsinstellingen en ook de gehele gemeentelijke organisatie. Via diverse kanalen, zoals de website, social media en de Rucphense Bode, wordt informatie verstrekt, ook over de (toekomstige) subsidie mogelijkheden en acties.

3

We sluiten hiermee aan op het GRP en Groen R beleid Klimaatadaptatie wordt door het planbureau omschreven als “Het proces waarbij de samenleving zich aanpast aan het actuele of verwachte klimaat en de effecten daarvan, om de schade die gepaard kan gaan met klimaatverandering te beperken en de kansen die de klimaatverandering biedt te benutten”. Klimaatadaptatie is niet een op zichzelf staand thema. Hiervoor hebben we de inzet van en samenwerking tussen disciplines als water, groen en wegen hard nodig. In onderliggend beleid Klimaatbestendig Rucphen komen al deze aspecten samen en is een doorvertaling gemaakt naar de nodige acties en maatregelen om gezamenlijk tot een klimaatrobuuste leefomgeving te komen. Het concept beleid heeft conform de inspraakverordening ter inzage gelegen Op grond van de inspraakverordening heeft het ontwerp beleid Klimaatbestendig Rucphen voor vier weken ter inzage gelegen, van 14 juli tot en met 10 augustus 2022. Dit is kenbaar gemaakt in de Rucphense Bode en op de gemeentelijke website. Aanvullend zijn de stakeholders geïnformeerd. Er zijn een tweetal reacties ingediend. In de Nota van beantwoording is een samenvatting van de reacties opgenomen en voorzien van een beantwoording. Deze treft u aan in bijlage C. De ingediende reacties leiden tot een kleine aanvulling op het concept beleid.

In paragraaf 2.4 ‘Risico’s en mogelijke schades’ benoemen we nadrukkelijker de schade aan de natuur en bijbehorende biodiversiteit. Daarnaast is 3.1 ‘Wat doen we al?’ aangevuld met het project ‘Natuur in de Kern’. Middelen: Voor uitvoering van het beleid Klimaatbestendig Rucphen is eenmalig € 30.000 en structureel € 25.000 nodig. Dit is als volgt gespecificeerd:

De kosten worden ten laste gebracht van de begroting 2023 en worden verwerkt in het begrotingssaldo. Vervolg: De direct betrokkenen worden op de hoogte gebracht van het raadsbesluit. Rucphen, 20 september 2022 Burgemeester en wethouders van Rucphen, de secretaris,

de burgemeester,

drs. S. Michielse.

mr. M. van der Meer Mohr.

4

Bijlage(n): a. Conceptbesluit b. Beleid Klimaatbestendig Rucphen, incl. bijlagen (versie 20220913) c. Nota van Beantwoording ‘concept beleid Klimaatbestendig Rucphen’ Ter inzage voor raadsleden: N.v.t.

RAADSBESLUIT Vaststelling Klimaatbestendig Rucphen 2 november 2022 De raad van de gemeente Rucphen, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 20 september 2022, overwegende, • dat het beleid Klimaatbestendig Rucphen op basis van de inspraakverordening van 14 juli tot en met 10 augustus 2022 ter inzage heeft gelegen; • dat gedurende de ter inzage legging een tweetal reacties zijn ingediend wat heeft geleid tot enkele aanpassingen. gelet op, • de Visie Duurzaamheid; • het Deltaprogramma Ruimtelijke Adaptatie. gehoord de commissie Economie, Ruimtelijke Ordening en Milieu op 12 oktober 2022, besluit: 1. Het beleid Klimaatbestendig Rucphen vast te stellen; 2. De financiële consequenties op te nemen in de programmabegroting 2023.

Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Rucphen in zijn openbare vergadering van 2 november 2022, de griffier,

de voorzitter,

J.J.H. Lahaije.

mr. M. van der Meer Mohr.