09 RV RB Visie Zonne- en Windenergie DEF

RAADSVOORSTEL Raadsvergadering 3 februari 2021

Agendanummer 09

Commissievergadering EROM 20 januari 2021

Agendanummer 07

Visie Zonne- en Windenergie Voorstel: 1. De Visie Zonne- en Windenergie vast te stellen. Samenvatting: In het kader van de energietransitie is het concept van de Regionale Energiestrategie 2030 WestBrabant opgesteld. Het concept RES 2030 is vastgesteld door 16 gemeenteraden en de twee waterschappen en is naar het Rijk gezonden. Het Rijk heeft met betrekking tot de opgaven positief gereageerd. In het vastgestelde concept RES 2030 zijn voor onze gemeente de volgende opgaven opgenomen: - vóór 2030 opwekken van 30 GWh zonne-energie; - na 2030 opwekken van 36 GWh windenergie. De beoordeling van initiatieven zal op basis van de definitieve RES 2030 West-Brabant en het daarbij behorende uitvoeringsprogramma plaatsvinden. Het concept van de Visie Zonne- en Windenergie heeft gedurende een periode van vier weken ter inzage gelegen. Dit heeft geleid tot 4 inspraakreacties. Bijgevoegd is de Nota van Inspraakreacties, waarin u onze antwoorden op de reacties kunt lezen. Deze Visie Zonne- en Windenergie is tot stand gekomen in overleg met de drie belangrijkste partijen, te weten: Enexis en de IKR en ZLTO, afdeling Rucphen. Dit zijn de belangrijkste partijen bij de totstandkoming van de Visie omdat het midden- en klein bedrijf (MKB) in onze gemeente de meeste grote dakoppervlakten in eigendom hebben en/of eigenaar zijn van percelen in het buitengebied.

De participatie van de inwoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties is zeer belangrijk wanneer er concrete initiatieven op locaties worden aangemeld. Dit is ook de reden waarom er een proceswijzer Participatie in deze Visie is opgenomen. Motivering: De Visie Zonne- en Windenergie is noodzakelijk voor de energietransitie in Rucphen In de Visie worden de volgende onderwerpen behandeld: 1. Inleiding 1. Wettelijke / beleidskaders 3. Toekomstige energievoorzieningen en infrastructuur 4. Profiel gemeente Rucphen 5. Opgaven Klimaatakkoord en Regionale Energiestrategie 2030 West-Brabant 6. Zonne-energie 7. Windenergie 8. Mix van zonne- en windenergie 9. Elektriciteitsnetwerk 10. Bestuurlijke workshop Visie Zonne- en Windenergie 11. Maatschappelijke voorwaarden 12. Procedure en processtappen

2

In hoofdstuk 2 worden de wettelijke en beleidskaders besproken. De alternatieve energiebronnen worden in hoofdstuk 3 beschreven. In hoofdstuk 4 wordt vermeld welke hoeveelheden energie worden verbruikt en hoeveel uitstoot CO2 dit tot gevolg heeft. De opgaven van de energietransitie worden in hoofdstuk 5 aan de orde gesteld. In hoofdstuk 6 leest u een uitgebreide toelichting over het onderwerp ‘Zonne-energie’. Hier komen ook de voor- en nadelen van zonne-energie aan de orde. Tevens wordt de zonnelader besproken. In de zonneladder wordt ook de ruimtelijke prioritering aangegeven in de vorm van 5 treden: 1. stedelijk gebied (daken en braakliggende gronden in de kern St. Willebrord); 2. om-/aansluitend aan stedelijk gebied; 3. meervoudig ruimtegebruik (langs bestaande robuuste infrastructuur A58); 4. combinatie zonnepark met windpark; 5. buitengebied/agrarische gronden. Voor de treden 1 t/m 3 zijn zoekgebieden aangegeven. Het onderwerp ‘Windenergie’ wordt behandeld in hoofdstuk 7. In het concept RES 2030 WestBrabant wordt voor windenergie het zuidelijk deel van het buitengebied van Schijf en het buitengebied ten zuid-oosten van Sprundel aangewezen als zoekgebied. Andere gebieden in onze gemeenten zijn niet geschikt voor windenergie. De volgende ambities streeft de gemeente na met windenergie:  wij willen dat er binnen het zoekgebied maximaal twee windparken worden gerealiseerd.

 wij willen bij realisatie van windenergie een begeleid proces waarin het plaatsen van windturbines als een integrale gebiedsontwikkeling wordt gezien: aandacht voor plaatsing, inpassing en nieuwe functies.  wij willen dat onze inwoners vroegtijdig en volwaardig worden betrokken in het proces bij de ontwikkeling van windenergie en wij zien erop toe dat marktpartijen voor inwoners een gelijkwaardig speelveld creëren.  wij willen dat lasten en lusten eerlijk verdeeld worden en dat waar sprake is van belasting, maatwerk in compensatie wordt gepleegd. Hierbij kan worden gedacht aan een financiële compensatie, het treffen van voorzieningen aan woningen en/of aanpassingen in de directe omgeving. Ook worden in dit hoofdstuk de voordelen van windenergie ten opzichte van zonne-energie aan de orde gesteld. Natuurlijk worden de nadelen ook benoemd. Hoofdstuk 8 is een belangrijk hoofdstuk. Zoals u bekend, heeft de raad in 2010 het besluit genomen geen toestemming te geven voor het plaatsen van windmolens. Duidelijk is dat zonder deze windenergie wij de opgaven van de RES 2030 West-Brabant niet kunnen verwezenlijken. Maar nog vervelender is dat wanneer wij dit verbod handhaven, wij in de toekomst onze inwoners, bedrijven e.d. met een groot en kostbaar probleem opzadelen. De fossiele brandstoffen moeten worden vervangen door duurzame energiebronnen.

In 2050 moeten gemeenten energieneutraal zijn. Dit is zonder windenergie niet mogelijk. We zullen een mix van zonne- en windenergie moeten toepassen om in de toekomstige energievraag te kunnen blijven voorzien. Hoofdstuk 9 is grotendeels een technisch hoofdstuk. Deze tekst is met behulp van Enexis opgesteld. Het geeft de (on)mogelijkheden weer van het elektriciteitsnetwerk op dit moment en de noodzaak van uitbreiding van het netwerk o.a. in onze gemeente. In hoofdstuk 10 wordt de bestuurlijke workshop besproken. De uitgangspunten/meningen die hierin zijn opgenomen zijn het resultaat van de workshop/bewustwordingssessie voor de raads- en commissieleden die op 25 augustus 2020 is georganiseerd.

3

De participatie wordt in hoofdstuk 11 ‘Maatschappelijke voorwaarden’ aan de orde gesteld. Hierin worden besproken de proceswijzer participatie en het betrekken van en meeprofiteren door de samenleving. In hoofdstuk 12 worden de processtappen en de overige regelgeving aan de orde gesteld Het uitvoeringsprogramma RES 2030 is de basis voor de uitvoering van de initiatieven Op regionaal niveau wordt ook een uitvoeringsprogramma opgesteld voor het realiseren van de initiatieven van zonne- en windenergie. In het uitvoeringsprogramma wordt hierbij o.a. rekening gehouden met de volgende onderwerpen: De opgaven voor en na 2030; Vooralsnog zo weinig mogelijk verstoring in het buitengebied; De programmering van de investeringen in het elektriciteitsnetwerk; Voor onze gemeente betekent dit dat tot 2030 vooral Zon-op-dak projecten moeten worden uitgevoerd. Deze grootschalige zonne-energieproductie mag worden aangevuld met kleine zonneparken in zones rondom de dorpen (is nog niet uitgediscussieerd met Enexis). Van belang is dat nu de ambitie voor de langere termijn wordt vastgesteld. Vanwege de krapte op het elektriciteitsnetwerk kunnen vóór 2030 slechts de initiatieven in treden 1 en 2 in uitvoering worden genomen. Zon-op-dakprojecten en zonneparken tot 2 ha. kunnen namelijk op het huidige netwerk worden aangesloten.

Na 2030 kunnen de grotere initiatieven zonne- en windenergie worden gerealiseerd. Het nu vaststellen van de Visie heeft twee belangrijke voordelen: 1. Zoals al eerder gesteld, ontbreekt het in het zuidelijk deel van de regio aan voldoende aansluitcapaciteit c.q. netwerk. Om grote zonneparken en windparken aan te kunnen sluiten moet Enexis enorme investeringen doen. Dit gaat Enexis gefaseerd uitvoeren op basis van vastgesteld beleid c.q. ambities. Het is daarom van belang dat de Visie Zonne- en Windenergie wordt vastgesteld zodat onze ambities met betrekking tot beide duurzame energiebronnen nu al vastliggen en Enexis met hun programmering hiermee rekening kunnen houden. 2. Na vaststelling van de Visie kunnen eventuele initiatiefnemers voor windenergie ook starten met de voorbereidingen. Een windmolenproject doorloopt gemiddeld een voorbereidingstijd van 7 à 8 jaar voordat er gebouwd kan worden. Zonder vastgesteld beleid investeert een initiatiefnemer niet vooraf in een voorbereidingsprocedure. Door het niet vaststellen van de Visie worden door initiatiefnemers geen initiatieven ontwikkeld.

Middelen: Aan het vaststellen van de Visie Zonne- en Windenergie zijn geen kosten verbonden. Vervolg: Na vaststelling van de Visie Zonne- en Windenergie wordt deze gepubliceerd op de gebruikelijke wijze en zal deze visie per 1 januari 2021 in werking treden. Rucphen, 17 november 2020 Burgemeester en wethouders van Rucphen, de secretaris,

de burgemeester,

drs. S. Michielse.

mr. M. van der Meer Mohr.

Bijlage(n): a. Conceptbesluit Ter inzage voor raadsleden: b. Visie Zonne- en Windenergie c. Nota van Inspraakreacties.

RAADSBESLUIT Onderwerp raadsbesluit Visie Zonne- en Windenergie 3 februari 2021 De raad van de gemeente Rucphen, gezien het voorstel van burgemeester en wethouders van 17 november 2020 overwegende dat: Is in gestemd met het concept Regionale Energie Strategie 2030 West-Brabant; De regio West-Brabant 2,2 TJ duurzame elektriciteit moet opwekken; In het concept RES 2030 voor onze gemeente de opgaven zijn opgenomen: • vóór 2030 produceren van 30 GWh zonne-energie via zon-op-dak; • na 2030 produceren van 36 GWh windenergie; Voor het realiseren van zonne- en windparken een beleid moet worden vastgesteld; De Visie beleid betreft voor de korte termijn en lange termijn; In het zuidelijk deel van onze gemeente weinig netwerkcapaciteit aanwezig is; Het vaststellen van de Visie van belang is voor het investeringsprogramma van de netbeheerder Enexis; Zonder vastgesteld beleid Enexis initiatieven niet opneemt in haar investeringsprogramma met als gevolg dat grootschalige energieopwekking in het zuidelijk deel van onze gemeente onmogelijk blijft. gelet op het Klimaatakkoord, het concept van de Regionale Energiestrategie 2030 WestBrabant, gehoord de commissie Economie, Ruimtelijke Ordening en Milieu op 20 januari 2021, besluit: 1. De Visie Zonne- en Windenergie vast te stellen Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Rucphen in zijn openbare vergadering van 3 februari 2021, de griffier,

de voorzitter,

Th.P.P. Broek

mr. M. van der Meer Mohr.