08d Nota van beantwoording beleid KA 3

Nota van beantwoording Reacties op concept beleid Klimaatbestendig Rucphen Reactie inwoner* Het doet inspreker genoegen dat de gemeente Rucphen het klimaatprobleem gaat verankeren in beleid. De voorgestelde richting beschouwd ze als goede initiatieven die gestimuleerd moeten worden. Wat echter gemist wordt is een visie op wat er in het buitengebied gedaan kan worden aan klimaatadaptatie. 1. Als optie wordt het aanleggen van voedselbossen aangedragen. Ofwel het stimuleren van agroforestry. Reactie: In het gemeentelijk groenbeleidsplan Groen R wordt ingezet op het versterken van ons landschap door het toevoegen van een groen casco. Dit is een netwerk van groene verbindingen aanvullend op de bestaande natuurgebieden. Binnen dit groene casco worden veel bomen geplant en is er ruimte voor het vasthouden van water. Daarnaast streven we naar landschapsparken rondom onze dorpen. Binnen deze parken en in het groen casco is ruimte voor het realiseren van voedselbossen. Het realiseren van voedselbossen door agrariërs onderschrijven we natuurlijk maar vinden dit in basis een keuze van de initiatiefnemer. 2. Ook een optie is het niet verharden van onverharde wegen of wegen die verhard zijn weer onverhard maken in het buitengebied. Reactie: Bij de afweging om wegen al dan niet te verharden speelt de verkeersveiligheid een grote rol.

Ook is het in het kader van beheer en onderhoud niet altijd wenselijk om wegen onverhard te maken/laten. Hierin wordt dan ook per situatie een afweging gemaakt. Hemelwater infiltreert in het buitengebied overigens grotendeels in de bermen of stroomt naar de sloten. 3. Als laatste optie wordt het stoppen met het kunstmatig verlagen van het waterpeil genoemd. Reactie: In de gemeente Rucphen wordt het waterpeil niet kunstmatig verlaagd. Integendeel, waterschap Brabantse Delta en gemeente Rucphen hebben stuwen geplaatst in sloten en waterbergingen met als doel om water vast te houden in het gebied.

2

Reactie NatuurWerkgroep Rucphen De NatuurWerkgroep geeft een aantal aanbevelingen, zoals meer geld beschikbaar stellen en aandacht voor informatie en communicatie richting de bewoners. En meer lokale subsidies voor vergroening door particulieren, bedrijven en andere organisaties. De NatuurWerkgroep biedt daarnaast hun kennis en ervaring op het gebied van regionale, provinciale en landelijke groene subsidies aan. Ook geven ze aan te willen ondersteunen bij (collectieve) activiteiten van particulieren, bedrijven en andere organisaties. Reactie: Wij bedanken de NatuurWerkgroep voor de reactie en het aanbod voor ondersteuning en blijven graag met elkaar in gesprek. 1. Het bevreemd de NatuurWerkgroep dat er geen ruimhartige uitgaven worden gereserveerd voor een meerjarig communicatieproject richting onze inwoners en organisaties. Er zal meer aandacht moeten worden besteed in de media aan diverse onderwerpen. Er worden suggesties gedaan zoals het jaarlijks uitreiken van een ‘Groene pluim’ aan de groenste inwoner/bedrijf/organisatie, het inzetten van een groen-blauw deel op de gemeentelijke website en het aansluiten bij de Stichting Steenbeek voor extra ondersteuning. Er wordt gesteld dat niet alleen de gemeente in actie moet komen, maar ook alle inwoners en organisaties. Reactie: Wij onderschrijven het belang van de communicatie richting burgers, bedrijven en organisaties.

Ons inziens wordt dit ook benadrukt in het onderliggende beleid Klimaatbestendig Rucphen. Het aanvullen van de gemeentelijke website met informatie over o.a. subsidiemogelijkheden en tips heeft dan ook zeker prioriteit bij ons. Daarbij zullen we de andere mediakanalen ook extra gaan inzetten om de bewustwording te vergroten. Voor het vergroten van de bewustwording is het opgenomen budget in onderliggend beleid niet de enige vorm van middelen. Om het ‘groener’ denken van onze inwoners te stimuleren wordt vanuit Groen R gewerkt aan een tweewekelijkse pagina in de Rucphense Bode waarin we onderwerpen publiceren in relatie tot gemeentelijk groen, klimaatadaptatie e.d. Daarnaast kunnen ook leden van het Groene Platform voor verdieping zorgen op specifieke onderwerpen. Bij het stimuleren van het ‘groener’ denken hoort in onze optiek ook het aansluiten bij de landelijke organisatie Operatie Steenbreek. 2. NatuurWerkgroep stelt dat een planning voor de komende 5 jaar ontbreekt. Voor het realiseren van de gemeentelijke ambities en de voortgang hiervan te controleren en evalueren is een meerjarige tijdsplanning nodig met hieraan een budget gekoppeld. Reactie: Er staan uiteenlopende acties opgenomen in onderliggend beleid. Voor zaken die met andere partijen opgepakt gaan worden is het lastiger om een planning te maken.

Voor de integrale projecten, waarbij klimaatadaptatie en vergroenen een grote rol spelen, is een planning opgenomen in de kadernota / programmabegroting 2023. Voor de uitvoering van de ambities zoals genoemd in Groen R wordt op dit moment een planning opgesteld. Dit betreft groene opgaven die zorgen voor een verbinding van de dorpen met het landschap. Dit zijn onder andere de groene dooradering binnen de kernen, het cascolandschap en het meer biodivers inrichten van de openbare ruimte. Dit betreft enkel de groene opgaven die geen onderdeel zijn van de integrale planning. Binnen de integrale planning wordt ingezet op de inrichting van de groenstructuur zoals in het groenbeleidsplan. 3. Er wordt aangedragen dat om de hittestress in Sint Willebrord West te dempen de voorgenomen aanleg van het gedenkbos naar voren gehaald kan worden. Reactie: De intentie is er om ten westen van St. Willebrord een gedenkbos te realiseren. We zijn hierbij afhankelijk van de aankoopmogelijkheden van de beoogde gronden. Vanzelfsprekend focussen we

3

ons niet alleen op deze gronden, maar ook op mogelijk andere locaties die voldoen aan de mogelijkheid om een gedenkbos te realiseren. 4. Als bijdrage aan het dempen van het hittelint worden een aantal maatregelen aangedragen. Zoals de versnelde aanleg van robuuste noord-zuid lopende boompartijen (verbreding EVZ Posthoorn zuid, realisatie EVZ Posthoorn midden, CO2 bos). Nieuwe bedrijfsgebouwen verplichten een groen of blauw dak aan te leggen en voor een groene inrichting van het bedrijfsterrein te zorgen. Deelnemen aan de Groene Gezonde Bedrijventerreinen Estafette. Reactie: We werken continue aan het creëren van mogelijkheden om de groene verbindingen te realiseren. Naast de genoemde EVZ’s en het CO2-bos/gedenkbos is dit ook het groene casco van onze gemeente, zoals in beleid Groen R benoemd. Het duurzaam en klimaatbestendig inrichten van bedrijventerreinen en bedrijfslocaties is als actiepunt opgenomen in onderliggend beleid. 5. In de figuren van de klimaatschadeschatter ontbreekt de schade aan de natuur. Deze schade is enorm, aldus de NatuurWerkgroep. Zowel door verlies aan flora en fauna als daaruit voorvloeiende schade aan leefbaarheid, als afname van de zuiverende werking van de flora in relatie tot CO2 opslag en fijnstofopslag.

Reactie: De Klimaatschadeschatter zoals aangeboden vanuit het Deltaprogramma Ruimtelijke adaptatie biedt informatie en helpt hiermee enigszins inzicht te krijgen in de mogelijke schades. Het blijft een inschatting en is helaas niet volledig. Dat de extremere weersomstandigheden schade brengen aan de natuur is een gegeven. In onderliggend beleid worden de risico’s voor groen dan ook benoemd onder het kopje Risico’s en mogelijke schades (2.4). Dit vullen we ter verduidelijking aan met de informatie dat er naast de schade aan gemeentelijk groen en landbouwgewassen ook blijvende schade is aan de natuur en bijhorende biodiversiteit. Dit is echter een onderdeel dat zich lastig financieel laat uitdrukken. 6. Het ontgroenen van particuliere tuinen met steeds grotere tegels en kunstgras leidt tot nog hogere schade door droogte en wateroverlast. Deze trend moet doorbroken worden door communicatie, informatie en subsidies om zodoende de cultuuromslag te realiseren. Reactie: Dit onderschrijven wij eveneens. Er wordt dan ook zeker ingezet op het vergroten van de kennis en bewustwording door het inzetten van meerdere communicatiemiddelen zoals de gemeentelijke website, de Rucphense Bode en Instagram/Facebook. Ook moeten acties en subsidies hieraan bijdragen. 7. Het project Natuur in de Kern wordt niet genoemd onder ‘Wat doen we al?’.

Via dit project wordt samen met de Heemtuin en de NatuurWerkgroep worden particulieren en organisaties binnen de kernen gestimuleerd om te vergroenen. Reactie: Dit zal zeker worden benoemd en aangevuld. 8. Het bufferen van water kan bij nieuwbouw verplicht worden gesteld. Bijvoorbeeld door toepassing van waterbassins of waterkratten onder de oprit en andere terreinverharding. Ook kan een grijswatercircuit in en rond de woning worden ingezet. Voorstaande situaties kan gedacht worden aan sedum daken of regenwaterschuttingen. Reactie: Bij nieuwbouw is het beleid van Waterschap Brabantse Delta van toepassing. Dit komt neer op 60mm berging op eigen terrein bij toename verhard oppervlak groter dan 500m2.

4

In het beleid Klimaatbestendig Rucphen staat in het kader van vergroten van de bewustwording onder inwoners eveneens opgenomen dat er gestart gaat worden met het opzetten van een subsidieregeling voor groene daken. 9. NatuurWerkgroep pleit voor toepassing van waterdoorlatende verharding bij de gemeentelijke parkeervakken. Reactie: Waar mogelijk passen we dit toe, zoals bijvoorbeeld bij de ontwikkeling van de Binnentuin. Het blijft echter maatwerk per project waarbij de afweging wordt gemaakt mede in relatie tot beheer en onderhoud. 10. In het kader van samenwerking op regionaal niveau wordt aangedragen dat we met de deelnemers van het Groene Platform Rucphen nagaan hoe de grondwaterstand op het oude peil kunnen brengen. Reactie: Vanzelfsprekend gaan we in gesprek met alle benodigde partijen waar het gaat om projecten die verdroging en wateroverlast tegengaan. Zo ook met de leden van het Groene Platform. Daarbij is tussen Provincie Noord-Brabant en de waterschappen een Convenant Grondwater opgesteld. In dit convenant zijn afspraken gemaakt hoe tot eind 2027 de grondwaterbalans in Brabant wordt herstelt en bewaakt. 11. Voor de omschreven ambitie met betrekking tot droogte wordt de suggestie gedaan om het anders te omschrijven i.r.t. het woordje ‘niet’.

“Langdurige droogte leidt niet tot structurele schade aan ….” Reactie: De ambitie zoals beschreven in onderliggend beleid is overgenomen uit het regionale uitvoeringsprogramma de Baronie, waar we als gemeente Rucphen onderdeel van zijn. We beseffen ons dat het volledig voorkomen van schade op alle vlakken niet haalbaar is, maar het streven is om dit wel waar mogelijk te beperken. 12. Voor ‘We doen het samen’ worden enkele suggestie gedaan. Realiseren> op basis van planning, budgettering, controle en verantwoording. Stimuleren en ondersteunen> Door middel van informatie, voorbeelden en subsidies Communiceren> regelmatig, bij voorkeur wekelijks, en grootschaliger. Reactie: Zoals in het beleid reeds beschreven gaan we zeker aan de slag met de bewustwording. We stimuleren de inwoners en bedrijven door vanuit de website informatie te verstrekken en door het opzetten van acties en subsidies. Het aanvullen van de gemeentelijke website heeft dan ook prioriteit en biedt een mooi platform voor informatie, ook over subsidies ed. Er wordt zowel regionaal als lokaal ingezet op samenwerking met inwoners en participatie bij onder anderen de ‘week van ons water’ en acties zoals NK tegelwippen. Zoals eerder al benoemd is de planning voor de integrale projecten opgenomen in de kadernota / programmabegroting 2023. 13.

NatuurWerkgroep vraagt zich af waar de communicatie- en lokale subsidiebudgetten zijn en vind 10.000,- per jaar voor vergroten van de bewustwording te laag. Reactie: Naast het gevraagde structurele budget in onderliggend beleid is er ook vanuit andere vakdisciplines budget beschikbaar. Denk o.a. aan gelden vanuit het Gemeentelijk rioleringsprogramma, maar ook middelen vanuit de reserve ten behoeve van ‘duurzaamheid’ die ook voor klimaatadaptatie ingezet kunnen worden.