Raadsvoorstel Transitievisie Warmte gemeente Rozendaal.docx

Raadsvoorstel

Onderwerp Vaststelling Transitievisie Warmte gemeente Rozendaal Adviseur Programma Portefeuillehouder

: Carola Hoogland : 8 Ruimtelijke ontwikkeling : Anton Logemann

Datum B&W Datum Raad Openbaar

: 12 oktober 2021 : 2 november 2021 : ja

Aanleiding We willen in Rozendaal uiterlijk in 2050 energieneutraal zijn. Afscheid nemen van aardgas is daar een belangrijk onderdeel van, en een flinke klus. Zowel gemeente, woningbouwcorporatie, overige organisaties als inwoners hebben een rol in de transitie naar aardgasvrij. Om alle partijen voldoende tijd te geven voor de opgave, moeten we nu al starten. Ook vanuit het rijk ligt er de opdracht om als gemeente uiterlijk eind 2021 een Transitievisie Warmte vast te stellen. Afgelopen jaar is er daarom samen met partners gewerkt aan een eerste “Transitievisie Warmte voor Rozendaal”. In deze Transitievisie wordt de geleidelijke overstap naar een aardgasvrij Rozendaal geschetst en aangegeven in welke buurt(en) we (gaan) starten met verkennend onderzoek en participatietrajecten richting een gedragen buurtuitvoeringsplan. Dit raadsvoorstel behelst het vaststellen van de eerste Transitievisie Warmte. Minstens iedere vijf jaar zal deze visie worden geactualiseerd. Gevraagde beslissing 1. Vaststellen van de Transitievisie Warmte voor Rozendaal. Wat willen we bereiken? Het voorstel bevat een visie op het duurzaam verwarmen van de gebouwde omgeving in Rozendaal, zodat inwoners ook in de toekomst van betaalbare warmte kunnen worden voorzien.

De geleidelijke overstap van aardgas naar duurzame warmte heeft als doel CO2 te besparen en een energieneutraal Rozendaal in uiterlijk 2050 dichterbij te brengen. Argumenten Door het vaststellen van de TVW 2021 zetten we een belangrijke stap in onze duurzame ambitie Nederland heeft als doel om een energieneutrale samenleving te zijn in 2050, dit zal ook vorm moeten krijgen in Rozendaal. De Transitievisie Warmte geeft weer hoe de gemeente de warmtevraag in de gebouwde omgeving op een aardgasvrije en duurzame manier kan invullen en in welk tempo dat zal verlopen. Door in te stemmen met de Transitievisie Warmte 2021 zijn we weer een stap dichter bij het realiseren van onze ambitie Rozendaal Energieneutraal 2050. Strategisch visie document met handelingsperspectief voor direct betrokkenen In deze Transitievisie Warmte is de strategie op uitvoering van de warmtetransitie binnen de gebouwde omgeving van Rozendaal opgenomen. Met deze visie maakt de gemeente helder welke technische (on)mogelijkheden er zijn om over te stappen naar een aardgasvrije verwarmingsmethode op buurtniveau in Rozendaal. Ook biedt de visie inzicht in de wijze waarop deze omschakeling gerealiseerd kan worden en op welke wijze direct betrokkenen (inwoners, Pagina 1 van 4

Raadsvoorstel

woningbouwcorporatie Portaal, organisaties en andere betrokkenen in de gemeente) in deze uitwerking zijn meegenomen, welke kansen zij zien en ook welke zorgen zij hebben. De Transitievisie Warmte vormt daarmee een strategisch visiedocument, dat als basis dient voor de vervolgstappen in de warmtetransitieopgave van de komende jaren. Gezamenlijk blijven ontwikkelen, in volle breedte De warmtetransitie binnen Rozendaal vindt niet van de een op andere dag plaats. Dat gaat stap voor stap en in gezamenlijkheid. We gaan voor alle buurten vol door met onze inzet van afgelopen jaren gericht op het informeren en bewust worden, energiebesparing en isoleren. Bij de buurten de Moestuin, Leermolens Enk en Omgeving Delhoevelaan zien we concrete kansen die we in 2022 als eerste verder willen verkennen. Daarom spreken we hier van een gecombineerde ‘startbuurt’. Dit betekent dat de gemeente samen met woningcorporatie Portaal en bewoners de samenwerking wil oppakken om te onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor duurzame warmtealternatieven. We gaan hier komend jaar aan de slag met een Buurtuitvoeringsplan.

Transitievisie Warmte met draagvlak betrokken stakeholders Bij de uitwerking van deze visie zijn diverse gesprekken gevoerd met betrokken stakeholders (geïnteresseerde inwoners, woningbouwcorporatie Portaal, de lokale werkgroep duurzaamheid, jongeren via ‘t Rhedens), waarmee gezamenlijk de ambities, uitgangspunten en randvoorwaarden en kansen voor de warmtetransitie zijn uitgewerkt. Kanttekeningen Het te doorlopen pad van de warmtetransitie is nog niet uitgekristalliseerd Of het lukt om voor 2050 aardgasvrij te zijn in Rozendaal is van veel zaken afhankelijk, en onze invloed daarop is in sommige gevallen gering. De Transitievisie Warmte 2021 is opgesteld in een tijd dat de overstap naar aardgasvrij nog lang niet overal mogelijk is. Er moeten landelijk nog financiële voorwaarden ingevuld worden om de overstap betaalbaar te maken. Als gemeente wachten we bovendien nog op wetgeving (een belangrijke is de Wet Collectieve Warmte die wordt vormgegeven) die het voor ons mogelijk maakt om meer sturing te geven aan de warmtetransitie in onze buurten. We zitten dus in een “tussenfase” waarin we wel voortgang willen boeken, maar ook moeten accepteren dat wij als gemeente niet in ons eentje de snelheid kunnen bepalen. Bij het Rijk dringen we actief aan op verdere invulling van de financiële en wettelijke randvoorwaarden.

Geen aanwijzing van buurten die voor 2030 verplicht van het aardgas afgaan Uit deze transitievisie warmte wordt niet duidelijk of buurten voor 2030 verplicht van het gas afgekoppeld worden. Dat is bewust nog niet gedaan. Op dit moment is nog onvoldoende zicht welke alternatieven voor het aardgas zich aandienen. En -niet onbelangrijk- het wachten is op het Rijk die met voorstellen komt voor financieringsmogelijkheden voor de warmtetransitie. Aanwijzen van ‘Startbuurt’ mag niet leiden tot stilstand in overige buurten Omdat nog niet alles uitgekristalliseerd is starten we in Rozendaal met het nader verkennen van de kansen voor een alternatieve warmtevoorziening in een zogenaamde ‘startbuurt’, te weten de Moestuin, Leermolensenk en Omgeving Delhoevelaan. Hier gaan we samen met inwoners en belanghebbenden ontdekken wat er nodig is voor een succesvolle transitie naar aardgasvrij door in deze buurten aan de slag te gaan met een buurtuitvoeringsplan. We zien kansen om de aanpak Pagina 2 van 4

Raadsvoorstel

binnen deze drie startbuurten vergelijkbaar en mogelijk zelfs integraal op te pakken. In de overige buurten koersen we onverminderd op energiebesparing, (vergaande) isolatie en duurzame opwek. Wat gaan we daarvoor doen? a) Planning Na vaststelling van de TransitieVisie Warmte (TVW) eind 2021 start binnen de werklijn duurzame warmte in 2022 de voorbereiding op de uitvoeringsstrategie per buurt, zoals voorzien binnen het he Uitvoeringsprogramma voor 2022. Hier zien we de werklijnen energiebesparing én duurzame warmte bij elkaar komen: we zullen buurtgericht uitvoeringsplannen gaan uitwerken, samen met betrokken inwoners en overige betrokken partijen, voor vergaande verduurzaming. Het buurtuitvoeringsplan zal ook inzicht moeten geven in de financierbaarheid van de warmteoplossing. Gepland staat in 2022 te starten met een buurtuitvoeringsplan voor een drietal ‘startbuurten’ in Rozendaal. Mogelijke tussenstap kan hierbij zijn om een aanvullend haalbaarheidsonderzoek naar de toe te passen warmtetechniek uit te voeren. Naast deze startbuurten wordt in de overige buurten van Rozendaal onverminderd ingezet op energiebesparing en vergaande isolatie. In 2022 continueren we de bewustwordingscampagne energiebesparing, met specifieke aandacht naar ‘collectief maatwerk’ per buurt.

Op basis daarvan zal een besparingsprogramma op maat uitgewerkt moeten worden, bijvoorbeeld in de vorm van ‘besparingspakketten voor collectieve inkoop’ per buurt of logische eenheid (bijvoorbeeld voor eenzelfde type bebouwing). b) Evaluatie Uit het Klimaatakkoord volgt dat iedere gemeente uiterlijk in 2021 een Transitievisie Warmte dient opgesteld te hebben. Deze visie geeft ons richting om de komende jaren aan de slag te gaan. De transitievisie moet elke vijf jaar worden geactualiseerd, of zoveel eerder als we met elkaar nodig vinden. c) Participatie en communicatie Net als bij de uitwerking van deze Transitievisie Warmte blijven we ook in het vervolgtraject bij de uitwerking van de buurtuitvoeringsplannen nadrukkelijk samenwerken met andere actoren, zoals inwoners van betrokken buurten, de lokale werkgroep duurzaamheid, netbeheerder Liander, woningbouwvereniging Portaal en andere betrokken partijen. In het kader van de warmtetransitie zullen we de in 2021 gestarte buurtgesprekken verder vervolg geven, om inwoners betrokken te houden op de beoogde warmtestrategie binnen hun buurt/straat en de daarvoor benodigde uitvoeringsstappen.

Via verschillende kanalen worden inwoners nader geïnformeerd over de Transitievisie Warmte en betrokken in de discussie over de warmtetransitie: • Publicatie van de Transitievisie Warmte op de gemeentelijke website / www.duurzaamrozendaal.nl • Publicatie artikel in de In de Roos • Vervolg inzet van Buurtgesprekken over duurzaam en comfortabel wonen in 2022

•

Daarnaast wordt een overzicht van veelgestelde vragen over de overstap naar aardgasvrij op www.duurzaamrozendaal.nl opgenomen.

d) Publicatie verplicht? Nee Pagina 3 van 4

Raadsvoorstel

Wat mag het kosten? De kosten voor de uitwerking van deze Transitievisie Warmte voor Rozendaal zijn gedekt door het krediet energietransitie van 63.000 Euro voor 2021. Daarnaast is voor de voorziene activiteiten in 2022 binnen de werklijnen Energiebesparing en Duurzame Warmte een krediet van 45.000 Euro gereserveerd binnen het Uitvoeringsprogramma Rozendaal Energieneutraal voor 2022. Voor de uitvoering van activiteiten voortvloeiend uit deze Transitievisie Warmte is het noodzakelijk om extra capaciteit (ten opzichte van de huidige formatie) in te huren. De kosten van deze inhuur (42.750 Euro) zijn gedekt door het krediet energietransitie voor 2022.

Het college van burgemeester en wethouders,

Boele Boelens, gemeentesecretaris

Ester Weststeijn, burgemeester

Bijlage(n) 1. Transitievisie Warmte gemeente Rozendaal

Pagina 4 van 4