Ontwerp Programmabegroting 2027-2030 (Raad 2026-11-10)
Tekst van het document
Financieel belang | In 2027 is de Rozendaalse bijdrage geraamd op € 18.544, waarvan € 2.038 voor The Economic Board en € 16.506 voor het regiobureau en de vijf opgaven. Bestuurlijk belang | Eén lid per gemeente in het algemeen bestuur, deze heeft één stem. Voor 2027 is dit de burgemeester. Financiële gegevens | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 371.738 | € 358.035 Vreemd vermogen | € 6.728.664 | € 6.599.315 Resultaat | € 244.429 | € 258.035 Stichtingen en verenigingen Vereniging Nederlandse Gemeenten (VNG, Vereniging) Vestigingsplaats | Den Haag Programma | Programma 3 Bestuur en Organisatie Openbaar belang | Belangenbehartiging t.b.v. gemeenten in het proces van besluitvorming bij rijksoverheid en provincies Ontwikkelingen en risico's | De VNG zet zich in stabiele financiën vanuit het Rijk voor gemeenten. Daarnaast is de VNG bezig met het ontwikkelen van de nieuwe VNG-strategie 2030. Financieel belang | De geraamde bijdrage in 2027 bedraagt € 13.000 (contributie + bijdrage fonds GGU) Bestuurlijk belang | Stemrecht o.b.v. lidmaatschap, ingevuld met mandaat bij de ALV door de burgemeester. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 83 K 80 Vestigingsplaats | Beesel Programma | Programma 3 Bestuur en Organisatie Openbaar belang | Belangenbehartiging t.b.v. kleine gemeenten (< ca.
25.000 inwoners) in het hele proces van besluitvorming bij VNG, de rijksoverheid en provincies; samenwerking en kennisdeling tussen kleine gemeenten in de vorm van een netwerk- organisatie. Ontwikkelingen en risico's | Door gezamenlijk te werken aan de genoemde aspecten van wendbaarheid, nabijheid en samenhang vergroten wij onze resultaten als kleine gemeenten. Deze onderwerpen zijn zeker niet limitatief. Denkend vanuit wendbaarheid en ons aanpassingsvermogen werken gemeenten binnen de K80 samen op onderwerpen en ontwikkelen van nieuwe aanpakken daar waar de vraag rijst. Financieel belang | De financiële bijdrage voor 2027 bedraagt € 2.400 Bestuurlijk belang | Stemrecht o.b.v. lidmaatschap in het algemeen bestuur; de burgemeester is lid van het algemeen bestuur. Stichting Veilig Thuis (zelfstandige stichting onder verantwoordelijkheid van de GR VGGM) Vestigingsplaats | Arnhem Programma | Programma 1 Samenleving en Veiligheid Openbaar belang | Autonome, slagvaardige organisatie met als opdracht het uitvoeren van de wettelijke en overige taken van Advies | - en Meldpunt Huiselijk geweld en Kindermishandeling (AMHK) voor de zestien gemeenten van Gelderland | -Midden. Financieel belang | De financiële bijdrage voor 2027 bedraagt € 16.800 (algemeen deel + productdeel) loopt via de VGGM.
Bestuurlijk belang | Er is een Raad van Toezicht bestaande uit ten minste vijf leden, waaronder leden van het college van deelnemende gemeenten, die benoemd worden door het algemeen bestuur van de VGGM. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 84 Stichting Economic Board regio Arnhem Nijmegen Vestigingsplaats | Arnhem Programma | Programma 2 Ruimte en Leefomgeving en programma 3 Bestuur en Organisatie Openbaar belang | De Economic Board is een regionale samenwerking tussen overheden, kennisinstellingen en bedrijfsleven. De belang- rijkste opgave voor deze Triple Helix samenwerking is het stimuleren van duurzame economische groei en innovatie in de regio. Risico's | Er zijn geen ontwikkelingen of risico's. Financiële bijdrage | In de geraamde bijdrage aan de GMR GN is voor 2027 € 2.038 voor The Economic Board opgenomen Bestuurlijk belang | De samenwerkende gemeenten in de regio Arnhem-Nijmegen wijzen één lid aan in de geleding overheden. Financiële gegevens | 31-12-2024 | 31-12-2025 Eigen vermogen | € 41.000 | € 50.000 Vreemd vermogen | € 649.000 | € 788.000 Resultaat | € 0 | € 9.385 Coöperaties en vennootschappen Circulus B.V. Vestigingsplaats | Apeldoorn Programma | Programma 2 Ruimte en Leefomgeving Openbaar belang | Gemeenschappelijke behartiging van de belangen van de deelnemers met betrekking tot afval.
Risico's | Per 1 januari 2026 zijn we toegetreden als aandeelhouder van Circulus. Vanaf 1 januari 2026 zorgt Circulus voor de afvalinzameling en afvalverwerking. Het financiële risico is beperkt tot het ingelegde aandelenkapitaal. Financiële bijdrage | Bij de toetreding hebben wij 34 aandelen M gekocht voor een bedrag van € 45.563. Vanaf 1 januari 2026 wordt de afvalinzameling en -verwerking uitgevoerd op basis van de afgesloten DVO (Dienstver- leningsovereenkomst) en de hierin opgenomen tarieven. Bestuurlijk belang | Stemrecht op basis van aandelenbelang. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 85 Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 86 Paragraaf G: Grondbeleid Inleiding Grondbeleid is een belangrijk instrument in het kader van het ruimtelijke beleid. De gemeente Rozendaal heeft een beperkte grondpositie. We zoeken vooral ruimte voor woningbouw om binnen de woondeal te gaan voldoen aan de 30%-30%-40% verdeling tussen sociale huur, sociale koop en overige woningbouw. Beleidsruimte Binnen het Volkshuisvestingsprogramma worden nieuwe locaties onderzocht die mogelijk geschikt zijn voor woningbouw. Beperkende factor hierbij is de ligging ten opzichte van de Veluwe. De provincie heeft een strenge regels opgesteld voor een strook van 500 meter rondom de Veluwe, waarbinnen geen nieuwe stikstof uitstotende activiteiten mogen plaatsvinden.
Het toevoegen van woningen is daarmee zeer beperkt mogelijk. Met onderzoek naar locaties en gesprekken met de provincie wordt gezocht naar ruimte om onze opgave in te vullen.
Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 87 Paragraaf H: Openbaarheid Wet open overheid De Wet open overheid (Woo) is de opvolger van de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) en is ingegaan per 1 mei 2022. Niet alleen is er hiermee een andere basis gekomen voor het indienen van verzoeken, ook de termijn van beantwoording is verkort. Maar de grootste verandering is dat gemeentes ook meer zelf openbaar moeten gaan maken. In artikel 3.5 (Openbaarheidsparagraaf) van de Wet open overheid (Woo) is voorgeschreven dat bestuursorganen in de jaarlijkse verantwoording verslag doen van de uitvoering ervan. (Zie ook de onderstaande illustratie: 11 categorieën openbaar maken). Ook de gemeente Rozendaal wil een open en transparante communicatie met haar burgers. Om dit te bewerkstelligen houden we de wettelijke eisen als basis aan. Dit niveau hebben we nog niet be- reikt, maar daar hebben we ook nog tot 2028 de tijd voor. Door de omvang van dit project is fase- ring wenselijk. Te realiseren beleid De Woo bestaat uit drie onderdelen: 1. De openbaarmaking op eigen initiatief (actieve openbaarmaking) 2. De openbaarmaking op verzoek (passieve openbaarmaking) 3. Verbetering van de informatiehuishouding De openbaarmaking op eigen initiatief (actieve openbaarmaking) In 2026 is er voortgang geboekt in het actief openbaar maken.
De landelijke centrale publicatie voorziening is gepauzeerd en mogelijk komt deze helemaal niet meer. Koers is nu publicatie bij de bron. In 2026 hebben we dat ingericht op de website van Rozendaal en vindt, volgens het landelijk aangegeven tempo openbaarmaking van de verschillende informatiecategorieën plaats. De raadsin- formatie voldoet aan de wettelijke eisen en publicatie van de besluitenlijsten van het college vindt al via de website plaats. In 2027 willen we de openbaarmaking van de informatiecategorieën uit tran- che 2 hebben afgerond en gestart zijn met de laatste tranche 3.
Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 88 De openbaarmaking op verzoek (passieve openbaarmaking) Sinds de zomer van 2025 is het mogelijk om digitaal de ontvangen Woo-verzoeken terug te zien met het genomen besluit. We zien een lichte stijging in het aantal Woo-verzoeken en verwachten op basis van de voorgaande jaren tussen de vijf en de vijftien Woo-verzoeken te ontvangen. Verbetering van de informatiehuishouding Wij blijven werken aan een efficiënter gebruik en inrichting van ons informatiehuishouden. Te denken valt hierbij aan het stroomlijnen van processen waarbij een publicatieplicht geldt. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 89
De financiële begroting Uitgangspunten Algemene uitgangspunten In het jaar 2026 is geen kadernota gepresenteerd voorafgaand aan deze begroting. Vandaar dat in deze paragraaf de uitgangspunten uitgebreider dan in eerdere begrotingen aan de orde komen. De begroting 2027–2030 is gebaseerd op de primitieve begroting 2026, aangevuld met indexeringspercentages, de financiële gevolgen van raadsbesluiten en actuele ontwikkelingen. Normaal gesproken worden ook de uitkomsten van de eerste tussentijdse rapportage verwerkt in de vergelijkende begrotingscijfers van 2026. Vanwege personele uitval en de prioriteit die is gegeven aan de (uitgestelde) jaarstukken 2025, is conform afspraken met uw raad over 2026 volstaan met tussen- tijdse cijfers op hoofdlijnen. Deze zijn via een raadsinformatiebrief (RIB tussentijdse cijfers 2026) ter kennisgeving aan uw raad aangeboden. Hiervan is geen begrotingswijziging gemaakt. | Hierdoor zijn de vergelijkende cijfers over 2026 gebaseerd op de primitieve begroting 2026. De reeds bekende meerjarige financiële gevolgen uit de RIB zijn, voor zover relevant, verwerkt in de ramingen voor 2027 | –2030. Daarnaast zijn diverse ombuigingsvoorstellen vanuit het college meegenomen, evenals maatregelen uit het Movent | em-onderzoek.
Het college heeft deze maatregelen kritisch beoordeeld op haalbaarheid en uitvoerbaarheid en | een groot aantal haalbaar geachte voorstellen in deze begroting verwerkt. De (enige) tussentijdse rap- portage over 2026 wordt in december ter vaststelling aan de raad aangeboden. Eventuele aanvullende financiële gevolgen hiervan zijn nog ni | et in deze begroting verwerkt. Financiële uitgangspunten Indexpercentages Deze begroting is zoals gebruikelijk opgesteld in lopende prijzen. Dat wil zeggen dat in alle jaren van de begroting en meerjarenraming rekenin | g wordt gehouden met loon- en prijsontwikkelingen. Voor de indexering van budgetten is aangesloten bij de gewoonte in vorige begrotingen om uit te gaan van | 3% voor prijsaanpassing en 4% voor loonontwikkeling. Voor bijdragen aan derden (gemeenschappelijke regelingen en inkomensoverdrachten) is uitgegaan van een gewogen gemiddelde van 3,75%. Voor de ramingen in het sociaal domein | wordt de zgn. OVA-index toegepast. Personeelslasten en cao In afwijking van voorgaande begrotingen worden de salarislasten niet langer geraamd op basis van de maximale trede van de sal | arisschaal, maar op basis van de werkelijke inschaling van medewerkers. Daarbij wordt rekening gehouden met de jaarlijkse periodiek | e verhogingen en de geldende cao | -afspraken.
Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 90 Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 91 Hiermee sluiten de ramingen beter aan op de werkelijke personeelskosten. De financiële ruimte die voorheen binnen de salarisbudgetten beschikbaar was voor onder meer externe inhuur bij ziekte en andere personeelskosten, vervalt hierdoor grotendeels. Dit beperkt de flexibiliteit om dergelijke kosten bin- nen de bestaande budgetten op te vangen. Verbonden partijen De bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen zijn voor 2027 gebaseerd op de beschikbare (concept)begrotingen. Voor de daaropvolgende jaren wordt uitgegaan van de vastgestelde indexeringspercentages. Sociaal domein Voor de gecontracteerde zorgkosten binnen Jeugd en Wmo wordt de OVA-indexering toegepast. De baten en lasten voor bijstand en loonkostensubsidies (BUIG) worden budgetneutraal geraamd op basis van de geldende wettelijke uitgangspunten en het verdeelmodel. Belastingen en heffingen De gemeentelijke belastingen en heffingen worden afzonderlijk geraamd op basis van de vastgestelde beleidsuitgangspunten. Voor de OZB wordt gewerkt met het tariefniveau van de gemeente Rheden, met aanvullende jaarlijkse tariefverhogingen volgens de meerjarige begrotingsuitgangspunten. Voor kos- tendekkende heffingen vormt volledige kostendekking het uitgangspunt.
Zie in verband hiermee ook Paragraaf A: Lokale Heffingen in deze begroting. Overige baten en lasten Huren worden geraamd op basis van contractuele afspraken. De algemene uitkering, specifieke uitkeringen, rente, afschrijvingen en mutaties in reserves en voorzieningen worden afzonderlijk geraamd. De gemeente heeft geen grondexploitaties. Algemene uitkering gemeentefonds De ramingen van de algemene uitkering en de decentralisatie-uitkeringen uit het gemeentefonds zijn gebaseerd op de meicirculaire 2026. De financiële gevolgen hiervan zijn verwerkt in de begroting 2027–2030. Specifieke uitkeringen en overige rijksmiddelen In de begroting 2027–2030 zijn alleen rijksbijdragen en bijbehorende lasten opgenomen voor zover de beschikbare middelen bekend zijn. Voor nog niet toegekende of onvoldoende concrete middelen zijn uit voorzichtigheid zowel de baten als de bijbehorende lasten niet geraamd. Dit geldt onder meer voor de middelen voor klimaat- en energiebeleid (CDOKE). Deze worden tot en met 2027 via een decentralisatie-uitkering ontvangen. Vanaf 2028 is financiering via een bijzondere fondsuitkering (BFU) voorzien. Omdat de bedragen hiervoor nog niet in de gemeentefondscirculaires bekend zijn gemaakt, zijn vanaf 2028 geen baten en bijbehorende lasten geraamd.
Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 92 Ook voor de toekomstige middelen voor GALA/IZA, in samenhang met de nieuwe landelijke zorg- en welzijnsafspraken (AZWA), en voor Beschermd Wonen Beschermd Thuis vanuit de centrumgemeente zijn in 2027 geen afzonderlijke ramingen (baten en lasten) opgenomen. Zodra hierover meer duidelijkheid bestaat, worden de financiële gevolgen waar mogelijk verwerkt in de eerste tussentijdse rapportage 2027. Omdat de baten en bijbehorende lasten in be- ginsel budgetneutraal worden verwerkt, is het verwachte effect op het begrotingssaldo beperkt. Toepassing in het meerjarenperspectief De gehanteerde uitgangspunten vormen de basis voor de financiële ramingen over 2027–2030. Waar actuele ontwikkelingen of specifieke afspraken daar- toe aanleiding geven, zijn de ramingen afzonderlijk bijgesteld. De effecten hiervan zijn verwerkt in de betreffende programma's en de financiële begroting. Afschrijvingslasten en rente In deze begroting zijn de afschrijvingslasten verwerkt op grond van het meerjarig investeringsplan (zie bijlage D in deze begroting). Wat de rentebaten en rentelasten betreft, wordt verwezen naar paragraaf D: Financiering. Toepassing van de bovenstaande uitgangspunten heeft geleid tot het onderstaande meerjarig financieel beeld.
Daarna is per programma een uitgebreid overzicht opgenomen met de analyse van de baten en lasten van begroting 2027 ten opzichte van de begroting 2026. Meerjarig financieel beeld Totaal van alle programma's | Rekening | Begroting | Begroting | Meerjarenraming 2028-2030 (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Saldo van baten en lasten | 485.575 N | 631.846 N | 1.167.242 N | 851.594 N | 782.365 N | 641.376 N Toevoegingen aan reserves | 67.559 N | 53.436 N | 329.572 N | 8.536 N | 8.586 N | 8.636 N Onttrekkingen aan reserves | 451.537 V | 605.730 V | 851.511 V | 237.311 V | 234.197 V | 163.162 V Geraamd resultaat | 101.596 N | 79.552 N | 645.303 N | 622.819 N | 556.753 N | 486.851 N Waarvan saldo incidentele baten en lasten | 272.105 N | 79.552 N | 424.872 N | 88.536 N | 88.586 N | 12.036 N Structureel begrotingssaldo | 170.509 V | - | 220.431 N | 534.283 N | 468.167 N | 474.815 N Programma 1 Samenleving en veiligheid | Rekening | Begroting | Begroting | Meerjarenraming 2028-2030 (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | 4.038.027 N | 3.320.829 N | 4.282.709 N | 4.320.216 N | 4.406.981 N | 3.367.615 N Baten | 2.093.986 V | 1.161.141 V | 1.600.480 V | 1.651.206 V | 1.697.316 V | 638.468 V Saldo van baten en lasten | 1.944.041 N | 2.159.688 N | 2.682.229 N | 2.669.010 N | 2.709.665 N | 2.729.147 N Toevoeging aan reserves | 1.700 N | 1.750 N
| 1.800 N | 1.850 N | 1.900 N | 1.950 N Onttrekking aan reserves | 115.883 V | 117.049 V | 203.921 V | 113.921 V | 113.921 V | 113.921 V Resultaat | 1.829.858 N | 2.044.389 N | 2.480.108 N | 2.556.939 N | 2.597.644 N | 2.617.176 N Programma 2 Ruimte en leefomgeving | Rekening | Begroting | Begroting | Meerjarenraming 2028-2030 (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | 1.183.650 N | 1.387.963 N | 1.618.962 N | 1.172.521 N | 1.238.057 N | 1.225.950 N Baten | 871.762 V | 793.776 V | 645.611 V | 670.634 V | 694.069 V | 720.518 V Saldo van baten en lasten | 311.887 N | 594.187 N | 973.352 N | 501.887 N | 543.988 N | 505.432 N Toevoeging aan reserves | 59.173 N | 45.000 N | 321.086 N | - | - | - Onttrekking aan reserves | 131.054 V | 309.122 V | 436.289 V | 122.089 V | 118.975 V | 47.939 V Resultaat | 240.006 N | 330.065 N | 858.149 N | 379.798 N | 425.013 N | 457.493 N Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 93 Programma 3 Bestuur en organisatie | Rekening | Begroting | Begroting | Meerjarenraming 2028-2030 (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten | 3.413.431 N | 3.078.100 N | 3.399.423 N | 3.504.009 N | 3.653.152 N | 3.797.820 N Baten | 5.183.785 V | 5.200.129 V | 5.887.762 V | 5.823.311 V | 6.124.440 V | 6.391.023 V Saldo van baten en lasten | 1.770.354 V | 2.122.029 V | 2.488.338 V | 2.319.302 V | 2.471.288 V |
2.593.203 V Toevoeging aan reserves | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N Onttrekking aan reserves | 204.600 V | 179.559 V | 211.302 V | 1.302 V | 1.302 V | 1.302 V Resultaat | 1.968.268 V | 2.294.902 V | 2.692.954 V | 2.313.918 V | 2.465.903 V | 2.587.819 V Waarvan Programma 3 — specificatie algemene dekkingsmiddelen | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Beleid Bestuur en organisatie | 745.935 N | 576.277 N | 652.218 N | 658.064 N | 679.718 N | 703.205 N Overhead (taakveld 0.4) | 2.543.127 N | 2.368.998 N | 2.620.077 N | 2.726.674 N | 2.853.268 N | 2.969.734 N Algemene dekkingsmiddelen (taakveld 0.5 / 0.61 / 0.62 / 0.7 / 0.8) | 5.059.416 V | 5.067.304 V | 5.760.634 V | 5.704.040 V | 6.004.273 V | 6.266.142 V Vennootschapsbelasting (taakveld 0.9) | - | - | - | - | - | - Totaal Programma 3 | 1.770.354 V | 2.122.029 V | 2.488.338 V | 2.319.302 V | 2.471.288 V | 2.593.203 V Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 94 Overzicht en analyse van de baten en lasten per programma Programma 1 Samenleving en Veiligheid Taakvelden | realisatie | begroting | begroting | meerjaren- | meerjaren- | meerjaren- raming | raming | raming Omschrijving (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 1.2 Openbare orde en veiligheid | - | 515 V | 515 V | 515 V | 515 V | 515 V 4.1 Openbaar basisonderwijs | 31.058 V | 34.608 V | 34.608 V | 34.608 V |
34.608 V | 34.608 V 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken | 33.965 V | 64.000 V | 64.000 V | 64.000 V | 64.000 V | 64.000 V 5.1 Sportbeleid en activering | 30.118 V | 28.740 V | - | - | - | - 5.6 Media | 101.557 V | 100.000 V | - | - | - | - 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie | 1.569.014 V | 806.138 V | 1.390.708 V | 1.431.208 V | 1.472.923 V | 409.503 V 6.3 Inkomensregelingen | 137.246 V | 101.586 V | 105.649 V | 109.875 V | 114.270 V | 118.841 V 6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo) | 5.401 V | 5.000 V | 5.000 V | 11.000 V | 11.000 V | 11.000 V 6.811 Beschermd wonen (Wmo) | 165.900 V | - | - | - | - | - 7.1 Volksgezondheid | 19.727 V | 20.554 V | - | - | - | - Totaal baten | 2.093.986 V | 1.161.141 V | 1.600.480 V | 1.651.206 V | 1.697.316 V | 638.468 V 1.1 Crisisbeheersing en brandweer | 92.296 N | 193.000 N | 287.150 N | 204.505 N | 212.134 N | 220.048 N 1.2 Openbare orde en veiligheid | 39.542 N | 25.178 N | 101.032 N | 101.916 N | 102.830 N | 28.775 N 4.1 Openbaar basisonderwijs | 83.919 N | 74.568 N | 76.805 N | 79.109 N | 81.482 N | 83.927 N 4.2 Onderwijshuisvesting | 542.579 N | 485.681 N | 595.474 N | 605.231 N | 617.890 N | 635.376 N 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken | 88.233 N | 129.140 N | 136.609 N | 139.327 N | 142.146 N | 145.070 N 5.1 Sportbeleid en activering | 32.655 N | 32.860 N | 4.275 N | 4.435 N | 4.601 N | 4.774 N 5.3 Cultuurpresentatie
cultuurproductie en -participatie | 3.230 N | 5.000 N | 5.188 N | 5.382 N | 5.584 N | 5.793 N 5.6 Media | 131.076 N | 132.000 N | 43.575 N | 45.209 N | 46.904 N | 48.663 N 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie | 1.634.931 N | 882.824 N | 1.558.103 N | 1.606.317 N | 1.656.025 N | 600.889 N 6.3 Inkomensregelingen | 201.898 N | 175.152 N | 227.638 N | 236.256 N | 245.209 N | 254.510 N 6.4 WSW en beschut werk | 88.906 N | 78.551 N | 84.598 N | 87.770 N | 91.062 N | 94.477 N 6.5 Arbeidsparticipatie | - | 10.917 N | 11.239 N | 11.651 N | 12.079 N | 12.522 N 6.60 Hulpmiddelen en diensten (Wmo) | 30.311 N | 44.013 N | 44.542 N | 46.061 N | 47.633 N | 49.258 N Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 95 Taakvelden | realisatie | begroting | begroting | meerjaren- | meerjaren- | meerjaren- raming | raming | raming Omschrijving (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 6.711 Huishoudelijke hulp (Wmo) | 55.757 N | 61.800 N | 64.019 N | 66.317 N | 21.000 N | 22.000 N 6.712 Begeleiding (Wmo) | 43.126 N | 13.500 N | 40.250 N | 41.695 N | 43.191 N | 44.742 N 6.714 Overige maatwerkarrangementen (Wmo) | 69.301 N | 92.544 N | 96.872 N | 100.440 N | 104.140 N | 107.976 N 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal | 371.108 N | 426.302 N | 445.311 N | 461.314 N | 477.892 N | 495.066 N 6.791 PGB Wmo | 600 N | - | - | - | - | - 6.792 PGB Jeugd | - | 26.265 N | - | - | - | - 6.811
Beschermd wonen (Wmo) | 118.400 N | - | - | - | - | - 6.91 Coördinatie en beleid Wmo | 123.022 N | 126.712 N | 165.316 N | 171.515 N | 177.947 N | 184.620 N 6.92 Coördinatie en beleid Jeugd | 182.072 N | 187.534 N | 192.869 N | 200.101 N | 207.605 N | 215.390 N 7.1 Volksgezondheid | 105.066 N | 117.288 N | 101.846 N | 105.665 N | 109.628 N | 113.739 N Totaal lasten | 4.038.027 N | 3.320.829 N | 4.282.709 N | 4.320.216 N | 4.406.981 N | 3.367.615 N Saldo van baten en lasten (A) | 1.944.041 N | 2.159.688 N | 2.682.229 N | 2.669.010 N | 2.709.665 N | 2.729.147 N Onttrekkingen uit de reserves | 115.883 V | 117.049 V | 203.921 V | 113.921 V | 113.921 V | 113.921 V Stortingen in reserves | 1.700 N | 1.750 N | 1.800 N | 1.850 N | 1.900 N | 1.950 N Saldo mutaties reserves (B) | 114.183 V | 115.299 V | 202.121 V | 112.071 V | 112.021 V | 111.971 V Geraamd resultaat (A+B) | 1.829.858 N | 2.044.389 N | 2.480.108 N | 2.556.939 N | 2.597.644 N | 2.617.176 N Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel 2027 1. [Diverse taakvelden] - Indexatie baten | structureel | 4.063 V De tarieven en opbrengsten zijn voor 2027 geïndexeerd in overeenstemming met de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de opbrengsten waarop het vaste indexpercentage is toegepast.
Opbrengsten die op basis van een afzonderli | jke raming zijn bijgesteld, maken hiervan geen deel uit. De volledige verhoging van die opbrengsten, zowel de prijsstijging als de overige bijstelling, wordt bij het betreffende taakveld toegelicht. 2. [5.1 Sportbeleid en activering] - Rijksbijdrage sport en bewegen | structureel | 28.740 N De huidige Brede SPUK voor GALA en het Sportakkoord loopt eind 2026 af. De voortzetting van de middelen hangt samen met de nieuwe landelijke afspraken uit het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Omdat de omvang en verdeling van de nieuwe Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 96 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel 2027 rijksmiddelen nog niet bekend zijn, zijn vanaf 2027 geen baten en bijbehorende lasten geraamd. Dit heeft per saldo geen effect op het begrotingsresultaat. Zodra de financiële kaders bekend zijn, worden deze verwerkt in de eerste tussentijdse rapportage (T | urap) 2027. 3. [5.6 Media] - Rijksbijdrage bibliotheekvoorziening | incidenteel | 100.000 N In de meicirculaire 2026 zijn de middelen voor de bibliotheekvoorziening niet structureel toegekend. De rijksbijdrage van € 1 | 00.000 is daarom vanaf 2027 niet in deze begroting opgenomen. Ook de bijbehorende lasten zijn niet geraamd (zie lasten 5.6).
Zodra hierover duidelijkheid is, wordt dit in de begroting verwerkt via de eerste tussentijdse rapportage (Turap) 2027. 4. [6.1 Samenkracht en burgerparticipatie] - Rijksvergoeding opvang Oekraïense ontheemden | incidenteel | 584.570 V In de begroting 2026 was de rijksvergoeding voor de opvang van Oekraïense ontheemden voor een deel van het jaar geraamd. Vanaf 2027 is de vergoeding voor het volledige jaar opgenomen, tot en met maart 2030. Voor 2027 is de vergoeding geraamd op € 1.350 | .000. Tegenover deze hogere vergoeding staan even hoge opvangkosten (lasten taakveld 6.1). Deze opvang is daarmee budgettair neutraal. 5. [7.1 Volksgezondheid] - Specifieke uitkering gezonde leefstijl (GALA/IZA) | structureel | 20.554 N De specifieke uitkeringen voor het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) en het Integraal Zorgakkoord (IZA) zijn vanaf 2027 niet meer geraamd. De toekomstige financiering hangt samen met de landelijke afspraken uit het Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA). Omdat de omvang en verdeling van de nieuwe middelen nog niet bekend zijn, zijn zowel de baten als de bijbehorende lasten niet opge- nomen (zie lasten taakveld 7.1). Dit is budgettair neutraal. Zodra de financiële kaders bekend zijn, worden deze verwerkt in de eerste tussentijdse rapportage 2027. 6.
[Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | - Dit betreft de optelsom van kleinere verschillen per taakveld, die elk lager zijn dan € 5.000. Totaal baten | 439.339 V Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 (N=nadeel/ V=voordeel) | structureel/ | verschil incidenteel 2027 7. [Diverse taakvelden] - Indexatie lasten | structureel | 35.023 N De budgetten zijn voor 2027 geïndexeerd volgens de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de budgetten waarop het vaste indexpercentage is toegepast. Budgetten die op basis van een afzonderlijke raming zijn bijgesteld, maken hiervan geen deel uit. De volledige verhoging van die budgetten, zowel de prijsstijging als de overige bijstelling, wordt bij het betreffende taak- veld toegelicht. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 97 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel 2027 8. [1.1 Crisisbeheersing en brandweer] - Natuurbrandpreventie | incidenteel | 94.000 N Voor de aanleg van waterputten voor de bestrijding van natuurbranden in het buitengebied is in 2027 | éénmalig € 90.000 geraamd. Deze uitgave wordt gedekt door een onttrekking aan de reserves (zie mutaties reserves). Daarnaast stijgt de bijdrage aan de V | GGM voor brandweerzorg met € 4.000. 9a.
[1.2 Openbare orde en veiligheid] - Capaciteit veiligheid | incidenteel | 50.000 N Om de continuïteit en kwaliteit van de gemeentelijke taken op het gebied van openbare orde en veiligheid te waarborgen, is aanvul- lende ambtelijke ondersteuning nodig. Op basis van het advies en aanbod van de gemeente Rheden is hiervoor € 50.000 per jaar ge- raamd voor de periode 2027–2029. 9b. [1.2 Openbare orde en veiligheid] – Capaciteit weerbaarheid | incidenteel | 25.000 N De gemeentelijke weerbaarheidsopgave ontwikkelt zich, mede door landelijke ontwikkelingen, van een beleidsmatig thema naar ee | n concrete uitvoeringsopgave. Om hier projectmatig invulling aan te geven, is voor de periode 2027–2029 jaarlijks € 25.000 geraamd. 10. [4.2 Onderwijshuisvesting] - Onderwijshuisvesting voortgezet onderwijs | structureel | 109.500 N Met Het Rhedens is een doordecentralisatieovereenkomst gesloten. De VO-school is daarmee zelf verantwoordelijk voor de huisvesting en ontvangt hiervoor een vergoeding van Rozendaal die is afgestemd op het aantal leerlingen. Deze vergoeding stijgt in 2027 met € 142.000 (nadelig). De gemeente ontvangt de middelen hiervoor via het gemeentefonds (zie programma 3, taakveld 0.7 Algemene uitkering). De gemeentelijke lasten voor OZB (€ 21.000 voordelig) en verzekering van het gebouw (€ 17.000 voordelig) vervallen.
Verder is voor de (wettelijk verplichte) actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) éénmalig € 5.000 geraamd (nadelig). 11. [4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken] - Leerplicht en voortijdig schoolverlaten | structureel | 7.469 N De bijdrage aan de MGR Sociaal Domein voor de uitvoering van de leerplichttaken stijgt. 12. [5.1 Sportbeleid en activering] - Sportstimulering | structureel | 28.740 V Met het aflopen van de huidige Brede SPUK zijn de baten en de daarbij bijbehorende lasten vanaf 2027 niet meer begroot. Een nieuwe raming wordt verwerkt in de eerste Turap 2027 (zie baten taakveld 5.1). 13. [5.6 Media] - Subsidie bibliotheek | incidenteel | 90.000 V Omdat de middelen voor de bibliotheekvoorziening in de meicirculaire 2026 (nog) niet structureel zijn toegekend, is ook de subsidie aan de bibliotheek vanaf 2027 niet geraamd (zie baten taakveld 5.6). 14a. [6.1 Samenkracht en burgerparticipatie] - Opvang Oekraïense ontheemden | incidenteel / | 584.570 N In de begroting 2026 zijn de opvangkosten voor Oekraïense ontheemden voor een deel van het jaar geraamd. Vanaf 2027 zijn deze | structureel kosten tot en met maart 2030 opgenomen. De kosten worden volledig gedekt uit de rijksvergoeding (zie baten taakveld 6.1). Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 98 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v.
2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel 2027 14b. [6.1 Samenkracht en burgerparticipatie] - Vreemdelingentaken en algemene voorzieningen | structureel | 87.970 N Vanaf 2027 zijn de structurele uitvoeringskosten van de gemeente Rheden voor vreemdelingentaken opgenomen (€ 110.000). Daarte- genover staan lagere overige kosten (€ 12.000), een ombuiging op subsidiebudgetten vanwege meerjarige onderuitputting (€ | 6.000) en het vervallen van een incidentele subsidie (€ 4.000). Per saldo stijgen de lasten met € 88.000. 15. [6.3 Inkomensregelingen] - Uitvoeringskosten gemeente Rheden | structureel | 47.179 N De hoogte en de verdeling over de taakvelden van de vergoeding aan de gemeente Rheden voor de uitvoeringskosten (apparaatskos- ten) zijn aangepast naar € 552.000. Hierdoor vallen de uitvoeringskosten van de gemeente Rozendaal op dit taakveld hoger ook uit. 16. [6.4 WSW en beschut werk] - Sociale werkvoorziening | structureel | 6.047 N De bijdrage aan de MGR Sociaal Domein voor de uitvoering van de Wet sociale werkvoorziening stijgt. 17. [6.712 Begeleiding (Wmo)] - Begeleiding Wmo | structureel | 26.265 N In 2025 bedroegen de uitgaven voor begeleiding Wmo ruim € 43.000, terwijl voor 2026 € 13.500 is geraamd. Het budget is daarom met € 26.265 verhoogd en meer in lijn gebracht met het werkelijke gebruik.
De verhoging wordt gedekt door het budget voor pgb Jeugd af te ramen (zie punt 18), zodat deze bijstelling budgettair neutraal is. 18. [6.792 PGB Jeugd] - Persoonsgebonden budget Jeugd | structureel | 26.265 V Op dit moment maakt geen enkele inwoner gebruik van een pgb Jeugd; ook in 2025 waren hier geen uitgaven. Het budget is daarom vanaf 2027 afgeraamd en ingezet voor de hogere uitgaven aan begeleiding Wmo. Per saldo heeft dit geen effect op het resultaat. 19. [6.91 Coördinatie en beleid Wmo] - Uitvoering Wmo | structureel | 38.604 N De vergoeding aan de gemeente Rheden stijgt door actualisatie van de uitvoeringskosten en investeringen in sterke lokale team | s. 20. [6.92 Coördinatie en beleid Jeugd] - Uitvoering Jeugdwet | structureel | 5.335 N De vergoeding aan de gemeente Rheden voor de uitvoering van de Jeugdwet stijgt door actualisatie van de uitvoeringskosten en inves- teringen in sterke lokale teams (zie ook lasten taakveld 6.3). 21. [7.1 Volksgezondheid] - Gezondheidsbeleid | structureel | 15.442 V Een deel van de activiteiten gezonde leefstijl (circa € 20.000), dat uit de SPUK GALA werd bekostigd, is vanaf 2027 niet meer geraamd. Dit in afwachting van de nieuwe subsidieregeling (zie baten taakveld 7.1). De bijdrage aan de VGGM voor jeugdgezondheidszorg en het Rijksvaccinatieprogramma stijgt op grond van hun vastgestelde begroting licht. 22.
[Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | 5.366 N Dit betreft de optelsom van kleinere verschillen per taakveld, die elk lager zijn dan € 5.000. Totaal lasten | 961.880 N Saldo van baten en lasten (A) | 522.541 N Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 99 Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 100 Saldo mutaties reserves 23. [0.10 Mutaties reserves] - Mutaties reserves De hogere onttrekking in 2027 hangt vooral samen met de dekking van de waterputten voor natuurbrandpreventie (€ 90.000, zie l asten 1.1). Het verschil in onttrekkingen en stortingen ten opzichte van 2026 wordt toegelicht in het overzicht reserves en voorzie ningen.
- 86.822 V Saldo van mutaties reserves (B) 86.822 V Verschil geraamd resultaat (A+B) 435.719 N Programma 2 Ruimte en leefomgeving Taakvelden | realisatie | begroting | begroting | meerjaren- | meerjaren- | meerjaren- raming | raming | raming Omschrijving (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden | 8.172 V | 13.390 V | 13.792 V | 14.205 V | 14.632 V | 15.071 V 7.2 Riolering | 160.294 V | 165.109 V | 182.484 V | 187.959 V | 193.597 V | 199.405 V 7.3 Afval | 251.096 V | 307.927 V | 299.635 V | 314.675 V | 327.828 V | 343.685 V 7.4 Milieubeheer | 213.344 V | 172.850 V | - | - | - | - 7.5 Begraafplaatsen en crematoria | 115.719 V | 84.500 V | 98.200 V | 100.750 V | 103.377 V | 106.082 V 8.1 Ruimte en leefomgeving | 57.000 V | - | - | - | - | - 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) | 3.500 V | - | - | - | - | - 8.3 Wonen en bouwen | 62.637 V | 50.000 V | 51.500 V | 53.045 V | 54.636 V | 56.275 V Totaal baten | 871.762 V | 793.776 V | 645.611 V | 670.634 V | 694.069 V | 720.518 V 2.1 Verkeer en vervoer | 208.485 N | 397.124 N | 525.760 N | 242.435 N | 284.222 N | 317.648 N 3.4 Economische promotie | 2.839 N | 2.627 N | 2.726 N | 2.828 N | 2.934 N | 3.044 N 5.5 Cultureel erfgoed | 6.900 N | 2.060 N | 2.122 N | 2.185 N | 2.251 N | 2.319 N 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie | 133.802 N | 196.857 N | 200.694 N |
204.003 N | 203.218 N | 137.455 N 7.2 Riolering | 90.559 N | 111.589 N | 112.271 N | 116.031 N | 120.830 N | 124.270 N 7.3 Afval | 262.545 N | 233.060 N | 226.359 N | 237.829 N | 247.990 N | 259.854 N 7.4 Milieubeheer | 301.406 N | 289.635 N | 227.703 N | 68.167 N | 70.723 N | 73.375 N 7.5 Begraafplaatsen en crematoria | 47.754 N | 40.277 N | 43.299 N | 39.420 N | 39.449 N | 39.498 N 8.1 Ruimte en leefomgeving | 49.850 N | 34.559 N | 75.596 N | 76.664 N | 77.764 N | 78.896 N 8.2 Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) | 5.604 N | - | - | - | - | - 8.3 Wonen en bouwen | 73.906 N | 80.175 N | 202.433 N | 182.960 N | 188.677 N | 189.590 N Totaal lasten | 1.183.650 N | 1.387.963 N | 1.618.962 N | 1.172.521 N | 1.238.057 N | 1.225.950 N Saldo van baten en lasten (A) | 311.887 N | 594.187 N | 973.352 N | 501.887 N | 543.988 N | 505.432 N Onttrekkingen uit de reserves | 131.054 V | 309.122 V | 436.289 V | 122.089 V | 118.975 V | 47.939 V Stortingen in reserves | 59.173 N | 45.000 N | 321.086 N | - | - | - Saldo mutaties reserves (B) | 71.882 V | 264.122 V | 115.203 V | 122.089 V | 118.975 V | 47.939 V Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 101 Taakvelden | realisatie | begroting | begroting | meerjaren- | meerjaren- | meerjaren- raming | raming | raming Omschrijving (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Geraamd resultaat (A+B) | 240.006 N | 330.065
N | 858.149 N | 379.798 N | 425.013 N | 457.493 N Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 (N=nadeel/ V=voordeel) | structureel/ | verschil incidenteel 2027 1. [Diverse taakvelden] - Indexatie baten | structureel | 402 V De tarieven en opbrengsten zijn voor 2027 geïndexeerd volgens de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de opbrengsten waarop het vaste indexpercentage is toegepast. Opbrengsten die op basis van een afzonderlijke raming zijn bijgest | eld, maken hiervan geen deel uit. De volledige verhoging van die opbrengsten -zowel de prijsstijging als de overige bijstelling- wordt bij het betreffende taakveld toegelicht. 2. [7.2 Riolering] - Rioolheffing | structureel | 17.375 V Omdat in 2027 meer kosten aan de riolering worden toegerekend, is de opbrengst van de rioolheffing in 2027 gebaseerd op € 252 per aansluiting. Hierdoor stijgt de opbrengst ten opzichte van 2026. Vanaf 2028 wordt het tarief jaarlijks geïndexeerd conform het vGRP. 3. [7.3 Afval] - Afvalstoffenheffing en overige afvalinkomsten | structureel | 8.292 N Bij het opstellen van de begroting 2026 is uitgegaan van een hoger tarief dan uiteindelijk in de tariefverordening is vastgesteld. De ra- ming 2027 is gebaseerd op een volledig kostendekkend tarief en het actuele aantal aansluitingen (zie lasten 7.3).
Daardo | or valt de op- brengst lager uit dan in 2026. 4. [7.4 Milieubeheer] - Rijksbijdrage energietransitie | incidenteel | 172.850 N De rijksbijdrage voor de uitvoering van het klimaat- en energiebeleid (SPUK CDOKE) van € 172.850 wordt vanaf 2027 niet langer als spe- cifieke uitkering ontvangen, maar als decentralisatie-uitkering via het gemeentefonds. Vanaf 2028 is financiering via een b | ijzondere fondsuitkering (BFU) voorzien. Omdat de omvang van deze middelen voor 2028 en volgende jaren nog niet bekend is, zijn hiervoo | r uit voorzichtigheid geen baten en bijbehorende lasten geraamd. 5. [7.5 Begraafplaatsen en crematoria] - Grafrechten en rijksbijdrage monumentale begraafplaats | structureel | 13.700 V De opbrengst uit grafrechten is, net als in de vorige begroting, geraamd op € 85.000 per jaar. | De rijksbijdrage voor de monumentale begraafplaats (€ 13.200) is structureel in deze raming verwerkt. 6. [Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | 1.500 V Dit betreft de optelsom van kleinere verschillen per taakveld, die elk lager zijn dan € 5.000. Totaal baten | 148.165 N Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 102 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 (N=nadeel/ V=voordeel) | structureel/ | verschil incidenteel 2027 7.
[Diverse taakvelden] - Indexatie lasten | structureel | 8.958 N De budgetten zijn voor 2027 geïndexeerd volgens de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de budgetten waarop het vaste indexpercentage is toegepast. Budgetten die op basis van een afzonderlijke raming zijn bijgesteld, maken hier geen deel van uit. De volledige verhoging van deze budgetten, zowel de prijsstijging als de overige bijstelling, wordt bij het betreffende | taak- veld toegelicht. 8. [2.1 Verkeer en vervoer] - Onderhoud wegen | incidenteel / | 126.405 N De raming is afgestemd op het uitvoeringsprogramma wegen. Voor groot onderhoud is in 2027 éénmalig € 314.200 geraamd. Hiervan is | structureel € 195.000 bestemd voor het doorgeschoven onderhoud aan de Mr. Van Hasseltlaan, gedekt uit de reserve wegen (zie mutaties reser- ves), en circa € 120.000 voor onderhoud aan de twee andere in 2027 geplande wegen. Daarnaast stijgen de kapitaallasten o.g.v. het meerjarig investeringsplan 2027 en stijgen de kosten voor klein onderhoud en gladheidsbestrijding. 9. [7.3 Afval] - Afvalinzameling en -verwerking | structureel | 6.701 V De lasten voor inzameling en verwerking van huishoudelijk en overig afval zijn gebaseerd op de actuele ramingen. De extra kos | ten die in 2026 zijn gemaakt voor de overgang naar Circulus, komen vanaf 2027 niet meer voor.
Daardoor dalen de lasten ten opzichte van 2026 (zie baten 7.3). Wel zijn met ingang van 2027 de (oplopende) lasten voor afvalbelasting verwerkt. De kapitaallasten zijn afge | stemd op het meerjarig investeringsplan 2027. 10a. [7.4 Milieubeheer] - Energietransitie en milieu | incidenteel / | 61.932 V Het structurele budget voor de energietransitie van € 232.850 vervalt. De rijksmiddelen hiervoor (SPUK CDOKE) worden vanaf 20 | 27 niet | structureel langer als specifieke uitkering ontvangen (zie baten taakveld 7.4). De bijdrage aan de omgevingsdienst voor milieutaken stijgt naar € 51.000. Het budget voor ongediertebestrijding, dat in 2026 éénmalig was verlaagd, is weer volledig opgenomen. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 103 10b. [7.4 Milieubeheer] - Energietransitie en milieu | incidenteel | 162.000 N Om de lopende activiteiten voor het klimaat- en energiebeleid voort te zetten, is in 2027 éénmalig € 162.000 geraamd. De dekking hier- van is verantwoord in programma 3: de middelen worden in 2027 ontvangen als decentralisatie-uitkering in de algemene uitkering (zie taakveld 0.7). Vanaf 2028 is financiering via een bijzondere fondsuitkering (BFU) voorzien. Omdat de omvang hiervan nog niet bekend is | , zijn de lasten niet meerjarig geraamd en daarom als incidenteel aangemerkt. 11.
[8.1 Ruimte en leefomgeving] - Omgevingswet | structureel | 40.000 N Voor de verdere implementatie van de Omgevingswet, in het bijzonder de planvorming, is in 2027 tot en met 2030 € 40.000 per jaar extra geraamd. Dit om te voldoen aan de minimale wettelijke eisen. 12. [8.3 Wonen en bouwen] - Vergunningverlening, toezicht en handhaving | incidenteel / | 120.853 N De bijdrage aan de omgevingsdienst voor bouwtaken (€ 79.800) is nieuw in de begroting opgenomen. Daartoe is formatief budget af- | structureel geraamd (bij programma 3, taakveld 0.4). De juridische capaciteit (vraag-gestuurde inzet handhavingsjurist) wordt structureel versterkt met € 10.000. Voor nieuw VTH-beleid is éénmalig € 25.000 geraamd en voor borging VTH-beleid is voor drie jaar € 5.000 geraamd. Dit om te voldoen aan de minimale wettelijke eisen. 13. [Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | 3.417 N Dit betreft de optelsom van kleinere verschillen per taakveld, die elk lager zijn dan € 5.000. Totaal lasten | 231.000 N Saldo van baten en lasten (A) | 379.165 N Saldo mutaties reserves 14. [0.10 Mutaties reserves] - Mutaties reserves | - | 148.919 N Het verschil in onttrekkingen en stortingen ten opzichte van 2026 wordt toegelicht in het overzicht reserves en voorzieningen.
Saldo van mutaties reserves (B) | 148.919 N Verschil geraamd resultaat (A+B) | 528.085 N Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 104 Programma 3 Bestuur en organisatie Taakvelden | realisatie | begroting | begroting | meerjaren- | meerjaren- | meerjaren- raming | raming | raming Omschrijving (bedragen in €) | 2025 | 2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 0.2 Burgerzaken | 67.953 V | 60.052 V | 72.846 V | 74.806 V | 76.825 V | 78.905 V 0.4 Overhead | 30.997 V | 32.772 V | 33.668 V | 34.591 V | 35.542 V | 36.521 V 0.5 Treasury | 133.913 V | 214.550 V | 150.000 V | 22.389 V | - | - 0.61 OZB woningen | 510.871 V | 632.342 V | 826.770 V | 934.250 V | 1.055.703 V | 1.103.352 V 0.62 OZB niet-woningen | 74.245 V | 84.710 V | 119.149 V | 155.963 V | 176.238 V | 199.149 V 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeente- | 4.365.806 V | 4.175.703 V | 4.685.329 V | 4.601.312 V | 4.780.133 V | 4.973.097 V fonds Totaal baten | 5.183.785 V | 5.200.129 V | 5.887.762 V | 5.823.311 V | 6.124.440 V | 6.391.023 V 0.1 Bestuur | 721.074 N | 546.842 N | 624.511 N | 635.187 N | 656.664 N | 679.968 N 0.2 Burgerzaken | 92.814 N | 89.487 N | 100.553 N | 97.683 N | 99.879 N | 102.142 N 0.4 Overhead | 2.574.124 N | 2.401.770 N | 2.653.745 N | 2.761.265 N | 2.888.809 N | 3.006.255 N 0.5 Treasury | - | - | - | 5.890 N | 37.597 N | 75.790 N 0.61 OZB woningen | 42.769 N | 40.000 N | 40.000 N |
41.500 N | 43.056 N | 44.671 N 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeente- | 17.350 V | - | - | - | - | - fonds 0.8 Overige baten en lasten | - | 1 N | 19.386 V | 37.516 V | 72.853 V | 111.005 V Totaal lasten | 3.413.431 N | 3.078.100 N | 3.399.423 N | 3.504.009 N | 3.653.152 N | 3.797.820 N Saldo van baten en lasten (A) | 1.770.354 V | 2.122.029 V | 2.488.338 V | 2.319.302 V | 2.471.288 V | 2.593.203 V Onttrekkingen uit de reserves | 204.600 V | 179.559 V | 211.302 V | 1.302 V | 1.302 V | 1.302 V Stortingen in reserves | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N | 6.686 N Saldo mutaties reserves (B) | 197.914 V | 172.873 V | 204.616 V | 5.384 N | 5.384 N | 5.384 N Geraamd resultaat (A+B) | 1.968.268 V | 2.294.902 V | 2.692.954 V | 2.313.918 V | 2.465.903 V | 2.587.819 V Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 105 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel Saldo van baten en lasten | 2027 1. [Diverse taakvelden] - Indexatie baten | structureel | 2.492 V De tarieven en opbrengsten zijn voor 2027 geïndexeerd volgens de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de opbrengsten waarop het vaste indexpercentage is toegepast. Opbrengsten die op basis van een afzonderlijke raming zijn bijgesteld, maken hiervan geen deel uit.
De volledige verhoging van die opbrengsten -zowel de prijsstijging als de overige bijstelling- wordt bij het betreffende taakveld toegelicht. 2. [0.2 Burgerzaken] - Leges burgerzaken | structureel | 11.198 V De opbrengst uit leges neemt toe door aangepaste tarieven voor huwelijken en een hogere raming voor rijbewijzen. 3. [0.5 Treasury] - Renteopbrengsten | structureel | 64.550 N Renteopbrengsten De gemeente had eind 2025 € 6 miljoen aan liquide middelen uitgezet. Door de begrotingstekorten en de stijging van de investeringen nemen de beschikbare middelen af en dalen daarmee ook de renteopbrengsten. Uitgaande van een rente van 2,5% bedraagt de opbrengst in 2027 € 150.000. 4. [0.61 OZB woningen] – Onroerende zaakbelasting woningen | structureel | 194.428 V De OZB-opbrengst voor woningen is in 2027 gebaseerd op het tarief van de gemeente Rheden in 2026 en valt daardoor hoger uit. Vanaf 2028 wordt het tarief jaarlijks geïndexeerd en daarnaast met 10% bovenop de indexatie verhoogd. Deze stapsgewijze verho | ging loopt door tot en met 2030. 5. [0.62 OZB niet-woningen] – Onroerende zaakbelasting niet-woningen | structureel | 34.439 V Voor de OZB niet-woningen is in 2027 gekozen voor een ingroeipad. Het tariefverschil met Rheden wordt in 2027 voor de helft over- brugd. Vanaf 2028 is de opbrengst geraamd op basis van het tarief van de gemeente Rheden in 2026, inclusief indexatie. 6.
[0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds] - Algemene uitkering | structureel | 509.626 V De algemene uitkering is geraamd op basis van de mei-circulaire 2026 en valt hoger uit dan in 2026. Dit komt door geactualiseerde maatstaven en een hogere indexering voor loon- en prijsontwikkeling. In de algemene uitkering zijn onder meer de middelen voor on- derwijshuisvesting VO (circa € 110.000 extra) opgenomen. De vervallen rijksbijdrage voor energietransitie wordt hierin niet structureel gecompenseerd. 7. [Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | - Totaal baten | 687.633 V 8. [Diverse taakvelden] - Indexatie lasten | structureel | 27.890 N De budgetten zijn voor 2027 geïndexeerd volgens de uitgangspunten van deze begroting. Dit bedrag betreft uitsluitend de budgetten waarop het vaste indexpercentage is toegepast. Budgetten die op basis van een afzonderlijke raming zijn bijgesteld, maken hiervan geen deel uit. De volledige verhoging van deze budgetten -zowel de prijsstijging als de overige bijstelling- wordt bij het betreffende taakveld toegelicht. 9. [0.1 Bestuur] - Bestuur en griffie | structureel | 71.579 N De salarislasten van raad en college zijn gebaseerd op de meerjarige personeelsbegroting. Het werkbudget van de griffie is ui | tgebreid volgens het besluit van de werkgeverscommissie van 22 september 2026. Ook zijn middelen opgenomen voor o.a.
het camerasysteem in de raadzaal en de rekenkamer. De jaarlijkse storting in de voorziening pensioenen wethouders vervalt, omdat de voorziening | bij de jaarrekening 2025 op het vereiste hogere niveau is gebracht. Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 106 Toelichting afwijkingen per taakveld > € 5.000 begroting 2027 t.o.v. 2026 | structureel/ | verschil (N=nadeel/ V=voordeel) | incidenteel Saldo van baten en lasten | 2027 10. [0.2 Burgerzaken] - Reisdocumenten en verkiezingen | incidenteel / | 9.000 N Voor de overgang naar het nieuwe landelijke systeem voor reisdocumenten is éénmalig € 5.000 geraamd. Het budget voor verkiezingen | structureel is structureel met € 4.000 verhoogd, zodat het aansluit bij de werkelijke kosten. 11. [0.4 Overhead] - Bedrijfsvoering en personeel | structureel | 247.241 N De personeelslasten zijn gebaseerd op de meerjarige personeelsbegroting. Wij versterken de ambtelijke organisatie, waaronder | de griffie, tot het minimaal noodzakelijke niveau. Hiermee verbeteren wij de interne beheersing en aansturing en beperken wij de | risico’s voor de continuïteit van de taakuitvoering en extra kosten door uitval en personeelsverloop. Zo leggen wij een solide basis voor de uitvoering van deze begroting.
Daarnaast zijn de salarisramingen geactualiseerd op basis van de werkelijke inschaling van medewer- kers, waar in de begroting 2026 nog werd uitgegaan van de schaalmaxima. Ook is de beschikbaarheidsvergoeding volgens de actuele cao verwerkt. Het budget voor de uitvoering van bouwaanvragen door de ODGM is overgeheveld naar programma 2, waar de bijbeho- rende uitvoeringskosten worden verantwoord. Verder zijn middelen opgenomen voor informatiebeveiliging, de Wet open overheid en een juridische kwaliteitstoets. Ombuigingen op het beheer van de openbare ruimte en communicatie beperken de lastenstijging. 12. [0.8 Overige baten en lasten] - Stelpost indexatie | structureel | 19.387 V Deze stelpost voor loon- en prijsstijgingen is afgestemd op het verschil tussen de indexatie in deze begroting en de indexatie volgens het Centraal Economisch Plan, waarop de mei-circulaire 2026 (en daarmee de raming van de algemene uitkering) is gebaseerd. Moge- lijke bijstelling volgt op grond van volgende circulaires inzake de algemene uitkering. 13. [Diverse taakvelden] - Overige verschillen | - | - Totaal lasten | 336.323 N Saldo van baten en lasten (A) | 351.309 V Saldo mutaties reserves 14.
[0.10 Mutaties reserves] - Mutaties reserves | - | 31.743 V Het verschil in onttrekkingen en stortingen ten opzichte van 2026 wordt toegelicht in het meerjarig overzicht reserves (bijlage A) Saldo van mutaties reserves (B) | 31.743 V Verschil geraamd resultaat (A+B) | 383.052 V Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 107 Programma 3 Overzicht algemene dekkingsmiddelen, vennootschapsbelasting en onvoorzien Omschrijving (bedragen in €) | Realisatie 2025 | Begroting 2026 | Begroting 2027 Programma: | Baten | Lasten | Saldo | Baten | Lasten | Saldo | Baten | Lasten | Saldo 3. Bestuur en organisatie | 82.047 V | 827.983 N | 745.935 N | 60.052 V | 636.329 N | 576.277 N | 72.846 V | 725.064 N | 652.218 N Algemene dekkingsmiddelen: Lokale heffingen (besteding niet gebonden) | 585.116 V | 42.769 N | 542.347 V | 717.052 V | 40.000 N | 677.052 V | 945.919 V | 40.000 N | 905.919 V Algemene uitkeringen | 4.383.156 V | - | 4.383.156 V | 4.175.703 V | - | 4.175.703 V | 4.685.329 V | - | 4.685.329 V Dividend | - | - | - | - | - | - | - | - | - Saldo van de financieringsfunctie | 133.913 V | - | 133.913 V | 214.550 V | - | 214.550 V | 150.000 V | - | 150.000 V Overige algemene dekkingsmiddelen | - | - | - | - | 1 N | 1 N | - | 19.386 V | 19.386 V Totaal algemene dekkingsmiddelen | 5.102.185 V | 42.769 N | 5.059.416 V | 5.107.305 V | 40.001 N | 5.067.304 V | 5.781.248 V | 20.614 N |
5.760.634 V Kosten van de overhead | 30.997 V | 2.574.124 N | 2.543.127 N | 32.772 V | 2.401.770 N | 2.368.998 N | 33.668 V | 2.653.745 N | 2.620.077 N Bedrag van de heffing voor de VPB | 16.571 V | 16.571 N | - | - | - | - | - | - | - Onvoorzien | - | - | - | - | - | - | - | - | - Totaal overige middelen programma 3 | 47.568 V | 2.590.695 N | 2.543.127 N | 32.772 V | 2.401.770 N | 2.368.998 N | 33.668 V | 2.653.745 N | 2.620.077 N Mutaties reserves | 204.600 V | 6.686 N | 197.914 V | 179.559 V | 6.686 N | 172.873 V | 211.302 V | 6.686 N | 204.616 V Totaal programma 3 | 5.436.400 V | 3.468.133 N | 1.968.268 V | 5.379.688 V | 3.084.786 N | 2.294.902 V | 6.099.063 V | 3.406.109 N | 2.692.954 V Kosten bedrijfsvoering Omschrijving (bedragen in €) | realisatie | budget | budget | verschil 0.4 taakveld overhead | 2025 | 2026 | 2027 | 2026-2027 Personeelslasten (eigen personeel) | 1.282.631 N | 1.655.493 N | 1.898.416 N | 242.923 N Inhuur derden | 529.518 N | 83.928 N | 87.285 N | 3.357 N Overige personeelslasten | 49.095 N | 67.655 N | 67.708 N | 53 N ICT | 216.255 N | 211.814 N | 233.168 N | 21.354 N Huisvesting (inclusief baten) | 156.158 N | 34.571 N | 30.452 N | 4.119 V Overige organisatiekosten | 282.329 N | 283.834 N | 305.394 N | 21.560 N Tractie | 27.141 N | 31.703 N | 12.654 N | 19.049 V Totaal overhead | 2.543.127 N | 2.368.998 N | 2.635.077 N | 266.079 N
Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 108 Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal 109 Toelichting verschillen begroting 2027 t.o.v. 2026 (> € 5.000) Personeelslasten (eigen personeel) De personeelslasten stijgen in 2027 met € 243.000 ten opzichte van 2026. Dit komt door de versterking van de ambtelijke organisatie, waaronder de griffie, en de actualisatie van de salarisramingen op basis van de werkelijke inschaling van mede- werkers (samen € 228.000). Met deze versterking brengen wij de organisatie op het minimaal noodzakelijke niveau, verbe- teren wij de interne beheersing en aansturing en beperken wij de risico's voor de continuïteit van de dienstverlening en extra kosten door uitval en personeelsverloop. Daarnaast is € 15.000 opgenomen voor de cao -verplichte beschikbaarheids- vergoeding buiten werktijd. ICT Nieuwe wettelijke verplichting NIS2: jaarlijkse audit informatiebeveiliging (€ 10.000 N). Op orde brengen van de publicaties Wet open overheid via een ICT-koppeling (€ 5.000 N). Prijsindexatie 3% (€ 6.355 N). Overige organisatiekosten Eénmalig onderzoek juridische toets van het gemeentelijk beleid en de verordeningen op actualiteit en volledigheid (inci- denteel € 15.000 N; na heroverweging verlaagd van € 150.000). Ombuigingen op communicatie en representatie (per saldo € 12.500 V) en opzeggen van weinig gebruikte abonnementen (€ 1.000 V).
Prijsindexatie (€ 5.060 N). Tractie Ombuiging door het uitbesteden van het beheer van de openbare ruimte; de geraamde besparing is afgeraamd van be- staande budgetten (€ 20.000 V). Prijsindexatie (€ 951 N). Overzicht van incidentele baten en lasten Overzicht incidentele baten en lasten (bedragen in €) | begroting | begroting | begroting | begroting A. | Budgettair 'neutrale' incidentele lasten en baten | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Incidentele lasten gedekt uit reserves: P1 | Waterputten natuurbrandbestrijding (rampenbestrijding) | 90.000 | - | - | - P2 | Groot onderhoud wegen: Mr. Van Hasseltlaan uit 2026 en andere wegen 2027 | 314.200 | - | - | - P2 | Groot onderhoud bomenplan (openbaar groen) | 70.000 | 70.000 | 70.000 | - Totaal lasten | 474.200 | 70.000 | 70.000 | - P1 | Onttrekking reserve bestemde budgetten (waterputten) | -90.000 | - | - | - P2 | Onttrekking reserve wegen: Mr. Van Hasseltlaan uit 2026 en asfaltwegen uit 2027 | -314.200 | - | - | - P2 | Onttrekking reserve bomenplan | -70.000 | -70.000 | -70.000 | - Totaal onttrekkingen aan reserves | -474.200 | -70.000 | -70.000 | - Totaal saldo van incidentele lasten gedekt uit reserves | - | - | - | - Overheveling tussen reserves: P3 | Onttrekking algemene reserve t.b.v.
reserve bomenplan | -210.000 | - | - | - P2 | Toevoeging aan reserve bomenplan | 210.000 | - | - | - Totaal saldo overheveling tussen reserves | - | - | - | - Incidentele lasten en baten gedekt door rijksbijdrage: P1 | Opvang Oekraïners (beheerfase): lasten | 1.350.000 | 1.390.500 | 1.432.215 | 368.795 P1 | Opvang Oekraïners (beheerfase): rijksbijdrage | -1.350.000 | -1.390.500 | -1.432.215 | -368.795 Totaal saldo van incidentele lasten en baten rijksbijdrage | - | - | - | - Totaal van 'neutrale' incidentele lasten | 2.034.200 | 1.460.500 | 1.502.215 | 368.795 Totaal van 'neutrale' incidentele baten | -2.034.200 | -1.460.500 | -1.502.215 | -368.795 A | Totaal saldo van budgettair 'neutrale' incidentele lasten en baten | - | - | - | - Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 110 B.
| Overige incidentele lasten en baten (met effect op structureel saldo) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 P1 | Capaciteit openbare orde en veiligheid | 50.000 | 50.000 | 50.000 | - P1 | Weerbaarheidsopgave (project) | 25.000 | 25.000 | 25.000 | - P1 | Opstellen integraal huisvestingsplan onderwijs (IHP wettelijk verplicht) | 5.000 | - | - | - P1 | Toevoeging aan reserve gemeentegebouwen (gymzaal) | 1.800 | 1.850 | 1.900 | 1.950 P2 | VTH-capaciteit (borging kwaliteitscyclus) | 5.000 | 5.000 | 5.000 | - P2 | Opstellen nieuw VTH-beleid (extern advies) | 25.000 | - | - | - P2 | Toevoeging aan reserve wegen (nodig voor asfaltonderhoud in 2027) | 111.086 | - | - | - P2 | Kosten energietransitie | 162.000 P3 | Vergoeding vertrouwenscommissie | 2.300 | - | - | - P3 | Transitie pensioenen wethouders naar ABP (2027) en screening wethouders (2030) | 11.000 | - | - | 3.400 P3 | Overgang reisdocumentenapplicatie RAAS naar ReiS | 5.000 | - | - | - P3 | Onderzoek naar juridische toets beleid en verordeningen | 15.000 | - | - | - P3 | Toevoeging aan reserve gemeentegebouwen (gemeentehuis) | 6.686 | 6.686 | 6.686 | 6.686 Totaal van incidentele lasten | 424.872 | 88.536 | 88.586 | 12.036 Niet van toepassing Totaal van incidentele baten | - | - | - | - B | Totaal saldo overige incidentele lasten en baten (met effect op structureel saldo) | 424.872 | 88.536 | 88.586 | 12.036 A + B Totale incidentele
lasten (inclusief reserves) | 2.459.072 | 1.549.036 | 1.590.801 | 380.831 A + B Totale incidentele baten (inclusief reserves) | -2.034.200 | -1.460.500 | -1.502.215 | -368.795 A + B SALDO INCIDENTELE BATEN EN LASTEN | 424.872 | 88.536 | 88.586 | 12.036 Presentatie van het structureel begrotingssaldo | begroting | begroting | begroting | begroting Omschrijving (bedragen in €) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten (exclusief mutaties reserves) | 9.301.095 | 8.996.746 | 9.298.191 | 8.391.384 Baten (exclusief mutaties reserves) | -8.133.853 | -8.145.151 | -8.515.826 | -7.750.008 Saldo baten en lasten (vóór mutaties reserves) | 1.167.242 | 851.594 | 782.365 | 641.376 Toevoegingen aan reserves | 329.572 | 8.536 | 8.586 | 8.636 Onttrekkingen aan reserves | -851.511 | -237.311 | -234.197 | -163.162 Saldo na mutaties reserves (resultaat) | 645.303 | 622.819 | 556.753 | 486.851 Correctie: incidentele lasten en incidentele toevoegingen aan reserves | -2.459.072 | -1.549.036 | -1.590.801 | -380.831 Correctie: incidentele baten en incidentele onttrekkingen aan reserves | 2.034.200 | 1.460.500 | 1.502.215 | 368.795 Structureel saldo/ resultaat (negatief = voordelig) | 220.431 | 534.283 | 468.167 | 474.815 Programmabegroting 2027 – 2030 gemeente Rozendaal | 111 Geprognotiseerde balans per 31-12 (2026-2030) Balans per 31 december | Begroting | Raming | Raming | Raming | Raming (bedragen in €) |
2026 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 ACTIVA Immateriële vaste activa | - | - | - | - | - Materiële vaste activa | 5.737.750 | 6.759.181 | 8.289.700 | 9.416.722 | 10.125.256 Financiële vaste activa | 2.216.935 | 250.000 | 250.000 | 250.000 | 250.000 Totaal vaste activa | 7.954.685 | 7.009.181 | 8.539.700 | 9.666.722 | 10.375.256 Voorraden | - | - | - | - | - Uitzettingen met een rentetypische looptijd korter dan één jaar | 3.242.360 | 2.952.996 | 703.118 | 703.118 | 703.118 Liquide middelen | 4.063 | 4.063 | 4.063 | 4.063 | 4.063 Overlopende activa | 1.108.197 | 1.108.197 | 1.108.197 | 1.108.197 | 665.036 Totaal vlottende activa | 4.354.619 | 4.065.255 | 1.815.377 | 1.815.377 | 1.372.216 TOTAAL ACTIVA | 12.309.305 | 11.074.436 | 10.355.077 | 11.482.099 | 11.747.472 PASSIVA Eigen vermogen | 8.869.395 | 7.702.152 | 6.850.558 | 6.068.193 | 5.426.817 Voorzieningen | 1.765.517 | 1.737.784 | 1.196.000 | 1.211.000 | 1.217.000 Vaste schulden met een rentetypische looptijd van één jaar of langer | - | - | - | 1.800.000 | 2.800.000 Totaal vaste passiva | 10.634.912 | 9.439.936 | 8.046.558 | 9.079.193 | 9.443.817 Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd korter dan één jaar | 415.072 | 415.072 | 1.089.092 | 1.183.479 | 1.084.228 Overlopende passiva | 1.259.320 | 1.219.427 | 1.219.427 | 1.219.427 | 1.219.427 Totaal vlottende passiva | 1.674.393 | 1.634.500 | 2.308.519 | 2.402.906