Algemene beschouwingen 2022 PAK

Algemene beschouwingen 2022 PAK Rozendaal

Voorzitter, Nadat ook de politiek in Rozendaal in de afgelopen jaren beheerst werd door alle perikelen rondom Corona, leefde bij velen de gedachte, dat wij ons eindelijk weer konden richten op zaken als klimaat, economie en algeheel welzijn. Helaas maken wij nu door de oorlog in Oekraïne weer een volgende crisis mee waar iedereen mee te maken krijgt. Dit vraagt van ons dat wij als gemeente onze verantwoordelijkheid nemen en onze bijdrage leveren. Gelukkig zijn het niet alleen crises die ons leven beheersen. Zo zijn wij heel blij met de bijzonder succesvolle verkiezingen voor het PAK dit jaar. Na bijna een verdubbeling van de stemmen bij de verkiezingen in 2018 zijn we dit jaar weer fors gegroeid. Een duidelijk signaal dat onze inwoners het ingezette beleid op meer duurzaamheid, meer groen en meer samen ondersteunt. De wijze waarop we dat met onze coalitiegenoot Rozendaal74 de afgelopen periode hebben vormgegeven kan op een groot draagvlak rekenen. Dat zet een stevige basis voor de plannen van deze coalitie en motivatie om deze met het college en ambtelijk apparaat te realiseren. Voor het realiseren van al deze plannen zijn middelen nodig en waar het in eerste instantie leek dat wij de broekriem fors zouden moeten aanhalen, geeft de voorliggende kadernota toch financiële mogelijkheden om een aantal stappen te kunnen zetten.

(Algemeen financieel) Voor ik inhoudelijk op de kadernota in ga willen wij als PAK het college en ambtelijk apparaat complimenteren met de stappen die zij hebben gezet naar de huidige opzet van de kadernota. De nota geeft een aantal concrete voorstellen voor verbetering van het financieel beleid en goede transparantie richting te maken keuzes voor de meerjarenbegroting. Het zal u niet verbazen dat wij vanuit het PAK zeer verheugd zijn met de aandacht voor de hoogte van de reserves, de voorgestelde minimale weerstandsratio en de halfjaarlijkse geïntensiveerde risico update. Hiervoor pleiten wij ieder jaar omdat de reserves cruciaal zijn voor ons voortbestaan en het realiseren van plannen. Waar wij de wethouder niet willen volgen in het voorgestelde financieel beleid is de verhoging van de OZB. Niet omdat dit niet bespreekbaar is voor het PAK als het nodig blijkt maar omdat er met de gewijzigde inzichten in het gemeentefonds nu geen noodzaak is. Onze inwoners worden door de Oekraïne crises steeds meer geconfronteerd met hoge energiekosten. Daarbovenop worden zij geconfronteerd met een enorme inflatie in andere levensbehoeften en zullen zij aankomend jaar vanwege deze inflatie al een OZB verhoging voor hun kiezen krijgen. Dan vinden wij als PAK niet dat je hier bovenop ook nog extra de OZB moet verhogen als dat vanuit de begroting niet noodzakelijk is.

1

Naast complimenten zijn er ook opmerkingen op de kadernota. Waar wij als PAK echt niet tevreden over zijn is de grote hoeveelheid PM posten. Een specifieke post die ons echt verbaast en ontstemt, is het ontbreken van inzicht in de benodigde organisatieaanpassingen. Het college is naar mening van het PAK al erg lange tijd bezig met het geven van helderheid over de gewenste gemeentelijke organisatie en wat daarvoor nog moet gebeuren. Wij en de andere fracties vragen het college al sinds eind vorig jaar met klem om bij deze kadernota inzicht te geven in uw plannen voor de organisatieverandering en daarbijbehorende kosten. Het is voor ons als raad vrijwel onmogelijk onze toezichthoudende en kaderstellende rol in te vullen als u hierover grote onduidelijkheid laat bestaan Er wordt nu aangegeven, dat er gedacht wordt, dat de feitelijke onderbouwing bij de begroting in november mogelijk klaar zou zijn. Wat het PAK betreft is dat veel te laat en veel te dicht op het indienen van de meerjarenplan begroting en vragen wij van de burgemeester de toezegging, dat in de oktober vergadering definitief duidelijkheid zal worden gegeven over de toekomstige gewenste organisatie van de gemeente Rozendaal en de financiële consequenties daarvan. (samen) Voorzitter ik stap door naar de inhoudelijke zaken waar wij als PAK voor staan: Samen, Groen en Duurzaam.

Het is karakteriserend voor Rozendaal dat inwoners veel samen optrekken. Er is onderlinge betrokkenheid en zorg voor elkaar. In welke wijk je ook kijkt, er is een vorm van betrokkenheid en samenzijn. Dat is alleen al te zien aan gezamenlijke groenstrook adoptie en de vele buurtfeesten en -borrels die worden georganiseerd. Ook kent iedereen wel een buur die zich altijd bekommert om buurtgenoten die zorg behoeven. Wij kijken in Rozendaal om naar elkaar en zetten ons in voor onze gemeente. De hoge opkomst op de dag voor nieuwe inwoners is daar ook een voorbeeld van. Inwoners zijn duidelijk geïnteresseerd in wat speelt in het dorp. Daarnaast vinden wij het ook erg goed om te zien, dat de jeugd waar mogelijk betrokken wordt bij wat er speelt in Rozendaal en dus ook bij de politiek. Zo is in het afgelopen jaar Alena Martens als kinderburgemeester erg actief geweest met leuke initiatieven die zelfs regionale opvolging hebben gekregen. Vorige week hebben wij kennis mogen maken met de nieuwe kinderburgemeester Lot Jager. Wij hopen, dat Lot in het komende jaar met net zoveel plezier actief bezig zal zijn in haar rol als kinderburgemeester. Wij als PAK willen ook zorgen voor onze buren en inwoners. Zoals eerder aangehaald, stijgen de energiekosten zeer fors en worden lasten alsmaar hoger.

Boven op de algemene vermindering energiebelasting, is er voor huishoudens met een inkomen op of net boven het sociaal minimum vanuit de gemeente eenmalig een tegemoetkoming beschikbaar ter ondersteuning van het betalen van de energierekening. Dit geldt voor mensen met een inkomen tot maximaal 120 % van het sociale minimum. Als PAK willen wij voorstellen om deze inkomensgrens net als een aantal andere gemeenten in Nederland op te hogen tot 140% van het sociale minimum. Vraag aan de wethouder: graag krijgen wij een voorstel voor aanpassen van deze minimum inkomensgrens voor de inwoners van Rozendaal

2

(Groen) In Rozendaal leeft de aandacht voor groen en biodiversiteit net zoveel, zo niet meer, dan in jaren voorheen. We hebben prachtige lanen met mooie bomen, veel groene plantsoenen in onze wijken en houtwallen ter ondersteuning van de insecten. Dit zijn slechts enkele voorbeelden waar aandacht en ruimte is voor ons groen. De aandacht gaat verder dan puur het onderhoud van bomen, planten en plantsoenen. Zeer recent hebben we een mooie groenvisie omarmd waarbij er goed wordt gekeken naar hoe het groen ons dorp niet alleen mooier kan maken, maar ook echt kan bijdragen aan het klimaat. Door actief te zoeken naar mogelijkheden om de biodiversiteit te ondersteunen, is er een goede groenvisie tot stand gekomen. Het verbaast de meesten vast niet dat wij als PAK nog een stapje verder willen gaan. Op uitnodiging van wethouder Warmerdam hebben wij een goed gesprek gehad over de punten die wij graag verder uitgewerkt zien in de groenvisie. Uit het gesprek kwam duidelijk naar voren dat er al een hoop motivatie en ideeën leven om ons dorp meer biodivers en klimaatbestendig te maken. Wij zijn er zeker van dat we in 2023 een nog mooier meerjarenplan hebben om het groen in ons dorp te waarborgen en verbeteren. De kanttekening die wij bij ons groen hebben betreft het bomenplan. Deze wordt nog uitgewerkt en dit is naar alle waarschijnlijkheid een behoorlijke uitdaging.

De bijbehorende hoge schatting van kosten roepen de nodige vragen op. Het is van groot belang dat er goed wordt gekeken naar de beste aanpak. Kritisch kijken naar hoe het behoud van bomen en het herplanten van nieuwe bomen effectief uitgevoerd kan worden. Het bomenplan zal zich uitten in een meerjarenplan, wij vragen dan ook om structureel rekening te houden met het bomenplan in de begroting. Het PAK is trots op wat inwoners samen doen voor onze gemeente. Graag willen wij een van de initiatieven belichten, namelijk de werkgroep biodiversiteit. Wat een mooi werk heeft de werkgroep biodiversiteit verricht voor ons dorp, zoals het aanplanten van inheemse plantsoorten op de Genestetlaan. Een prachtig voorbeeld van hoe Rozendalers zich samen voor een mooie omgeving inzetten. Wij hopen dat er ook het komende jaar met enthousiasme wordt bijgedragen aan het groen in ons dorp. (Duurzaam) In de kadernota missen wij helderheid over welk budget er in 2023 en de volgende jaren beschikbaar is voor het uitvoeren van de plannen met betrekking tot de energietransitie. Bij nieuw beleid staat de energietransitie op PM. Dat lijkt het PAK niet logisch gezien het coalitieakkoord. Nog dit jaar moet een uitvoeringsprogramma voor 2023 (en volgende jaren) worden opgesteld. Daar hoort een budget bij en als PAK hadden wij verwacht dat dit in de kadernota zou worden genoemd.

Daarnaast stellen wij voor om de uitzonderlijke verhoging van het gemeentefonds in 2023 voor een deel te reserveren voor de reserve energietransitie zodat wij handelingsperspectief creëren om ook in 2024 en 2025 maatregelen te kunnen nemen

3

als het gemeentefonds weer zakt naar minder uitzonderlijk waarden via de trap op, trap af methodiek. De oude planning was geënt op de situatie van voor de huidige energiecrises. Energie beschikbaarheid en kosten staan nu hoog op de prioriteitenlijst. Niet alleen bij de internationale en nationale politiek maar ook bedrijven en burgers, rijk en arm. Energiearmoede is een fenomeen dat het afgelopen jaar significant gegroeid is en tastbaar is geworden, ook in Rozendaal. Als PAK vinden wij dat dit vraagt om nieuw beleid. Niet beleid dat de gestegen kosten van energie compenseert maar beleid dat de verduurzaming van de energievraag van onze inwoners versnelt zodat we het probleem bij de wortel aanpakken en niet in de valkuil van korte termijn symptoom bestrijding vallen. Subsidie helpt alleen als er voldoende financiële middelen zijn om te investeren. Dit zal voor een deel van onze inwoners niet het geval zijn. Natuurlijk zijn er instrumenten voor een gunstige lening maar het is nog al wat om je voor 10-15 jaar in de schulden te steken voor een duurzame installatie waar je niet van weet of die het rendement gaat halen waarmee je de lening af kunt betalen. Dan is 10-15 jaar heel lang en een groot bedrag.

Concreet vragen wij de wethouder om: 1) gezien de verdergaande versnelling van de energietransitie ten gevolge van de geopolitieke spanningen, naast de basisbegroting ook vanuit het begrotingsoverschot 2023 een dotatie te doen aan de energietransitiereserve zodat wij als Rozendaal kunnen versnellen in het uitwerken en realiseren van goede initiatieven. Hierbij vragen wij speciale aandacht voor de bereikbaarheid van deze initiatieven voor inwoners die geen financiële ruimte hebben voor investeringen in duurzaamheid. 2) een voorstel waarmee middels kleine maatregelen versnelling mogelijk is voor alle inwoners in Rozendaal naast het huidige plan voor de grootschalige onderzoeken van de genoemde buurten in de warmtetransitievisie. Voorzitter, de kadernota geeft aan de ontwikkeling van duurzame deelmobiliteit binnen de bestaande middelen en organisatie op te vangen. Die uitspraak staat op gespannen voet met andere uitspraken die aangeven dat onze ambtenaren al een hoge werkdruk hebben. Wij vragen ons af wat er dan in 2023 gerealiseerd wordt op dit gebied. Het is een onderwerp wat stijgende belangstelling geniet. Vraag aan de wethouder: waar wilt u eind 2023 staan met het onderzoek naar haalbaarheid van een elektrische deelautoconcept in Rozendaal en is dit volgens u haalbaar binnen de bestaande organisatie zonder additionele financiële middelen.

Voorzitter we stappen door naar de vervanging van armaturen openbare verlichting. Wij willen hier graag dimbare Led-verlichting van maken Dat is beter voor de natuur en nachtdieren en draagt bij aan vermindering van het energiegebruik. Dimbaar betekent voor het PAK niet helemaal uit of op basis van bewegingsdetectie aan. Verlichting zorgt namelijk ook voor veiligheid, de huidige verlichting is echter wel heel fel, zeker als er ’s-nachts niemand is. Kan de wethouder toezeggen dat nieuwe led-verlichting dimbaar is en wat het de termijn is waarop Rozendaal actief de straatverlichting gaat dimmen?

4

Voorzitter het was wederom een bijzonder jaar waarin we succesvol samen met onze coalitiegenoot R’74 van onze bewoners het vertrouwen hebben gekregen door te gaan in een nieuwe coalitieperiode. Dank aan onze coalitiegenoot R’74 met wie wij samen zo succesvol kunnen werken aan het daadkrachtige duurzame coalitieakkoord. Hierbij willen wij ook de positieve en constructieve inbreng van de BGR zeker noemen. Dat blijkt eigenlijk ook al uit de zeer positieve samenwerking tussen de leden van het PAK en de BGR in de regioagendacommissie van de Groene Metropoolregio. Voorzitter ik sluit af met grote complimenten voor het ambtelijk apparaat. Ook afgelopen jaar hebben zij weer een monsterklus verricht. Wij blijven het bewonderenswaardig vinden hoe een zo kleine organisatie met zo’n grote inzet alles toch voor elkaar krijgt. Wij willen daarvoor dan ook expliciet onze dank uitspreken. Dank u wel, namens de fractie van het PAK.

Wilfred Jansen Frédérique Le Mat Wouter van den Akker Erica Jordans Chris van Ooik Ids Breeuwsma

5