9. Bijlage bij raadsvoorstel jaarrekening en ontwerpbegroting VGGM: Begroting en kaders 2024 VGGM

Coronabestrijding In Nederland hebben de 25 GGD-en een cruciale rol in de bestrijding van COVID-19 met testen, traceren en vaccineren. In opdracht van het Ministerie van VWS worden deze activiteiten in 2023 afgebouwd. Mogelijk volgen in 2024 nog afbouwkosten, welke in rekening zullen worden gebracht bij het Ministerie van VWS.

Bekostigingsonderzoek De bestuurders van VGGM hebben aangegeven dat zij een brede discussie willen voeren over de scope van activiteiten ten laste van de gemeentelijke budgetten. Bijvoorbeeld door gezamenlijk het huishoudboekje van VGGM door te lichten aan de hand van een toetsing aan het wettelijk kader en een vergelijk te maken met andere organisaties. In 2022 is een extern bekostigingsonderzoek uitgevoerd door de GGD-activiteiten van VGGM met bijbehorende formatie, lasten en gemeentelijke bijdrage te vergelijken met een aantal referentie GGD-

en. De onderzoekers constateren dat de GGD Gelderland Midden in vergelijking met andere GGD-en een breed dienstenpakket heeft met lage kosten voor deze dienstverlening. Dit maakt onze dienstverlening kwetsbaar bij ontwikkelingen. De uitkomsten van het bekostigingsonderzoek worden in 2023 vertaald naar benodigde acties in samenspraak met het bestuur. Bestuurlijke keuzes hierop zijn van invloed op de uitvoeringstaken van de GGD.

Functiewaardering verpleegkundigen en artsen In 2021 heeft een functiewaarderingstraject plaatsgevonden voor verpleegkundigen en een groot deel van de artsen van de GGD. De financiële consequenties van deze functiewaarderingen zijn voor 2022 begroot op €479.000 oplopend naar €999.000 in 2025. VGGM heeft de consequenties voor 2024 en verder in de begroting verwerkt.

Nota volksgezondheid en regiovisie Aan de hand van de VTV en input van o.a. VNG, diverse ministeries, gemeenten en GGD-en stelt de minister van VWS een landelijke nota volksgezondheid vast. Deze bevat landelijke prioriteiten op het gebied van PG. De landelijke nota heeft een doorlooptijd van 2020 – 2023. De landelijke prioriteiten bieden gemeenten aanknopingspunten voor lokaal beleid. In de nota worden vier vraagstukken geprioriteerd: 1. Gezondheid in de fysieke en sociale omgeving 2. Gezondheidspotentieel benutten 3. Druk op het dagelijks leven bij jeugd en volwassenen 4. Vitaal ouder worden In Gelderland- Midden kiezen de gemeenten voor een overkoepelende visie als regio op publieke gezondheid en om samen op te trekken. De regiovisie op publieke gezondheid vertaalt de vier vraagstukken die in de landelijke nota volksgezondheid zijn benoemd vanuit de verschillende beleidsdomeinen, zowel met collectieve, selectieve, geïndiceerde als zorg gerelateerde preventie. Met het uiteindelijk doel dat inwoners van Gelderland-Midden gezond en gelukkig zijn. Kortom: de visie op publieke gezondheidszorg in Gelderland-Midden is een gedachtegoed dat een hele stevige basis legt voor het werk aan de opgaven waar gemeenten voor staan.

Risico’s Risico

Beheersmaatregel

Onvoldoende (deskundig) personeel

Ambities bijstellen: - Naast wettelijke taken en coronabestrijding is beperkte ruimte voor nieuwe taken - Inzetten op binden en boeien van tijdelijke medewerkers - Wettelijke taken uitvoeren maar geen nieuwe taken uitvoeren

Pagina 24, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

- Duurzame inzet bevorderen - Max. inzetten in opleiden medewerkers - Herwaardering van functies Implementatie nieuwe registratie- en archiefsystemen (organisatiebreed)

Tijdelijke medewerkers inhuren voor ondersteuning bij werkzaamheden tijdens implementatie

Uitval ICT-voorzieningen

Noodplan met laptops Overstappen op 2e server

Dalende incidentie en op middellange termijn mogelijk onvoldoende bevoegd en bekwaam personeel (m.n. artsen)

Visie op toekomstbestendige organisatie van TBC opstellen i.s.m. GGD-en binnen Regionaal Expertisecentrum Noord Oost.

Ketenpartners komen afspraken niet na op het gebied van voorbereid zijn op rampen en crises

- OTO-afspraken ketenpartners - Zorgcontinuïteit bij ketenpartners georganiseerd - Evaluatie convenanten en werkafspraken met ketenpartners

Een aantal structurele taken van de OGGZ zijn gefinancierd door subsidies, offertes en jaarlijkse opdrachten van gemeenten

Goede afspraken met gemeenten over monitoring gedurende looptijd en tijdig bericht van continueren en/ of opzeggen

Evenementadviezen worden niet overgenomen/opgevolgd

Middels een goede relatie met vergunningverlener, gemeenten overtuigen van toepassen advies t.b.v. vergunningverlening.

Wat mag het kosten

Pagina 25, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2c.1 Pijler algemene gezondheidszorg De activiteiten behorend tot de algemene gezondheidszorg dragen bij aan de opzet, uitvoering en afstemming van preventieprogramma’s met inbegrip van gezondheidsbevordering, preventieve maatregelen op het gebied van infectieziekte bestrijding en houden van toezicht op specifieke doelgroepen.

Versterking infectieziektebestrijding en pandemische paraatheid Voor de coronapandemie hadden wij als GGD vooral te maken met incidenten rond opgeschaalde publieke gezondheidszorg die wij konden opvangen. De huidige tijd waarin diverse sociaal-maatschappelijke crises, elkaar in rap tempo opvolgen, vragen van de GGD een stap naar voren op het gebied van crisisbeheersing en het duurzaam organiseren van opgeschaalde publieke gezondheid processen. De crisisstructuur binnen de GGD is onvoldoende robuust. De minister van VWS heeft in april 2022 de beleidsagenda pandemische paraatheid aangeboden aan de Kamer. Hierbij meldt de minister van VWS dat het versterken van de basis van infectieziekte-bestrijding op GGD-niveau noodzakelijk is. Vooruitlopend op de structurele versterking is door GGD GHOR Nederland samen met de 25 GGD’en een plan van aanpak opgesteld voor de korte termijn (2023-2024). Voor de uitvoering van dit plan is voor 2023 en 2024 jaarlijks een budget van ruim € 37 mln. euro vanuit VWS beschikbaar voor 25 GGD’en. Het doel daarvan is om GGD’en een belangrijke stap kunnen laten zetten om de basis van de infectieziektebestrijding op orde te brengen. In 2023 wordt meer bekend over de benodigde structurele investeringen vanaf 2025 om de infectieziekte-bestrijding te versterken en om op termijn de paraatheid van GGD’en voor volgende pandemieën te vergroten.

Vanuit de werkzaamheden voor coronabestrijding is de GGD goed zichtbaar op infectiepreventie, gezondheidsbevordering en (fijnmazig) vaccineren. De wens is om deze werkzaamheden te continueren om o.a. de vaccinatiegraad in ons werkgebied te verhogen en gezondheidswinst te vergroten. Deze werkzaamheden zijn tot nu toe bekostigd uit landelijke gelden voor coronabestrijding. De opdracht vanuit VWS voor coronabestrijding (inclusief landelijke gelden) loopt formeel tot 1 juli 2023. Hoe het vervolg eruitziet, is op dit moment nog niet bekend. Op 4 juli 2022 heeft de staatssecretaris van VWS het voornemen om een vaccinatievoorziening voor volwassenen bij de GGD’en te organiseren aan de Kamer verzonden. Met deze vaccinatievoorziening voor volwassenen wordt een belangrijke stap gezet richting een toekomstbestendig en wendbaar vaccinatiestelsel. Voordat dit voornemen definitief vorm krijgt, worden eerst de uitvoeringstechnische, juridische en

financiële aspecten zorgvuldig uitgewerkt. Als onderdeel van deze uitwerking is het RIVM gevraagd een uitvoeringstoets te doen. Naar verwachting wordt de uitvoeringstoets in het tweede kwartaal 2023 afgerond. Mede op basis van de uitvoeringstoets vindt definitieve besluitvorming plaats over de vaccinatievoorziening voor volwassenen bij GGD’en.

Seksuele gezondheid De werkzaamheden op het gebied van seksuele gezondheid worden bijna geheel vergoed door het ministerie van VWS. De subsidieregeling Aanvullende Seksuele Gezondheid (ASG-regeling) valt onder de landelijke subsidieregeling Publieke Gezondheid. Een wetswijziging is in 2023 in voorbereiding waarmee onder meer de taken van de aanvullende seksuele gezondheidszorg binnen de Wet publieke gezondheid geborgd worden. En het RIVM een wettelijke taak krijgt om de landelijke regie te voeren over de uitvoering van de ASG. Het doel is om de uitvoering van deze zorg te continueren. De vijfjarige landelijke pilot waarin het preventief gebruik van PrEP wordt vergoed voor de hoog risicogroep loopt medio 2024 af. PrEP staat voor Pre Expositie Profylaxe, het zijn hiv-remmers. De pilot is tot nu toe succesvol en veel GGD’en werken met een wachtlijst omdat geen plek meer is voor nieuwedeelnemers uit de doelgroep. De minister van VWS liet eerder weten dat geen financiële middelen beschikbaar zijn om het aantal deelnemers te verhogen. Op dit moment is nog onbekend of en hoe de PrEP-zorg bestendigd wordt na afloop van de landelijke pilot en wie daarin welke rol heeft.

Milieu en Gezondheid De leefomgeving waarin mensen wonen, werken en recreëren heeft invloed op hun gezondheid. Een gezonde leefomgeving is een leefomgeving die als prettig wordt ervaren, die uitnodigt tot gezond gedrag en waar de druk op de gezondheid zo laag mogelijk is. Vanuit de ‘health in all policies gedachte’ maakt gezondheid structureel onderdeel uit van alle gemeentelijke beleidskeuzes. De dienstverlening van het adviseren over het verkleinen van gezondheidsrisico wordt uitgebreid met één fte om te blijven voldoen aan de minimale wettelijk norm.

Gezonde leefomgeving en preventie Grote maatschappelijke opgaven als woningbouw, klimaatadaptatie, duurzame mobiliteit en energietransitie leiden tot beleidskeuzes die gezondheidswinst kunnen opleveren. Het bevorderen van de gezondheid via de (inrichting van de) leefomgeving biedt veel kansen. Wij hechten vanuit de GGD veel belang aan de verbinding tussen het fysieke, sociale en zorgdomein. Vanuit de ‘health in all policies gedachte’ maken we ons er hard voor dat gezondheid structureel onderdeel uitmaakt van gemeentelijke beleidskeuzes. Binnen VGGM adviseren wij domein overstijgend naar gemeenten, zodat zij een integrale

Pagina 26, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

afweging kunnen maken waarbij gezondheid een vast onderdeel is van de belangenafweging in het ruimtelijk beleid. Voor het bieden van ondersteuning aan gemeenten als ‘adviseur publieke gezondheid’ hebben wij in 2023 incidentele middelen gebruikt. Deze ondersteuning willen we structureel kunnen aanbieden in de vorm van de adviseur publieke gezondheid. Deze is een vast aanspreekpunt voor gemeenten en kan hen integraal ondersteunen bij en adviseren over (lokale) gezondheidsvraagstukken. De GGD staat voor het bevorderen van gezond gedrag en kansengelijkheid om gezondheidsachterstanden waar mogelijk te verkleinen. Echter zijn geen structurele gelden beschikbaar voor preventie en gezondheidsbevordering. Minimale activiteiten die de GGD uitvoert op dit gebied zijn gefinancierd met landelijke projectgelden, bijvoorbeeld rond Gezonde School en Rookvrije Generatie. De GGD heeft veel relevante (gezondheids)data beschikbaar voor gemeenten. Momenteel zijn wij in beperkte mate in staat om deze data te ordenen tot bruikbare informatieproducten op wijk- of gemeenteniveau. Samen met gemeenten verkennen wij in 2023 een gezamenlijk beeld van gezondheidsbevordering en preventie en hoe wij deze opdracht willen invullen in de regio op korte termijn (2024) en lange termijn (vanaf 2025).

Integraal zorg akkoord Het Integraal Zorgakkoord (IZA) heeft als doel de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. Om dit te bereiken zijn afspraken gemaakt tussen het ministerie van VWS en een groot aantal partijen in de zorg. Landelijk zijn middelen beschikbaar om de afspraak in het akkoord uit te voeren. In 2023 zullen de gemeenten samen met de GGD voor Gelderland Midden afspraken maken over de gezamenlijke ambitie voorkomend uit IZA.

Gezond en Actief Leven Akkoord Het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA) omvat afspraken over het bereiken van een gezonde generatie in 2040: weerbare, gezonde mensen die opgroeien, leven, werken en wonen in een gezonde leefomgeving met een sterke sociale basis. Met dit akkoord kunt u als gemeente een samenhangende lokale aanpak ontwikkelen voor gezondheid, sport en bewegen én sociale basis. Landelijk zijn middelen beschikbaar om de afspraak in het akkoord uit te voeren. In 2023 zullen de gemeenten samen met de GGD voor Gelderland Midden afspraken maken over de gezamenlijke ambitie voorkomend uit GALA.

OGGZ Sinds de decentralisaties zijn gemeenten verantwoordelijk voor passende zorg en ondersteuning van haar inwoners. In de praktijk zien we dat complexe

casuïstiek vraagt om een integrale, casusgerichte (keten)benadering en zowel zorg- als veiligheidsaspecten bevat. Onderstaande ontwikkelingen raken de taak en positie van het team OGGZ. De afspraken over de uitvoering van de Wet verplichte ggz (WvGGZ) lopen eind 2023 af. Wij zijn in gesprek met gemeenten over het continueren van taken rond verward c.q. onbegrepen gedrag voor 2024 en verder. Landelijk is in 2021 en 2022 een evaluatie uitgevoerd naar de Wet verplichte GGZ, begin 2023 zal de minister voor Langdurige Zorg met een beleidsreactie komen over de uitvoering van de wet. Consequenties hiervan zijn nog niet bekend. Ook zijn wij in afwachting van het wetsvoorstel Wet aanpak meervoudige problematiek sociaal domein (Wams) waarin de wettelijke basis is vastgesteld voor de verwerking van persoonsgegevens door de meldpunten voor niet acute zorg bij gemeenten. In 2022 is de doordecentralisatie gestart van Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang. Alle gemeenten ontvangen naar waarschijnlijkheid per 2024 de middelen voor Beschermd Wonen op basis van een objectief verdeelmodel. Om zo de verplichte regionale samenwerking voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang te realiseren, gericht op een regionaal vangnet van passende voorzieningen voor deze kwetsbare inwoners. In 2026 wordt landelijk geëvalueerd of deze doordecentralisatie ook gebeurt voor Maatschappelijke Opvang.

Dit leidt mogelijk tot verschuivingen in verantwoordelijkheden en financiering van centrumgemeenten naar regiogemeenten. Consequenties voor (regionale) visie, capaciteit, werkprocessen en rollen van o.a. VGGM voor 2024 e.v. zijn nog niet bekend.

Forensische Geneeskunde De 5 GGD’en in politieregio Oost-Nederland werken aan een toekomstbestendige bovenregionale organisatie van forensische geneeskunde in Gelderland en Overijssel per 1 januari 2024. De continuïteit van de dienstverlening staat momenteel onder druk. Met de bovenregionale organisatie van forensische geneeskunde beogen wij de werkdruk van de forensisch artsen te verminderen en te investeren in de kwaliteit. Bovendien is een landelijk onafhankelijk kostenonderzoek uitgevoerd naar de kostenberekening van forensische geneeskunde. De resultaten van het kostenonderzoek worden besproken met de betrokken ministeries. Doelstelling is om landelijk uniforme tarieven te hanteren voor de taken lijkschouw en forensisch medisch onderzoek voor gemeenten en politie. Financiële consequenties zijn nu nog niet duidelijk. De aanbestedingsprocedure voor de medische arrestantenzorg (MAZ) is door de politie opgeschort tot na de zomer 2023. VGGM blijft vooralsnog de MAZ uitvoeren voor de politie, onbekend is wat na de zomer 2023 gebeurt met deze dienstverlening.

Pagina 27, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Respons op crisis Sturing Zorg & Veiligheid

Door maatschappelijke ontwikkelingen en onrust in de samenleving wordt vaker aanspraak gedaan op de GGD. De huidige tijd waarin diverse sociaal-maatschappelijke crises, elkaar in rap tempo opvolgen, vragen van de GGD een stap naar voren. De verwachting is dat de GGD als organisatie: • Proactief reageert op vragen en behoeften; • Flexibel inzetbaar is en op kan schalen wanneer dit nodig is; • Reguliere taken zo lang als mogelijk blijft uitvoeren en de kwaliteit van de dienstverlening intact houdt. Door hierop te investeren kan de GGD de kwetsbaarheid gecombineerde piketten verminderen, crisisfuncties GGD versterken t.b.v. snelle en flexibele inzet van medewerkers en zorgen dat GGD (medische) professionals zijn getraind in het uitvoeren van de (extra) taken die zij kunnen krijgen.

In 2022 is de nieuwe bestuurlijke structuur Zorg & Veiligheid ingevoerd. Het COVID-19 overleg voor de doelgroep ggz, dat sinds maart 2020 bestond is na ruim 2 jaar afgerond. De stuurgroep Z&V heeft besloten gebruik te maken van een ZonMw subsidiemogelijkheid om een regionale kenniswerkplaats onbegrepen gedrag te gaan ontwikkelen. Na toekenning van de starsubsidie door ZonMw is het ontwikkelen van een vierjarenprogramma voor de kenniswerkplaats opgepakt. Hiermee wordt het mogelijk om “onderzoek” en “leren” te verbinden aan initiatieven en projecten ten behoeve van burgers met onbegrepen gedrag.

Doelenboom

Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Wat is het beoogd effect?

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestaties

Maatschappelijk effect

Het bewaken, beschermen en bevorderen van de publieke gezondheid

Signaleren en bestrijden van infectieziekten + monitoren vaccinatiegraad

-

Opsporen van TBC en behandelen van patiënten

-

Het bevorderen en beschermen van risicogroepen tegen soa’s

-

Beschermen van reizigers en voorkomen van verspreiding ziekten bij terugkeer

-

Taken in het kader van bestrijding coronavirus Afhandelen van meldingen van infectieziekten Preventieve activiteiten om infectieziekten te voorkomen Voorlichting en advies over hygiene en gezondheid Bijdragen aan kennisontwikkeling en activiteiten t.b.v. Antibioticaresistentie en infectiepreventie Screening TBC Consulten TBC Behandeling actieve en latente TBC Bron- en contactopsporing Preventie/voorlichting Screening op SOA Consulten Soa en Sense Consulten PrEP Behandeling SOA Bron- en contactopsporing Voorlichting aan jongeren en risicogroepen Preventieve activiteiten Reizigersconsulten Groepsvaccinaties (bedrijven, zorginstellingen e.d.) Vaccinaties op maat (i.o.) Voorlichting risicogroepen

Pagina 28, versie 13 april 2023

Beperken verspreiding besmettelijke infectieziekten en daarmee verminderen ziektelast

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Beschermen van inwoners tegen gezondheidsrisico’s en bevorderen van een leefomgeving die uitnodigt tot gezond gedrag

-

(Pro)actief adviseren over gezondheidsrisico’s op gebied van milieu: klimaatadapatie, energietransitie (Pro)actief adviseren over hoe de inrichting van de leefomgeving de gezondheid kan bevorderen Adviseren over gezondheidsrisico’s van gevaarlijke stoffen (koude en warme fase) Ondersteunen van gemeenten bij invoering Omgevingswet en borging van gezondheid in omgevingsvisies en -plannen om gezondheid hierin te borgen Voorlichting over o.a. asbest, eikenprocessierups, gewasbeschermingsmiddelen kwik, hitte, houtkachels en windmolens

Een gezonde en veilige leefomgeving voor de inwoners van Gelderland-Midden

Voorkomen van dakloosheid sociaal kwetsbare inwoners

Uitvoeren diverse meldpunten Meldpunt dreigende waterafsluiting (Vitens)

Voorkomen van verdere teloorgang, ontruiming of overlast en het toeleiden (van zorgmijders) naar zorg, dan wel organiseren van hulpverlening

Cliënten maatschappelijke opvang in beeld hebben en waar nodig toeleiden naar passende hulpverlening

- Intake (dreigend) dak- en thuisloze

Bieden van kennis en ondersteuning aan inwoners, gemeenten en partners bij Multi problematiek

- Centraal meldpunt OGGZ - Meldpunt Onverzekerdenzorg - Project Woonhygiëne - (pro) Actief adviseren over verbe-

Bevorderen afstemming en samenwerking keten

Beheren Verwijsindex

Bevorderen 1 gezin – 1 plan (voorkomen langs elkaar heen werken hulpverleners)

Uitvoeren forensisch geneeskundige zorg

Lijkschouw bij vermoeden van niet-natuurlijke dood en bij euthanasie.

Zorgen dat politie en OM op de hoogte zijn (van vermoedens) van niet-natuurlijke dood

- Uitvoeren forensisch medisch on-

Onderzoeken en beschrijven van letsels t.b.v. onderzoek politie en OM

-

-

-

-

individuen en gezinnen (inclusief daklozenloket) - Verpleegkundig spreekuur dak- en thuislozen - Passende begeleiding organiseren voor bezoekers Spoorhoek Arnhem

terpunten ketensamen-werking

derzoek bij incidenten, huiselijk geweld, zedenzaken, kindermishandeling, etc. - Afname testen t.b.v. alcohol- en drugscontroles politie - Opstellen letselbeschrijvingen

- Uitvoeren medische arrestantenzorg - Adviseren van politie (insluitadviezen e.d.) Monitoren van de gezondheid van de inwoners van Gelderland Midden

- Elke 4 jaar een gezondheidsmonitor uitvoeren onder jongeren, volwassenen en ouderen om de gezondheidstoestand te beschrijven - Integrale rapportages opleveren op basis van cijfers vanuit de monitors,

Pagina 29, versie 13 april 2023

Bieden van medische zorg aan arrestanten

Bijdragen aan een beeld van de gezondheid van inwoners van Gelderland-Midden en bijdragen aan goed onderbouwde gezondheidsbeleidsbesluiten van gemeenten

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

vanuit JGZ en vanuit andere afdelingen van VGGM - Adviseren over de trends in die worden gezien in de monitoring Het doen van verdiepend onderzoek en analyses op eigen initiatief en op verzoek van gemeenten en ketenpartners Het houden van toezicht

Uitvoeren van toezicht op de kinderopvang

Uitvoeren van toezicht op jeugdverblijven /internaten Uitvoeren toezicht op WMO-instellingen

Uitvoeren toezicht op vergunde bedrijven

- Uitvoeren van jaarlijkse onderzoeken bij kinderdagverblijven, buitenschoolse opvang en gastouderbureaus - Uitvoeren van onderzoek bij aanvraag nieuwe opvanglocatie - Uitvoeren onderzoeken bij gastouders - Uitvoeren overige onderzoeken bij KDV, BSO, GOB en GO Deelname aan landelijke pool en uitvoeren onderzoek bij jeugdverblijven/internaten in Oost-Nederland

Toezien op een veilige en kwalitatief goede omgeving voor kwetsbare groepen (kinderen, cliënten, etc.) en gemeenten adviseren t.b.v. handhaving

- Onderzoek (laten) doen bij aanbieders van Wmo ondersteuning en begeleiding waar sprake is van calamiteiten. - Inspecties uitvoeren bij aanbieders van Wmo - Ondersteuning en begeleiding (dagbesteding, begeleid en beschermd wonen, ambulante zorg, PGB e.d.) Inspecties uitvoeren en adviseren van: - Ondernemers in de tatoeage, permanente make-up en piercingbranche - (Tijdelijke) huisvesting van vluchtelingen en statushouders - Seksbedrijven

Wat mag het kosten

Pagina 30, versie 13 april 2023

Toezien op de hygiënevoorwaarden en gemeenten adviseren t.b.v. vergunningverlening

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Afgelopen jaren was ook een Programma Covid-19 opgenomen. Dit programma wordt in 2023 afgebouwd en komt daarmee met ingang van deze be-

groting te vervallen. Om de aansluiting op totaalniveau met het begrotingsjaar 2023 en de realisatie 2022 te kunnen maken is hieronder het overzicht van baten en lasten Covid-19 opgenomen.

Pagina 31, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2c.2 Pijler jeugdgezondheidszorg De JGZ volgt bijna alle kinderen in Nederland op meerdere momenten in hun leven. Door vroegtijdig signaleren, ondersteunen en meedenken kan de JGZ een waardevolle bijdrage leveren aan de zorg voor jeugdigen en (aanstaande) ouders, van – 9 maanden tot 18 jaar. De JGZ bevordert veilig en gezond opgroeien en geeft betrouwbare informatie over vaccineren, gezonde voeding of gezond gedrag. De JGZ investeert in het gewone opgroeien en opvoeden, in het normaliseren en demedicaliseren. De jeugdgezondheidszorg werkt samen met basisvoorzieningen en eerstelijns zorg, aan preventie en gelijke kansen voor alle kinderen Door vroegtijdig te investeren in de preventie en normaliseren levert de JGZ een bijdrage aan het terugdringen van gebruik van specialistische voorzieningen en zorggebruik op langere termijn. JGZ neemt een centrale positie in het netwerk in en is zichtbaar, laagdrempelig en toegankelijk Voor de komende periode ligt de nadruk binnen de JGZ op de volgende thema’s:

Toekomstbestendige jeugdgezondheidszorg Om te komen tot een meer robuuste Jeugdgezondheidsorganisatie wordt in de begroting 2024 een verhoging van de basisfinanciering gerealiseerd. De Jeugdgezondheidszorg is een centrale schakel in de maatschappelijke kanteling naar preventie en verkleinen van kansenongelijkheid in de komende jaren. De vertrouwensrelatie met gezinnen, de preventieve inzet en de sociaal-medische insteek van de JGZ in het sociaal domein is daarbij cruciaal. Voor komende jaren voorziet de JGZ complexere zorgvragen in relatie tot de maatschappelijke context en knelpunten in het aantrekken en behouden van artsen en verpleegkundigen. Dit leidt tot een groot risico voor de continuïteit en doorontwikkeling van haar dienstverlening. Medio 2022 zijn bestuurders en raden geïnformeerd over afschalingsmaatregelen binnen de JGZ. Een cumulatie van factoren leidde tot onvoldoende inzetbaar personeel om de zorg uit te voeren. Zeer strakke normen in combinatie met een toename van het volume en de complexiteit van de zorgvraag leidden ertoe dat het ziekteverzuim toenam, het werkplezier daalde en een bovengemiddeld aantal mensen de organisatie verlieten. De werkdruk op het overig personeel nam daarmee toe, waardoor de spiraal versterkt werd. Om willekeur in zorgaanbod te voorkomen is gekozen voor gerichte afschaling.

Daarmee werd niet langer voldaan aan het wettelijk basispakket JGZ. Aan bestuur, raden en de Inspectie voor Gezondheid en Jeugd (IGJ) is de toezegging gedaan een plan op

te stellen voor toekomstbestendige JGZ. Dit plan is in 2 fasen opgesplitst, waarbij in 2024 de uitkomsten van fase 1 ‘basis op orde’ worden uitgevoerd. Fase 2: toekomstbestendige JGZ (kerntakendiscussie en anders organiseren en positioneren) volgt deze zomer en betreft begroting 2025. Door de ‘basis op orde’ te brengen via het ophogen van de basisfinanciering, kunnen de afschalingsmaatregelen worden teruggedraaid en wordt het wettelijk basispakket JGZ weer volledig aangeboden. Om herhaling te voorkomen worden de normen bijgesteld naar een realistisch niveau om zo de werkdruk te verlagen en daarmee bovenmatig ziekteverzuim en uitstroom te verminderen. Ook zal dit het vermogen vergroten om wendbaar in te kunnen spelen op de verzwaring van de zorgvragen. De extra ruimte is nodig in directe inzet van professionals, maar tevens in de ondersteunende functies die de randvoorwaarden scheppen voor professionals om zich te richten op hun kerntaken.

Kansrijke Start en preventieagenda De eerste 1000 dagen in het leven van een kind zijn cruciaal voor de verdere ontwikkelingskansen in het leven. Het landelijk programma Kansrijke Start investeert in een goede start voor alle kinderen. Het programma kent 3 sporen: 1. Vóór de Zwangerschap 2. Tijdens de Zwangerschap 3. Na de Zwangerschap Het programma Nu niet Zwanger (NNZ) richt zich vooral op het 1e spoor. De doelstelling van NNZ is het vergroten van de regie op een kinderwens en het daarmee voorkomen van ongeplande en ongewenste zwangerschap bij kwetsbare (potentiële) ouders. De inhoudelijk coördinator is werkzaam bij de GGD, schoolt de professionals van organisaties tot aandachtsfunctionaris NNZ, voert complexe casuïstiek uit op aanvraag en houdt contact met aandachtsfunctionaris voor intervisie en registratie. De uitrol van NNZ is succesvol in de gemeenten rond Arnhem. In 2023 is het programma NNZ ook geïmplementeerd in de gemeenten Wageningen, Ede en Barneveld. In 2024 hopen we het programma verder door te ontwikkelen en uit te rollen over alle gemeenten in het werkgebied van de GGD Gelderland Midden. De programma’s Stevig Ouderschap en VoorZorg richten zich op het 2e en 3e spoor. Vanaf 2023 zijn structureel middelen beschikbaar voor Kansrijke Start; dit maakt het mogelijk in alle gemeenten blijvend een lokale coalitie te organiseren.

Middels het praktijkgerichte onderzoek van ZonMw: Verbetering van de lokale samenwerkingspraktijk tussen geboortezorg, Sociaal domein en JGZ, Rond kwetsbare zwangeren en (jonge) ouders trachten we

Pagina 32, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

in Gelderland Midden door samenwerking en onderzoek te komen tot een effectievere zorg zodat meer kinderen een Kansrijke Start krijgen. Binnen Gelderland-Midden werken we verder aan • Lokale coalities die zich actief inzetten voor de meest kwetsbare doelgroepen in gemeenten • Verbeteren samenwerking geboortezorg en sociaal domein • Zichtbaarheid van de JGZ in het netwerk van de geboortezorg en sociaal domein • Deelname aan Babyconnect: een instrument voor het uitwisselen van gegevens in de geboortezorg

Modernisering en digitalisering van klantcontacten Verdere uitbreiding online dienstverlening via o.a. chat, beeldbellen d.m.v. Groeigidsapp en JouwGGD Zichtbaarheid van de JGZ via social media vergroten.

Betrouwbare en transparante data infrastructuur Betrouwbare data, rapportages en dashboards zijn essentieel voor differentiatie in zorgaanbod, het maken van keuzes en verantwoording van zorg.

Uitvoeren en optimaliseren Rijksvaccinatieprogramma (RVP) voor kinderen en jongeren

Doorontwikkeling toekomstbestendige JGZ De JGZ is de schakel in de maatschappelijke kanteling naar preventie en verkleinen van kansen ongelijkheid van de komende jaren. Om deze positie ook in te kunnen nemen is het van belang te komen tot een toekomstbestendige taakstelling met bijbehorend passend financieel kader. Het BOPG heeft de opdracht verstrekt om een advies voor te bereiden. De doelstelling is: het ontwerpen van een inhoudelijk en passend financieel kader dat leidt tot een toekomstbestendige JGZ, die aansluit bij maatschappelijke ontwikkelingen, de samenwerking in het netwerk en de arbeidsmarkt in de regio Gelderland-Midden voor 2024 en verder. Middels een ambtelijke werkgroep, aangevuld met professionals en netwerkpartners wordt een advies voorbereid. Voor de begroting 2024 zal de basis op orde worden gebracht, terwijl de uitwerking van het advies ‘toekomstbestendige JGZ’ per 2025 wordt geeffectueerd.

Vanaf najaar 2023 worden zwangere vrouwen gedurende het griepseizoen uitgenodigd de griepprik te halen bij het consultatiebureau. Vanaf 2024 zal de Rotavirus vaccinatie aangeboden worden aan alle pasgeborenen. Dit vaccin zal voor het eerst in de vorm van een drinkvaccin worden gegeven. Het streven is om deze vaccinatie in 2024 op te nemen in het Rijksvaccinatieprogramma. Per 2025 zullen (dit ligt op moment van schrijven nog definitief ter besluitvorming) wijzigingen plaatsvinden in het vaccinatieschema van het RVP. Dit heeft verstrekkende gevolgen voor de uitvoering van de contactmomenten. De exacte implicaties zullen in de loop van 2023 duidelijk worden. De voorbereiding zal in 2024 plaatsvinden.

Doelenboom Wat willen we bereiken?

Wat gaan we ervoor doen?

Wat is het beoogd effect?

Strategisch doel

Prestaties

Maatschappelijk effect

Operationeel doel Uitvoeren basispakket JGZ

Veilig en gezond opgroeien van alle kinderen en jongeren in Gelderland-Midden

Proactief inspelen op behoeften van gemeenten, ouders en jongeren op het gebied van jeugdgezondheidszorg

- -Aanbieden van contactmomenten conform

- Landelijk Professioneel Kader en professionele richtlijnen Aanbieden van extra zorg voor kinderen en jongeren met extra zorgbehoeften

- -Aanbieden van extra contactmomenten

Uitvoeren lokaal aanbod JGZ

- Aanbieden zorg op maat - Differentiatie in aard, frequentie en discipline van contactmomenten

Pagina 33, versie 13 april 2023

Creëren van een gezonde en veilige basis voor alle kinderen, met gelijkwaardige kansen in de maatschappij

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Kansrijke Start voor alle kinderen

Aanbieden van zorg op maat in eerste 1000 dagen van het kind

- Uitvoeren pre- en postnataal aanbod

Bevorderen gezondheid van ‘nieuwkomers’ in onze gemeenten

Uitvoeren Publieke Gezondheidszorg voor asielzoekers (PGA)

- JGZ 0-18-jarigen - IZB-preventie en –bestrijding - THZ - Tbc-preventie en –bestrijding - Gezondheidsbevordering - Individuele seksuele gezondheidszorg

o o o o

Nu Niet Zwanger Samen Starten Prenataal huisbezoek Stevig Ouderschap (pre- en postnataal) o Voorzorg (pre- en postnataal) - Participatie JGZ-preventieagenda - Participatie lokale coalities Kansrijke Start - Projectleiding regionale project ZonMw

en preventie van soa/hiv

- Afstemming en participatie in de lokale zorgketen Minimaal 95% van kinderen en jongeren (WHO-norm) is gevaccineerd conform RVP

- Uitvoeren Rijksvaccinatieprogramma - Implementeren maternale kinkhoest-,

Behouden en verstevigen van de unieke kennis-positie op het gebied van jeugdgezondheid

Informeren en adviseren van gemeenten over gezondheidsbeleid -

Opstellen Integrale Jeugdrapportage Gezondheidsmonitors o Kindmonitor o Jeugdmonitor

Input leveren voor gemeentelijke beleidsontwikkeling

Sluitend aanbod van preventieve en gespecialiseerde zorg

Samenwerking in onderwijs, jeugd- en sociaal domein versterken

Deelname in netwerkoverleggen op kinden collectief niveau

-

Optimale vaccinatiegraad van kinderen en jongeren

griep en rotavirus vaccinatie.

Voorkomen van betreffende infectieziekten op individueel- en populatieniveau

- Voorbereiden op drastische RVP schema wijzigingen per 2025

-

Wat mag het kosten

Pagina 34, versie 13 april 2023

Optimaal aanbod van zorg voor alle kinderen en jongeren Voorkomen van versnippering van aanbod

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2d.3 Pijler Monitoring & Onderzoek De activiteiten binnen de pijler Monitoring & Onderzoek zijn gericht op het systematisch vergaren van gezondheidsinformatie binnen de regio in brede zin, het analyseren van deze informatie en gemeenten adviseren naar aanleiding van gesignaleerde ontwikkelingen. Daarnaast krijgt informatie gestuurd werken een meer centrale plaats door de informatievoorziening zowel intern als extern verder vorm te geven.

De ontwikkelingen en doelstellingen zijn integraal onderdeel van de pijler Algemene Gezondheidszorg. In deze pijler is ook de gemeentelijke bijdrage voor de versterking van de bedrijfsvoering opgenomen.

Wat mag het kosten

Pagina 35, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2d.

Programma Ambulancezorg

Het programma Ambulancezorg heeft tot taak om acute en niet-acute zorg te verlenen aan zieken en gewonden. Het programma is opgedeeld in 2 pijlers, mobiele zorg (waaronder de rijdende dienst) en namelijk zorgcoördinatiecentrum (waaronder de meldkamer).

Wetgeving Ambulancezorg De ordening van de Ambulancezorg is sinds 2021 geregeld via de Wet ambulancezorgvoorzieningen (Wazv). Op basis van deze nieuwe wet hebben de huidige aanbieders van Ambulancezorg voor onbepaalde tijd een aanwijzing voor het verlenen van Ambulancezorg ontvangen.

Samenwerking met Gelderland-Zuid Met buurregio Ambulancezorg Gelderland-Zuid is de samenwerking de afgelopen jaren toegenomen. Tussen de regio’s bestaat een samenwerking op de meldkamer in Arnhem (waaronder Zorgcoördinatie), is er een gezamenlijke materialencommissie en verzorgen beide regio’s de scholing voor ambulancechauffeurs- en verpleegkundigen gezamenlijk vanaf één locatie. Sinds 2021 werken ook medische advisering en midden-complexe ambulance intensiever samen. In 2023 werkt Ambulancezorg GelderlandMidden (AGM) vaker samen met de staf van Ambulancezorg Gelderland-Zuid, waaronder het meerjarenbeleidsplan.

Risico’s Risico

Beheersmaatregel

Onvoldoende (gekwalificeerd) personeel

• • • • •

Duurzame inzetbaarheid bevorderen; maximaal opleiden van nieuwe medewerkers Ambulancebijstandsplan Inhuur derden Meer flexibiliteit tussen inzet van personeel op rijdienst of meldkamer zodat piekuitval intern opgevangen kan worden. Meer flexibiliteit en uitwisselbaarheid van personeel tussen meldkamer en andere werkgevers, zoals ziekenhuizen, om piekuitval op te vangen.

Sluiting (delen) locaties

• •

Andere locaties/opkomstplaatsen bepalen in overleg met de brandweer. Meldkamer: ‘fall-back’ naar andere regio.

Uitval ICT-voorzieningen

• •

Meldkamer: Uitwijkplan lokaal en landelijk hanteren. Rijdienst: lokaal opslaan/schriftelijk noteren van patiëntendossier.

Tekort materialen/middelen

• •

Tijdelijk overhevelen materiaal naar andere post. Samenwerking met buurregio’s.

Vertraging in zorg door extreme drukte

•

Meldkamer: ‘overloop’ van meldingen naar andere meldkamers indien op piekmomenten de telefoon niet tijdig beantwoord kan worden. Rijdienst: uitwijk naar andere ziekenhuizen

•

Wat mag het kosten

Pagina 36, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Standplaatsen

2e.1 Mobiele zorg Beschikbaarheid Ieder jaar berekent het RIVM voor de ambulancesector in Nederland het aantal diensten dat de regionale ambulancevoorzieningen op de weg moet zetten. De dekking voor een gebied is gebaseerd op standplaatsen en gaat uit van het principe van ‘open grenzen’ en de bereidheid van regio’s om elkaar incidenteel te helpen bij zorgvragen in een grensgebied van twee regio’s. Door de toename in het aantal ritten van de laatste jaren, stijgt ook de berekening van het RIVM over het aantal diensten. Ambulancezorg Nederland en Zorgverzekeraars Nederland en AGM hebben vragen over de haalbaarheid van deze uitbreiding. De vragen zijn gebaseerd op de invoering van de nieuwe urgentie indeling, arbeidsmarktkrapte en zorgcoördinatie.

Een aantal ambulanceposten gaan in de komende jaren (noodgedwongen) verplaatsen. Met deze mogelijkheid wil AGM de meest optimale dekking in de regio bereiken. Met betreffende gemeenten, grondeigenaren en ontwikkelaars zullen gesprekken plaatsvinden over alternatieve locaties die een positieve bijdrage leveren aan het bereik van onze ambulances.

Nieuwe urgentieclassificaties Ambulancezorg Nederland heeft een nieuwe indeling laten ontwikkelen die slimmer is en sneller als het er echt toe doet. Deze indeling wordt vanaf 2023 gestaag ingevoerd. De verwachting is dat de nieuwe zevendelige urgentie indeling tot een verbetering in de kwaliteit en beschikbaarheid van acute zorg leidt en ervoor zorgt dat schaarse acute zorgprofessionals effectiever ingezet worden.

Doelenboom AGM vindt de kwaliteit van de zorg zorgen voor de juiste zorg, op het juiste moment, op de juiste plek, door de juiste zorgverlener van groot belang. Daarnaast is de zorgvraag toegenomen en de beschikbaarheid van ambulances en ambulanceprofessionals gelijk gebleven. Dit vraagt om een nieuw toekomstperspectief van AGM, Ambulancezorg Nederland en Zorgverzekeraars. Nota Goede ambulancezorg/ Jaarplan Ambulancezorg NL

Wat willen we bereiken?

Wat hebben we bereikt?

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestaties 2022

Bereikbare en beschikbare zorg

De ambulancedienst is 24/7 beschikbaar voor alle burgers in de regio.

De patiënt voorzien van tijdige ambulancezorg

Ondanks de toename in het aantal meldingen op de MKA en het aantal ritten is AGM goed bereikbaar geweest in 2022. Bij overbelasting van de MKA zijn meldingen ‘doorgezet’ naar andere MKA’s.

De juiste zorg, op het juiste moment, op de juiste plek, door de juiste zorgverlener.

Bereikbare en beschikbare zorg

De juiste zorg, op het juiste moment, op de juiste plek, door de juiste zorgverlener.

Lees meer over zorgcoördinatie onder 1.5.2 Zorgcoördinatie.

Ongeacht de zorgvraag van een patiënt, wordt hij/zij geholpen door de juiste zorgverlener.

Patiënt centraal

De patiënt weet waar de ambulancedienst voor staat.

In 2025 wendt de patiënt met een acute zorgvraag zich tot het regionale loket voor de acute zorg. Potentiële patiënten richten zich met de juiste zorgvraag tot de ambulancezorg

De vraag naar acute zorg neemt toe, zeker nu ook andere ketenpartners in het sector overbelast raken. De burger eist daarnaast steeds vaker zorg. Zorgcoördinatie gaat helpen in het verbeteren en richten van de zorgvraag.

De zorgverlening is patientgericht en met maatwerk afstemt.

Veiligheid

Veilige zorgverlening

Leveren van zorg in een veilige werkomgeving

‘Veiligheid’ gaat over verschillende onderdelen. AGM voldoet aan de NEN-7510 normering voor informatiebeveiliging. Medewerkers zijn en worden geschoold in veiligheid tijdens de hulpverlening.

Veiligheid patiënt en ambulanceprofessional is optimaal gewaarborgd.

Pagina 37, versie 13 april 2023

Wat is het beoogd maatschappelijk effect?

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Dit geldt voor zowel de hulpverlener als de patiënt. Professionaliteit en professionele standaard

Leveren van goede ambulancezorg

AGM houdt zich aan landelijke richtlijnen en wetgeving voor goede ambulance-zorg. En scoort voldoende tot goed op de kwaliteitssignalen van het kwaliteitskader ambulancezorg.

Door het continueren van digitale en fysieke scholingsmomenten konden medewerkers worden getoetst op hun ‘bekwaam- en bevoegdheid’.

De patiënt ontvangt hoge kwaliteit van zorg.

Professionaliteit en professionele standaard/ samenwerken

Verantwoorde ambulancezorg bij rampenbestrijding en crisisbeheersing

Werken volgens grootschalige geneeskundige hulpverlening (GGB)

Medewerkers optimaal getraind in het verlenen van (GGB)

Samenwerken

Meerwaarde voor de keten van acute zorg door kennisdeling en samenwerking met partners binnen de sector.

Knelpunten in acute zorg en dienstverlening zoveel mogelijk voorkomen

In 2022 is AGM in samenwerking met de GHOR weer gestart met multidisciplinaire oefenavonden om de GGB te scholen. AGM is met de pilot zorgcoördinatie voorloper geweest in het verbinden van de vier huisartsenposten, de thuiszorgsector en GGZ in de regio Gelderland-Midden.

Wat mag het kosten

Pagina 38, versie 13 april 2023

Doelmatige, goed afgestemde keten van diensten op het gebied van acute en opgeschaalde gezondheidszorg

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2e.2 Zorgcoördinatie en meldkamer Meldkamer Huidige situatie De meldkamers ambulancezorg van Gelderland-Zuid en Gelderland-Midden (MKA MAN) vervullen vanaf één locatie in Arnhem hun meldkamerfunctie. De MKA MAN heeft sinds 2021 te maken met personeelskrapte. Door de verhuizing naar Apeldoorn in maart 2023 lijkt deze krapte verder op te lopen. Deze ontwikkeling vraagt actie van de MKA MAN, zodat in de toekomst de continuïteit blijvend gewaarborgd kan worden.

Meldkamer verhuizing De meldkamers in de regio Oost 5 (Twente, IJsselland, Noord- en Oost-Gelderland, GelderlandZuid en Gelderland-Midden) staan voor een transitie. De meldkamertaken worden vanaf het 21 maart 2023 samengevoegd in de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) in Apeldoorn. In de nieuwe meldkamer LMS Apeldoorn werken de ambulancemeldkamers samen vanaf één locatie voor heel Oost-Nederland. Ook de brandweer en politie zijn in de nieuwe meldkamer op dezelfde schaal georganiseerd. Vanaf 21 maart vindt het 112-proces aanname en uitgifte plaats in Apeldoorn. Tijdelijk zal ook het planbare vervoer hier ondergebracht worden. Daarnaast zijn

Ambulancezorg Gelderland-Midden en Ambulancezorg Gelderland-Zuid gestart met het opzetten van de nieuwe (planbaar vervoer) meldkamer in Arnhem. De komende jaren wordt deze meldkamer verder ontwikkeld.

Zorgcoördinatie De pilot zorgcoördinatie is eind 2022 afgesloten. Alle 10 pilots in Nederland zijn gestopt (inclusief financiering) en de bevindingen zijn gepresenteerd in een eindrapportage. Minister Kuipers van VWS ziet toekomst in zorgcoördinatiecentra. Meer informatie is te lezen op: Kuipers: regie acute zorg over jaar naar coördinatiecentra - Skipr. Op de landelijke tafels wordt momenteel gesproken over structurele financiering en voortzetting van zorgcoördinatie. De pilot zorgcoördinatie in Gelderland-Midden en Gelderland-Zuid heeft zich voornamelijk gericht op virtuele koppelingen en samenwerkingen. Dit met positieve uitkomsten. Regionaal spreken Ambulancezorg Gelderland-Midden en Ambulancezorg Gelderland-Zuid met de zorgverzekeraars om de succesvolle elementen van de pilot voort te zetten in 2023 en daarna. AGM wacht daarnaast op de nog te publiceren landelijke kaders zorgcoördinatie om de volgende stap in dit proces te kunnen zetten.

Wat mag het kosten

Pagina 39, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

2e.

Programma Bedrijfsvoering

Bedrijfsvoering, waar hebben we het dan over? Alle processen gericht op de sturing en ondersteuning van het primaire proces. Het gaat dus niet om de primaire processen, onze opgedragen taken. Maar wel alle secundaire processen. Het gaat dan om de volgende functies: directie en management, personeel en organisatie, ICT, financiën en control, communicatie, facilitaire zaken, secretariaat, bestuurszaken etc. De bedrijfsvoering wordt dynamischer en strategischer. Enerzijds worden administratief en handmatig werk gedigitaliseerd. Hierbij wordt zoveel mogelijk verbinding gemaakt met de activiteiten in het primaire proces, ondersteund met ICT-oplossingen. Anderzijds worden nieuwe eisen gesteld: een goed hybride werkconcept, data gedreven, digitaal, duurzaam, stengere eisen aan informatiebeveiliging en verantwoording etc. Ofwel: bedrijfsvoering loopt door de gehele organisatie heen als zenuwbanen door het menselijk lichaam. Ze vervullen een coördinerende rol bij alle handelingen, zoals het aansturen van de spieren. Ze weten waar bijsturing nodig is, maar ook wanneer loslaten beter is. In het verleden is gekozen om de bedrijfsvoering binnen VGGM star in te richten. Ofwel: de inrichting is sterk gericht op de operationele secundaire processen, met beperkte aandacht voor ondersteuning, advies, controle en ontwikkeling.

Hiermee heeft de organisatie jarenlang tegen een lage kostprijs haar taken kunnen uitvoeren. Dit wordt ook onderkend in recente vergelijkingen met andere organisaties. Berenschot heeft een onderzoek uitgevoerd naar de omvang van de personele overhead. In de begroting over 2019 bedraagt de personele overhead binnen VGGM 14,4%. Andere veiligheidsregio’s hebben een gemiddelde personele overhead van 18,8% en andere publieke uitvoeringsorganisaties, zoals GGD-en, zelfs 23,9%. In personele omvang voert VGGM haar secundaire processen met 37 FTE minder uit dan andere Veiligheidsregio’s of bijna 60 FTE minder dan andere publieke uitvoeringsorganisaties. De consequentie is dat VGGM onvoldoende in staat is om mee te bewegen met de hedendaagse dynamiek. Risico’s ontstaan op fouten, niet voldoen aan regelgeving of zelfs discontinuïteit, met een belangrijke doorwerking in het primaire proces. Dit risico is in 2022 nader onderzocht door KPMG. KPMG heeft het presenterend vermogen van VGGM in beeld gebracht op de volgende aspecten: • Management en Organisatie • Data en systemen • Mensen en Cultuur • Processen en Procedures

KPMG concludeert dat het presenterend vermogen op bovenstaande aspecten zich bevindt op het niveau incidenteel (op de schaal van incidenteel – informeel – gestandaardiseerd – beheerst - geoptimaliseerd). Het leidt tot een organisatie die veelal ad hoc op basis van incidenten handelt. De belangrijkste belemmeringen om een hoger performance level te realiseren zijn de volgende: • Het ontbreken van een actuele visie op VGGM en op de bedrijfsvoering. •

Elk organisatieonderdeel voert specifieke kerntaken uit met bijbehorende bedrijfsvoering en applicaties. De organisatieonderdelen hebben zelf het beheer, beleid en processen rondom deze applicaties ingericht, waardoor sprake is van grote verschillen tussen de organisatie onderdelen en beperkte synergievoordelen.

•

Een cultuur waarin men opereert naar aanleiding van incidenten, waarbij formele besluitvorming ontbreekt en/of onvoldoende kenbaar wordt gemaakt in de organisatie.

•

De bedrijfsvoering is taakgericht, waarbij de beschikbare capaciteit voornamelijk wordt ingezet om de bedrijfsvoering draaiende te houden.

Om dit risico te beperken zijn maatregelen nodig, ruimte om de organisatie (beheerst) mee te laten bewegen met de hedendaagse dynamiek en in deze ontwikkeling ondersteuning te bieden aan het primaire proces. Het bestuur heeft de kwetsbare bedrijfsvoering onderkend en een bestuurlijke begeleidingscommissie beter bedrijfsvoeren in het leven geroepen. Daarnaast heeft bedrijfsvoering centraal gestaan in recente bestuurlijke bijeenkomsten. In deze bijeenkomsten is eveneens de bestuurlijke wens voor een verdere verdieping van de verschillende taken, beoogde resultaten en bijbehorende lasten, alsmede op duidelijkheid tussen de verantwoordelijkheidsverdeling tussen bestuur en directie uitgesproken. De algehele conclusie is dat de bedrijfsvoering binnen VGGM-versterking nodig heeft. Dit betreft een inhaalslag in de robuustheid van de systemen, het beschrijven van de processen, het versterken van het management en de wijze van samenwerken. De directie heeft daarbij de ambitie om op bovenstaande schaal minimaal toe te groeien naar gestandaardiseerd. Het voorstel is om het ambitieniveau van de bedrijfsvoering bestuurlijk vast te stellen, in samenhang met nadere spelregels ten aanzien van de omvang van de secundaire processen in relatie tot de primaire processen. Hierbij kan gedacht worden aan een norm

Pagina 40, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

voor (personele)overhead, al dan niet per taakgebied. Vooruitlopend op een vastgesteld ambitieniveau en bijbehorende spelregels stelt de directie voor om in komende 4 jaar minimaal toe te groeien naar de gemiddelde personele overhead voor Veiligheidsregio’s zoals blijkt uit de Berenschot rapportage. Op basis van deze rapportage raamt de directie circa € 4,0 mln structureel nodig te hebben. Bij een gefaseerde ingroei van 4 jaar betekent dit een uitzetting van de gemeentelijke bijdragen met € 1,0 mln per jaar. Deze uitzetting is geen doel op zich en wordt jaarlijks herijkt op basis van het vast te stellen ambitieniveau en inrichtingskeuzes. Voor het bepalen van het ambitieniveau, de verbeteringen, de spelregels en bijbehorende middelen is een nader plan noodzakelijk. De directie stelt voor om een programmaorganisatie in het leven te roepen die een veranderplan opstelt, prioriteert, samenhang en voortgang bewaakt. Hierbij zullen ook gemeentelijke bedrijfsvoeringsspecialisten gevraagd worden mee te werken. Voorstellen van de directie aan het bestuur ten aanzien van de versterking van de bedrijfsvoering worden begeleid door de bestuurlijke commissie beter bedrijfsvoeren.

Onderdeel van de bepaling van het ambitieniveau betreft de bestuurlijke wens op een verdere verdieping van de taken en bijbehorende kwaliteit, verduidelijken van de governance, wenselijkheid om invulling te geven aan governance codes en bepalen van spelregels rondom (personele) overhead.

VGGM ziet de volgende ontwikkelingen voor komende jaren op zicht afkomen: 1. De beweging naar de cloud zet zich door. Dit geldt ook voor diverse platforms die nu lokaal draaien. Bij de transitie naar de cloud nemen de investeringskosten af, maar de huur of licentiekosten toe. Daarnaast verandert de rol van technisch beheer naar ICT-regisseur die de kwaliteit van de dienstverlening bewaakt. Door deze ontwikkeling nemen de ICT kosten veelal toe. 2.

Generieke bedrijfsvoeringsapplicaties ontwikkelen zich leidend tot een sterkere behoefte aan functionele ondersteuning. Denk aan platforms als Microsoft365, het zaaksysteem, maar ook een verdere integratie van systemen ter ondersteuning van de inkoop-, financiële- en HRM processen. Het ontwikkelen van processen, borgen in systemen en sturen op deze processen gaat veel ondersteuning van vragen van de ICTafdeling.

3.

Telefooncentrale gaan we in 2024 vervangen. Dit is de uitwerking van de visie op klant contactcenter die we in 2023 gaan ontwikkelen. De financiële impact valt vermoedelijk mee omdat we al eerder hadden verwerkt in begroting

4.

Implementatie van onze I-visie. Op veel thema’s betekent dat dat meer taken en verantwoordelijkheden in de sectoren belegd gaan worden. Denk aan systeem eigenaarschap, beveiliging, privacy, datakwaliteit, I-huishouding op orde t.b.v. Wet open overheid. Die taken worden nu minimaal uitgevoerd. Dit gaat een uitzetting betekenen voor de sectoren en is wellicht ook onderdeel van het programma beter bedrijfsvoeren. Denk ook aan verbeteren van onze governance: welke projecten gaan we doen en doen we op de goeie manier (volgens de methodiek van Projectmatig Creëren)

5.

De toekomst gaat om data. Datakwaliteit, externe databronnen ontsluiten, verrijken met onze data en die ontsluiten voor onszelf en ketenpartners gaat nog een grote inspanning vragen. Al eerder is er gesproken over het ontwikkelen van informatieknooppunten. We zullen moeten investeren in een ‘integratieplatform’ om al die databronnen samen te kunnen brengen. Investering vind ik lastig in te schatten.

6.

Vergroten digibewustzijn van onze medewerkers; geldt om goed kunnen gebruiken van applicaties, juiste manier registreren, bewust van risico’s, zelfdiscipline om data op juiste manier/locatie op te slaan en/of verwijderen et cetera.

Op basis van de voortgang van de verbetermaatregelen en (bestuurlijke)besluitvorming kan de ambitie van de directie ten aanzien van de kwaliteit van de bedrijfsvoering en de bijbehorende middelen worden bijbesteld. Naast de inrichting van een programmaorganisatie kan met de uitzetting voor de komende begrotingsjaren invulling worden gegeven aan het verbeteren van de ICT-systemen, het uitwerken en vastleggen van de processen en procedures, versterken van directie en management en operationele ondersteuning aan de primaire processen.

Informatievoorziening en communicatie De maatschappij digitaliseert in snel tempo. Daarnaast is de informatiebehoefte in de samenleving fors toegenomen. Of het nu gaat om digitalisering van klantcontacten, hybride werken, de ontwikkeling van een veiligheidsinformatieknooppunt of het ontsluiten van management- en verantwoordingsinformatie: burgers, professionals en ketenpartners stellen steeds hogere eisen aan onze informatievoorziening.

Pagina 41, versie 13 april 2023

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Duurzaamheid, Maatschappelijk & Governance Op 21 april 2021 heeft de Europese Commissie de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) aangenomen. Aansluitend zijn grote instellingen op termijn verplicht een Duurzaamheid, Maatschappelijk en Governance rapportage op te stellen, inclusief een beperkte accountantscontrole verplicht. Over de toepassing van deze regelgeving voor grote publieke organisaties bestaat nog geen duidelijkheid.

Risico’s Risico

Beheersmaatregel

Door omgevingsontwikkelingen wegvallende inkomsten: ontvlechting, teruglopende subsidies e.d.

Sturen op mogelijkheden van taakverbreding, bevorderen employability en flexibiliteit

Uitval ICT en elektriciteit

Uitvoering geven aan beheersmaatregelen uit continuïteitsplan

Onvoldoende (deskundig) personeel

Continue monitoren

Ontoereikend niveau van informatiebeveiliging

•

Implementeren van privacybeleid overeenkomstig de Algemene Verordening gegevensbescherming (AVG), het beheren van een privacyregister en de medewerkers op een actieve manier bewust maken van de do’s en dont’s bij het werken met gevoelige persoonsinformatie Focus houden op het melden van incidenten met lekken van persoonsgegevens volgens de Wet op de datalekken Vaststellen van een beleidsplan informatiebeveiliging binnen de landelijke norm voor VR’s (Baseline Informatiebeveiliging Gemeenten en NEN 7510) en uitvoering geven aan de noodzakelijk geachte beheersmaatregelen om de beveiliging van de binnen de organisatie aanwezige informatie te borgen. Dit kan kosten met zich meebrengen, waarvoor geen voorziening in de begroting aanwezig is

• •

Doelenboom Wat willen we bereiken

Wat gaan we ervoor doen

Strategisch doel

Operationeel doel

Prestaties 2020 - 2023

Doelmatige, doeltreffende en verantwoorde organisatie

Stroomlijnen en digitaliseren registratieve en administratieve processen voor betere en snellere informatievoorziening

•

Meer voor minder

• •

Realiseren inkoopvoordelen Doelmatig beheren en gebruiken van alle gebouwen die de VGGM gebruikt

Duurzaam ondernemen

•

Voorkomen van verspilling van grondstoffen en energie Verduurzaming van het wagenpark Inkoop/gebruik van duurzame en verantwoorde materialen Invoeren e-facturering

•

• • • Gezonde financiële huishouding

Adequaat budgetteren en transparant verantwoorden

•

Realiseren van voldoende financiële weerstand

•

•

Het vereenvoudigen en digitaliseren van processtappen en procedures Terugbrengen formatie administratie als gevolg van digitalisering

Optimaal inzetten van beschikbare gelden voor het realiseren van de doelen van de organisatie Transparant verantwoorden over bestedingen Jaarlijks actualiseren van het risicoprofiel in relatie tot het vastgestelde reservebeleid

Pagina 42, versie 13 april 2023

Wat is het beoogd maatschappelijk effect Betaalbare overheid met een verantwoorde bedrijfsvoering en gewenste dienstverlening op adequaat niveau

Verantwoorde besteding van gemeenschapsgeld

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Kwaliteit van de externe (bestuurlijke) informatie en communicatie verhogen

Voldoen aan de archiefwetgeving voor digitalisering

•

Vernieuwing Document Management Systeem en herinrichting digitaal archief

Tevredenheid bestuursorganen/ raden over de opgeleverde informatie

•

Door vormgeving en digitalisering toegankelijk maken van beleids- en verantwoordingsdocumenten Directie en medewerkers van de VGGM onderhouden en bestendigen op ambtelijk en bestuurlijk niveau goede contacten met de gemeenten. De raadsinformatieavonden, netwerkdagen en gesprekken met stakeholders zijn terugkerende initiatieven

Tijdige, rechtmatige en juiste informatie delen met ketenpartners en burgers

•

•

•

•

Goed werkgeverschap

Realiseren duurzaam inzetbaar personeel en gevarieerd medewerkersbestand

•

Aantrekkelijk werkgever zijn nu en in de toekomst (borgen continuïteit van de organisatie)

•

•

•

Een goede en transparante besturing van de organisatie en het in verbinding zijn met de relaties van de organisatie (gemeenten, ketenpartners, burgers, bedrijven) door middel van informatie-uitwisseling

Informatie beschikbaar stellen conform de standaard voor veiligheidsregio’s (Veiligheidsregio Referentie Architectuur) Planmatig realiseren van een samenhangend informatiestelsel (met elkaar verbinden van registraties) Implementeren van het vastgestelde beleid voor informatiemanagement

Investeren in leiderschap (gericht op kwaliteit werkrelaties, ontwikkeling talent en duurzame inzetbaarheid personeel) VGGM voor mensen met een beperking tot de arbeidsmarkt toegankelijker te maken Verder invulling geven aan tijd- en plaats Onafhankelijk werken Bepalen profiel van de VGGM als (toekomstige) werkgever en het zichtbaar maken van de VGGM als werkgever (presentatie /marketing/werving)

Wat mag het kosten

Pagina 43, versie 13 april 2023

Een organisatie die een afspiegeling vormt van de maatschappij, met medewerkers die vakbekwaam zijn én blijven waarbij continu geanticipeerd wordt op ontwikkelingen

Ontwerpbegroting 2024 VGGM (versie: gemeentelijke consultatie)

Dit betekent een nacalculatie van 5% op de lonen en 3,6% op de prijzen.

3. Financiën Voor het opstellen van de bestuursbegroting 2024 is de vertreksituatie de jaarschijf 2023 zoals opgenomen in de bestuursbegroting 2024. De financiële beschouwingen bevat de volgende onderwerpen: • Nominale ontwikkelingen: ontwikkelingen vanaf de vaststelling van de programmabegroting 2022 en de prijs- en loonindexering. • Investeringen • Effect op het lopende begrotingsjaar 2023 • Financiële begroting

3.1

•

Als de voor- en nacalculatie worden gecombineerd dan bedraagt de totale indexatie voor loon 10,2% en voor prijzen 7,5%.

•

Uitgangspunt bij het toepassen van bovenstaande systematiek is dat 70% van de begrote kosten betrekking hebben op loon en 30% op prijs. Dit leidt tot een gewogen loon/prijsbijstelling van 9,4%.

•

Als de hoogte van bovenstaande percentages in samenhang worden gezien met de aanpassing van de begroting 2023, dan lijkt de voorcalculatie voor 2024 aan de hoge kant. Om die reden is het voorstel om deze indexatie voor 2024 met 20% te verminderen tot een index van 7,5%. Deze vermindering bedraagt ca € 1,5 mln.

Nominale ontwikkelingen

Macro economische omstandigheden met impact op begroting 2023 In de begroting 2023 is reeds aangegeven dat verschillende factoren zoals economische onzekerheid als gevolg van de (geo-)politieke stabiliteit, de huidige hoge rijksoverheidsuitgaven, grondstoftekorten leidend tot een hoog inflatieniveau en de lage rekenkundige indexatie van de loonkosten zorgen dat de werkelijke kostenstijging voor loon en prijzen fors hoger uitvallen dan begroot. Derhalve is conform bestuurlijke bespreking in het najaar van 2022 besloten tot een aanpassing van de indexering in de begroting 2023. Deze aanpassing is nader uitgewerkt in paragraaf 3.5 effect op de lopende begroting.