49. Brief (in)formateur GV2026 Rozendaal

Bezoekadres

Utrechtseweg 68 6812 AH Arnhem Postadres

Postbus 50 6920 AB Duiven www.liander.nl Datum

10 april 2026 Betreft

Aanbevelingen Liander tbv formatieproces

Geachte (in)formateur, De vraag naar elektriciteit in Gemeente Rozendaal groeit snel en ook de opwek van duurzame energie neemt sterk toe. Gemeente en netbeheerder hebben elkaar hard nodig om het energiesysteem van de toekomst betrouwbaar, betaalbaar en robuust te houden voor de Gelderse inwoners en bedrijven. Met deze brief wil Liander u, als (in)formateur van de nieuwe coalitie, handvatten en aanbevelingen meegeven voor het opstellen van een coalitieakkoord waarin energieinfrastructuur tijdig, integraal en toekomstbestendig wordt meegenomen. Met het versterken van de samenwerking tussen gemeente en Liander zorgen we er samen voor dat lokale ambities voor woningbouw, economie, duurzaamheid en maatschappelijke voorzieningen zoveel mogelijk worden gerealiseerd. Ontwikkelingen in gemeente Rozendaal: netcongestie In de afgelopen periode is de beschikbare capaciteit op het elektriciteitsnet zeer snel afgenomen. Waar de drukte eerder beperkt was tot enkele gebieden, zit het elektriciteitsnet in de gehele gemeente, en ver daarbuiten, vol. Nieuwe aansluitingen of uitbreidingen zijn daardoor vaak niet direct mogelijk. Deze netcongestie raakt niet alleen bedrijven, maar ook maatschappelijke organisaties zoals scholen, ziekenhuizen, politie en brandweer. Daarnaast zet het de ontwikkeling van woningbouw, economische groei, mobiliteit en de energietransitie onder druk.

Op dit moment ondervinden vooral grootverbruikers hinder van congestie. Door aangescherpte regelgeving van het Maatschappelijk Prioriteringskader van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) verwachten we dat ook kleinverbruikers, zoals huishoudens, dorpshuizen en verenigingsgebouwen, laadpaalexploitanten en het MKB, vanaf de tweede helft van 2026 met congestie te maken kunnen krijgen. Hieronder doen wij enkele voorstellen om hier gezamenlijk op te anticiperen. 1. Intensiveren van de samenwerking Het voortzetten van de goede samenwerking tussen gemeente Rozendaal en Liander is essentieel om de uitdagingen rond energievoorziening het hoofd te bieden. Alleen door vroegtijdige afstemming over ruimtelijke plannen, energievisies en netuitbreidingsprojecten kunnen we oplossingen versnellen. Liander N.V. te Arnhem is onderdeel van Alliander N.V..KVK-nummer 08021677 Arnhem. BTW-nummer NL003049395B01 Bankrekening NL95.INGB.0000.0055.85 t.n.v. Liander N.V..

Datum

10 april 2026

Veel energie- en netwerkopgaven overstijgen gemeentegrenzen. Daarom is het noodzakelijk dat gemeente Rozendaal en Liander actief blijven samenwerken binnen provinciale en regionale samenwerkingsverbanden. De afgelopen vier jaar hebben wij deze samenwerking vormgegeven via diverse bestuurlijke overleggen tussen Liander en verschillende portefeuillehouders. Regelmatig overleg met de relatiemanager van Liander helpt de wethouders om bestuurlijke keuzes goed onderbouwd en uitlegbaar te maken, doordat zij tijdig inzicht krijgen in ontwikkelingen, risico’s en handelingsruimte rond energie‑infrastructuur. Wij adviseren gemeente Rozendaal om binnen het nieuwe college van B&W een coördinerend wethouder Energie infrastructuur aan te wijzen met mandaat namens het gehele college. Deze kan de impact van netcongestie op verschillende beleidsvelden duiden, veranderingen in wet- en regelgeving vertalen naar gemeentelijke besluitvorming. En deze heeft mandaat om over portefeuilles heen regie voeren op keuzes in het energiesysteem en de realisatie van netuitbreidingen. Daarnaast adviseren wij om op regelmatige basis een bestuurlijk overleg te organiseren tussen Liander en de eerder genoemde coördinerend wethouder energieinfrastructuur, met waar nodig deelname van bestuurders met andere portefeuilles.

Daarin bespreken en verkennen we samen de actuele ontwikkelingen rondom elektriciteit, warmte en gas en de impact hiervan op de economie en de leefomgeving en mogelijk handelingsperspectief voor de gemeente en haar beleid. 2. Help Liander bij het verkrijgen van passende locaties en tijdige vergunningen voor de uitbreiding van het elektriciteitsnet Voor uitbreiding van het elektriciteitsnet legt Liander elk jaar honderden kilometers kabels aan, bouwen we elektriciteitshuisjes in woonwijken en plaatsen we grotere elektriciteitsstations. Hiervoor is fysieke ruimte nodig. De zoektocht is, met name bij grotere stations vanwege het ruimtebeslag, niet altijd even gemakkelijk. Daarbij komt dat er een planologische route moet worden doorlopen omdat de bestemming meestal niet passend is. Voor veel werkzaamheden van Liander zijn vergunningen of toestemmingen nodig waarvoor gemeente Rozendaal bevoegd gezag is. Het vinden van geschikte locaties en het verkrijgen van planologische instemming en vergunningen zijn voorwaardelijk om het elektriciteitsnet in gemeente Rozendaal toekomstbestendig te maken. Wij adviseren dat gemeente Rozendaal • proactief ruimte reserveert voor energie-infrastructuur in omgevingsvisies en omgevingsplannen.

• Liander informeert over (her)ontwikkelingen in de zoekgebieden voor nieuwe stations • iemand aanstelt die als centraal aanspreekpunt het verkrijgen van planologische goedkeuring door het college kan versnellen • zich inspant om te voorkomen dat beslistermijnen in vergunningprocedures worden verlengd. • Energie meeneemt als leidend principe bij gebiedsontwikkelingen 3. Stimuleer energiebesparing en slim elektriciteitsgebruik Liander N.V. te Arnhem is onderdeel van Alliander N.V..KVK-nummer 08021677 Arnhem. BTW-nummer NL003049395B01 Bankrekening NL95.INGB.0000.0055.85 t.n.v. Liander N.V..

Datum

10 april 2026

Het elektriciteitsnet raakt vooral overbelast tijdens piekmomenten, zoals in de ochtend en in de avond. Door energiebesparing, flexibel gebruik via contracten en gedragsverandering bij zowel consumenten als bedrijven, kunnen we het net efficiënter benutten. Wij adviseren om netbewust beleid te voeren dat gedragsverandering voor slim en flexibel elektriciteitsgebruik en -opwek stimuleert bij bedrijven en bewoners. Het gaat hierbij om netbewust bouwen en laden, het mijden van de spitstijden voor stroom en flexibele contracten bij bedrijven als norm uit te dragen. Beleidsmatig kan dat onder meer door: • Het beschikbaar stellen van een gemeentelijk energieadviseur voor ondersteuning van bedrijven voor flexibele contracten • Stimuleren van projectontwikkelaars bij netbewust bouwen. • Volgens de nieuwe provinciale omgevingsverordening zorgen voor netbewuste nieuwbouw • Bewustwording bij bewoners en bedrijven te stimuleren rondom het benutten van momenten met hoge duurzame opwek, zoals zon. En bewustwording over elektriciteitsverbruik op gunstige tijdstippen en mogelijkheden met netbewuste energieopslag (batterij).

• Bij het ontwikkelen van bedrijventerreinen de energiebehoefte vanuit het hele terrein in kaart wordt gebracht en onderling wordt afgestemd, bijvoorbeeld via een energyhub • Slimme laadinfrastructuur te stimuleren door laadpalen te laten werken wanneer er ruimte op het net is 4. Kies voor een brede energiemix en borg dit in omgevingsbeleid De gemeente speelt een sleutelrol in het energiesysteem van de toekomst via de instrumenten van de Omgevingswet. Dit kan door energievraag en -aanbod van energie te clusteren, alternatieven voor elektriciteit te stimuleren en gebiedsontwikkeling te faseren in lijn met de uitbreiding van energie-infrastructuur. Hierin zijn al goede stappen gezet binnen de regio. Wij adviseren om in het coalitieakkoord vast te leggen dat ruimtelijke ontwikkeling en energievoorziening altijd gezamenlijk worden afgewogen (energieplanologie). Dit begint met expliciete keuzes voor een brede energiemix in het verplichte warmteprogramma. Door naast elektriciteit ook warmtenetten en groen gas te benutten vermindert dit de druk op het elektriciteitsnet. Door niet alleen te kijken naar individuele, elektrische oplossingen, maar ook collectieve oplossingen zoals een warmtenet.

Liander N.V. te Arnhem is onderdeel van Alliander N.V..KVK-nummer 08021677 Arnhem. BTW-nummer NL003049395B01 Bankrekening NL95.INGB.0000.0055.85 t.n.v. Liander N.V..

Datum

10 april 2026

Door energieplanologie structureel onderdeel te maken van ruimtelijk beleid, door het meenemen van beschikbare energie en toekomstige energievraag bij nieuwe ontwikkelingen, kunnen projecten worden ontworpen binnen de grenzen van het energiesysteem. Concreet: • neem alternatieven voor elektriciteit en netbewuste ontwerpen actief mee bij gebiedsontwikkeling. • stimuleer het bundelen van vraag en aanbod. Hiermee wordt energie een vast onderdeel van het omgevingsbeleid. Dit vergroot de kans dat woningbouw en bedrijventerreinen tijdig gerealiseerd worden. Samenwerking als sleutel tot succes De uitdagingen op het gebied van energie, woningbouw, economie en duurzaamheid zijn groot. Een betrouwbare energievoorziening is cruciaal voor alle maatschappelijke opgaven. Door samen te werken, tijdig keuzes te maken en ruimte te bieden voor energieinfrastructuur kunnen we lokale ambities zoveel mogelijk blijven realiseren. Ik hoop dat deze voorstellen van Liander u ondersteunen bij het opstellen van het coalitieakkoord. Mocht u vragen hebben of behoefte aan verder overleg tijdens dit proces, dan ben ik uiteraard bereikbaar. Ik wens u veel wijsheid en succes bij de formatie en zie uit naar een voortzetting van de samenwerking tussen de Gemeente Rozendaal en Liander. Met vriendelijke groet, Casper Vogelaar

Relatiemanager publieke sector | Liander Mobiel +316 52607598 E-mail: casper.vogelaar@alliander.com

Liander N.V. te Arnhem is onderdeel van Alliander N.V..KVK-nummer 08021677 Arnhem. BTW-nummer NL003049395B01 Bankrekening NL95.INGB.0000.0055.85 t.n.v. Liander N.V..