26c. bijlage 1 2026-01-19 RAC GMR CONCEPT-VERSLAG

Datum Tijd Locatie Voorzitter

CONCEPT-VERSLAG Regioagendacommissie 19-01-2026 19:30 - 22:00 Nijmegen raadszaal Wimer Heemskerk

00

Weblink openbare uitzending vanaf 19.30 uur. De link van de uitzending: https://nijmegen.bestuurlijkeinformatie.nl/Agenda/Index/99fe772a-8964-463f-b3e14e26e0f4e199

01

Opening (vaststellen vergaderquorum), mededelingen en vaststellen agenda Regioagendacommissie 19 januari 2025 Aanwezig vanuit DB/AB, de vicevoorzitter dhr. L. van Riswijk. Directie: mw. H. Tiemens. Afwezig met afmelding Dorien Firet (Renkum); Mariël de Vries (Overbetuwe); Huub Meijer (Zevenaar); Martijn Verharen (Wijchen); Hanneke Schrage (Westervoort); Harm Lippinkhof (Westervoort); Ton Broekmans (Mook & Middelaar); Jeroen Mooren (Druten); Peter van Doorn (Nijmegen). Aanwezig: Arjen Zwaag (Heumen); Dave Herms (Wijchen); Henk Mulder (Overbetuwe); Harry Arends (Lingewaard); Wouter Smit (Duiven); Robin Arians (Beuningen); David Schaftenaar (Beuningen); Wouter van den Akker (Rozendaal); Loes Hupkes (Rozendaal); Eric Miedema (Renkum); Cees de Beer (Nijmegen); Marieke Smit (Nijmegen); Jos Verstegen (Berg & Dal); Carolien de Greeff (Berg & Dal); Corrie Dolmans-Klumper (Lingewaard). • • • •

02

De voorzitter opent de vergadering en heet dhr. Van Riswijk namens het DB en AB en mw. Tiemens namens de directie welkom. De voorzitter stelt vast dat meer dan de helft van de deelnemende gemeenten vertegenwoordigd is en daarmee het quorum voor de vergadering gehaald is. De voorzitter stelt de vergaderagenda definitief vast met instemming van de leden van de RAC. Er zijn geen mededelingen.

Ingekomen stukken • Uitnodiging Regiocongres 27 februari 2026. Op voorstel van de voorzitter stellen de leden van de RAC het ingekomen stuk ter kennisname vast.

03

Vaststellen besluitenlijst-verslag van 17 november 2025 en ter kennisname advies RAC 19-11-2025 GMR aan Algemeen bestuur & brief RAC GMR aan de raden Op voorstel van de voorzitter stellen de leden van de RAC deze ingekomen stukken ter kennisname vast.

04

Inspraak Dhr. Ramon Barends. Spreekt in over de evaluatie (agendapunt 08). Geeft aan dat er veel is gebeurd, zoals ook te lezen valt in de evaluatie. Het bewijst het bestaansrecht en slagkracht van de regio. Voor wat betreft het informatieprotocol (agendapunt 07)

merkt hij op dat het AB de inhoudelijke stukken niet krijgt van het DB, hij adviseert dat het AB die stukken ook ter kennisname krijgt. De RAC GMR stuurt het verslag altijd naar het AB, omgekeerd zou ook mooi zijn. De kwartaalrapportages krijgen de complimenten. Over de Nota Ruime heeft hij een reactie over opgesteld. Over de Veiligheidsregio’s heeft hij ook een beschouwing opgesteld die hij ook zal sturen naar de RAC GMR. Dhr. Barends, dankt de RAC GMR voor de fijne samenwerking. 05

Mededelingen vanuit bestuur en directie • Terugkoppeling Webinar RES2.0 van 15 december 2025. De voorzitter vraagt het DB en directie of er andere mededelingen zijn. Mw. Tiemens, is benieuwd naar de reacties van diegenen die het gezien hebben. Het webinar is door inmiddels door 80 personen bekeken. Het is nog terug te zien. De zienswijzefase is afgerond. In februari wordt het vastgesteld. Op 5 januari jl. zijn de gelden vanuit Den Haag bevestigd, dus al dat geld moet nu worden benut. Afgelopen maandag is het Regiobureau verhuisd naar nieuwe locatie. Dhr. Van Riswijk: informeert de RAC GMR over de samenstelling van het team. Nick Hubers is vertrokken naar Twente als burgemeester. Daardoor is er een vacature voor de ontspannen regio ontstaan. Vervulling vacature is normaliter een sollicitatie. Voor nu is het wethouder Arthur Boone geworden. Bij het DB ontbreekt ook een lid. Nelly Kalfs is er even uit. Haar functie wordt niet tijdelijk opgevuld, maar waargenomen door dhr. Bruls en dhr. Van Riswijk.

06

GMR regiobijeenkomst voor nieuwe raadsleden 8 mei 2025 Ter bespreking het bijgevoegd memo met het concept programma voor de regiobijeenkomst op 8 mei. De datum voor de bijeenkomst is reeds vastgesteld door de RAC tijdens haar vergadering op 17 november jl. Op vrijdagmiddag 8 mei organiseert de Groene Metropoolregio een regiobijeenkomst voor (nieuwe) raadsleden. Deze bijeenkomst maakt onderdeel uit van de informatieoverdracht aan nieuwe raadsleden in verband met de gemeenteraadsverkiezingen. Het doel van de bijeenkomst is om raadsleden te informeren over waar de GMR samen met de zeventien gemeenten aan werkt en de rol van de RAC hierin. Genodigden voor deze bijeenkomst zijn raadsleden en raadsvolgers. Doel agendering Bespreken. Mogelijkheid stellen vragen en maken opmerkingen. Schriftelijke reactie Overbetuwe - Mariël de Vries Punt 6: Bijeenkomst op 8 mei: maak het informatieve deel interactief (niet alleen zenden). Eerder was er een soort quiz over de regio, je zou de presentatie daarmee kunnen ‘larderen’. Onderdeel is informatie van oud RAC-leden. Helaas ben ik ook op 8 mei verhinderd ivm vakantie, mocht daar voor mij een rol bedacht zijn, dan kan ik daar helaas niet aan bijdragen.

Ps: hoe zit het met de kosten van een bijeenkomst bij hotel Haarhuis, is dat niet veel duurder dan bij een van de gemeenten? Zou het niet beter zijn deze eerste bijeenkomst bij een gemeente te houden en het bezoek aan het nieuwe kantoor kan dan later met alleen de nieuwe RAC leden te houden met een verdiepende bijeenkomst. De voorzitter wijst leden op schriftelijke opmerkingen vanuit Overbetuwe van mw. De Vries en bedankt mw. De Vries daarvoor. Hij stelt de leden in de gelegenheid vragen te stellen of opmerkingen te maken. De leden van de RAC GMR stemmen in met het voorstel en nemen kennis van de opmerkingen van mw. De vries. Pagina 2

− −

− − − − −

07

Van Riswijk: snapt de opmerking over de kosten die verbonden zijn aan de huur van de commerciële locatie van het Haarhuis. Die keuze is gebaseerd op de constatering dat niet iedereen gelijktijdig past in het Regiobureau. Dhr. Herms (Wijchen): hoe informeren we andere raadsleden in de toekomst. Want de RAC-leden hebben een voorsprong. Dhr. Van Riswijk: iedereen is welkom op bijeenkomsten, maar er is ook een uitgebreid overdrachtsdocument en een film. Op het Regiocongres zijn ook mensen welkom die op een verkiesbare plek staan. Dhr. Arians (Beuningen): goed om raadsleden op 8 mei te verleiden om met elkaar groter te denken om echte keuzes te maken. En met behoud van integraliteit. Graag hoog over, met nadruk op wat ons bindt. Dhr. Van Riswijk: is het eens met een interactief programma en zal daar ook voor zorgen als dagvoorzitter. Dhr. Mulder: In Overbetuwe zijn er draaiboeken gemaakt voor alle samenwerkingsverbanden om toekomstige raadsleden mee te nemen. Is sceptisch over regionale samenwerking. Opgave is informeren en juicht kennis delen toe. Mw. De Greeff (Berg & Dal): ziet het gesprek met omliggende gemeenten als een effectief middel voor het wekken van interesse en betrokkenheid. Dhr. Zwaag (Heumen); vraagt naar bruikbaarheid van de draaiboeken van Overbetuwe. Hiervoor wordt hij geadviseerd zijn griffier contact te laten opnemen met die van de Overbetuwe.

Informatieprotocol Besluitvormingsproces In de GR GMR is vastgelegd dat het AB GMR het informatieprotocol vaststelt, maar niet nadat de gemeenteraden in de gelegenheid zijn gesteld hun zienswijze hierop te geven. In de aanbiedingsbrief wordt verzocht om een eventuele zienswijze vóór 8 maart 2026 in te dienen. Voor een groot deel van de gemeenten is deze termijn niet mogelijk. Gemeenten hebben daarom het verzoek bij het AB gedaan om de termijn op schuiven en om de zienswijze op het informatieprotocol te koppelen aan de zienswijze op de conceptjaarstukken en conceptbegroting, zoals deze in de besluitrondes van mei/juni door de raden vastgesteld gaan worden. Omdat de GMR op dit moment een (weliswaar niet meer actueel) vigerend informatieprotocol kent, is er voor het AB GMR geen directe urgentie of noodzaak om het gewijzigde protocol op 8 april 2026 te moeten vaststellen. Vaststelling na de gemeenteraadsverkiezingen is akkoord. De nieuwe datum / deadline voor het indienen van zienswijzen is 15 juni de zienswijze, zodat vaststelling door het AB op 8 juli 2026 kan plaatsvinden. Verdere procesmatige afstemming verloopt via de regiogriffiers. Bespreekpunt RAC Een wijziging in het informatieprotocol betreft de jaarlijkse regiobijeenkomsten voor raadsleden. Deze regiobijeenkomsten betroffen twee ontmoetingen per jaar (voorjaar en najaar).

In het Informatieprotocol is het voorstel dit te wijzigen naar één ontmoeting per jaar met aanvullend het jaarlijkse Regiocongres waarvoor raadsleden ook voor worden uitgenodigd. Alhoewel in 2025 dit het geval was, heeft de RAC GMR nog geen besluit genomen of dit structureel het geval is. Het advies van RAC GMR wordt besproken met de raadsgriffiers voor een definitief standpunt / advies. Schriftelijke reactie Overbetuwe - Mariël de Vries Regiobijeenkomsten: Blij met het opschuiven van de termijn. Tav de regiobijeenkomsten: mijn voorstel: het moeten er twee blijven, maar één mag gekoppeld worden aan het jaarlijkse regiocongres, maar dan wel met een inhoudelijke component voor de RAC leden. Voorstel om de andere bijeenkomst (bij wijze van proef) op een avond of aansluitend aan werktijd (17-19:30 met snack) ipv een vrijdagmiddag. Dan is het te combineren met (raad)avondverplichtingen en ‘gewoon’ werk. Hopelijk levert dat een hogere opkomst.

Pagina 3

Informatieprotocol: • •

Mw. De Vries zou ervoor willen pleiten om ook de besluiten van het DB openbaar te maken. Daarnaast verwacht mw. De Vries een verbeterslag op de termijnagenda: deze wordt slechts sporadisch bijgewerkt en was ook dan vaak niet volledig, niet duidelijk en niet up to date. Het gaat wel steeds beter, maar wat mij betreft kan er nog een schepje bovenop. Hierover kunnen we SMARTere afspraken maken. Mijn voorstel: termijnagenda wordt vastgesteld in de RAC vergaderingen en bevat het te volgen besluitvormingsproces voor de komende twee kwartalen op datum en daarna de twee opvolgende kwartalen op weeknummer(s), waarbij vermeld is over welk voorstel door welk gremium (DB, AB, RAC, Raden) op welke datum een besluit moet worden genomen en welke rol de raden en RAC hebben (informeren, adviseren, zienswijze, beslissen). En zeker zo belangrijk: hoe en door wie welke informatie wordt verstrekt (dan is voor RAC leden ook helder bij welk gremium zij hun informatie moeten halen als deze uitblijft). Dan is het als RAC ook mogelijk om tijdig met het AB het gesprek aan te gaan over het beste besluitvormingsproces. Als een RAC overleg door onvoldoende punten niet doorgaat, wordt er een concept termijnagenda naar de RAC leden ter kennisname verzonden.

Voorzitter stelt leden van de RAC in de gelegenheid voor het maken van op- of aanmerkingen te maken. − Dhr. Van den Akker (Rozendaal): bepleit ook dat het DB de grote lijnen openbaart middels een verslaglegging. − De Greeff (Berg & Dal): goed voorstel om één regionale bijeenkomst te houden en de tweede in de vorm van het Regiocongres: − Dhr. Zwaag (Heumen): ook voorstander daarvan, ook kostentechnisch. − Dhr. Arians (Beuningen): eens met voorstel mw. De Vries. Ook omdat we naar de uitvoering gaan. Het schuurt wel beetje met betrokkenheid raadsleden. − Van Riswijk: u gaat vooral zelf over het aantal regiobijeenkomsten. Voor wat betreft DB vergaderingen zijn de agenda’s wel openbaar, maar de verslagen niet. Zijn niet spannend. We willen dit nog wel onderzoeken, of daar juridische belemmeringen bij bestaan. Maar het zijn dus hooguit staccato-besluitenlijstjes. NB: nadien geeft dhr. Van Riswijk aan dat het openbaren van de verslagen / besluitenlijsten een wettelijke verplichting is op basis van de Wet open overheid en dit het geval is sinds 1 januari van dit jaar. − Mw. Tiemens: dat termijnkalender beter kan zijn we het mee eens. We zijn echter niet alleen, we kunnen daarin niet altijd in sturen. Echter vaststellen door dit orgaan is niet de bedoeling. − Schaftenaar (Beuningen): bepleit duidelijkheid wie waarvan is bij bepaalde besluiten. Vz: dat hoort bij de termijnkalender.

Conclusie voorzitter: − Het advies is één regiobijeenkomst per jaar en één bijeenkomst die ingebed wordt in het regiocongres, wel afgestemd op raadsleden. Het DB kijkt naar besluitenlijsten. Er zijn nog verbeteringen mogelijk in de termijnkalender. 08

Evaluatie GMR Aanleiding Op grond van art. 36 van de Gemeenschappelijk Regeling is vastgelegd dat het Algemeen bestuur (AB) van de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR) aan het einde van de bestuursperiode een evaluatie uitvoert over het algemeen functioneren en de werkwijze van de Regio Arnhem-Nijmegen. Nadat het AB in september de onderzoeksopdracht had vastgesteld heeft zij in haar vergadering van 26 november de concept-evaluatie besproken. De voorliggende evaluatie blikt terug op de prestaties van de GMR in de achterliggende jaren, staat stil bij de opvolging en Pagina 4

resultaat van de aanbevelingen van de kwalitatieve evaluatie en geeft een antwoord op de vragen die in de toelichting bij artikel 36 zijn vermeld. In de vergadering van de RAC GMR van 17 november jl. zijn de contouren en rode draden van de evaluatie van de GMR besproken. Dat deel van het verslag treft u bijgaand aan. Besluitvormingsproces Het Algemeen bestuur wil het evaluatierapport in haar vergadering van 11 februari 2026 vaststellen, maar niet nadat de colleges in de gelegenheid zijn gesteld de evaluatie te bespreken en desgewenst met een schriftelijke reactie te komen. Gezien de korte reactie termijn zal een consultatie van de colleges van hun raden waarschijnlijk niet plaatsvinden, net zomin als van de delegatieleden van hun raden. Alhoewel dit voor deze specifieke evaluatie geen soelaas zal bieden is het wel raadzaam in de volgende raadsperiode voor een ander tijdstip te kiezen. Advies De RAC GMR adviseert het DB/AB voor de volgende raadsperiodes de evaluatie(s) ruimschoots op tijd aan te bieden aan de colleges van B&W, het RAC GMR en de gemeenteraden. De voorzitter geeft aan dat de RAC GMR de vorige vergadering al een reflectie heeft gegeven en dat het aan de afzonderlijke gemeenten is om er nog eventueel iets van te vinden. In sommige gevallen hebben colleges al gereageerd naar het AB. Colleges bepalen zelf of zij hun raden daarbij betrekken.

De voorzitter concludeert dat de RAC instemt met het advies dat het DB/AB voor de volgende raadsperiodes de evaluatie(s) ruimschoots op tijd aanbiedt aan de colleges van B&W, het RAC GMR en de gemeenteraden. 09

Gemeenteraadsverkiezingen: Overdrachtsdocument voor nieuwe raadsleden en toekomstige RAC-leden • In de vergadering van 17 november 2025 is besloten dat er een overdrachtsdocument komt vanuit de huidige RAC GMR naar hun opvolgers. Dit loopt nog (volgt in nazending). • Tips & tops. Raadsdelegatieleden kunnen nog tips & tricks meegeven om in het document op te nemen. Dhr. Arians (Beuningen): worstelt nog met veranderende rol van de raad door de invoering van de Omgevingswet. Hij geeft hierbij het voorbeeld van de RES2.0 die geen bevoegdheid meer is van de raden, maar nu een collegebevoegdheid is. Denkt dat het goed is over de gevolgen van de Omgevingswet ook te berichten.

10

GMR Termijnagenda voor gemeenteraden Mw. De Greeff (Berg & Dal): er staat nog aantal malen 2024 in plaats van 2026. Dit wordt gecorrigeerd.

11

Volkshuisvesting: Woondeal en Woonbehoefte onderzoek In de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen zijn gezamenlijke afspraken over volkshuisvesting ondergebracht in de Woondeal. De RAC wordt geïnformeerd over de nieuwe wetgeving Wet versterking regie volkshuisvesting en het woonbehoefte onderzoek. Een toelichting door: • Bram Klouwen - programmamanager Wonen - GMR • Matthijs Lenis - opgavemanager Groene groeiregio - GMR Achtergrondinformatie In 2023 is de woondeal geactualiseerd van de Woondeal 1.0 naar de Woondeal 2.0, in 2025 is hier een addendum aan toegevoegd in de vorm van de Woondeal 2.1. Met deze geactualiseerde Woondeal onderkennen partijen de grote woonopgave, zetten ze de samenwerking uit 2020 voort en geven ze het partnerschap verder vorm. Dit zorgt voor continuïteit en zekerheid richting marktpartijen en woningcorporaties. In 2026 zal de Wet versterking regie volkshuisvesting in werking treden. Dit zorgt ervoor dat Pagina 5

gemeenten een Volkshuisvestingprogramma moeten vaststellen. De Woondeal dient als basis hiervoor en als GMR ondersteunen wij gemeenten hierin. De wet zorgt voor andere verhoudingen in het woonbeleid tussen colleges en gemeenteraden. Op deze wijzigingen gaan we in en gaan met elkaar over in gesprek. De voorzitter geeft de gelegenheid voor de presentatie. - Dhr. Mulder (Overbetuwe): wordt de behoefte nog geactualiseerd? Antwoord; Ja, het inzicht is er. Is op de website terug te vinden. We presteren ongeveer 105 – 110% van wat afgesproken is. Landelijk worden de normen niet gehaald. - Dhr. Arians (Beuningen): zijn er verschuivingen op lokaal gemeentelijk niveau? Antwoord: deze zijn nu nog niet in beeld. De huidige woondeal gaat wel uit van het perspectief vanuit de regionale behoefte, minder vanuit lokaal. De solidariteitsgedachte is leidend. Het kan wel leiden tot lokale onderzoeken. - Dhr. Schaftenaar (Beuningen): hoeveel huishoudens zijn er in regio Arnhem, Nijmegen, Liemers? Antwoord; Pakweg ongeveer 350.000. Dhr. Schaftenaar (Beuningen). Slagingspercentage is gezakt van 4 naar 3%. Is dat significant? Antwoord; Dat is een echte daling. 3% is overigens slechter dan 4%, dat noodzaakt wel tot toevoeging sociale huurwoningen.

- Voorzitter: gaat dit over sociale huur als financieringscategorie van de woning, dus niet over de huishoudens? Dus gaat het om de doelgroep van de corporaties? Antwoord: ja. Particulieren kunnen ook meetellen, maar dan moeten ze wel voldoen aan de vereisten. - Zwaag (Heumen): wat voor soort percentages praten we over als we het hebben over fair share? Antwoord: rond 15%. - Mw. De Greeff (Berg & Dal): wat zijn de precieze rollen van de GMR, colleges en de raden? Antwoord: bouwstenen aanleveren is des GMR. Informeren raden kan GMR in helpen. Huisvestingsverordening evaluatie is des GMR. Lokale besluitvorming is echter aan de raden zelf. De GMR kan ondersteunen. - Dhr. Arends (Lingewaard): houden de raden niet altijd de regie vanwege hun budgetrecht? Antwoord: Ja als er geld benodigd is ligt het budgetrecht altijd bij de raad. - Mw. Hupkes (Rozendaal): is de huidige regionale huisvestingsverordening voor alle 17 gemeenten gelijk? Antwoord: het is in ieder geval gebaseerd op dezelfde modelverordening. Verschillen zitten dan in minimale marges maar niet in de verdeling. - Dhr. Arians (Beuningen): zijn de bouwstenen voor de raden en college hetzelfde? Hij bepleit voor de raden specifieke bouwstenen om niet op de stoel van het college te gaan zitten? Antwoord: nuttige tip. Dhr. Arians: Visie herzien vergt participatie.

Leidt dit tot een knelpunt in het tijdspad? Antwoord: gemeenten hebben al beleid dus beginnen niet vanaf nul. Bij een nieuwe omgevingsvisie zal het college daar rekening mee moeten houden. Dhr. Arians: waar begint u? antwoord: begin met wat nu kan, maar denk ook na over de omgevingsvisie. - Schaftenaar (Beuningen): 30% taakstelling. Ik zie ook subtaakstellingen. Stel je komt van 10% en je moet naar 30% wat betekent dat dan, en is dat niet een te grote ambitie? Antwoord: nee, want het gaat om de nieuwbouw. 12

Rondvraag Niet van toepassing.

13

Afscheid leden Regio Agendacommissie & sluiting vergadering De voorzitter biedt eerst dhr. Van Riswijk namens het DB en AB de gelegenheid voor zijn afscheidswoord. Dhr. Van Riswijk: Geeft de complimenten voor ons allen en vooral de leden van de RAC GMR voor de inzet en resultaten in de afgelopen vier jaar. Dertig jaar geleden raakte hij zelf betrokken bij de regio. Hij meldt uit eigen ervaring dat hij nog niet eerder een periode heeft meegemaakt, waarin het enthousiasme en betrokkenheid in alle geledingen zo groeide bij de gemeenten. Maar ook van de raden. Daarbij is transparantie en snelheid belangrijk gebleken. Transparantie was ook nodig om het vertrouwen op te bouwen bij gemeenteraden. Dit blijkt ook uit de evaluatie. De rol van Pagina 6

de RAC als schakel met AB / DB, maar ook met de eigen raden was daarbij belangrijk. Dit werd door de leden van de RAC verschillend ingevuld, maar de betrokkenheid van de raden neemt onmiskenbaar toe. Soms is de afwezigheid van deelname aan bijvoorbeeld regiobijeenkomsten ook een compliment aan diegenen die de raden vertegenwoordigen. Er spreekt vertrouwen in dat het goede wordt gedaan. Hij spreekt hoop uit dat de constructieve houding voortgezet wordt. Als cadeau voor het afscheid biedt het AB, DB en het Regiobureau een vleermuiskastje aan. Hij bedankt ook speciaal de voorzitter voor zijn rol en zijn bijdrage. De voorzitter bedankt de leden voor hun inbreng en betrokkenheid in de afgelopen vier jaar. Hij bedankt ook het DB / AB, regiobureau en de secretaris. Hij benadrukt vooral de gemeenschapszin en de groei van een gezamenlijke identiteit en de geboekte resultaten. Hij spreekt de bewondering uit voor de individuele leden die veel bruggen hebben gebouwd naar hun raden. De vergadering wordt gesloten.

Pagina 7