12c. Beleidsnotitie financiering Streekomroep Connect vanaf 2028 v09122025

Van basisvoorziening naar volwaardige streekomroep: Beleidsnotitie voor gemeenten December 2025

Samenvatting Met een gemeentelijke bijdrage van € 1 per inwoner vanaf 2028 blijft een betrouwbare, onafhankelijke en hyperlokale nieuwsvoorziening gegarandeerd — juist in een tijd waarin feiten onder druk staan. Vanaf 2028 verschuift de wettelijke verantwoordelijkheid voor de financiering van streekomroepen van gemeenten naar het Rijk. Het beschikbare rijksbudget is echter ontoereikend en leidt tot een halvering van de journalistieke capaciteit (van circa 6 fte naar 3 fte). Zonder aanvullende gemeentelijke cofinanciering ontstaat een structurele kwaliteits- en capaciteitskloof.

Wat staat er op het spel? • •

• •

Afnemende democratische kwaliteit: inwoners verliezen een betrouwbare bron van lokaal nieuws in een tijd van desinformatie en sociale-media-ruis. Minder transparantie en zichtbaarheid: gemeentelijk beleid op wijk- en buurtniveau en in dorpen en kleine kernen krijgt minder aandacht, wat participatie en betrokkenheid schaadt. Overbelasting van vrijwilligers: druk op vrijwilligers neemt toe, wat kwaliteit en continuïteit ondermijnt. Verlies van lokale samenhang: minder aandacht voor cultuur, verenigingen en initiatieven gaat ten koste van sociale cohesie.

Waarom Connect uniek is

Connect biedt betrouwbare, onafhankelijke en hyperlokale journalistiek — vrij toegankelijk en bereikbaar voor iedereen. Overal. Altijd. Voor iedereen.

Wat verandert er?

De nieuwe Mediawet treedt naar verwachting op 1 juli 2027 in werking. Per 1 januari 2028 worden vervolgens 80 streekomroepconcessies landelijk verdeeld. Een continuering van de gemeentelijke bijdrage is essentieel om regionale dekking, kwaliteit en een betrouwbare lokale nieuwsvoorziening te borgen. Waarom gemeentelijke cofinanciering noodzakelijk blijft Rijksfinanciering biedt een basis, maar is onvoldoende voor een volwaardige, professionele en inclusieve nieuwsvoorziening. Gemeentelijke steun is nodig om onafhankelijke journalistiek te waarborgen en lokale maatschappelijke waarden en cultuur zichtbaar te houden — aspecten die een streekomroep onderscheiden van andere media. Pagina 1 van 7

Wat kost het? Wat levert het op? Vanaf 2028 moeten gemeenten de huidige financiering van circa €0,85 per inwoner zelf uit eigen begroting betalen. Voor dit relatief geringe bedrag blijft een betrouwbare, onafhankelijke lokale nieuwsvoorziening beschikbaar, met belangrijke maatschappelijke baten: betrokken inwoners, zicht op lokaal beleid en een toekomstbestendige publieke omroep.

Ons verzoek aan gemeenten

Continueer en verhoog de gemeentelijke bijdrage tot €1 per inwoner vanaf 2028, zodat de streekomroep haar publieke taak — onafhankelijke, toegankelijke en hyperlokale journalistiek — blijvend kan uitvoeren. Dit borgt kwaliteit, regionale dekking en een betrouwbare informatievoorziening voor alle inwoners.

Pagina 2 van 7

Waarom deze notitie? Vanaf 2028 vervalt de wettelijke verplichting voor gemeenten om streekomroepen financieel te ondersteunen. De zorgplicht verschuift dan naar het Rijk, maar het beschikbare rijksbudget is onvoldoende om een volwaardige regionale nieuwsvoorziening te garanderen. Zonder aanvullende gemeentelijke bijdrage dreigt een forse verschraling van de lokale journalistiek, met negatieve gevolgen voor democratische controle, transparantie en maatschappelijke betrokkenheid.

Effect van Arnhems investering: professionalisering en multipliereffect Arnhem zet de standaard Arnhem nam in 2021 het voortouw door extra te investeren in de streekomroep. Hierdoor kon Connect professionaliseren en aanvullende subsidies verwerven ter voorbereiding op de nieuwe Mediawet. Deze professionaliseringsslag heeft geleid tot hogere journalistieke kwaliteit, grotere zichtbaarheid en betere regionale samenwerking. Investering opent deuren De extra gemeentelijke bijdrage maakte het mogelijk om te voldoen aan de criteria van de regeling Professionalisering lokale publieke omroepen van het Stimuleringsfonds voor de Journalistiek. In 2023 ontving Connect voor het eerst €250.000 subsidie doordat de omroep aantoonbaar voldeed aan het vereiste journalistieke en organisatorische eisenpakket. Ook in 2024 en 2025 wist de omroep opnieuw aan de criteria te voldoen, waarbij onder andere de hoeveelheid en kwaliteit van nieuwsartikelen worden getoetst. Voor 2026 en 2027 is opnieuw financiering toegekend, zodat de omroep volledig kan worden voorbereid op de nieuwe Mediawet. Het multipliereffect Elke euro gemeentelijke steun versterkt de professionaliteit van de omroep en maakt het mogelijk om substantieel meer externe middelen aan te trekken — met directe impact op de kwaliteit, continuïteit en onafhankelijkheid van de lokale nieuwsvoorziening.

Uitbreiding door samenwerking Connect neemt Omroep Lingewaard mee in de professionaliseringsslag, zodat ook in die gemeente de nieuwsvoorziening op een hoger niveau komt. Met ondersteuning door vakkrachten en toegang tot gezamenlijke faciliteiten wordt lokale journalistiek versterkt en toekomstbestendig gemaakt. Deze stap is niet alleen belangrijk voor Lingewaard, maar vormt ook een bouwsteen in de vorming van één sterke streekomroep voor Midden-Gelderland. Gemeentelijke steun maakt deze samenwerking mogelijk en zorgt ervoor dat inwoners in alle wijken, dorpen en kernen — van Arnhem tot Zevenaar en van Spijk tot Renkum — kunnen rekenen op betrouwbare, onafhankelijke informatie.

Pagina 3 van 7

Nieuwe Mediawet: keuzes richting 2028 De nieuwe Mediawet treedt naar verwachting op 1 juli 2027 in werking en heeft effect per 1 januari 2028, wanneer landelijk 80 nieuwe concessies worden verdeeld. Gemeenten zullen vooraf moeten aangeven welke bijdrage zij leveren in de nieuwe concessieperiode. Continuering van de huidige bijdrage borgt kwaliteit, regionale dekking en democratische controle. Gemeentelijke cofinanciering blijft cruciaal om een volwaardige nieuwsvoorziening en maatschappelijke functies zoals cultuur en regionale samenwerking zichtbaar te maken.

Wat levert het op? Essentieel voor betrouwbare informatie Onafhankelijke journalistiek is in deze tijd essentieel: inwoners hebben een betrouwbare bron nodig te midden van sociale-mediastromen vol desinformatie. Juist daarom is de online-first strategie van Connect belangrijk: ook goed nieuws over lokale projecten bereikt inwoners, Connect verslaat alle relevante lokale gebeurtenissen. Zo krijgen inwoners een volledig en betrouwbaar beeld van wat er in hun omgeving gebeurt. Onze unieke kracht als publieke streekomroep Lokaal nieuws is alleen van waarde als het daadwerkelijk door iedereen te bereiken is. Dat is precies wat een publieke streekomroep uniek maakt: • •

Geen betaalmuur: al onze berichtgeving is vrij toegankelijk voor iedereen. Voor iedereen bereikbaar: via website, app en sociale media, én via radio en tv voor inwoners die minder digitaal vaardig zijn, van stadswijken tot dorpen en kleine kernen.

Zo blijft betrouwbare informatie beschikbaar voor álle inwoners, ongeacht inkomen, leeftijd of digitale vaardigheden. Connect verbindt Midden-Gelderland Van Spijk tot Renkum. Van Arnhem tot Zevenaar. Overal. Altijd. Voor iedereen. Maatschappelijke waarde Continuering van de huidige bijdrage kost gemeenten relatief weinig per inwoner, maar levert aanzienlijke maatschappelijke waarde op: • • • •

Betrouwbare verslaggeving van gemeentelijk beleid en wijknieuws Zichtbaarheid van lokale projecten en initiatieven Betrokkenheid van inwoners Een robuuste, toekomstbestendige publieke omroep

Pagina 4 van 7

Hoe staan we er nu voor? Streekomroep Connect bedient op dit moment 6 van de 9 gemeenten in de NLPO-streek Midden-Gelderland met onafhankelijke lokale nieuwsvoorziening, regionale actualiteit en cultuur. Dankzij een gemiddelde gemeentelijke bijdrage van €0,85 per inwoner – aangevuld met extra steun van Arnhem – beschikt de omroep over een professionele redactie van 6 FTE. Deze capaciteit is nodig om meerdere gemeenten te bedienen, verslag te doen van raads- en commissievergaderingen, calamiteiten en wijknieuws, en om zowel overdag als in de avonduren en weekenden beschikbaar te zijn voor betrouwbare nieuwsvoorziening. Dit niveau staat nu al onder druk door de toenemende vraag naar duiding, factchecking en continue verslaggeving.

Wat als de gemeentelijke steun wegvalt? Bij wegvallen van de aanvullende gemeentelijke bijdragen resteert uitsluitend de minimale basisfinanciering via het Rijk. Dat betekent een terugval naar 3 FTE, waardoor de journalistieke capaciteit wordt gehalveerd. De gevolgen daarvan raken direct aan de lokale democratie en maatschappelijke samenhang. Minder capaciteit betekent minder kritische verslaggeving, minder zicht op lokale besluitvorming en een grotere kans dat desinformatie en sociale-mediageruchten het publieke debat domineren. Vooral kleinere kernen en dorpen – zoals Spijk, Giesbeek en Groessen – komen dan nauwelijks nog in beeld omdat de fysieke afstand tot de centrale redactie groot is. Ook in Arnhem komt de wijkgerichte opgave onder druk te staan: structurele aandacht voor buurtinitiatieven in bijvoorbeeld Malburgen, Presikhaaf en Klarendal, wijkprojecten en de zichtbaarheid van gemeentelijk beleid vraagt continue aanwezigheid van verslaggevers. In Lingewaard en Zevenaar dreigt hetzelfde: minder zicht op lokale verenigingen, dorpsraden en cultuurprojecten betekent dat inwoners hun stem verliezen in het publieke debat. Vrijwilligers blijven van grote waarde, maar kunnen zonder professionele redactionele ondersteuning geen betrouwbare en consistente nieuwsvoorziening waarborgen.

Een grotere professionele staf verlaagt de druk op vrijwilligers, zodat zij kunnen bijdragen wat ze leuk vinden, terwijl professionals kwaliteit, verdieping en perspectief in de verslaggeving waarborgen.

Waarom doorgaan cruciaal is Continuering van de gemeentelijke bijdrage is daarom noodzakelijk om een volwaardige, onafhankelijke en inclusieve lokale nieuwsvoorziening te behouden. Alleen met voldoende professionele capaciteit kan Connect alle kernen en wijken bedienen, onderzoeksjournalistiek uitvoeren, misstanden signaleren en inwoners voorzien van betrouwbare informatie zonder betaalmuur. Dit is essentieel voor transparantie, participatie en het vertrouwen tussen inwoners en overheid. Daarnaast vervult de streekomroep een belangrijke maatschappelijke rol door aandacht te geven aan cultuur, verenigingen en lokale initiatieven, waardoor sociale cohesie wordt versterkt. Gemeentelijke cofinanciering borgt daarmee niet alleen journalistieke kwaliteit, maar ook de zichtbaarheid en leefbaarheid van de lokale gemeenschap.

Pagina 5 van 7

Ter illustratie: gemeente Enschede investeert circa €3 per inwoner in 1Twente om een sterke lokale nieuwsvoorziening te garanderen. Dat is €2,15 bovenop de bijdrage uit het Gemeentefonds. Dankzij deze investering beschikt 1Twente over circa 12 FTE, waardoor zij niet alleen uitgebreide lokale journalistiek kunnen bieden, maar ook structurele politieke verslaggeving, onderzoeksjournalistiek en een sterke aanwezigheid in alle kernen. Dit niveau maakt het mogelijk om raadsvergaderingen breed te verslaan, dossiers diepgaand te analyseren en inwoners actief te betrekken bij het lokale debat.

Ons financiële voorstel Voor het nieuwe concessiebeleidsplan adviseren wij om uit te gaan van een bijdrage van €1 per inwoner door alle gemeenten vanaf 2028. Dit niveau borgt het behoud van de huidige lokale nieuwsvoorziening, nu de bijdrage via het Gemeentefonds wegvalt. Momenteel ontvangen gemeenten via het Rijk ongeveer €0,85 per inwoner voor de financiering van streekomroepen. Vanaf 2028 wordt dit bedrag teruggehaald uit het Gemeentefonds, waardoor gemeenten deze middelen uit eigen begroting moeten inzetten als zij het huidige niveau van lokale nieuwsvoorziening willen behouden. Waarom dit voorstel werkt •

Het Rijk stelt naar verwachting een basisbijdrage van €375.000 beschikbaar (uitgaande van €30 miljoen verdeeld over 80 streekomroepen).

•

Bij een gemeentelijke bijdrage van €1 per inwoner komt de gezamenlijke bijdrage van alle gemeenten in de streek uit op circa €390.000 (op basis van inwoneraantallen per 1 januari 2025).

•

Samen vormt dit een solide budget van ongeveer €765.000, waarmee een professionele redactie en een volwaardige regionale nieuwsvoorziening mogelijk blijven.

•

Ter vergelijking: de regionale publieke omroep ontvangt in 2024 ruim €9 per inwoner. Onze voorgestelde bijdrage van €1 per inwoner is dus bescheiden, maar essentieel voor het behoud van hyperlokaal nieuws en maatschappelijke functies zoals cultuur en lokale betrokkenheid.

De kernboodschap Hoewel de wettelijke verplichting vervalt, blijft de maatschappelijke noodzaak bestaan. Gemeentelijke cofinanciering is cruciaal om inwoners te voorzien van betrouwbare, onafhankelijke en toegankelijke informatie, en om de continuïteit en kwaliteit van lokale nieuwsvoorziening en maatschappelijke functies te waarborgen.

Pagina 6 van 7

Wat zijn de scenario’s? Scenario Geen steun Huidig niveau (variabel) Nieuw niveau (voorstel) Versterkt niveau

Bijdrage per inwoner €0 €0,75 – €1,28 (Arnhem)

FTE

Kwaliteit

3 FTE 6 FTE

Basisjournalistiek, beperkte dekking Beperkt professionele dekking, uitdagend om alle gemeenten en avonden te bedienen Stabiele basis voor regionale dekking en continuïteit Meer capaciteit voor verdieping, inclusief structurele politieke verslaggeving en regionale projecten Sterke lokale journalistiek, inclusief onderzoeksfunctie en structurele politieke verslaggeving

€1,00

7,5 FTE

€1,75 – €2,00

± 9 FTE

€3,00

12 FTE

Topniveau, voorbeeld Enschede

Bronnen en citaten • • • •

‘Gemeenten zijn niet langer verplicht om lokale omroepen te financieren. De zorgplicht verschuift naar het Rijk.’ (VNG Verslag, 2025) ‘Het rijksbudget is ontoereikend om een volwaardige streekomroep te realiseren.’ (VNG Verslag, 2025) ‘Zonder aanvullende financiering dreigt een verschraling van lokale journalistiek en democratische controle.’ (VNG Verslag, 2025) Voorbeeld Enschede: Gemeente betaalt circa €3 per inwoner aan 1Twente (bron: gemeentelijke begroting Enschede).

Pagina 7 van 7