Inspreekbijdrage mw. Lansink Cuypers Genootschap

Dank voor dit inspreekmoment. Het Cuypersgenootschap, opgericht in 1984, is een landelijk actieve organisatie die zich inzet voor behoud van 19de en 20ste eeuws gebouwd cultuurgoed. Toen in 2014 of daaromtrent het gemeentelijke aanwijzingsbeleid in Rotterdam dreigde te worden wegbezuinigd, terwijl een prima voorbereide en gedocumenteerde groslijst van zo’n 180 objecten klaar lag om te worden uitgevoerd, boden Heemschut, Roterodamum en onze stichting aan de stad geheel gratis op hoog professioneel niveau van advies te dienen, hetgeen wij nog steeds doen. Bij alle grootse ambities en dynamiek in onze ‘veranderstad’, is er (te) weinig oog voor een categorie objecten, de beschermde monumenten – 9 stadsgezichten, op termijn ongeveer 800 rijks- en 500 gemeentelijke monumenten – die we liever zo weinig mogelijk zien veranderen. Het Cuypersgenootschap acht het ook bij deze gelegenheid zijn taak te hameren op het grote belang van dit erfgoed voor de status en aantrekkelijkheid van – juist - een stad als Rotterdam, voor bewoners en bezoekers. Het is mooi dat het aanwijzingsproject overeind is gebleven. En dat er een Erfgoednota (2017-2020) is. Maar het moet nog wel worden afgerond, inclusief de ‘vergeten’ monumenten. En dan volgt de zogenaamde Post65 periode (1965-1990), waaraan al wordt gewerkt. Daar zijn financiēle middelen voor nodig.

Aan de horizon prijken reeds de nieuwe iconen: de Erasmusbrug, Rotterdam Centraal, de Martkhal, het depot van Museum Boijmans van Beuningen en hopelijk nog veel meer moois. Wat de kerken betreft, is de situatie er sinds 1984 niet op vooruit gegaan. Van de ongeveer 160 religieuze gebouwen staan er te veel onder druk. Met name kerkinterieurs moeten het ontgelden: de rijksmonumenten Petrus’ Banden in Overschie en de Waalse kerk bijvoorbeeld. En wat gaat er gebeuren met de Dominicus, de Steigerkerk? De Antwoordkerk in Hoogvliet? Overleg met de eigenaren is essentieel maar een straf beleid dat ontzag inboezemt, toezicht, handhaving en sancties, dient de basis te zijn. Het gaat per slot van rekening om erfgoed van algemeen belang. In het (nabije) verleden zijn het de bewoners van Tuindorp Heijplaat en Tuindorp Vreewijk geweest die met taai verzet slooppartijen hebben voorkomen en met succes hebben geijverd voor de status van beschermd stadsgezicht. Vreewijk wordt voorbeeldig gerenoveerd, gaat dat zien. En passant werd- tegen de klippen op, dat wel! - het Zuiderziekenhuis gered. Daar komt nu het Zuidergymnasium, in combinatie met hoogwaardige woningen en werkplaatsen. Waaruit moge blijken dat behoud èn verandering tot winst voor de stad kunnen leiden. Ook de bewoners/klanten van Recreatieoord Hoek van Holland pikten het niet. Hun stek moest een ‘vierseizoenenbadplaats’ worden.

Gaat, wat ons betreft, niet door. Zie onze brieven d.d. 08-04-2021 en 05-09-2021, waarin wij pleiten voor effectieve bescherming, zodat de versie in Miniworld niet als monument gaat fungeren! Tenslotte een wat meer persoonlijke noot. Mijn beide Covid-prikken heb ik gehaald in de Van Nellefabriek, Werelderfgoed UNESCO, de medische controle voor mijn rijbewijs was in

Het Kasteel van Sparta. Als je de pech hebt naar het Oogziekenhuis te moeten, tref je een uitzonderlijk fraai gedetailleerd gemeentelijk monument (A. van der Steur) en de mooiste wachtkamer van Nederland (het interieur van de Waalse kerk ,W.H. Gispen). Nog wel. Nu zit ik weer in een rijksmonument. Hoe krijg ik het voor elkaar?! Rotterdam, 16-11-2021/Lydia Lansink