[25bb006615] Annotatie Rapport Rekenkamer Rotterdam “Samen op zoek naar zicht – onderzoek GR Jeugdhulp Rotterdam”
Tekst van het document
Annotatie commissie Zorg, Welzijn, Cultuur & Sport (ZWCS) Van: Telefoon: E-mail: Ons kenmerk:
drs. L.M. (Mark) Jongsma & N.L. (Nicky) Snoeij 010-2672559 m.jongsma@griffie.rotterdam.nl 25bb006615
Datum : Betreft :
18 september 2025 Rapport Rekenkamer Rotterdam “Samen op zoek naar zicht – onderzoek GR Jeugdhulp Rotterdam” 24 september 2025
Vergadering:
1. Doel van de bespreking De commissie bespreekt het Rekenkamer Rapport “Samen op zoek naar zicht – onderzoek GR Jeugdhulp Rotterdam” met wethouder Buijt. Op woensdag 1 oktober vindt er van 11:30 tot 13:00 uur ook nog een technische sessie plaats over de actualisatie van de regiovisie van de GRJR. Deze bijeenkomst zal plaatsvinden in de raadzaal. 2. Voorgeschiedenis Op 3 september jl. is een toelichting gegeven door de wnd. Directeur van de Rekenkamer op het rapport. Na de toelichting hebben de raadsleden in technische tijd de mogelijkheid gehad om vragen te stellen. N.a.v. deze toelichting heeft de Rekenkamer toegezegd uw commissie per brief te informeren over een openstaande vraag m.b.t. de wijze waarop regionale samenwerkingsverbanden hun administratie regelen. Zie brief 25bb006495. Het onderzoek naar de GR Jeugdhulp Rijnmond is niet alleen voor Rotterdam, maar ook voor 5 andere gemeenten uitgevoerd. Voor iedere gemeente is een eigen bestuurlijke nota opgesteld op basis van de collegereactie. De volledige bestuurlijke nota’s van de andere gemeenten zijn te raadplegen via de website van de Rekenkamer. De decentralisatie van de jeugdzorg in Nederland heeft een aanzienlijke impact gehad op de verdeling van verantwoordelijkheden en de uitvoering van jeugdhulp. Met de invoering van de Jeugdwet 2015 kregen gemeenten de verantwoordelijkheid om de jeugdzorg uit te voeren.
De decentralisatie van de jeugdzorg had onder andere als doelstellingen om de jeugdzorg integraal en met maatwerk aan te bieden en om de jeugdzorg goedkoper te maken. Om die reden lag er ten tijde van de decentralisatie in 2015 een grote bezuinigingsopgave voor gemeenten. Maar in de daaropvolgende jaren bleek dat de kosten van de jeugdzorg juist hard stegen. Door deze tekorten is er ook in de regio Rotterdam weinig capaciteit voor jeugdzorg met als gevolg lange wachttijden, wantrouwen richting hulpverleners en personeelstekorten. Volgend op een evaluatie van de Jeugdwet door het rijk besloten de VNG en het rijk in 2021 een Hervormingsagenda Jeugd op te stellen. Rijk, gemeenten en jeugdzorg- en cliëntenorganisaties hebben in april 2023 een akkoord bereikt en de Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 gepubliceerd. Betere regionale afstemming over de inkoop van specialistische jeugdhulp en een lagere bezuiniging dan eerder gepland zijn daarin speerpunten. De gemeenten in de regio
Blad: Datum:
2/3 18 september 2025
Rijnmond werken samen in de Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond (GRJR), opgericht in 2014. Binnen deze gemeenschappelijke regeling kopen de deelnemende gemeenten gezamenlijk specialistische jeugdhulp in. Gezamenlijke inkoop heeft als doel om te zorgen voor een breder aanbod aan voorzieningen voor de afzonderlijke gemeenten. De Rekenkamer onderzocht voor de periode 2018 – 2024 of regionaal jeugdhulp inkopen via de GRJR voldoet aan der verwachtingen van regionaal samenwerken. Centraal in het onderzoek stond de vraag in hoeverre de GRJR de regionale jeugdhulp op een effectieve en efficiënte manier organiseert en of de gemeenteraden hierover adequaat worden geïnformeerd. 3. Te bespreken stukken - Brief van de Rekenkamer Rotterdam over onderzoeksopzet GR Jeugdhulp Rijnmond (23bb007003) - Rapport van de Rekenkamer Rotterdam over “Samen op zoek naar zicht – onderzoek GR Jeugdhulp Rotterdam” (25bb004781) Hierbij betrekken - Afdoeningsvoorstel toezegging wethouder Buijt over GRJR kadernota 2026 – Rekenkamer rapport (25bb005878) - Brief Rekenkamer Rotterdam met aanvullende beantwoording GRJR (25bb006495) 4. Aandachtspunten De GRJR heeft vooruitgang geboekt in de manier waarop de regionale jeugdhulp is georganiseerd. Tegelijkertijd is verdere verbetering nodig. De taakomschrijving rond sturingsinformatie schiet tekort.
Dit leidt er onder andere toe dat gemeenteraden niet de informatie krijgen die nodig is voor hun controlerende taak. Verder is er gekozen voor resultaatgericht werken, maar zijn de resultaten van zorg niet goed in beeld. Ook worden de risico’s van het werken met systeemaanbieders nog onvoldoende beheerst en is er weinig grip op kosten. Uit de conclusies komt naar voren dat de samenwerking bij regionale jeugdhulp via de GRJR kampt met een aantal belangrijke knelpunten. Verder zijn er ontwikkelingen in landelijk beleid die invloed hebben op de regionale jeugdhulp, zoals de aanpassing van de Jeugdwet. Hoewel de conclusies en de landelijke ontwikkelingen aanpassingen vergen, pleit de rekenkamer niet voor een grote verandering in de wijze waarop de regionale jeugdhulp is georganiseerd. Verbeteren is altijd beter (en goedkoper) dan veranderen. Bij rapporten van de rekenkamer en de ombudsman wordt altijd een ontwerp raadsvoorstel door het Presidium toegevoegd. Dit treft u bij de stukken. Samenvattend wordt hierin voorgesteld om de hoofdconclusies van het rapport van de Rekenkamer Rotterdam “Samen op zoek naar zicht – onderzoek GR Jeugdhulp Rotterdam” (25bb004781) te onderschrijven en de 5 aanbevelingen over te nemen. Mocht u het niet eens zijn met het ontwerpbesluit, dan dient u een amendement in te dienen.
Blad: Datum:
3/3 18 september 2025
Tevens wordt voorgesteld om het college van burgemeester en wethouders op te dragen uitvoering te geven aan de aanbevelingen (1 tot en met 5) en de raad uiterlijk een half jaar na het besluit te rapporteren over de voortgang. Het college onderschrijft omarmt drie van de vijf aanbevelingen. Aanbeveling 1 neemt het college niet over. Het college is van mening dat de oplossing om meer inzicht en grip te krijgen op Jeugdhulp, niet ligt in het formaliseren van de taak om sturingsinformatie te verzamelen en regioanalyses te maken bij de GRJR. Bij aanbeveling 2 is vooralsnog onduidelijk of het college de aanbeveling overneemt. De Rekenkamer heeft in paragraaf 5-1 toegelicht waarom zij vindt dat het belangrijk is deze twee aanbevelingen wel over te nemen. Naar aanleiding van de reactie op aanbeveling 1 wil de Rekenkamer nog opmerken dat het college de indruk wekt zelf de sturingsinformatie rond de jeugdzorg te willen organiseren. Gezien de actuele landelijke ontwikkelingen met de verplichte regionale samenwerking ligt dat echter niet voor de hand. Bij regionale samenwerking hoort een goed functionerend regionaal informatiepunt. Het lijkt de Rekenkamer vanzelfsprekend dat de GRJR die rol vervult. Dat gaat vervolgens alleen goed lopen als alle gemeenten de informatie aanleveren die daarvoor nodig is.
De aanbevelingen kunnen alleen worden geïmplementeerd als alle deelnemende GRJR-gemeenten deze ondersteunen. De Rekenkamer wil bijdragen aan dit proces. In overleg met de GRJR wordt gezocht naar een passende wijze om alle gemeenten bij de opvolging van het onderzoek te betrekken. 5. Overige relevante informatie - Presentatie toelichting GRJR (25bb006060) - website van de Rekenkamer - onderzoeksopzet Gemeenschappelijke Regeling Jeugdhulp Rijnmond | Rekenkamer.rotterdam.nl - Jeugdhulp Rijnmond - Samen voor goede jeugdhulp! - Gebrek aan invloed op jeugdhulp funest voor ouders en kinderen | Nationale ombudsman - Stand van de Jeugdzorg 2024: rapport vol aandachtspunten | VNG 6. Verdere procedure Raadsbehandeling is voorzien in de raadsvergadering van 2 oktober. U kunt aangeven of u dit als 2 minutendebat of als regulier debat wilt behandelen.