[24bb009093] Bijlage 2 behorende bij 24bb009091 over Uitvoeringsvoorstellen

Financiële inspanning: In 2024 en 2025 worden de kosten gedekt uit de Nota Samen SchoonR. Voor 2026 zouden we heel graag een eigen budget willen regelen voor Burgerbetrokkenheid. Wanneer er vanuit het DTB budget geld beschikbaar kan worden gesteld voor het stuk bewustwording naar Rotterdammers, kan dat namelijk vanaf maart 2025 worden ingezet voor de campagne ‘meedoen in de buitenruimte’. Praktische uitvoering: Vanaf begin januari kunnen bewoners via rotterdam.nl aangeven dat ze interesse hebben om het eigen leefgebied schoon te maken. Zij kunnen vervolgens containeradoptant worden (kunnen zij nu overigens ook al) of in contact komen met de betreffende wijkregisseur. De verschillende wijkhubs zijn vanaf begin januari voorzien van opruimmaterialen, die bewoners kunnen lenen. 2. Versterk gemeentelijke maatregelen om afval op de juiste plek te houden Relatie tot beleid: Zwerfafval is een grote ergernis van de Rotterdammers. Ook van Stadsbeheer. Daarom bestaat naast de dagelijkse reiniging van de stad het programma Samen SchoonR om interventies te doen op het gedrag van de Rotterdammer en op processen binnen de gemeente Rotterdam om te voorkomen dat afval op de verkeerde plek belandt. Dit blijft een grote uitdaging.

Met onderstaande projecten werken we vanuit het programma Samen SchoonR aan het voorkomen dat afval zwerfafval wordt: • Tijdelijke afvalcontainers plaatsen op plekken bij nieuwbouwprojecten. • Het plaatsen of verplaatsen van afvalbakken op logischere locaties. • Convenant met McDonald's gesloten waarbij afvalbakken zijn geplaatst bij McDonaldsvestigingen om zwerfafval te voorkomen. Tijdsinspanning: Geen extra tijdsinspanning. Financiële inspanning:

Verplaatsen kost €325 per afvalbak. Afvalbak plaatsen kost €1240 per afvalbak. Plaatsen afvaleiland kost excl. Minicontainer €965. Praktische uitvoering: Per project is de praktische uitvoering als volgt: • Openbare Werken (OW) verplaatst de afvalbak. • Aannemer en OW plaatsen de afvalbak, betreffende locatie wordt toegevoegd aan de route van de chauffeur. • Doneerpunten worden geplaatst op de afvalbakken. • Afvaleilanden worden geplaatst, bakken worden geleegd door de chauffeur op de route.

3. Onderzoek afvalinzamelsystemen in andere landen voor innovatieve oplossingen. Relatie tot beleid: Wij realiseren ons dat we als gemeente Rotterdam niet alles weten en daarom zijn we actief lid van NVRD (Nederlandse Vereniging Reinigingsdiensten) en ISWA (International Solid Waste Association). Ook participeert Rotterdam in de G4. In deze samenwerkingsverbanden wordt nationaal en internationaal kennis uitgewisseld over onder andere het inzamelen van afval. Tijds- en financiële inspanning: Geen extra tijds- of financiële inspanning. Praktische uitvoering: Actieve deelname aan de vakverenigingen. 4. Implementeer multi-feed statiegeldmachines voor efficiënte inzameling van flessen en blikjes. Relatie tot beleid: Wij zijn het volledig eens met het feit dat er meer inzamelmogelijkheden en machines moeten komen. Die inzamelplicht ligt wettelijk bij Verpact, de brancheorganisatie van importeurs, leveranciers en distributeurs van blikjes en flesjes. Zij hebben de opdracht van het rijk om het aantal inzamelpunten bij winkels te verdubbelen. In landen om ons heen is de overlast veel minder en is ieder verkooppunt verplicht om statiegeldverpakkingen in te nemen. Rotterdam heeft daarom met het oog op wettelijk vastgelegde inzamelplicht van Verpact in samenspraak met de VNG en NVRD en G4 gemeenten het standpunt ingenomen om geen inname apparaten te plaatsen in de openbare buitenruimte.

Tijds- en financiële inspanning: Geen extra tijds- of financiële inspanning. Praktische uitvoering: De Gemeente faciliteert waar nodig en waar mogelijk bij het zoeken en benaderen van instanties waar Verpact apparaten voor innamepunten voor kan plaatsen. 5. Stimuleer en ondersteun wijkinitiatieven gericht op afvalinzameling en afvalvermindering. Relatie tot beleid: De gemeente Rotterdam stimuleert en faciliteert graag wijkinitiatieven op het gebied van het schoonmaken van de buurt en het inzamelen en scheiden van afval. Meerdere initiatieven in de wijk worden ondersteunt met budget en middelen. De circulaire wijkaanpak van het programma Rotterdam Circulair gaat volgend jaar uitbreiden naar een aantal nieuwe wijken. In de onder 1) genoemde Nota Samen SchoonR worden ook wijkinitiatieven gefaciliteerd. Tijdsinspanning:

Vanaf 1 januari 2025 wordt structureel een team (2,89 fte) actief dat zich volledig inzet op burgerbetrokkenheid. Met betrokken collega’s (onder andere in de wijken en op WRT-locaties) zijn werkprocessen beschreven hoe we samen met bewoners de stad schoon kunnen maken. Financiële inspanning: Het stimuleren en faciliteren van wijkinitiatieven wordt gefinancierd via de Nota Samen SchoonR, Rotterdam Circulair en de Grondstoffennota. Praktische uitvoering: Wijkinitiatieven kunnen via de wijkregisseur schoonmaakmaterialen opvragen. Deze zijn af te halen bij de verschillende WRT locaties. Verder wordt er vanuit de circulaire wijkaanpak jaarlijks in steeds meer wijken o.a. gewerkt aan beter omgaan met afval. 6. Vergroot en verfraai prullenbakken voor afvalscheiding, ook op stranden en hotspots. Relatie tot beleid: De mogelijkheden tot afval scheiden dragen bij aan de bewustwording van de Rotterdammers. Daarom hebben we in de stad een twee jaar durende proef gedaan met zogeheten trio-afvalbakken voor permanente gescheiden inzameling. Wel wordt tijdens het zomerseizoen ieder jaar extra inzamelcapaciteit ingezet in parken en stranden door afvaleilanden met gescheiden afvalbakken te plaatsen. Tijdsinspanning: Tijdens het parken en stranden seizoen is er extra inzet nodig voor het uitzetten en ledigen van de extra inzamelmiddelen.

Middelen voor de inhuur van deze seizoenscapaciteit zitten in de bestaande begroting van Schone Stad. Financiële inspanning: De extra inzamelmiddelen die worden ingezet zijn grotendeels uit eigen voorraad. Afgelopen seizoen is er wel getest met extra afvaleilanden en er wordt nu geïnventariseerd waar we die volgend seizoen gaan inzetten. Kosten worden dan bekend. Praktische uitvoering: Als er een mogelijke oplossing wordt gevonden in de vorm van een aanpassing op bestaande afvalbakken, zal er eerst geïnventariseerd moeten worden waar deze effectief ingezet kunnen worden. Bakken zullen vervolgens aangepast of vervangen moeten worden. Jaarlijks wordt de benodigde extra inzet geëvalueerd en waar nodig aangepast. Inzet van personeel en extra inzamelmiddelen wordt jaarlijks tijdig ingepland. 7. Plaats aparte inzamelbakken voor statiegeldproducten die toegankelijk zijn voor verzamelaars. Relatie tot beleid: We begrijpen deze behoefte goed maar toch zijn er geen aparte afvalbakken voor statiegeldblikjes/flesjes. Uit diverse pilots met statiegeldbeugels is namelijk gebleken dat statiegeldjagers er niet op vertrouwen dat blikjes en flesjes in de statiegeldbeugels worden geplaatst. Hierdoor verwacht de gemeente dat statiegeldjagers minder afvalbakken opentrekken en minder zwerfafval veroorzaken. Tijds- en financiële inspanning: Geen extra tijds- of financiële inspanning.

Praktische uitvoering: Hoe de praktische uitvoering eruit gaat zien is nog onduidelijk. Daarover wordt nu in Rotterdam en daarbuiten nagedacht. 8. Gebruik blikhouders bij prullenbakken om prullenbakvissen te verminderen. Relatie tot beleid:

In 2023 is er een uitgebreide evaluatie over een pilot met statiegeldhouders geschreven. Deze delen we graag met u. De conclusie was dat statiegeldbeugels ondanks de sympathieke bedoeling helaas geen effect op het verminderen van zwerfafval. Op verzoek van de wethouder is de pilot toch verlengd in 2024. Er zijn toen verschillende doneerringen/statiegeldbeugels getest. Sommigen werden wel gevuld met wat blikjes maar er kwam ook veel ander afval beland in de ringen. Het doel om zwerfafval te verminderen en prullenbakken niet meer open te trekken is niet gehaald. Tijdsinspanning: Geen extra tijdsinspanning. Financiële inspanning: Omdat het nog om pilots gaat, is nog niet duidelijk wat de mogelijk extra financiële inspanning zal zijn. Mocht er een “oplossing” gevonden worden dan zal inzichtelijk worden gemaakt welke kosten hiermee gemoeid zijn. Praktische uitvoering: Als er een mogelijke oplossing wordt gevonden in de vorm van een aanpassing op bestaande afvalbakken zal er eerst geïnventariseerd moeten worden waar deze effectief ingezet kunnen worden. Bakken zullen vervolgens aangepast of vervangen moeten worden. 9. Betrek inwoners bij buurtbeheer via prikrondes en adoptie van prullenbakken of containers. Relatie tot beleid: In de genoemde nota Samen SchoonR wordt aandacht besteed aan containeradoptie door bewoners en ondernemers, en aan educatie en communicatie.

Daarnaast worden in de nota wijkinitiatieven gefaciliteerd. Tijdsinspanning: In de nota Samen SchoonR is aandacht voor het mogelijk maken van burgerbetrokkenheid in het schoonmaken van de wijk en de stad. betrokken collega’s (onder andere in de wijken en op WRT-locaties) zijn werkprocessen beschreven hoe we samen met bewoners de stad schoon kunnen maken. Hiermee willen we aansluiten bij de behoeften in de wijken en zo efficiënt mogelijk inspelen op ideeën en initiatieven die daar ontstaan. Financiële inspanning: De kosten voor de ondersteuning van burgerinitiatieven en containeradoptie worden gedekt uit de begroting van de nota Samen SchoonR. Dit budget biedt ruimte voor materialen en ondersteuning, zoals prikstokken en afvalzakken. Voor verdere uitbreidingen in de toekomst, met als doel om een nog groter aantal Rotterdammers te betrekken, kan aanvullende financiering worden overwogen. Praktische uitvoering: Bewoners kunnen zich vanaf januari 2025 via het platform rotterdam.nl aanmelden voor containeradoptie of om deel te nemen aan buurtinitiatieven zoals prikrondes. Ook worden wijkregisseurs actief betrokken bij het coördineren van deze initiatieven en het onderhouden van contact met bewonersgroepen. Zij faciliteren de uitgifte van opruimmaterialen en organiseren voorlichtingsbijeenkomsten om bewustwording over afvalinzameling en -reductie te versterken. 10.

Ledig afvalbakken vaker om een schonere omgeving te behouden Relatie tot beleid: Zwerfafval is een grote ergernis van de Rotterdammers en wordt actief aangepakt via het programma Samen SchoonR. Het beleid richt zich onder andere op het verhelpen van zwerfafval naast afvalbakken, met extra maatregelen voor het legen van bakken en het werken met slimme technologieën, zoals vulgraadsensoren, om de capaciteit van de afvalbakken beter te benutten. Tijdsinspanning:

Het extra zwerfafval bij de afvalbakken door de rommel die statiegeldjagers achterlaten, vergt gemiddeld 5 tot 10 minuten extra bij het ledigen van de afvalbakken. Financiële inspanning: Doordat er meer tijd nodig is om de afvalbakken te legen, kost dit meer inzet en dus meer geld. Hoeveel precies is (nog) niet aan te geven, maar het bedrag is in de orde van tonnen. Kosten zelfpersende afvalbak €3.500. Kosten project vulgraadsensoren ongeveer €30.000. Praktische uitvoering: Zelfpersende afvalbakken worden geplaatst op drukke plekken en vulgraadsensoren worden geïnstalleerd om de benodigde capaciteit en routeoptimalisatie te verbeteren. Door middel van een app wordt inzicht verkregen in de vulgraad van de bakken, wat de efficiëntie van het legen verhoogt. De uitvoering vereist een evaluatie van de effectiviteit en de planning van de extra inzet. 11. Versnel de ophaalservice voor grofvuil om illegale dumping te voorkomen. Relatie tot beleid: We begrijppen de behoefte om grofvuil vaker op te halen van grofvuil. Maar het conflicteert wel met de doelstelling om de CO2-uitstoot te verminderen. Het grootste deel van het ingezamelde grofvuil wordt overigens verbrand en gaat dus verloren. Dat komt omdat het opgehaalde grofvuil niet vooraf maar achteraf gescheiden wordt. Vooraf scheiden van grofvuil leidt tot minder verlies van grondstoffen en dus minder CO2-uitstoot.

We willen graag onderzoeken hoe grofvuil beter gescheiden kan worden zonder dat de dienstverlening minder wordt. Tijdsinspanning: De wachttijd voor een grofvuilafspraak kan alleen omlaag door meer inzet van maandag t/m vrijdag, of door inzet op een extra dag (zaterdag). Hiervoor is er structureel meer inzet nodig, zowel in wagens als in medewerkers. Met de huidige bezetting is het momenteel niet mogelijk om het advies uit te voeren. Financiële inspanning: De kosten (materieel en personeel) voor extra ophaalronders van grofvuil bedragen: • Ophaalrondes 5 dagen in de week. Inzet van 2 extra wagens (1 noordoever, 1 zuidoever) 2 diensten per dag kost per jaar 1.636.180 euro. • Ophaalronde zaterdag. Inzet van 2 extra wagens (1 noordoever, 1 zuidoever) 1 dienst kost per jaar 227.968 euro. Praktische uitvoering: De wachttijd voor een grofvuilafspraak kan omlaag door extra ophaalrondes te realiseren. Om deze inzet mogelijk te maken, zijn structureel extra financiële middelen nodig voor personeel en materieel. Voor meer inzet op zaterdag is ook een aanpassing van het huidige rooster nodig.

Overige opmerkingen: • Bij het faciliteren van afvalbakken, blijft het zaak dat de burgers het afval erin gooien om zwerfafval te voorkomen. • Als Gemeente hebben wij geen verantwoordelijkheid of rol, vanuit de wetgeving, voor het plaatsen van innameapparaten. We hebben helaas wel te maken met de nadelige gevolgen van de statiegeldregeling, te weten een toename van zwerfafval. We hebben hierover gesprekken met Verpact en de NVRD en VNG en G4. • De uitdaging ligt erin dat de oplossing voor dit probleem: • De reinigers niet mag hinderen bij het legen van de bakken, • Het de statiegeldjagers duidelijk is dat zij niet meer in de afvalbakken hoeven te graaien, en • De donateurs begrijpen waar de houders op de afvalbakken voor dienen. Creatieve meedenkers zijn welkom!

• Ervaringen tot nu toe van het toepassen van beugels zijn niet positief, bakvissen wordt niet minder en overlast van zwerfafval blijft gelijk. Ook uit contact met andere gemeentes blijkt dat de ervaringen hierover hetzelfde zijn. • Meer inzet op handhaving kan ook bijdragen aan reductie van zwerfafval. • Wanneer de gemeente meer budget beschikbaar stelt wordt de financiële uitdaging weggenomen. Blijft de uitdaging over om voldoende gekwalificeerd personeel te vinden. Want momenteel zijn chauffeurs al schaars en hebben we enkele vacatures open, maar onvoldoende aanbod.

Uitvoeringsvoorstel: Groene en Klimaatadaptieve Woningen Korte samenvatting advies burgerberaad: Om Rotterdam klimaatbestendig te maken, moeten we woningen vergroenen door groene daken, gevels en binnentuinen aan te leggen. Dit verlaagt het hitte-eiland-effect, bevordert biodiversiteit en verbetert de gezondheid. Adviseer groennormen in nieuwbouwplannen, stel een subsidiefonds in en informeer bewoners en bedrijven over verduurzaming en beschikbare middelen. Sub-adviezen: 1.

Integreren van groennormen in de beginfase van nieuwbouwplannen

Relatie tot beleid: In het coalitieakkoord staat dat er een groennorm wordt opgenomen bij nieuwbouw van woningen waarbij vergroening in wijken en gebieden verder gestimuleerd wordt. Daarnaast is in 2023 is een motie aangenomen m.b.t. groennormen in relatie tot de ontwikkeling van Oostflank. Op dit moment wordt nog gewerkt aan de afdoening van deze motie. Praktische uitvoering: De groennorm in het coalitieakkoord sluit aan op het advies van het burgerberaad, even zo wat betreft de afdoening van de motie van de ontwikkeling van Oostflank. 2.

Vergroenen van bestaande gebouwen en stedenbouwkundige projecten

Relatie tot beleid: De eigenaar van een gebouw is in principe zelf verantwoordelijk voor vergroeningsmaatregelen. Er zijn subsidiemogelijkheden voor. Zie deeladvies x. Vanuit de Groenagenda en het Rotterdams Weerwoord wordt ingezet op het vergroenen, biodiverse en klimaatadaptief maken van de openbare ruimte. Dit gebeurt meestal in het verlengde van projecten in de buitenruimte die al gepland zijn. Daarnaast is er de mogelijkheid voor bewoners om in hun straat samen met de gemeente groen toe te voegen. Praktische uitvoering: De verantwoordelijkheden liggen bij de pandeigenaren terwijl de gemeente inzet op de openbare ruimte. De programma’s Groenagenda en Weerwoord sluiten goed aan op dit advies. Zoals bij uitvoeringsvoorstel Rotterdam Vergroent geldt zijn leden van het burgerberaad welkom mee te denken over concrete bijdrages.

3.

Combineren van groene daken met zonnepanelen voor extra voordelen

Relatie tot beleid: In de praktijk wordt deze oplossing al toegepast en blijkt dit goed te combineren. Praktische uitvoering: Dit advies van het burgerberaad sluit goed aan op het lopend beleid van de gemeente. 4.

Meer schaduw en groen creëren in straten en wijken om het hitte-eiland-effect te verlagen

Relatie tot beleid: Dit gebeurt binnen de Groenagenda & Rotterdams WeerWoord. Deze collegeperiode worden 50 locaties en 15 pleinen klimaatadaptief ingericht. Op deze locaties wordt waterberging gerealiseerd, groen toegevoegd en worden schaduwplekken gecreëerd. Praktische uitvoering: Dit advies van het burgerberaad sluit goed aan op het lopend beleid van de gemeente.

5.

Creëren van een subsidiefonds voor groene daken, gevels en andere klimaatmaatregelen

Relatie tot beleid: Er is een Stimuleringsregeling klimaat-adapatie waarbij per jaar is ongeveer 500.000 euro subsidiegeld beschikbaar voor private pandeigenaren. Deze subsidie kan gebruikt worden voor groene daken, tuinen gevels en andere klimaat-adaptieve maatregelen. Daarnaast is er een subsidieregeling specifiek voor woningcorporaties. Praktische uitvoering: Dit kan gecombineerd worden met de actie bij Advies 7 Hergebruik van regenwater. Hier is het voorstel om een publiekscampagne te draaien gericht op aanpassing van de woning en de subsidieregeling. 6. Invoeren van een hittelabel voor gebouwen om kwetsbaarheid en voordelen van klimaatmaatregelen zichtbaar te maken Relatie tot beleid: Dit bestaat al en wordt in Rotterdam toegepast. Meer info op https://klimaatadaptatienederland.nl/actueel/actueel/nieuws/2023/hittelabel-ontwikkeld-woningen/

7. Vergroeningsprojecten in wijken starten en samenwerken met buurtorganisaties voor draagvlak Relatie tot beleid: In alle buitenruimteprojecten die de gemeente start wordt gewerkt aan het toevoegen van meer groen en bomen. Gericht wordt er in een aantal wijken gewerkt aan het vergroenen en klimaatadaptief maken van pleinen. In straten bestaat voor bewoners de mogelijkheid om ideeën aan te dragen voor extra groen. De gemeente is altijd bereid om mee te denken en te ondersteunen.