[24bb004509] Collegebrief over Van Nelleknoop en station Rotterdam Van Nelle i.r.t. MIRT-verkenning Oude Lijn

Stadsontwikkeling Klimaat, Bouwen, Wonen Drs. C.M. Zeegers MA Postadres: Postbus 70012 3000 KP Rotterdam Website: www.rotterdam.nl

Aan de gemeenteraad

Van: J.E. Knotters Telefoon: 14 010 E-mail: bbo@rotterdam.nl Onderwerp: Van Nelleknoop en station Rotterdam Van Nelle i.r.t. MIRT-verkenning Oude Lijn Kenmerk: M2404-907 - 24bo005401 Datum: B&W 25 juni 2024

Op welke gronden deze brief?/Waarom nu voorgelegd? In 2021 heeft uw raad met het vaststellen van de Rotterdamse omgevingsvisie besloten tot de opwaardering van de Oude Lijn (spoorlijn Leiden-Dordrecht) tot ‘lightrail’ , inclusief een nieuw station Van Nelle. Het college van B&W heeft besloten om de noodzakelijke inzet op een nieuw station Rotterdam Van Nelle vast te leggen in een programmatische ruimtelijke verkenning (door middel van een gebiedsuitwerking). Met deze brief informeren wij u over de voortgang van de MIRT-verkenning Oude lijn en mogelijke consequenties voor het gebied Van Nelle. Relatie met het coalitieakkoord/collegewerkprogramma/eerder aangenomen moties en gedane toezeggingen: In de Rotterdamse omgevingsvisie is het volgende vastgelegd ten aanzien van de Van Nelleknoop: “We zetten in op een regulier bediend station Stadionpark en realisatie van een nieuw station Van Nelle. Met Feyenoord City wordt er al flink verdicht bij Stadionpark, in de Van Nelleknoop zoeken we naar verstedelijkingsmogelijkheden.” (pp 93) Het coalitieakkoord benoemt de integrale opgave van fijn en betaalbaar wonen voor iedereen. Hierbij is specifiek de koppeling tussen de nieuwe ontwikkelingen en de bestaande stad gemaakt.

De volgende moties geven input voor de verdere uitwerking van deze gebiedsuitwerking: - Motie ‘Stadscamping ook na 2035’ (23bb001323); - Motie ‘Tijdig op zoek naar een nieuwe locatie’ (21bb16285). Toelichting: In december 2021 heeft uw raad de Rotterdamse Omgevingsvisie “Rotterdam Veranderstad, werken aan een wereldstad voor iedereen” vastgesteld. Hierin is de Van Nelleknoop aangewezen als een van de zoekgebieden voor verstedelijking in Rotterdam, met een nieuw station Van Nelle als aanjager. In het BO MIRT van 10 november 2022 is afgesproken een MIRT-verkenning Oude Lijn en knooppunten inclusief de bijbehorende financiële reservering van rijk en regio te starten. In deze MIRT-verkenning wordt de schaalsprong op de Oude Lijn tussen Leiden

en Dordrecht uitgewerkt. Het gaat om een hogere frequentie en een upgrade van de stations Leiden, Den Haag laan van NOI, Schiedam en Dordrecht. Ook onderdeel is de eventuele toevoeging van vier nieuwe stations, Rijswijk-Buiten, Schiedam Kethel, Dordrecht Leerpark en station Rotterdam van Nelle inclusief de viersporigheid tussen Delft en Schiedam. Rijk en regio hebben gezamenlijk een bedrag van € 2,1 miljard gereserveerd, inclusief een regionale bijdrage van € 465 miljoen (prijspeil 2022). De regionale bijdrage betreft het opwaarderen van de bestaande stations en de bijdrage aan station Stadionpark (onderdeel van de planning- en studiefase stadsbrug en HOV). De komst van vier nieuwe stations is opgenomen in het gereserveerde bedrag van € 2,1 miljard. De toevoeging van deze vier nieuwe stations is geen onderdeel van de regionale bijdrage. Dit maakt onderdeel uit van de rijksbijdrage. In dit BO-MIRT zijn ook afspraken gemaakt over de verstedelijking langs de Oude Lijn, waaronder woningbouw in Rotterdam: in de stadshavens, de binnenstad en rondom van Nelle. Tot 2030 betreft dit 54.000 woningen langs de gehele Oude Lijn (exclusief Oostflank en CID-Binckhorst). Voor de Van Nelleknoop zijn nog geen verstedelijkingsafspraken gemaakt. Voor wat betreft station Van Nelle zijn nog meerdere stationsvarianten in onderzoek (zowel aan de oost- als westzijde van de Schie).

In de gebiedsuitwerking worden twee varianten verder verkend: 1. Een uitwerking met het station aan de oostzijde van de Schie; 2. Een uitwerking met het station aan de westzijde van de Schie Uiteindelijke realisatie van het station Van Nelle (en een mogelijke verstedelijking) wordt niet verwacht voor 2035. Voor station Rotterdam Van Nelle wordt in deze verkenning o.a. de mogelijke locatie, de impact en de aansluitingen op de omgeving verder technisch en ruimtelijk onderzocht. Het gebied heeft veel betekenis voor sport en groene recreatie voor inwoners van Rotterdam met o.a. sportvoorzieningen, volkstuinen, scouting, educatieve tuinen en een natuurspeeltuin. En er is een aantal voorzieningen met een bovenstedelijke betekenis: Van Nelle Fabriek, Diergaarde Blijdorp, het Spartastadion en het honkbalstadion van Neptunus. Doordat binnen het MIRT-traject Oude Lijn eind dit jaar een Notitie Kansrijke Oplossingen verwacht wordt, is het van belang om ruimtelijk programmatisch te onderzoeken welke kansen en bedreigingen een nieuw station Van Nelle hebben voor het omliggende gebied. De uitwerking van een ruimtelijk raamwerk voor de Van Nelleknoop moet inzicht geven in de betekenis van dit station in relatie tot de doelstellingen verstedelijking en kansen voor mensen. Dit is de eerste processtap in het realiseren van een mooi, veilig en betekenisvol stationsgebied.

Impact op de omgeving Met de komst van een station Van Nelle ligt het gebied straks om de hoek van de TU Delft en het CID/Binckhorst in Den Haag. Door de nu al gunstige ligging van de Van Nelleknoop, maar vooral door de komst van een potentieel nieuw station, verandert de positie van het gebied. De betekenis van de plek zal verder toenemen, en bestaande kwaliteiten in het gebied zullen meer Rotterdammers en bezoekers bereiken. Daarbij liggen er kansen voor nieuwe functies en milieus die iets toevoegen aan de stad en de regio. Tegelijkertijd kan een nieuw station de ov-bereikbaarheid van deels kwetsbare bestaande wijken – zoals Spangen en Oud-Mathenesse – fors verbeteren. Verder moeten we

voorzichtig zijn met ons UNESCO-werelderfgoed, en zorgen dat we het ruimtelijk verhaal opbouwen vanuit de Van Nellefabriek. Tegelijkertijd betekent een stevige inzet op het versterken van het gebied door het toevoegen van nieuw programma gekoppeld aan een nieuw station, dat alle huidige functies op dezelfde locatie niet gegarandeerd zijn. De gebiedsontwikkeling is pas echt aan de orde gekoppeld aan het nieuwe station Van Nelle, dat ten vroegste in 2035 gerealiseerd kan zijn. Deze nieuwe positie van het gebied Van Nelleknoop vraagt om een samenhangend toekomstbeeld. Samenhang met Mirt verkenning Oude Lijn Na de zomer zal de Rotterdamse gemeenteraad worden geïnformeerd over de stand van zaken van het proces en de inhoudelijke bevindingen van de MIRT-Verkenning Oude Lijn. De huidige analysefase van de verkenning werkt toe naar de vaststelling van een Notitie Kansrijke Oplossingsrichtingen (NKO) eind dit jaar. Deze vormt de basis voor de beoordelingsfase die uitmondt in besluitvorming over een voorkeursalternatief eind 2025. De gebiedsuitwerking Van Nelleknoop is input voor de NKO en vervolgens het proces naar het voorkeursalternatief.

Voorafgaand aan de bestuurlijke vaststelling van de NKO – voorzien in december 2024 – wordt voorgesteld om in het vierde kwartaal van dit jaar een moment met de raadscommissie MHEK en BWB te organiseren om de dan voorliggende inhoud en keuzes te kunnen bespreken samen met de gebiedsuitwerking van de Van Nelleknoop. Dit gebeurt in afstemming met de andere opdrachtgevers en de projectorganisatie voor de MIRT-Verkenning Oude Lijn. Naar verwachting presenteert het College dit ruimtelijk raamwerk in de vorm van een gebiedsuitwerking dit najaar (2024) aan uw raad. Op basis van deze besluitvorming kan de Van Nelleknoop de komende jaren in bijvoorbeeld een Ambitiedocument verder worden geconcretiseerd, waarbij ook meer duidelijkheid ontstaat over de positie van het station binnen het gebied. Financiële en juridische consequenties/aspecten: De resultaten van de programmatische ruimtelijke verkenning hebben een mogelijke financiële consequentie gekoppeld aan een toekomstige gebiedsontwikkeling. In de voorgestelde gebiedsuitwerking wordt de financiële haalbaarheid verder verkend. De ontwikkeling van station Van Nelle en de programmatische koers rondom dit station is in de Omgevingsvisie Rotterdam beschreven. De verdere uitwerking, zowel voor van de MIRT-verkenning als voor Rotterdam vinden plaats binnen dit kader. Burgemeester en wethouders van Rotterdam, De secretaris,

G.J.D. Wigmans

De burgemeester,

A. Aboutaleb