[24bb002884] Bijlage 1 behorende bij 24bb002878 - Jaarstukken 2023

Doel: Minder armoede en schulden

Pagina 22

Doel: Minder armoede en schulden Wat willen we bereiken?Wat gaan we daarvoor doen?Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan?Hoe meten we dat?Toelichting indicatoren

Wat willen we bereiken? Minder kinderen groeien op in armoede; ieder kind dat opgroeit in armoede is er één te veel. De gemeente wil met effectief en preventief beleid de intergenerationele 'vicieuze armoedecirkel' doorbreken en eraan bijdragen dat deze kinderen en jongeren een beter perspectief krijgen om zich gezond, veilig, kansrijk en als actieve participant aan de samenleving te ontwikkelen. Minder Rotterdammers hebben financiële problemen. Deze ambitie bestaat uit de volgende onderdelen:

Pagina 82 van 1135

We zorgen ervoor dat minder Rotterdammers – en dus ook minder kinderen – leven in armoede We helpen meer Rotterdammers uit de problematische schulden We beperken de gevolgen van het leven met financiële problemen.

Wat gaan we daarvoor doen? We zetten onder andere in op vroegsignalering van Rotterdammers met schulden en een groter bereik van inkomensondersteunende voorzieningen. Op deze onderwerpen willen we aan het einde van deze collegeperiode de volgende resultaten behalen:

Vergroten bereik vroegsignalering Een stijging van het aantal partijen dat zich aansluit bij ons convenant vroegsignalering. Hier vloeit uit voort dat het aantal signalen, dat door deze partijen met ons wordt gedeeld, stijgt. Een stijgende lijn in het aantal aanmeldingen van het Hulpteam Geldzaken bij het Expertise Team Financiën (ETF) Een daling van de mediane schuld* van Rotterdammers die ondersteuning voor hun financiële problemen van de gemeente krijgen. * Mediaan is de middelste waarde van een groep getallen die gerangschikt wordt volgens grootte, de middelste waarde van de hoogte van de totale schuld moet dalen

Vergroten bereik van inkomensondersteunende regelingen Voor de regelingen die al een bereik van 100% of bijna 100% hebben, is het doel dit maximaal te behouden. Dit geldt voor: Kindtegoed Jeugdtegoed Kwijtschelding afvalstoffenheffing Voor de regelingen die een lager bereik hebben, is het doel een minimaal bereik van 80 procent te realiseren. Dit geldt voor: AOW-tegoed Individuele Inkomenstoeslag.

Naast deze concrete acties, waarvan we de resultaten jaarlijks meten, zetten we allerlei andere acties in, bijvoorbeeld:

Pagina 83 van 1135

Het betrekken van grote werkgevers in Rotterdam bij de aanpak van armoede en schulden. Voor het voorjaar van 2024 zijn er gesprekken gevoerd met de eerste 5 grote bedrijven Door het instellen van een crisisfonds kunnen Rotterdammers met acute nood worden geholpen Er is aanbod van verschillende energiebesparende maatregelen, zoals energieklussers en collectieve energiecoaching, om de energierekening van Rotterdammers te verlagen. Specifieke aandacht is er voor de mensen die in armoede leven hoewel ze werken (werkende armen). De verantwoording van bovenstaande resultaten treft u aan in de jaarlijkse armoede- en schulden monitor en de voortgangsrapportage op het beleidsplan: "Rotterdam voor iedereen. Samen sterk tegen armoede en schulden. Armoede en schuldenbeleid 2023-2026". Deze rapportages worden in het voorjaar van 2024 aangeboden.

Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan? Effectieve vroegsignalering Het aantal convenantpartners van het convenant vroegsignalering bedraagt per 1 januari 2024 312. Dit is een dynamisch getal, omdat er continue partijen bij komen en partijen af gaan (bijvoorbeeld door faillissement, zoals geregeld voorkomt bij energieleveranciers) In 2022 is het Hulpteam Geldzaken (HTG) bij Grip op Geldzaken langzaam uitgebreid. Dit leidde tot een toename van het aantal aanmeldingen van HTG naar het Expertise Team Financiën (ETF) in 2023. Er waren in het derde kwartaal 419 en in het vierde kwartaal 697 aanmeldingen. Dit is een stijging van 60 %. In het beleidskader is aangegeven dat we gaan werken met de mediane schuld, omdat die minder gevoelig is voor uitschieters. De mediane schuld* in 2023 was € 19.237 en in 2022 € 19.763. * Mediaan is de middelste waarde van een groep getallen die gerangschikt wordt volgens grootte, de middelste waarde van de hoogte van de totale schuld moet dalen.

Bereik inkomensondersteunende regelingen Kind en Jeugdtegoed Het bereik van zowel het kind- als jeugdtegoed is evenals in 2022 is groter dan 100%. Het bereik kan hoger uitkomen dan 100% omdat het mogelijke bereik gebaseerd is op gedateerde CBS-cijfers. Bereik Kindtegoed 2023: 9.961, bereik Kindtegoed 2022: 10.348. Bereik Jeugdtegoed 2023: 8.967, bereik Jeugdtegoed 2022: 9.105. De bestedingsmogelijkheden zijn uitgebreid; Het Kind – en Jeugdtegoed kan nu ook wordt ingezet voor de vergoeding van een mobiele telefoon en gemeentelijke dienstverleningsproducten, te weten het Verklaring Omtrent Gedrag (VOG) en het rijbewijs Er zijn ook nieuwe aanbieders aangesloten voor de besteding van het Kind- en Jeugdtegoed: Decathlon, 2Wieler Mobiliteitscentrum en Schoolosaurus.

Pagina 84 van 1135

AOW tegoed Bereik in 2022 was 68% (12.537 Rotterdammers). De omvang van de totale doelgroep in 2023 is nog niet bekend. Uitgaande van de totale doelgroep van 2022 (17.800), hebben we bij het AOW-tegoed 2023 een bereik behaald van 73% (13.068 Rotterdammers). Het uiteindelijke percentage kan nog variëren De bestedingsruimte van het AOW tegoed is op dezelfde wijze uitgebreid als de bestedingsruimte bij het Kind- en Jeugdtegoed.

Kwijtschelding afvalstoffenheffing Bereik in 2022 was 94% (35.687 huishoudens). Dat is in 2023 ongeveer gelijk gebleven met 94-95% (36.910 huishoudens) In 2023 hebben we aan 27.115 huishoudens automatisch kwijtschelding verleend. Dat was 13% meer dan in 2022. We hebben binnen de doelgroep dus meer huishoudens ambtshalve kunnen helpen. We spannen ons in om dit percentage volgend jaar te verhogen.

Individuele inkomenstoeslag (ITT) Het bereikcijfer bij de IIT is niet nauwkeurig vast te stellen. De IIT is er alleen voor huishoudens met een langdurig laag inkomen, zonder uitzicht op inkomensverbetering. Het CBS houdt niet het aantal huishoudens bij waar sprake is van ‘geen zicht op inkomensverbetering’. Bereik in 2022 was 47% van de doelgroep (56.100). Op basis van ditzelfde aantal, zou het bereik in 2023 44% bedragen.

Hoe meten we dat? Over al deze resultaten vindt jaarlijks in het voorjaar de rapportage plaats in de voortgangsrapportage van het beleidskader armoede en schulden. Voor resultaten waar het cijfers betreft, wordt de Monitor Armoede en Schulden op hetzelfde moment meegestuurd.

Indicatoren

Collegetarget: In deze collegeperiode vergroten we de instroom

Realisatie

Realisatie

Begroting

Realisatie

Raming

Raming

Raming

Raming

2021

2022

2023

2023

2024

2025

2026

2027

n.v.t.

Nulmeting

Eindwaarde

in de schuldhulpverlening door in totaal 15.750 intakes af te

cumulatief

nemen en pakken we schulden aan door in totaal 8.200

vanaf 2023

schuldregelingen te starten

a) Intakes

4.459

4.950

5.326

5.250

5.550

15.750

b) Gestarte schuldregelingen

2.031

2.700

1.929

2.800

2.700

8.200

Pagina 85 van 1135

Toelichting indicatoren Collegetarget: Het aantal intakes van Rotterdammers die hulp zoeken voor hun geldproblemen neemt toe Het aantal intakes van Rotterdammers die hulp zoeken voor hun geldproblemen neemt toe door drie zaken: samenwerking met partijen in de stad, onder meer met partijen die het vertrouwen hebben van Rotterdammers; vroegsignalering van problematische schulden en communicatie over het ondersteuningsaanbod.

a

Doel: Verbeteren taalbeheersing

Pagina 23

Doel: Taalbeheersing van Rotterdammers verbeteren Wat willen we bereiken?Wat gaan we daarvoor doen?Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan?Hoe meten we dat?Toelichting indicatoren

Wat willen we bereiken? De basisvaardigheden van Rotterdammers verbeteren, zodat zij zich in hun dagelijks leven beter kunnen redden. Het doel van de verbetering van taal- en rekenvaardigheden en digitale vaardigheden is dat Rotterdammers vooruitgaan in gezondheid, werk, geld en persoonlijke ontwikkeling. Het beleid richt zich op deze vier thema's. In de uitvoering van dit beleid werken we samen met netwerkpartners binnen de gemeente en in de stad.

Wat gaan we daarvoor doen? Wij bieden kwalitatief hoogwaardige trajecten basisvaardigheden en aanvullende taalactiviteiten voor laaggeletterde Rotterdammers. Wij streven naar een klanttevredenheid van 80%. Dit meten wij jaarlijks.

Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan? In 2023 is het nieuwe beleidskader Basisvaardigheden 2023-206 Rotterdam Vaardig Verder vastgesteld. Op basis van dit kader zijn 9.127 trajecten basisvaardigheden opgestart.

Hoe meten we dat? Indicatoren

Aantal gestarte trajecten basisvaardigheden

Realisatie

Realisatie

Begroting

Realisatie

Raming

Raming

Raming

Raming

2021

2022

2023

2023

2024

2025

2026

2027

6.350

9.127

6.350

6.150

6.150

Pagina 86 van 1135

Klanttevredenheid

80%

Bekend in

80%

80%

80%

mei 2024

Toelichting indicatoren Aantal gestarte trajecten basisvaardigheden Met de nieuwe aanbesteding in 2023 zijn trajecten basisvaardigheden ingekocht in plaats van taaltrajecten. Hierdoor zijn de indicatoren anders dan voorheen, waardoor realisatiecijfers opnemen voor 2021 en 2022 geen juiste vergelijking geeft.

Klanttevredenheid De realisatie 2023 is nog niet bekend. De raad wordt hierover in mei geïnformeerd middels de voortgangsrapportage 2023. a

Doel: Een inclusieve samenleving

Pagina 24

Doel: Een inclusieve samenleving Wat willen we bereiken?Wat gaan we daarvoor doen?Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan?Hoe meten we dat?Toelichting indicatoren

Wat willen we bereiken? Inburgering Rotterdamse inburgeraars participeren maximaal in de samenleving (door opleiding voor Rotterdammers jonger dan 27 jaar of werk van Rotterdammers boven 27 jaar) en ze beheersen zo snel mogelijk de Nederlandse taal. Samenleven We willen discriminatie zoveel mogelijk voorkomen. Elke Rotterdam heeft recht op een gelijke behandeling waarbij: we erkennen dat verschillen ertoe doen we leren om ook voorbij deze verschillen te kijken en elkaars unieke eigenschappen te waarderen. we geven aandacht aan wat ons verbindt.

Discriminatie kan grote invloed hebben op maatschappelijke en individuele ontwikkeling en gezondheid van

Pagina 87 van 1135

mensen die dit ervaren. Het kan bijvoorbeeld leiden tot talentverspilling, ziekte, schooluitval, zelfisolatie, afkeren van de samenleving, armoede, polarisatie of tot crimineel gedrag. Dit gaat ten koste van de mensen zelf en van de samenleving in het algemeen.

Wat gaan we daarvoor doen? Inburgering We voeren de Wet inburgering uit op basis van de hiervoor bedoelde rijksmiddelen. Statushouders die onder eerdere wetten vallen, worden, zoals alle andere Rotterdamse werkzoekenden, begeleid naar werk of een opleiding. Als extra impuls blijven we de Rotterdamse Taalstart aanbieden aan nieuwkomers en begeleiden we gezinsmigranten. Vanaf 2023 wordt de raad jaarlijks geïnformeerd met de rapportage Monitor Inburgering.

Samenleven Het actieplan Samenleven in een stad 2024 – 2027 beschrijft welke concrete acties er worden ingezet om discriminatie te bestrijden op leefgebieden als woningmarkt, arbeidsmarkt, veiligheid op straat, en waar nodig welke specifieke inzet gericht is op de verschillende discriminatiegronden. In oktober 2023 is het actieplan vastgesteld door de gemeenteraad.

Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan? Inburgering In 2023 hebben we voor inburgering onder meer bereikt: De taakstelling huisvesting statushouders 2023 is behaald We bieden meer maatwerk aan de statushouders door de leerroutes (inburgeringscursussen) ook in de avonden en of de weekeinden te laten plaatsvinden Het bijstandsvolume is gestegen naar 3.334. Dit komt door de hogere taakstelling en dus instroom van statushouders in de bijstand. Wel is in 2023 de uitstroom ook toegenomen. In 2022 zijn dit 483 huishoudens en in 2023 zijn 649 huishoudens uitgestroomd. Het grootste gedeelte hiervan, 67%, is naar werk uitgestroomd.

Samenleven Eind 2022 en begin 2023 zijn er ongeveer 50 stadsgesprekken georganiseerd. Rotterdammers konden - in aanloop naar het actieplan Samenleven in een Stad 2024-2027- meepraten over het beleid van de gemeente. Ruim 500 Rotterdammers spraken met elkaar en met ambtenaren over discriminatie, gelijkwaardigheid en inburgering. Het definitieve actieplan is in oktober door de raad vastgesteld. Intussen lopen alle activiteiten door die discriminatie tegengaan en de acceptatie van diversiteit bevorderen. In maart 2023 is de antidiscriminatie campagne ‘Zie het. Zeg het. Meld het’ intensiever ingezet. Als onderdeel daarvan is de Erasmusbrug blauw aangelicht in het teken van gelijkwaardigheid

Pagina 88 van 1135

Het Stadsprogramma Koloniaal en Slavernijverleden zette ook in 2023 in op dialoog, kennisdeling en bewustwording over (de doorwerking van) het koloniale verleden en slavernijverleden. Deze vonden extra groots plaats tijdens het herdenkingsjaar van 1 juli 2023 tot 1 juli 2024. Het gaat onder andere om lesmateriaal voor scholen en docenten, de stadswandelingsapp Koloniaal Rotterdam, de verspreiding van het publieksboek, stamboomworkshops en de regeling kosteloze naamswijziging. Vanuit de toen- en nu subsidieregeling zijn 29 initiatieven of projecten uit de stad toegekend. Deze faciliteren activiteiten die bijdragen aan dialoog, kennisuitwisseling en bewustwording op dit thema.

Hoe meten we dat? Indicatoren

Realisatie

Realisatie

Begroting

Realisatie

Raming

Raming

Raming

Raming

2021

2022

2023

2023

2024

2025

2026

2027

2.180

3.118

3.334

Seksuele en gender- diversiteit

87%

87%

84%

Culturele diversiteit

75%

73%

73%

Religieuze diversiteit

75%

73%

75%

Het is leuk om te wonen in een stad met mensen met verschillende

80%

78%

75%

81%

80%

83%

674

355

301

Aantal meldingen over voorval dat plaatsvond binnen Rotterdam

240

248

250

Aantal geregistreerde discriminatie-incidenten bij de politie

470

520

486

Bijstandsvolume statushouders

Slagingspercentage inburgering

Omnibusenquête (% acceptatie van diversiteit):

achtergronden

Wijkprofiel: Zegt géén disciriminatie te ervaren in of buiten de eigen woonbuurt

Inclusiviteitsindex (EUR)

Discriminatiemonitor:

Aantal meldingen van discriminatie door Rotterdammer bij ADV (over voorval in of buiten Rotterdam)

Toelichting indicatoren Het slagingspercentage inburgering geldt voor de nieuwe instroom van inburgeraars die volgens de nieuwe wet sinds 2022 onder de regie van gemeenten vallen. Het inburgeringstraject duurt minimaal drie jaar. DUO heeft deze cijfers momenteel nog niet beschikbaar

Pagina 89 van 1135

De inclusiviteitsindex van de Erasmus Universiteit Rotterdam en het antidiscriminatie agentschap RADAR zijn te vinden op inclusief010.nl. Deze trendontwikkeling, inzichten en website zijn onderdeel van het plan Rotterdam Tegen Racisme wat is ondernomen door gemeente Rotterdam en is gerealiseerd in samenwerking met de Erasmus Universiteit Rotterdam en het anti-discriminatie agentschap RADAR a

Duurzame ontwikkelingsdoelstellingen

Pagina 25

Duurzame ontwikkelingsdoelstellingen (SDG's) Hier wordt aangegeven aan welke duurzame ontwikkelingsdoelstellingen dit programma bijdraagt.

Het programma Armoede, schuldhulpverlening, integratie en samenleving draagt bij aan de Duurzame ontwikkelingsdoelstellingen: 1 Geen armoede, 2 Geen honger, 5 Gendergelijkheid, 10 Ongelijkheid verminderen. Voor een uitgebreide toelichting zie de paragraaf Sustainable development goals. a

Financiën

Pagina 26

Financiën Overzicht baten en lastenToelichting afwijkingen tov bijgestelde begroting 2023

Overzicht baten en lasten

Overzicht van baten en lasten Armoede, schuldhulpverlening, inburgering en samenleving

Oorspr.

Bijgestelde

Realisatie

Begroting

Begroting

2023

2023

2023

Baten exclusief reserves

16.099

60.968

54.497

-6.471

Bijdragen rijk en medeoverheden

7.280

52.714

28.099

-24.614

240

324

351

27

Overige opbrengsten derden

8.580

7.931

26.046

18.116

Lasten exclusief reserves

111.150

270.150

247.473

-22.677

Apparaatslasten

28.603

41.128

41.426

298

763

998

1.249

252

Financieringsbaten

Inhuur

Afwijking

Pagina 90 van 1135

Overige apparaatslasten

646

1.144

769

-375

Personeel

27.194

38.986

39.407

421

Overige verrekeningen

1.022

1.286

3.498

2.212

Overige verrekeningen

1.022

1.286

3.498

2.212

Programmalasten

81.525

227.736

202.550

-25.187

Inkopen en uitbestede werkzaamheden

23.228

75.430

57.495

-17.935

Kapitaallasten

0

0

65

65

Overige programmalasten

91

1.368

488

-880

Sociale uitkeringen

37.928

131.076

124.540

-6.536

Subsidies en inkomensoverdrachten

20.278

19.863

19.962

99

Saldo voor vpb en reserveringen

-95.051

-209.182

-192.976

16.206

Saldo voor reserveringen

-95.051

-209.182

-192.976

16.206

Reserves

208

45.203

30.424

-14.780

Onttrekking reserves

208

42.108

27.329

-14.780

Toevoeging reserves

0

0

0

0

Vrijval reserves

0

3.095

3.095

0

-94.843

-163.979

-162.553

1.426

Saldo

VERGELIJK SALDO ×

Vergelijking begrotingssaldi Armoede, schuldhulpverlening, inburgering en samenleving

2023

2024

2025

2026

2027

Oorspronkelijke begroting 2023

- 94.843

- 93.988

- 93.309

- 93.236

Eerste herziening 2023 / Voorjaarsnota

- 106.090

- 108.267

- 105.066

- 103.389

- 103.124

Tweede herziening 2023 / Begroting 2024

- 106.529

- 120.046

- 109.442

- 107.827

- 107.638

10-maandsrapportage 2023

- 163.979

- 120.046

- 109.442

- 107.827

- 107.638

Jaarstukken 2023 (realisatie)

- 162.553

Toelichting afwijkingen tov bijgestelde begroting 2023

Pagina 91 van 1135

Een negatief bedrag (met een – ervoor) is een financiële tegenvaller: de gemeente geeft meer geld uit of er komen minder opbrengsten binnen. Een positief bedrag is een financiële meevaller: de gemeente geeft minder geld uit of er komen meer opbrengsten binnen.

Overzicht afwijkingen programma

Afwijking baten

Afwijking lasten

Afwijking reserves

Afwijking saldo

1. Armoedebestrijding

184

-12.812

-13.842

-846

2. Samenleving

36

-1.787

0

1.823

3. Diverse afwijkingen

-6.691

-8.078

-938

449

Totaal afwijkingen

-6.471

-22.677

-14.780

1.426

Het saldo van programma Armoede, Schuldhulpverlening, Inburgering en Samenleving bedraagt € 1,4 mln voordelig. De belangrijkste oorzaken hiervan zijn: 1. Armoedebestrijding Op diverse regelingen voor Armoedebestrijding zijn kleine over- en onderbestedingen. Per saldo is er sprake van een tekort. Dit komt onder andere doordat er in 2023 meer gebruik is gemaakt van het AOW-tegoed. Er zijn in 2023 aan diverse bestemmingsreserves lagere onttrekkingen gedaan: •

De bestemmingsreserve Energietoeslag, € 8,8 mln lagere onttrekking: Dit komt omdat de inwoners nog tot

2024 de mogelijkheid hebben om Energietoeslag aan te vragen. Deze kosten worden in 2024 gemaakt. •

De bestemmingsreserve Bijzondere bijstand studenten. € 3,2 mln lagere onttrekking: Er waren voor de regeling

Energietoeslag studenten minder aanvragen daar waarmee rekening was gehouden. Volgens de motie ‘Niet gaan schuiven met centen, steel niet van studenten’ is afgesproken dat deze middelen worden ingezet voor de doelgroep studenten. Een plan hiervoor wordt uitgewerkt. •

De bestemmingsreserve Armoedebeleid en de bestemmingsreserve Bijzondere bijstand schuldhulpverlening

kenden in 2023 een lagere onttrekking van per saldo € 1,8 mln in verband met het verwachte resultaat op het programma. 2. Samenleving Er is een voordeel ontstaan door vertraging in de uitvoering van het nieuwe beleidsplan Samenleven. Vanwege de inhaalslag die de komende jaren wordt verwacht zal een bestemmingsvoorstel worden ingediend. 3. Diverse afwijkingen Dit betreft het saldo van diverse afwijkingen op onder andere de onderdelen Schuldhulpverlening, Inburgering, Participatie en Taal. De bestemmingsreserves Inburgering is in 2023 voor € 938.000 minder onttrokken door een lagere inzet op deze activiteit. a

Pagina 92 van 1135

Omschrijving, kaders en verbonden partijen

Pagina 27

Omschrijving, kaders en verbonden partijen Omschrijving programmaBeleidskaders, monitoren en regelgevingVerbonden partijen die bijdragen aan het programma

Omschrijving programma Gelijke kansen voor Rotterdammers in een inclusieve samenleving. Daar zet de gemeente zich voor in. Centraal daarbij staan bestaanszekerheid en gelijkwaardigheid. Dat geldt ook voor bijvoorbeeld nieuwe bewoners en Rotterdammers die moeite hebben met lezen en schrijven. Iedereen moet kansrijk, veilig en gezond kunnen leven.

Beleidskaders, monitoren en regelgeving Beleidskader Het beleidskader basisvaardigheden 2023-2026 Rotterdam Vaardig Verder, Beter in taal, rekenen en digitale vaardigheden’ De Rotterdamse aanpak van armoede ‘Uit de knoop’ ‘Reset Rotterdam’ Actieplan ‘Samenleven in één stad’ Rotterdamse Aanpak Inburgering Monitor Inburgering

Verbonden partijen die bijdragen aan het programma De volgende Verbonden partijen worden ingezet om het doel van het programma te realiseren: Er zijn geen verbonden partijen die worden ingezet voor dit programma. Een uitgebreide toelichting is te vinden in de paragraaf Verbonden partijen. a

Verantwoordelijke collegeleden

Pagina 28

Verantwoordelijke collegeleden

Pagina 93 van 1135

Wethouder Mohamed-Hoesein Wethouder Mohamed-Hoesein is verantwoordelijk voor de portefeuille Wethouder Armoedebestrijding, Schuldhulpverlening en Taal.

a

Beheer van de stad

Pagina 29

Beheer van de stad Een schone, hele en veilige buitenruimte die de Rotterdammers en haar bezoekers optimaal kunnen benutten, waarbij wijkgestuurd werken, verduurzaming en circulariteit belangrijk zijn. De opgaven van de stad zoals verdichting en klimaatadaptatie worden innovatief aangepakt.

Voortgang 2023

Doel: Schone en circulaire stad

Doel: Veilige en beschikbare buitenruimte

Doel: Prettige leefomgeving

Duurzame

Projecten

ontwikkelingsdoelstellingen

Financiën

Omschrijving, kaders en verbonden

Verantwoordelijke collegeleden

partijen a

Voortgang 2023

Pagina 30

Voortgang 2023 Verminderen naastplaatsingen en zwerfafval We verminderen zwerfafval en plaatsingen van vuilnis naast afvalcontainers (hierna: naastplaatsingen) in de 20 wijken die het slechtst scoren. Doel in de huidige collegeperiode is een stijging van de CROW-score op plaatsingen naast containers en zwerfafval met gemiddeld 5 procentpunt. De CROW-methode is ontwikkeld om de kwaliteit van de openbare ruimte te meten, waarbij wordt gekeken naar onkruid, zwerfafval, onderhoud groen en verharding, en zo meer. Bijna alle gemeenten gebruiken deze methode. Realisatie 2022: 79,77% niveau B of hoger

Pagina 94 van 1135

Begroting 2023: 81,5% niveau B of hoger Realisatie 2023: 82,49% niveau B of hoger De realisatie van het schoonniveau in 2023 wijkt in positieve zin af van de begroting. Na vaststelling van de nota SamenSchoonR in 2023, is er direct gestart met de uitvoering. Met positief resultaat. Er zijn nog steeds aanzienlijke verschillen tussen de wijken. De uiteenlopende scores benadrukken het belang van een wijkgerichte aanpak, die nu wordt uitgevoerd. De NietRNaast-aanpak heeft tot doel plaatsing van afval naast containers te verminderen. De aanpak is in 2023 voortgezet en moet ook het zwerfafval in de stad verminderen. Naast de handhavers van Toezicht en Handhaving zijn twintig reinigers in 2023 opgeleid tot controleur huisafval, zodat ze zelf boetes kunnen uitschrijven. In 2023 zijn in totaal 2.891 bestuurlijke- en 142 strafrechtelijke boetes voor dit delict uitgeschreven. Analyses van de registraties leiden tot verdere verbetering van het werkproces. Door de invoering van NietRNaast is er ten opzichte van 2022 1,47% minder afval naast containers gezet. Kijkend naar naastplaatsingen en zwerfafval samen is de gemiddelde verbetering 2,72%: van 79,77% in 2022 naar 82,49% in 2023. De inzet op het tegengaan van zwerfafval en naastplaatsingen wordt de komende jaren onverminderd voortgezet. Ook vermeldenswaardig is de Aanpak zwerfafval in de Rotterdamse wateren.

In 2023 is met de Marien Litteraanpak ingezet op minder zwerfafval in het water. Om dit te realiseren wordt nauw samengewerkt met de bewonersinitiatieven in de stad, en met professionele partners als het Hoogheemraadschap, Rijkswaterstaat en het Havenbedrijf Rotterdam.

Beeldkwaliteit Schoon 90% van de geschouwde buitenruimte scoort B op de CROW-beeldmeetlatten voor Schoon Realisatie 2022: 91% Begroting 2023: 90% Realisatie 2023: 90,45% Er is sprake van een lichte daling van 0,5% op de score ten opzichte van 2022 waarin het percentage nog lag op 91%.

Pop-up Milieuparken We realiseren jaarlijks minimaal 100 pop-up-milieuparken Realisatie 2022: 85 pop-up milieuparken Realisatie 2023: 120 pop-up milieuparken De doelstelling is in 2023 ruimschoots behaald.

Pagina 95 van 1135

Bruggen Na inspectie van de Parkhavenbrug is besloten aan deze brug eenzelfde reparatie uit te voeren als bij de Coolhavenbrug. De Parkhavenbrug is sinds oktober 2023 weer in gebruik. Dat was later dan gepland, mede door de vertraagde levertijden van onderdelen.

Biodiversiteit Op 12 oktober 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met het Biodiversiteitskader en de uitvoeringsagenda 2023-2027. Daarin zijn tot 2030 ambitieuze doelen vastgesteld. Om de uitvoering van het biodiversiteitskader te ondersteunen, is de toolbox Natuur inclusief gelanceerd. Deze toolbox biedt praktische acties voor het verbeteren van de biodiversiteit. Als onderdeel van de Groenagenda is in 2023 al 13,9 hectare bijenlandschap gerealiseerd. Dit is mogelijk gemaakt door minder maaien en de overgang van bestaande begroeiing naar grasvegetatie. Het doel is om in vier jaar tijd 40 hectare bijenlandschap te bereiken.

Led-transitie Het led-transitieproject loopt sinds 2020 en duurt tot en met 2025. Het gaat om de vervanging van 90.000 armaturen. Inmiddels zijn er in totaal 66.000 armaturen vervangen. Voor 2023 zijn er 7.000 armaturen vervangen. Voor 2024 is de planning dat de volgende circa 7.000 armaturen worden vervangen; dat zijn vooral grondspots en specials.

Financiële afwijkingen t.o.v. de bijgestelde Begroting 2023 Beheer van de stad (x 1.000)

- € 2.837

Baten afvalstoffenheffing

€ 600

Aanpak zwerfaval en naastplaatsingen

- € 780

Inzameling en verwerking van afval

- € 4.304

Diverse afwijkingen

€ 1.005

Vennootschapsbelasting

€ 643

Een negatief bedrag (met een – ervoor) is een financiële tegenvaller: de gemeente geeft meer geld uit of er komen minder opbrengsten binnen. Een positief bedrag is een financiële meevaller: de gemeente geeft minder geld uit of er komen meer opbrengsten binnen. Voor een uitgebreide toelichting zie het blokje Financiën onder dit programma

a

Doel: Schone en circulaire stad

Pagina 31

Pagina 96 van 1135

Doel: Schone en circulaire stad Wat willen we bereiken?Wat gaan we daarvoor doen?Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan?Hoe meten we dat?Toelichting indicatoren

Wat willen we bereiken? In 2050 moet Rotterdam een stad zijn zonder afval. Om dat te bereiken moet de totale hoeveelheid afval afnemen en moeten Rotterdammers het huishoudelijk afval nog beter scheiden. In de Grondstoffennota staan de maatregelen om dit te stimuleren. Rotterdammers willen een zichtbaar schonere stad. De stad ligt er voor het oog schoon bij en Rotterdammers waarderen het schoonniveau van de buitenruimte positief. De overlast door plaagdieren, zoals ratten, houden we onder controle door een gebiedsgerichte aanpak. Rotterdam is daarnaast op weg naar een afvalvrije en grondstoffenrijke samenleving. Daarbij maken we stapsgewijs de omschakeling van een lineaire naar een circulaire economie. Rotterdam Circulair draagt bij aan de overgang naar een groener, duurzamer, veerkrachtiger, gezonder en schoner Rotterdam. Met het oog op het klimaat en de volksgezondheid is het gehele gemeentelijke wagenpark in 2030 zonder uitstoot.

Wat gaan we daarvoor doen? We verminderen naastplaatsingen met gemiddeld 5 procentpunt (collegetarget) in de 20 wijken die volgens de CROW-methodiek het slechtst scoren. Dit doen we o.a. door de inzet van integrale NietRnaast-teams en door vaker en strenger te handhaven. Een deel van de reinigingsmedewerkers is opgeleid tot toezichthouder. Zij kunnen nu optreden tegen afval naast de container. We maken meer gebruik van technieken die het gedrag beïnvloeden rondom wijkcontainers (nudging) en we experimenten met digitale middelen om vuil beter te herkennen; dit leidt tot efficiënter ophalen van het vuil. We stellen de Rotterdammers in staat om op een eenvoudige en verantwoorde manier afval te scheiden. Ruimere openingstijden van een deel van de milieuparken. Minimaal 100 pop-up-milieuparken per jaar in de verschillende wijken zodat Rotterdammers hun grofvuil makkelijker kunnen wegbrengen. We stimuleren circulair hergebruik door in te zetten op refuse, repair, reuse, recycling en afvalscheiding. Dit doen we in kleinschalige projecten met bewoners. Voortzetting van de aanpak van zwerfafval en reiniging van de buitenruimte. Dat gebeurt op een gemiddelde van 90% B-schoonniveau volgens de CROW-methodiek. We zetten de reinigingsteams vaker in, stadsbreed en ook in het weekend.

Deze zogenaamde ‘runners’ gaan elke dag ‘s ochtends vroeg de wijk in om, los van meldingen buitenruimte (MSB), naastplaatsingen weg te halen. We zetten bij de in- en uitgangen van parken en stranden op piekmomenten grote containers neer. Tegengaan van ongedierteoverlast op straat. Er komen afspraken met restaurants en de markten om te voorkomen dat etensresten op straat belanden.

Pagina 97 van 1135

We investeren in zogenaamde ‘Zakken-vullen’-acties. Bewoners en schoolkinderen ruimen zwerfvuil op voor een kleine tegenprestatie (koffie, voucher van de lokale supermarkt, etc.). Vergroting van de bewustwording van en kennis over dierenwelzijn. Voortzetting van de acties uit de Nota dierenwelzijn 2019-2022 en het opstellen van een geactualiseerde nota. Daarbij zetten we in op gecombineerde acties in overlappende beleidsvelden, zoals biodiversiteit, groenbeheer, plaagdierbeheersing en evenementen. Gebiedsgerichte inzet van plaagdierbeheersing vanaf 2023. Dat gebeurt samen met alle functionarissen die onmisbaar zijn in de aanpak van rattenoverlast. De plaagdierbeheersers krijgen steeds meer een adviserende rol en zijn aanspreekpunt in hun wijk voor alle betrokken partners. Bestrijding is nog steeds een onderdeel van de aanpak, maar preventie en omgevingsmanagement staan bovenaan. We streven ernaar dat bewoners de ruimte in de stad als schoon ervaren. De neerwaartse trend van de schoonbeleving uit het Wijkprofiel buigen we om. De subjectieve score op de buitenruimte is gedaald van 96 in 2018 naar 88 in 2022. Dit is gedaan door uitvoering van de genoemde acties en van de interventies uit de Nota SamenschoonR. De personenwagens in het wagenpark van de gemeente zijn in 2023 volledig emissieloos.

De lichte bedrijfsvoertuigen zijn dat in 2025 en het zware segment, machines en gereedschappen in 2030. Daarbij zijn er twee randvoorwaarden: Het emissieloos rijden moet aansluiten bij de bedrijfsprocessen; Er moeten voldoende laadvoorzieningen en vulpunten voorhanden zijn. Rotterdam Circulair maakt onderdeel uit van een grotere overstap waaraan breder binnen de gemeente gewerkt wordt. Meer toelichting daarop is te lezen in de paragraaf 'Klimaat' binnen deze begroting. De paragraaf gaat in op de bijdrage van de transitie naar een circulaire economie: Groener en duurzamer Rotterdam. Betaalbaarder en economisch veerkrachtiger Rotterdam. Gezonder en schoner Rotterdam.

Wat hebben we in 2023 bereikt en gedaan? Uitrol groente, fruit, etensresten (gfe) hoogbouw In 2023 is vooral gefocust op het oplossen van storingsproblemen met de wijkcontainers. Daarnaast is de plaatsing van verbeterde gfe-wijkcontainers voorbereid. Eind 2023 konden gfe-wijkcontainers weer geplaatst worden. In de wijk De Esch zijn 37 containers geplaatst voor 2.749 huishoudens. Wijkgerichte dienstverlening We realiseerden 120 pop-up-milieuparken in 2023 De openingstijden van de milieuparken zijn blijvend verruimd. De pilot met betrekking tot het lenen van bakfietsen en aanhangwagens heeft een structureel karakter gekregen. We onderzoeken of er in 2024 meer uitgifteplaatsen bij kunnen komen. We experimenteerden met een proef waarbij matrassen aan huis worden ingezameld zonder dat de matrassen bij het overige grofvuil belanden. Daardoor kunnen ze gerecycled worden in plaats van verbrand. De proef loopt nog door in de eerste helft van 2024, waarna een evaluatie zal plaatsvinden. Participatie en educatie

Pagina 98 van 1135

In 2023 hebben 1.470 bewoners een container geadopteerd. Dat is een toename van 102 ten opzichte van 2022. Via Goedbezig vroegen 629 Rotterdammers een schoonmaakpakket aan om in hun omgeving zwerfafval op te ruimen. De proef met een knijperkast is in 2023 uitgebreid met nog eens twee kasten. Bezien wordt of verdere uitbreiding wenselijk en mogelijk is. De kast met afvalknijpers en afvalzakken dient vooral een sociaal doel en zorgde ervoor dat de wijkconciërge meer contacten kreeg in de wijk. Voor de educatie ontwikkelde de gemeente een menukaart met een lesaanbod voor scholen. Op de menukaart staan 14 activiteiten voor circulariteit, voorkoming van zwerfafval en scheiding van afval. In 2023 zijn gastdocenten ingezet op scholen. Dit gebeurde in 74 klassen op het primair onderwijs, 18 keer in op het voortgezet onderwijs, en 17 keer in klassen van het speciaal onderwijs. Op Hogeschool InHolland (hbo) is een voorstelling over zwerfafval gespeeld. In 2023 is een onderzoek gestart naar het bereiken van mbo-studenten. In 2024 wordt dit in de praktijk gebracht. In de wijk hebben we 23 activiteiten georganiseerd met verschillende externe organisaties. Zo zijn we meerdere keren aangesloten bij wijkacties met bijvoorbeeld een theaterstuk. Ook zijn we gestart met voorlichting in buurthuizen waar Wmo-radar, NLtraining en Alsare actief zijn.

Aanpak marien zwerfafval De volgende doelen zijn in 2023 bereikt: Aanbesteding voor vangsysteem in Keilehaven succesvol afgerond. De Rotte Plasticvrij uitgebreid met ambassadeurs die hier schoonmaken. KleanUpKlup is uitgebreid met een elektrische boot en sups. Aantal horeca en evenementen zijn aangehaakt bij de bronaanpak van plastic d.m.v. een retourbekersysteem. De Community of practise Plastic is geformaliseerd en geprofessionaliseerd in samenwerking met Havenbedrijf Rotterdam, Rijkswaterstaat en Hogeschool Rotterdam Aanpak plaagdieren en dierenwelzijn In 2023 is de communicatie over het voederverbod doorgezet. Bij alle communicatie en handhaving wordt de relatie tussen voedsel op straat en rattenoverlast benadrukt. Er wordt gebruik gemaakt van milkpaints en flyers en regelmatig van filmpjes met uitleg dat de in het wild levende dieren geen extra voedsel nodig hebben. Er is inmiddels in iedere wijk een vaste medewerker voor plaagdierbeheersing. Het aantal meldingen van rattenoverlast is in 2023 licht gedaald. De vernieuwde nota dierenwelzijn 2023-2026 is eind 2023 aangeboden aan de gemeenteraad voor bespreking en vaststelling. Succesvolle bestaande acties zijn gecontinueerd, zoals de chip- je-kat-actie, en er zijn nieuwe acties voor de komende jaren opgenomen. In 2023 is gestart met het voorbereiden van een educatief rattenverblijf bij een kinderboerderij.

Zero- emissionvoertuigen De gemeente wil in 2030 een emissieloos wagenpark; het programma ‘verduurzaming gemeentelijk wagenpark is volop in uitvoering. Per 1 januari 2024 waren de gemeentelijke personenwagens voor 100%*, de lichte bedrijfsvoertuigen voor 57% en de zware bedrijfsvoertuigen voor 17% verduurzaamd. De doelstellingen liggen op

Pagina 99 van 1135

schema. Dit is ook van belang in verband met de invoering van de Zero Emissie zone Stadslogistiek per 1 januari 2025. *Er dienen nog enkele hybride voertuigen vervangen te worden

Daar hebben we in 2023 het volgende voor gedaan: Vervangen personenwagens, op enkele hybride voertuigen na. Daarmee is de doelstelling behaald. Vervangen van lichte bedrijfsvoertuigen: van 35% in 2022 naar 57% in 2023. We liggen op schema m.b.t. de doelstelling emmissieloos eind 2025. Vervangen van een aantal zware bedrijfsvoertuigen: van 9% in 2022 naar 17% in 2023. Doelstelling is eind 2030 volledig emissieloos. De uitvoering ligt nog op schema maar er zijn zeker uitdagingen bij het zwaarste segment, zoals bijvoorbeeld een kolkenzuiger of een sondeerwagen. Kleine gereedschappen en werktuigdragers zijn allen vrij van uitstoot; de zwaardere machines volgen in de komende jaren. De doelstelling is eind 2030 emissieloos. De uitvoering van deze doelstelling ligt op schema: 65% over het totaal. In 2023 is daarnaast hard gewerkt aan het inzichtelijk maken van alle voertuigen in relatie tot de Zero Emissie zone voor Stadslogistiek. Het aantal bestelbussen en vrachtwagens dat verduurzaamd moet worden voor januari 2025 is in beeld gebracht, evenals het aantal ontheffingen door een langere levertijd of doordat emissieloze wagens nog niet verkrijgbaar waren en vrijstellingen. Organisatiebreed deelvervoer voor dienstauto's is uitgerold.

Hoe meten we dat? Indicator

Collegetarget verminderen

Realisatie

Begroting

Realisatie

Begroting

Realisatie

Raming

Raming

Raming

Raming

2021

2022

2022

2023

2023

2024

2025

2026

2027

Nvt

80,25%

79,77%

81,5%

82,49%

82,75%

84% niveau

84% niveau

niveau B of

niveau B of

niveau B of

niveau B

niveau B

B of hoger

B of hoger

hoger

hoger

hoger

of hoger

of hoger

249 kg

264 kg

zie

260 kg

zie

zie toelichting

240 kg

naastplaatsingen en zwerfafval: Gemiddeld 5 procentpunt stijging 20 slechtst scorende wijken naastplaatsingen en zwerfafval

Restafval per inwoner per jaar

281 kg

toelichting

Schoon CROW-indicator norm:

toelichting

behaald

90%

91% B

90%B

90,45%B

90%B

90%B

Nvt

100

88

100

120

100

100

90% niveau B

100 pop-up milieuparken

Toelichting indicatoren Naastplaatsingen en zwerfafval

Pagina 100 van 1135